Document · PDF

VRD - A 01 Jaarstukken 2021 Veiligheidsregio Drenthe.pdf

Raadsavond 2 juni 2022, gemeente HoogeveenBij agendapunt: Jaarrekeningen en Begrotingen RUD, Stark, GKB, Recreatieschap, VRD, GGD, Publiek Vervoer en RUD.16.693 woorden

Open het PDF bij iBabs ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 1 van 2

Jaarstukken 2021 Crisisbeheersing, GHOR, Brandweer, Bedrijfsvoering en Financiën

Voorwoord

2021 werd gekleurd door de COVID-19 crisis, maar daarnaast is ook veel energie gestoken in de beleidsimpuls, zoals in de begroting was aangegeven. Zowel op het gebied van brandweerzorg, crisisbeheersing als bedrijfsvoering vond die beleidsontwikkeling plaats. COVID-19 maakte ook dat een aantal werkzaamheden niet kon plaatsvinden. Het veelal digitaal vanuit huis werken veroorzaakte een afstand tussen collega's, leidinggevenden en hun medewerkers en het MT en de organisatie. Hier is aandacht voor, ook in 2022. De pandemie leert ons dat crises nu en in de toekomst anders zullen zijn, dat vraagt nog meer flexibiliteit en wendbaarheid. De VRD staat hiermee voor nieuwe uitdagingen. Het afgelopen jaar heeft laten zien dat een aantal autonome ontwikkelingen drukken op de organisatie: het piept en het kraakt. Het werd zichtbaar dat het niet meer mogelijk is dat binnen bestaande kaders en begroting op te lossen. Het is eerder dankzij, dan ondanks de COVID-19 crisis dat we het jaar financieel positief hebben kunnen afsluiten. We staan voor een opgave om bestuurlijk keuzes te maken voor de toekomst.

Het dagelijks bestuur VRD

Samenvatting

COVID-19 De crisisorganisatie, inclusief alle stafsecties hebben tot juni gewerkt in de omstandigheden van de lockdown. Vanaf het begin van de zomer was er meer mogelijk en ontstond er daarmee ook meer druk op bijvoorbeeld evenementenaanvragen. Er is veel tijd gestoken in het gezamenlijk optrekken om vanuit de gemeenten dezelfde lijnen te hanteren. Uiteindelijk verliep COVID-19 toch weer anders en was met de opkomst van de omikronvariant in het najaar er weer een volgende golf van besmettingen. De crisisorganisatie was daardoor weer volledig in de benen. Het informatieknooppunt heeft een belangrijke rol vervuld in het vergaren van informatie, landelijk en regionaal en het realiseren van informatiebeelden over de crisis. De crisiscommunicatie voor COVID-19 is vanuit team Communicatie GGD/VRD georganiseerd. De communicatie rondom de landelijke bepaalde vaccinatiestrategie vond in verschillende versnellingen plaats, waardoor herhaaldelijk snel op- en afgeschaald moest worden. De aanwezige gecombineerde expertise op het gebied van crisiscommunicatie van GGD als VRD kwam hier goed van pas, evenals de goede verbinding met de gemeentelijke communicatieteams. De meerkosten die de VRD heeft gemaakt door COVID-19 zijn eind 2021 gedeclareerd bij het ministerie van VWS conform de geldende afspraken. Deze zijn terug te vinden onder de COVID-19 paragraaf.

Vernieuwde crisisorganisatie en ontwikkeling crisisplan Meerdere recente crises hebben laten zien dat we met de standaard crisisorganisatie niet altijd uit de voeten kunnen. Het crisisplan en handboek crisisbeheersing zijn onder handen genomen om een crisisorganisatie neer te zetten die ook klaar is voor crises met maatschappelijke impact zonder direct fysieke aanleiding. Dit vergt een flexibele organisatie waarbij de VRD een regierol en/of netwerkrol vervult. Belangrijk is dat de organisatie gevormd wordt naar de aard van de crisis en niet altijd volgens de standaard GRIP procedures. De uitgangspunten van de vernieuwde crisisorganisatie zijn gedurende het jaar met alle crisisteams besproken en het concept crisisplan wordt in 2022 ter vaststelling voorgelegd aan het bestuur.

Aandacht voor digitale ontwrichting en cyber In 2021 is het structureel overleg vanuit de landelijke werkgroep Digitale ontwrichting en cyber opnieuw opgepakt, na een onderbreking in 2020. Ook heeft de samenwerking met de twee andere Noordelijks veiligheidsregio's nader vorm gekregen. Daarnaast is op de bestuurlijke tweedaagse gesproken met de Drentse burgemeesters over landelijke ontwikkelingen en is de opdracht opgehaald om nader te verkennen wat de rol van de VRD zou kunnen zijn bij cyberincidenten.

Samenvatting

Uitruk op maat Ter ondersteuning van de paraatheid biedt Brandweer Drenthe sinds enige jaren de mogelijkheid om met vier personen op een tankautospuit uit te rukken in plaats van zes. Om deze werkwijze te hanteren is een Drents opleidingsprogramma beschikbaar dat posten moeten volgen voor ze op deze manier mogen uitrukken. Op dit moment zijn 15 Drentse posten opgeleid en staan 10 posten gepland om te worden opgeleid. Naar verwachting is dit eind 2022 afgerond.

Advisering brandveiligheid Er is een duidelijke stijging te zien in het aantal adviesaanvragen vanuit VvE’s én adviesaanvragen in het kader van de energietransitie. Zo nemen de ontwikkelingen rond het gebruik van waterstof in de maatschappij steeds verder toe: dat zien we terug in de aangevraagde advisering rondom waterstoftankstations, waterstofvoertuigen en de toepassing van elektrolyzers en zelfs het Waterstof Tiny House in Hoogeveen.

Continuïteit bedrijfsvoering Als gevolg van COVID-19 is beter inzicht verkregen in de kwetsbaarheid van de huidige informatievoorziening. Deze kwetsbaarheden werden zichtbaar op continuïteit en kwaliteit. In 2021 zijn met tijdelijke oplossingen deze kwetsbaarheden verminderd. Een voorbeeld hiervan is de noodzakelijkheid van 24/7 dienstverlening.

Veiligheid informatievoorziening & privacy Op het gebied van de veiligheid van informatievoorziening en privacy werken de VRD en GGD Drenthe nauw samen en is in 2021 gekozen voor een gezamenlijke aanpak om te komen tot een verbetering van de beveiliging. In 2021 was een sterke toename te zien van het aantal situaties van misbruik en oneigenlijk gebruik. Er is inzicht gekregen in het huidige niveau van de beveiliging. Dit leidt tot de conclusie dat de informatiebeveiliging van de VRD en GGD niet op orde is en dat het juist gebruik van privacygevoelige gegevens onvoldoende gewaarborgd is. Aanvullende maatregelen zijn nodig, waarvoor een Verbeterplan ‘Veiligheid Informatievoorziening en Privacy’ is opgesteld.

Financiën 2021 is weliswaar afgesloten met een positief resultaat van € 118.585,-, punt van aandacht is dat bij een aantal programma’s incidenteel voordeel is ontstaan, zonder dit voordeel zou het resultaat negatief zijn uitgekomen. In de 8-maandsrapportage is hiervan melding gedaan. Het gaat daarbij onder meer om de kosten voor de Omgevingswet.

Wij treden op bij calamiteiten en crises

Crisisbeheersing

COVID-19 crisisorganisatie COVID-19 had ook in 2021 een grillig en onvoorspelbaar verloop, waardoor veel tijd en energie is gestoken in het meebewegen met de crisis. De crisisorganisatie en haar stafsecties hebben tot juni gewerkt in de omstandigheden van de lockdown. Vanaf het begin van de zomer was er meer mogelijk en ontstond er daarmee ook meer druk op bijvoorbeeld evenementenaanvragen. Er is veel tijd gestoken in het gezamenlijk optrekken om vanuit de gemeenten dezelfde lijnen te hanteren. In de zomerperiode ging de crisisorganisatie in een waakstand en was de hoop dat na de zomer een afbouw kon plaatsvinden. Uiteindelijk verliep COVID-19 toch weer anders en was met de opkomst van de deltavariant er weer een volgende golf van besmettingen. De crisisorganisatie is weer vlot opgeschaald en tot het eind van het jaar onverminderd druk geweest. Het informatieknooppunt heeft een belangrijke rol vervuld in het vergaren van informatie, landelijk en regionaal en het realiseren van informatiebeelden over de crisis. De GHOR heeft het hele jaar volop de aanpak van de COVID-19 crisis ondersteund. Dat gebeurde door een structurele rol in informatievoorziening, de coördinatie van de beschikbaarheid van capaciteit in de niet acute zorg en het ondersteunen van ad hoc situaties die om directe inzet van verschillende organisaties vroegen.

Daarnaast heeft de GHOR haar bijdrage geleverd in de wekelijkse stafsectie evenementen. Het najaar stond daarnaast in het teken van de voorbereiding op een mogelijke “crisisfase drie” in de zorg. De crisis heeft tot de zomer in een informele GRIP 4 situatie gewerkt. Na de zomer is ervoor gekozen om te blijven werken volgens de uitgangspunten van de crisisorganisatie. Bestuurlijke afstemming vond nog steeds plaats in het Regionaal Beleidsteam waar de twaalf Drentse burgemeesters zitting in hebben. Het RBT is 20 keer bij elkaar gekomen in 2021. In een klein Regionaal Crisisteam waarin de voorzitter van de veiligheidsregio en zijn plaatsvervanger zitting hebben met hun crisisadviseurs, vond elke week kort afstemming plaats over het verloop van de crisis. Met de opkomst van de deltavariant en de snelle verspreiding van het virus is ook gerichte aandacht georganiseerd voor specifieke doelgroepen, zoals asielzoekers. Er is hiervoor een aparte operationeel leider aangewezen die veel afstemming heeft gevoerd met de AZC's over de organisatie van quarantainevoorzieningen. De crisiscommunicatie voor COVID-19 is vanuit team Communicatie GGD/VRD georganiseerd. De communicatie rondom de landelijke bepaalde vaccinatiestrategie vond in verschillende versnellingen plaats, waardoor herhaaldelijk snel op- en afgeschaald moest worden.

De aanwezige gecombineerde expertise op het gebied van crisiscommunicatie van GGD als VRD kwam hier goed van pas, evenals de goede verbinding met de gemeentelijke communicatieteams. De meerkosten die de VRD heeft gemaakt door COVID-19 zijn eind 2021 gedeclareerd bij het ministerie van VWS conform de geldende afspraken. Deze zijn terug te vinden onder de COVID-19 paragraaf.

Wij treden op bij calamiteiten en crises

Vernieuwde Crisisorganisatie Meerdere recente crises hebben laten zien dat we met de standaard crisisorganisatie niet altijd uit de voeten kunnen. Het crisisplan en handboek crisisbeheersing zijn onder handen genomen om een crisisorganisatie neer te zetten die ook klaar is voor crises met maatschappelijke impact. Dit vergt een flexibele organisatie waarbij de VRD een regierol en/of netwerkrol vervult. Belangrijk is dat de organisatie gevormd wordt naar de aard van de crisis en niet altijd volgens de standaard GRIP procedures. Naast crisisbestrijding wordt ook ingezet op het signaleren van mogelijke veiligheidsvraagstukken die multidisciplinaire afstemming vragen. Informatiemanagement is hierbij belangrijk. De uitgangspunten van de vernieuwde crisisorganisatie zijn gedurende het jaar met alle crisisteams besproken en het concept crisisplan wordt in 2022 ter vaststelling voorgelegd aan het bestuur.

Digitale ontwrichting en cyber In 2021 is het structureel overleg vanuit de landelijke werkgroep Digitale ontwrichting en cyber opnieuw opgepakt, na een onderbreking in 2020. Ook heeft de samenwerking met de twee andere Noordelijks veiligheidsregio's nader vorm gekregen. In gezamenlijkheid met het Regionaal Bestuurlijk Politieoverleg Noord Nederland is vorm en inhoud gegeven aan het bestuurlijk overleg gericht op digitale ontwrichting en cyber. Daarnaast is op de bestuurlijke tweedaagse gesproken met de Drentse burgemeesters over landelijke ontwikkelingen en is de opdracht opgehaald om nader te verkennen wat de rol van de VRD zou kunnen zijn bij cyberincidenten. In 2021 was sprake van een stapeling van incidenten, waarbij het belang van een goede cyberweerwaarheid bleek. In december is intern opgeschaald om de ‘apache log4j’ dreiging het hoofd te bieden. Deze dreiging lijkt succesvol te zijn afgewend. Tenslotte is in 2021 een begin gemaakt met de uitwerking van een Drentse handreiking.

Cyberweerbaarheid Cyberweerbaarheid gaat over de interne voorbereidingen op cyberaanvallen en -incidenten. Het vraagt inzicht in kritische processen en systemen zowel voor de eigen organisatie als voor de hulpverlening. Informatiemanagement en continuïteitsplannen zijn van belang voor een goede cyberweerbaarheid.

Evalueren In 2021 is er volgens een nieuwe evaluatiesystematiek geëvalueerd. Deze systematiek blijft zich continu ontwikkelen. De GRIP-1 incidenten ‘Ernstig Ongeval N34’ te Borger en ‘Lekkage Tankwagen A28’ te Beilen zijn dit jaar geëvalueerd, naast de oefeningen en trainingen uit het MOTO-programma.

MOTO Veel MOTO-activiteiten (multidisciplinair opleiden, trainen en oefenen) hebben dit jaar noodgedwongen in digitale vorm plaatsgevonden. Dit is, na een initiële periode waarin iedereen even moest wennen, goed bevallen. Ook de jaarlijkse COPI-week vond digitaal plaats. Dit jaar is de keuze gemaakt jaren een samenwerking aan te gaan met Nijhof Teamadvies en De Crisisantropoloog. Het doel is om het gedachtegoed over Onzekerheidskunde en Voorwaarts Denken binnen de crisisorganisatie te verspreiden en invulling te geven aan passende beïnvloeding, interventies, advisering en samenwerking tijdens crises. Enkele MOTO-activiteiten hebben helaas niet kunnen plaatsvinden, waaronder de Systeemoefening Groningen Airport Eelde.

Bevolkingszorg Ook de oefeningen van Bevolkingszorg hebben voornamelijk digitaal plaatsgevonden. De jaarlijkse netwerkdag voor crisiscommunicatie kon helaas niet doorgaan. In 2021 is een start gemaakt met het project ‘Actualiseren Bevolkingszorg’ dat in 2022 verder uitgevoerd wordt. Doel van het project is om de processen binnen bevolkingszorg te actualiseren en waar nodig te moderniseren.

Wij treden op bij calamiteiten en crises Crisiscommunicatie

De COVID-19 pandemie is als ‘ongekende crisis’, samen met andere recente crises als Anloo en Ruinerwold, een versneller geweest om anders over crisiscommunicatie na te gaan denken. Er is gestart met een proces om de komende jaren, met meer flexibiliteit en schaalbaarheid, te kunnen anticiperen. Crisiscommunicatie wordt nadrukkelijk meegenomen in het proces om een eigentijdse invulling aan Bevolkingszorg te geven. In landelijk verband is meegewerkt aan de verbetering van NL-alert en de nationale crisisplannen voor gas en elektra.

Planvorming In 2021 zijn de rampbestrijdingsplannen van vliegveld Eelde (het IRP-GAE) en de gasopslag in Norg herzien. Daarnaast is de multidisciplinaire informatiekaart ‘Spoor’ in 2021 afgerond, in nauwe samenwerking met veiligheidsregio's Fryslân en Groningen. Deze kaart wordt begin 2022 vastgesteld en geïmplementeerd.

GHOR Ook bij de GHOR hebben de meeste oefeningen, opleidingen en intervisies in digitale vorm plaatsgevonden. Op verzoek van het kernteam Infectieziektenbestrijding van de GGD is er een basistraining crisismanagement en crisisorganisatie GHOR gegeven. De GHOR heeft vanuit haar adviserende rol een bijdrage geleverd aan de regionale evenementenadvisering, aan de planvorming voor o.a. de rampbestrijdingsplannen van vliegveld Eelde en de gasopslag Norg en aan vijf Drentse gemeenten voor de ontwikkeling van hun Omgevingsvisie. Aan de overige voornemens zoals benoemd in de begroting 2021, is geen uitvoering gegeven. Dat gaat bijvoorbeeld over het ontwikkelen van het zorgrisicoprofiel, inzetten op verminderd zelfredzamen en het veranderd zorglandschap. Alle beschikbare capaciteit was gericht op COVID-19.

Datum

Incident

Locatie

Gemeente

Grip

Multidisciplinaire Evaluatie

27-03

Brand Flat

Hoogeveen

Nee, geen leervragen

30-05

Ernstig Ongeval N34

Borger

Borger-Odoorn

15-09

Lekkende Tankwagen A28

Beilen

Midden-Drenthe

27-10

Geschaarde aanhanger met munitie

Huis ter Heide

Noordenveld

Nee, geen leervragen of andere aanleiding

27-11

Bootbrand tijdelijke asielopvang Meppel

Meppel

Nee, geen leervragen of andere aanleiding

Wij treden op bij calamiteiten en crises Brandweer Drenthe Paraatheid op orde

De gevolgen van de COVID-19 pandemie op de paraatheid van de 36 brandweerposten is minimaal geweest. Het hele jaar waren er voldoende gezonde brandweermensen beschikbaar om de brandweerzorg te garanderen.

Uitrukgegevens 2021 Aantal incidenten (incl. buitenregionaal)

3100

Opschaling Middelbrand

Opschaling Grote Brand

Opschaling Zeer grote brand

Gemiddelde Opkomsttijd PRIO1 / Brand en Brandalarm

10:12

Opkomsttijd <15 minuten PRIO1 / Brand en Brandalarm

93%

Opkomsttijd 15-18 minuten PRIO1 / Brand en Brandalarm

Opkomsttijd >=18 minuten PRIO1 / Brand en Brandalarm

GRIP1

GRIP2

GRIP3

GRIP4

GRIP ‘op maat’

Overzicht PPMO 2021 Voor repressieve brandweermensen vinden structurele medische keuringen plaats: het preventief periodiek medisch onderzoek. Dit jaar zijn de PPMO-keuringen, ondanks COVID-19, volgens de planning verlopen. Net als voorgaand jaar is er een stijging van de categorie ‘tijdelijk ongeschikt’. Deze tijdelijke ongeschiktheid heeft een medische oorzaak. De arbodienst gaat samen met de VRD een onderzoek starten naar deze stijging met als doel om meer medewerkers de keuring met een goed gevolg te laten afronden.

Kwartaal

Geschikt (G1)

103

100

Geschikt onder voorwaarden (G2)

Tijdelijk ongeschikt (O1)

Blijven ongeschikt (O2)

Geen uitslag

106

140

102

123

Totaal

Oefenen binnen de mogelijkheden Binnen de wisselende mogelijkheden die er waren is er het hele jaar geoefend binnen de brandweer om de vakbekwaamheid op peil te houden. Naast de algemene oefeningen zijn ook de bijscholingen ‘Basisprincipes brandbestrijding’ en ‘Uitruk op maat’ zoveel mogelijk doorgegaan. In 2021 is daarnaast gestart met een pilot opleiding ‘Oefenbegeleider’. Deze pilot loopt door tot in 2022.

Wij treden op bij calamiteiten en crises

Vakbekwaamheid en vrijwilligheid kwetsbaar door COVID-19 pandemie Hoewel er in 2021 binnen de mogelijkheden is geoefend, is er duidelijk minder geoefend dan andere jaren en zijn er gedurende het jaar zeer beperkt mogelijkheden geweest om aan sociale binding te doen. Net als in 2020 blijven als gevolg daarvan vakbekwaamheid en sociale binding onder druk staan. Dit geeft niet alleen grotere kans op ongevallen tijdens incidentbestrijding, maar zet ook vrijwilligheid onder druk.

Programma brandweerzorg In 2021 is de basis gelegd voor het programma brandweerzorg dat in 2022 met brandweerposten wordt ontwikkeld en uitgevoerd. Het programma heeft tot doel om Drentse brandweerzorg toekomstbestendig en rondom vrijwilligheid te organiseren. Dit vraagt een omslag in het denken: in plaats van procedures als basis te nemen en daar de brandweerorganisatie naar te vormen, nemen we mogelijkheden van vrijwilligers en de samenleving als uitgangspunt en vormen daar de organisatie naar. In 2021 zijn vier lijnen geformuleerd waarmee die organisatorische omslag wordt gemaakt: 1. De behapbare basis 2. Vitale brandweerposten 3. Ondersteuning op afstand 4. De samenleving betrekken In 2022 en daarna wil Brandweer Drenthe samen met haar vrijwilligers en de samenleving invulling geven aan deze lijnen. In aanloop naar de uitvoering van het Drentse ‘Programma Brandweerzorg’ zijn in de afgelopen jaren al meerdere landelijke en vooral regionale initiatieven gestart om brandweerzorg toekomstbestendig te maken. De regionale initiatieven sluiten aan bij de wens van het algemeen bestuur om op kleine schaal diverse manieren te onderzoeken om brandweerzorg op basis van vrijwilligheid in stand te houden. Aan een aantal van deze initiatieven is in 2021 uitvoering gegeven:

Toekomstbestendig brandweerstelsel Conform Europese regelgeving moet landelijk het onderscheid tussen vrijwilligers en beroepsmedewerkers bij de brandweer explicieter worden. De eerste fase van het onderzoek bestond uit het ontwikkelen van een denkrichting door een landelijke denktank hoe dit gerealiseerd kan worden. Deze opdracht is op 21 juni door het Veiligheidsberaad en de minister van Justitie en Veiligheid afgerond bevonden. De eerste bouwsteen van de ontwikkelde denkrichting wordt door de nieuwe stuurgroep ‘toekomstbestendig brandweerstelsel’ verder uitgewerkt en geïmplementeerd. Dit gaat over het vervallen van verplichte beschikbaarheid voor brandweervrijwilligers.

Uitruk op maat Ter ondersteuning van de paraatheid biedt Brandweer Drenthe sinds enige jaren de mogelijkheid om met vier personen op een tankautospuit uit te rukken in plaats van zes. Om deze werkwijze te hanteren is een Drents opleidingsprogramma beschikbaar dat posten moeten volgen voor ze op deze manier mogen uitrukken. In de opleiding komen diverse afspraken aan bod die gaan over veiligheid van personeel en effectiviteit van de brandweerzorg. De belangstelling voor de werkwijze neemt toe onder brandweerposten. Op dit moment zijn 15 Drentse posten opgeleid en staan 10 posten gepland om te worden opgeleid. Naar verwachting is dit eind 2022 afgerond.

Dynamisch alarmeren OVD-piket In 2021 is de pilot van start gegaan waarin voor een incident de dichtstbijzijnde Officier van Dienst (OVD) gealarmeerd wordt. Daarmee wordt het vaste werkgebied van een OVD losgelaten. Omdat de Veiligheidsregio IJsselland ook met dit systeem werkt, wordt tussen beide regio’s ook dynamisch gealarmeerd. Zowel een Drentse als IJssellandse OVD kunnen gealarmeerd worden voor een incident in het grensgebied van IJsselland/Drenthe. Evaluatie van deze pilot volgt in 2022.

Wij treden op bij calamiteiten en crises

Pilot brandweerchauffeur De veiligheidsregio’s Drenthe, Midden- en West-Brabant, Zeeland en Zuid-Holland Zuid hebben gezamenlijk de pilot ‘brandweerchauffeur’ uitgevoerd. In de pilot wordt onderzocht of het mogelijk is om vrijwilligers alleen als brandweerchauffeur op te leiden en in te zetten. Deze flexibele inzet van personeel helpt bij het op peil houden van de paraatheid van vrijwillige posten, met name overdag. De pilot is op 1 december 2021 afgerond en in de evaluatie wordt specifiek gekeken naar veiligheid van medewerkers en effectiviteit van de brandweerzorg. Het evaluatierapport is naar verwacht in het eerste kwartaal 2022 gereed.

Proeftuin Gasselterijveen Sinds 2019 is in Gasselternijveen vanwege paraatheidsproblematiek een proeftuin opgezet. Deze proeftuin is erop gericht nieuwe manieren te ontwikkelen om personeel flexibel in te zetten en zo de paraatheid van brandweerposten te ondersteunen. Eén van de belangstellenden heeft in 2021 een aangepaste module brandbestrijding succesvol afgerond en is nu opgeleid als manschap zonder ademlucht. Ook heeft deze vrijwilliger een aangepaste medische keuring ondergaan. In januari 2022 vindt het examen technische hulpverlening plaats. Hierna breekt een periode aan om te monitoren wat de daadwerkelijke bijdrage is in het veld met de aangepaste opleiding. In de toekomst kan deze manier van opleiden een uitkomst bieden op posten waar de behoefte is om mensen minder belastend op te leiden.

Project ‘Alleen rijden op geverifieerde meldingen’ Uit onderzoek blijkt dat bij 99,7% van de automatische brandmeldingen van het OMS-systeem (openbaar meldsysteem) de inzet van de brandweer niet nodig is. De VRD wil daarom in de toekomst de brandweer alleen nog alarmeren bij bevestigde OMS-meldingen en niet meer elke melding telefonisch laten verifiëren door de meldkamer. Dat betekent dat bij een object waar organisatorische verificatie wordt toegepast de eerste automatische brandmelding wordt genegeerd. Pas bij een tweede automatische melding of telefonische bevestiging wordt de brandweer gealarmeerd. In 2021 zijn de eerste gesprekken gevoerd met OMS-gebruikers over het nieuwe beoordelingsbeleid. Bij de invoering van het nieuwe beleid wordt maatwerk geleverd en is de situatie van de gebouwgebruiker het uitgangspunt. Dit zorgvuldige invoeringstraject kost meerdere jaren.

Doorontwikkeling digitale oefentechnieken De beperkingen door COVID-19 hebben het gebruik van digitale technieken binnen het opleiden en oefenen versneld. In 2021 zijn alle digitale activiteiten voor vakbekwaamheid gebundeld in een digitaal oefencentrum. Het doel is om met digitale oefeningen de fysieke oefeningen te ondersteunen en de totale oefenbelasting waar mogelijk te verminderen. Deze ontwikkeling neemt een aantal jaren in beslag om te komen tot goede balans tussen digitaal oefenen, fysiek oefenen en mengvormen hiervan.

Tweede peloton Natuurbrand gereed Twee van de nieuw geleverde tankautospuiten van dit jaar zijn geschikt voor natuurbrandbestrijding. Met de aflevering van deze twee specialistische tankautospuiten is een tweede peloton natuurbrandbestrijding volledig inzetbaar voor de bestrijding van één van de grootste risico’s van Drenthe: natuurbrand. Hiermee is de uitvoering van het advies hierover uit 2015 afgerond.

BON De meeste opleidingen en trainingen die vanuit Brandweeropleidingen Noord (BON) georganiseerd werden konden gelukkig doorgaan in 2021. Eén van de bijzondere activiteiten in 2021 betrof uitvoering van het project ‘Versterking brandweeronderwijs Noord Nederland’. BON bleek tijdens een audit in 2020 niet op alle onderdelen te voldoen aan de norm Kwaliteit Aanbieders Brandweeropleidingen (KAB). Om examens af te mogen nemen die leiden tot een rijksdiploma is het voldoen aan de KAB noodzakelijk. Omdat een deel van de criteria waar niet aan werd voldaan onder de verantwoordelijkheid van de regio’s valt, is hier gezamenlijk opgetrokken en zijn de noodzakelijke verbeteringen doorgevoerd.

Wij treden op bij calamiteiten en crises Financiën Omschrijving

Rekening 2020

Begroting primair 2021

technische wijziging

Begroting gewijzigd 2021

Werkelijk 2021

Resultaat 2021

3.949

4.615

4.646

4.076

570

159

142

153

166

-13

Techniek en Logistiek

1.633

1.529

1.607

1.571

Investering

3.032

3.283

3.284

3.086

198

Vakbekwaamheid

1.428

1.787

1.799

1.946

-147

Crisisbeheersing

233

247

-68

179

213

-34

GHOR

1.227

1.297

1.221

Personeel

8.173

8.433

-83

8.350

8.882

-532

Techniek en Logistiek

-37

-30

-32

Investering

-96

-113

-119

Vakbekwaamheid

-13

-2

-10

-12

-11

-1

Crisisbeheersing

-32

-33

Personeel

-233

-258

232

-26

-104

19.423

20.930

202

21.132

20.862

270

Programma Calamiteiten en Crises Lasten Incidentbestrijding Operationele informatievoorziening

Baten

Totaal Calamiteiten en Crises

Het effect van de COVID-19 pandemie is in deze missielijn duidelijk zichtbaar: er waren minder uitgaven dan begroot voor een bedrag van € 270.000,-. • Als gevolg van COVID-19 zijn in de eerste maanden van 2021 minder oefeningen geweest. Hierdoor zijn in deze periode minder vergoedingen betaald, uitgaven zijn daardoor € 200.000,- lager. • Er waren meer kosten voor opleiden: € 147.000. Dit ontstaat met name door extra kosten voor inhalen van opgelopen achterstanden in het kader van COVID-19. • In het afgelopen jaar is minder vaak een beroep gedaan op de diensten van de brandweer. Het aantal incidenten was lager dan in andere jaren. Met name het aantal buitenbranden was lager door de natte zomer en het aantal doorgezette meldingen van uit het openbare meldsysteem (OMS) was lager. Per saldo leidde dit tot € 300.000,- lagere kosten. • Als gevolg van langere levertijden en het doorschuiven van investeringen zijn de kosten lager: € 205.000,• Diverse brandweergerelateerde activiteiten hebben vanwege de COVID-19 geen of in mindere mate doorgang gehad, denk hierbij aan korpsavonden. Hierdoor minder uitgaven: € 92.000,-. • Niet doorgaan van oefeningen en opleidingen bij de GHOR leidden tot lagere kosten: € 75.000,• Personele kosten vallen hoger uit dan begroot, in totaal € 455.000,-.

Een nadere verklaring valt te lezen bij het programma ‘Wij zijn een flexibele en wendbare (netwerk) organisatie’.

Wij vergroten bewustwording over veiligheid

Brandweer

Brandveilig Leven Als gevolg van de COVID-19 pandemie zijn de lessen op scholen in 2021 grotendeels vervallen. Inspanningen om op landelijk niveau lesmateriaal te uniformeren konden gelukkig wel doorgaan, hier zijn grote stappen in gemaakt. Tenslotte is er een ‘vlam-in-de-panaanhanger’ aangeschaft, zodat op een veilige manier demonstraties kunnen worden uitgevoerd.

Advisering brandveiligheid De hoeveelheid adviezen op omgevingsvergunningen bij nieuwbouw, verbouw en gebruik is vergelijkbaar met voorgaande jaren. Daarnaast is wel is er een duidelijke stijging te zien in het aantal adviesaanvragen vanuit VvE’s én adviesaanvragen in het kader van de energietransitie. Zo nemen de ontwikkelingen rond het gebruik van waterstof in de maatschappij steeds verder toe: dat zien we terug in de aangevraagde advisering rondom waterstoftankstations, waterstofvoertuigen en de toepassing van elektrolyzers en zelfs het Waterstof Tiny House in Hoogeveen. Om in de toekomst op eenduidige wijze te kunnen adviseren én de koppeling met de repressieve dienst van de brandweer makkelijker te leggen is gestart met werken met een nieuwe adviestool: de RisicoAnalyseMonitor. Deze tool geeft inzicht in de interne organisatie van de klant en toont mogelijke incidentscenario’s.

Controle en toezicht op brandveilig gebruik Er kon in 2021 geen controle plaatsvinden, alleen urgente controles zijn doorgegaan. Dit zijn de noodzakelijke nieuwbouwcontroles en controles op verzoek van een gemeente. Omdat er ruimte was in de capaciteit zijn medewerkers anders ingezet en hebben veelal een rol gespeeld in de COVID-19 pandemiebestrijding bij de VRD of GGD.

Invoering Omgevingswet Ook in 2021 is binnen het OPD (OmgevingsPlatform Drenthe) samengewerkt met gemeenten en andere ketenpartners aan de implementatie van de Omgevingswet en is een eerste test met de Omgevingstafel uitgevoerd. Het doel van de wet is om meer aan de voorkant te komen in de advisering. In een omgevingstafel worden dezelfde opgaven in gezamenlijkheid en met gelijke grondhouding besproken.

www.waterstofhoogeveen/projecten/waterstof-tiny-house

Wij vergroten bewustwording over veiligheid Aanbesteding VTH systeem

In 2021 het softwarepakket LEEF aangeschaft om de noodzakelijke koppeling op het DSO (digitale stelsel omgevingswet) te kunnen realiseren. Inmiddels is gestart met implementatie, zodat de VRD als de Omgevingswet wordt ingevoerd direct digitaal is aangesloten

Financiën Omschrijving

Rekening 2020

Begroting primair 2021

technische wijziging

Begroting gewijzigd 2021

Werkelijk 2021

Resultaat 2021

125

130

215

230

-15

2.973

3.068

-31

3.037

3.230

-193

Risicobeheersing

-167

Personeel

-85

-94

-10

-38

2.846

3.104

138

3.242

3.423

-181

Programma Bewustwording Lasten Risicobeheersing Personeel Baten

Totaal Bewustwording

Binnen deze missielijn is € 181.000,- meer uitgegeven dan begroot: • Er zijn kosten gemaakt voor de invoering van de Omgevingswet en de ontwikkeling van het Alarm Management Systeem. Hiervoor is via de 2e begrotingswijziging incidenteel € 85.000,- beschikbaar gesteld. De totale kosten zijn € 15.000,- hoger uitgevallen. De structurele effecten voor deze ontwikkelingen zijn nog niet van dekking voorzien. • Kosten personeel vallen hoger uit dan begroot, in totaal € 166.000,-. Een nadere verklaring valt te lezen bij de missielijn ‘Wij zijn een flexibele en wendbare (netwerk) organisatie’.

Wij zijn onderdeel van de samenleving

Brandweer Visie op burgerhulpverlening In 2020 is al een start gemaakt met het uitwerken van mogelijkheden voor burgerhulpverlening. Dit is in 2021 verder doorgezet en heeft geleid tot een visie hoe burgerhulpverlening kan bijdragen aan incidentbestrijding van de brandweer. Bestaande initiatieven in de samenleving, zoals reanimatienetwerken, laten zien dat er veel kennis en kunde in de samenleving zit. In samenwerking met de Landelijke Meldkamerorganisatie en softwareontwikkelaar is niet alleen een visie opgesteld, maar zijn ook al grote stappen gemaakt in de ontwikkeling van software om vraag en aanbod bij elkaar te brengen. In 2022 wordt dit onderwerp via een pilot praktisch verder uitgewerkt. Het project over burgerhulpverlening vormt onderdeel van het Programma Brandweerzorg dat in hoofdstuk 1 verder is toegelicht.

Toegevoegde waarde VR bij risicobeheersing Heeft VR (virtual reality) een toegevoegde waarde voor risicobeheersing? Dat is afgelopen jaar onderzocht en op twee locaties in Drenthe is een eerste VR scan uitgevoerd van een gebouw. Eén bij een ondergrondse parkeergarage waar het stallen van elektrische voertuigen voor een uitdaging kan zorgen. En één bij een industrieel object in Hoogeveen. Beide scans maken duidelijk wat op dit moment op het gebied van virtual reality mogelijk is en dienen als startpunt voor een bredere discussie: wat kunnen we met VR, wat willen we met VR en wat draagt het bij aan risicobeheersing?

Jeugdbrandweer De activiteiten van de jeugdbrandweer waren minimaal dit jaar als gevolg van COVID-19. Gelukkig konden in oktober de regionale jeugdbrandweerwedstrijden wel doorgaan. Alle Drentse jeugdbrandweerkorpsen waren daar actief: Assen, Coevorden, Hoogeveen en Meppel. Daarnaast zette de jeugdbrandweer van Assen een mooie prestatie neer met de tweede prijs in de landelijke finale van de klasse Aspiranten HD.

Wij zijn onderdeel van de samenleving Crisisbeheersing Ondersteuning bij asielinstroom Drenthe

Vanuit de VRD is ondersteund bij de totstandkoming van het provinciale plan Drenthe in het kader van de uitvoeringsagenda ‘Flexibilisering asielketen’. Met de provincie en de VDG is een bestuurlijke uitvraag gedaan over de opvang van asielzoekers. Op basis daarvan is een visiedocument geschreven. Deze visie is voor de zomer op de Provinciale Regietafel Asielinstroom vastgesteld. In het najaar is onder regie van de VRD en provincie tijdelijk opvangcapaciteit georganiseerd in de acute overbelasting van aanmeldcentrum Ter Apel.

Financiën Omschrijving

Rekening 2020

Begroting primair 2021

technische wijziging

Begroting gewijzigd 2021

Werkelijk 2021

Resultaat 2021

2.255

2.133

2.198

2.234

-36

-3

-6

-7

Huisvesting

-898

-904

-39

-943

-921

-22

Totaal Samenleving

1.369

1.271

1.297

1.321

-24

Programma Samenleving Lasten Jeugdbrandweer Huisvesting Baten Jeugdbrandweer

Binnen deze missielijn is € 24.000,- meer uitgegeven dan begroot: • Diverse activiteiten voor de jeugdbrandweer hebben door COVID-19 geen doorgang gehad. Hierdoor zijn er minder uitgaven: € 34.000,-. • In het kader van huisvesting zijn op de locatie Mien Ruysweg een aantal noodzakelijke aanpassingen doorgevoerd. Hierdoor is er een overschrijding van de kosten van € 36.000,-. • De baten van huisvesting vallen lager uit dan verwacht door enerzijds het incidentele karakter hiervan en anderzijds omdat een deel van de kosten tussen GGD en VRD niet doorbelast zijn aan de VRD en daarom dat deel van de opbrengst volledig aan de GGD ten goede komt, per saldo € 22.000,- minder opbrengsten.

Wij zijn een flexibele en wendbare (netwerk)organisatie

Driehoeksoverleg VDG/GGD/VRD Met de toevoeging van de Tijdelijke wet maatregelen COVID-19 aan de Wet publieke gezondheid (oktober 2020) werd de wettelijke grondslag geregeld voor extra maatregelen die nodig zijn ter bestrijding van de pandemie. De tijdelijke wet geeft de gemeente aanvullende bevoegdheden; zo kan de burgemeester van een aantal nationale COVID-19 maatregelen ontheffing verlenen en daarmee in lokaal maatwerk voorzien. Als het gaat om ontheffing van de regels over groepsvorming, de openstelling van publieke plaatsen en evenementen, moet de burgemeester advies vragen aan de GGD. Het driehoeksoverleg is uitdrukkelijk bedoeld om via VDG, GGD en VRD de verbinding te leggen rond COVID-19 issues naar de bestuurlijke portefeuillehouders in de diverse gemeenten. Te denken valt aan thema’s als sport, onderwijs, buurt- en dorpshuizen. De operationeel leider heeft hier vanuit de VRD zitting in.

Bedrijfsvoering VRD Algemeen Ook in 2021 is vanuit de ondersteunende diensten maximaal ingezet om de primaire processen zo goed mogelijk te faciliteren. Alle teams binnen bedrijfsvoering hebben steeds met een grote mate van flexibiliteit, klantgerichtheid en snelheid ingespeeld op de actuele ontwikkelingen en dynamiek gedurende het jaar. Als gevolg van COVID-19 is beter inzicht verkregen in de kwetsbaarheid van de huidige informatievoorziening. Deze kwetsbaarheden werden zichtbaar op continuïteit en kwaliteit. In 2021 zijn met tijdelijke oplossingen deze kwetsbaarheden verminderd. Een voorbeeld hiervan is de noodzakelijkheid van 24/7 dienstverlening.

Veiligheid informatievoorziening en privacy onvoldoende op orde Op het gebied van de veiligheid van informatievoorziening en privacy werken de VRD en GGD Drenthe nauw samen en is in 2021 gekozen voor een gezamenlijke aanpak om te komen tot een verbetering van de beveiliging. In 2021 was een sterke toename te zien van het aantal situaties van misbruik en oneigenlijk gebruik. Daarbij gaat het niet alleen om het aantal situaties, maar ook over het raffinement van het misbruik of oneigenlijk gebruik. Diefstal van data uit onze informatiesystemen door medewerkers; geautomatiseerde pogingen om toegang te krijgen tot onze netwerken en systemen; nepmails of nepsites bedoeld om de digitale identiteit van medewerker te verkrijgen en het plaatsen van software om schade om systemen te kunnen ‘gijzelen’ zijn zeer realistische dreigingen geworden. Dreigingen waar overigens niet alleen de VRD en GGD mee te maken hebben, maar vrijwel iedere organisatie of persoon die gebruik maakt van computers of informatie. Digitale criminaliteit is onderdeel geworden van onze maatschappij en leidt tot grote risico's op het gebied van continuïteit en hoge kosten om de gevolgen van verstoring te beperken. De toename van digitale criminaliteit is aanleiding geweest om een aantal audits en self-assessments uit te voeren. Hierdoor is inzicht gekregen in het huidige niveau van de beveiliging.

Dit leidt tot de conclusie dat de informatiebeveiliging van de VRD en GGD niet op orde is en dat het juist gebruik van privacygevoelige gegevens onvoldoende gewaarborgd is. Aanvullende maatregelen zijn nodig, waarvoor een Verbeterplan ‘Veiligheid Informatievoorziening en Privacy’ is opgesteld. Dit plan wordt begin 2022 voorgelegd aan de besturen van de VRD en GGD Drenthe. Naast de informatie over de inhoudelijke aanpak wordt aan de beide besturen een uitbreiding van het budget gevraagd, bedoeld voor de uitvoering van het verbeterplan en de verdere inrichting van de organisatie.

Wij zijn een flexibele en wendbare (netwerk)organisatie

Doorontwikkeling informatiegestuurd werken Het informatieknooppunt is in 2020 gestart vanuit de grote informatiebehoefte voor COVID-19. De VRD heeft ook afgelopen jaar COVID-19 informatie verzameld en geduid en is daarmee van grote waarde geweest tijdens de COVID-19 pandemie. Het informatieknooppunt verzorgde continu het veiligheidsbeeld voor de crisisorganisatie en zorgde voor de inhoudelijke verbinding tussen andere veiligheidspartners en het land. Daarnaast is het informatieknooppunt verder doorgegroeid naar een informatieknooppunt waar in bredere zin wordt gemonitord wat in de regio speelt: zoals mogelijke maatschappelijke onrust, potentiële dreigingen en bijzondere gebeurtenissen. Het informatieknooppunt heeft ook geleid tot een multidisciplinaire werkgroep die op basis van informatie vooruitkijkt en probeert, daarmee aan de voorkant van aanstaande crisis te komen.

Nieuwe expertisegroep data VRD en GGD Drenthe werken steeds meer datagedreven en datagestuurd waarbij data, informatie, kennis en ervaring aan elkaar gekoppeld worden volgens de stappen ‘data – duiden – doen!’ VRD en GGD zijn gezamenlijk een dataexpertise team gestart. Het team coördineert, faciliteert én stimuleert het gebruik van bestaande en nieuwe data, eigen data en data van derden, zowel kwantitatief als kwalitatief, Het team zorgt voor de noodzakelijke structuur, organisatie, processen, architectuur en de samenhang van de diverse initiatieven uit de primaire processen. In 2021 is een kwartiermaker aangesteld om het dataexpertise team vorm te geven.

Verbeterde informatievoorziening voor repressieve dienst In 2021 is het FireNav systeem geïnstalleerd in alle waterwagens. FireNav berekent onder andere navigatie en rijtijd naar de incidentlocatie, heeft automatische bediening van gespreksgroepen en statussen van C2000 en diverse geografische informatielagen.

Kernregistratie personeel Brandweer Voor brandweerzorg is de “kernregistratie personeel” ingericht en opgeleverd zoals landelijk is afgesproken met de 25 veiligheidsregio's en het CBS. VRD is hiermee één van de alliantieregio's die andere regio's ondersteunt met de inrichting. Vanuit bedrijfsvoering is een project uitgevoerd rondom datagestuurde interne controle.

Programma DOOR Het organisatieontwikkelingsprogramma DOOR (DoorOntwikkeling Organisatie) is begin 2021 gestart en pakt in samenhang vraagstukken omtrent samenwerken, inzetten op talent en waarderen op. De VRD wil een flexibele en wendbare organisatie zijn, daar voorzien deze verschillende deelsporen in. De opzet en aanpak van dit programma gaan uit van participatieve ontwikkeling. Een brede vertegenwoordiging vanuit de organisatie is betrokken in werkgroepen of vervult de rol van kritische vriend. Als onderdeel van DOOR is verkend of een ander waarderingsmodel kan worden ingevoerd dat beter aansluit bij de flexibiliteit en wendbaarheid. Uitgangspunt wordt om de toegevoegde waarde van de medewerker te waarderen. Dat kan niet als je functies waardeert, zoals met het huidige systeem. Een waarderingsmodel op basis van rollen past bij de ontwikkeling van de VRD. De keuze en implementatie vindt in 2022 plaats.

Hybride werken als standaard Als gevolg van COVID-19 is steeds meer flexibiliteit in werklocaties en manieren van samenwerken ontstaan. Een aantal geplande ontwikkelingen is daardoor versneld. In 2021 zijn diverse aanpassingen op het gebied van digitale werkomgeving en fysieke kantooromgeving gerealiseerd. In april 2021 begon een gezamenlijke GGD/VRD-projectgroep met het voorbereiden van een fysiek terugkeer naar kantoor. Een enquête onder GGD- en VRD-medewerkers laat zien dat er een sterke behoefte is om in de toekomst hybride te blijven werken. Dit vraagt om een andere inrichting van de kantoorlocaties, waarbij er meer ruimte is voor ontmoeten en samenwerken, naast al bestaande mogelijkheden voor bureauwerk en vergaderen. GGD en VRD gaan meer van elkaars kantoorfaciliteiten gebruik maken zodat de beschikbare ruimtes optimaal worden benut. De kantoorlocaties zijn hier in 2021 op aangepast.

Wij zijn een flexibele en wendbare (netwerk)organisatie

Nieuwbouw brandweerposten Tynaarlo In de gemeente Tynaarlo worden de komende jaren drie nieuwe brandweerposten gebouwd in Eelde, Vries en in Zuidlaren. Bij het ontwerp van de posten staan duurzaamheid en functionaliteit voorop. Het energieverbruik van de gebouwen wordt volledig CO2neutraal door toepassing van o.a. warmtepompen en een groot aantal zonnepanelen. De aanbesteding voor de bouw van de nieuwe brandweerpost in Eelde is eind 2021 afgerond; de start van de bouw is gepland in het eerste kwartaal van 2022.

Communicatie De in 2020 ingerichte opnamestudio was ook dit jaar van grote waarde. In toenemende mate worden uitzendingen verzorgd voor een verscheidenheid aan doelgroepen zoals bestuurders, scholen, zorgprofessionals, medewerkers en brandweerpersoneel. Op verzoek is de studio ook ter beschikking gesteld aan netwerkpartners. In 2021 is een start gemaakt met de vernieuwing van de websites van GGD en VRD. Na een aanbestedingsprocedure is in 2021 een leverancier gekozen en is vanuit het team een ontwerp gemaakt en is content opnieuw gestructureerd.

Personeelszorg Ook dit jaar heeft behoorlijke impact heeft gehad op de organisatie en de medewerkers van de VRD. Begin 2021 is door de arbodienst van de VRD onderzoek gedaan naar de impact van COVID-19 en thuiswerken op het welbevinden van de medewerkers. Er waren twee belangrijke knelpunten, namelijk de hoge werkdruk die mensen ervaren en beeldschermwerk. Deze knelpunten zijn aangepakt. Door het verschuiven van taken en het aantrekken van extra capaciteit is de hoge werkdruk weten te verminderen.

Verzuim Het verzuimpercentage en de meldingsfrequentie zijn laag. Het is lastig om hier een inhoudelijk oordeel aan te geven. Door COVID-19 zijn veel medewerkers thuis aan het werk en dit kan invloed hebben op het melden van verzuim.

Verzuimpercentage:

2,9

Meldingsfrequentie:

0,27

In- en uitdienst cijfers In dienst 2021

Uit dienst 2021

Vast/ tijdelijk

Vrijwilliger

Totaal

Personele ondersteuning GGD in COVID-19 pandemie Diverse medewerkers hebben ondersteuning geleverd in werkzaamheden van de GGD in het kader van COVID-19. Dit betreft bijvoorbeeld het ondersteuning bieden bij de inrichting van en dagelijkse gang van zaken op test- en vaccinatielocaties. Ook de complete logistieke bevoorrading van test- en vaccinatielocaties wordt vanuit de VRD georganiseerd.

Werkgeverschap MKNN en ZVHD Voor het Zorg- en VeiligheidsHuis Drenthe (ZVHD) verzorgt de VRD naast het werkgeverschap ook de PIJOFACH taken. Voor de Meldkamer Noord Nederland verzorgt de VRD het werkgeverschap voor de brandweercentralisten voor de drie noordelijke regio’s. In 2022 zal deze ondersteuning worden voortgezet.

Wij zijn een flexibele en wendbare (netwerk)organisatie

Risicomanagement en verzekeren In 2021 is door een landelijke projectgroep gewerkt aan een landelijke regeling dienstongevallen. Hiertoe is een stichting risicobeheer veiligheidsregio's opgericht. Doel is om te komen tot een eenduidige afhandeling van schade bij dienstongevallen in de verschillende regio’s. Daarnaast wordt een waarborgfonds voor en ten behoeve van veiligheidsregio’s in het leven geroepen om ongevallen te financieren die niet via een andere voorziening worden afgedekt. Aanleiding is de ervaring dat het voor veiligheidsregio’s lastiger wordt om een ongevallenverzekering af te sluiten tegen een aanvaardbare premie. Over de feitelijke deelname van de VRD aan de stichting risicobeheer en het waarborgfonds wordt in 2022 besloten.

Werkgeversvereniging WVSV In 2021 is de werkgeversvereniging voor de samenwerkende veiligheidsregio’s WVSV opgericht. De veiligheidsregio’s konden door de inwerkingtreding van de WNRA niet meer vertegenwoordigd worden door de VNG. De 25 veiligheidsregio's hebben ervoor gekozen een eigen werkgeversvereniging op te richten. Dit betekent dat veiligheidsregio’s voortaan zelf een cao gaan afsluiten. Daarbij geldt als uitgangspunt dat zoveel mogelijk de cao-gemeenten wordt gevolgd. De specifieke arbeidsvoorwaarden voor bijvoorbeeld brandweermensen worden ontwikkeld binnen de WVSV.

Financiën Omschrijving

Rekening 2020

Begroting primair 2021

technische wijziging

Begroting gewijzigd 2021

Werkelijk 2021

Resultaat 2021

ICT

839

804

909

-105

Investering ICT

400

939

-539

400

Ondersteunende functies

1.114

400

684

1.084

1.121

-36

Personeel

3.715

3.833

-37

3.796

4.037

-242

-111

-86

-25

-111

-147

-5

Personeel

-106

-117

105

-12

-47

Totaal Organisatie

5.851

5.768

193

5.961

6.273

-313

Totaal programma’s

29.489

31.073

558

31.631

31.878

-248

Programma Organisatie (Overhead) Lasten

Baten Ondersteunende functies Investeringen ICT

Binnen deze missielijn is € 312.000,- meer uitgegeven dan begroot: • Als gevolg van COVID-19 is door de medewerkers veel vanuit huis gewerkt. Dit vroeg om extra ondersteuning van de ICT– middelen, waardoor meer kosten zijn gemaakt: € 35.000,-. • Kosten voor het bouwen van een nieuwe website bedroegen in totaal € 35.000. • De beheerskosten vallen hoger uit, door de overgang naar nieuwe ondersteunende partijen en de tijdelijke huur van servers. Kosten € 35.000,• De personeelskosten vallen binnen deze missielijn € 207.000,- hoger uit dan begroot. Per saldo vallen de kosten voor het personeel over alle programma’s € 828.000,- hoger uit. Deze kostenoverschrijding bestaat uit de volgende onderdelen: - Als gevolg van wetswijzigingen is de reservering voor de levensloopregeling in het kader van de FLO vervroegd uitbetaald. Hierdoor is een tekort in de voorziening ontstaan van € 334.000,-. Deze is aangevuld. - Er is invulling gegeven aan de uitvoering van de ‘beleidsimpuls’, dit heeft geleid tot extra personele inzet € 260.000,-. Omdat deze kosten in de exploitatie worden meegenomen kan de reserve voor beleidsimpuls vrijvallen. - Als gevolg van de COVID-19 is ook in 2021 ondersteuning gegeven aan de crisisorganisatie. De totale kosten hiervan bedroegen € 70.000,-. - Ondersteuning van de organisatie € 164.000,-.

Wij zijn een flexibele en wendbare (netwerk)organisatie

Financiële en algemene dekkingsmiddelen Omschrijving

Rekening 2020

Begroting primair 2021

technische wijziging

Begroting gewijzigd 2021

Werkelijk 2021

Resultaat 2021

378

707

-383

324

174

150

Gemeentelijke bijdrage

-25.762

-26.766

-0

Bdur

-5.098

-5.022

-175

-5.197

-5.228

-185

185

-30.667

-31.081

-558

-31.639

-32.004

366

Algemene dekkingsmiddelen Lasten Overige opbrengsten en kosten Baten

Overige opbrengsten en kosten

Binnen de algemene dekkingsmiddelen is per saldo een voordeel ontstaan van € 366.000,-. Dit voordeel kan als volgt worden verklaard: • De declaratie bij VWS voor de COVID-19 pandemie is hier verantwoord; een voordeel van € 150.000,-. • Kosten die gemaakt zijn in het kader van de COVID-19 pandemie zijn hier geboekt: € 110.000,- nadeel. • Hogere ontvangst BdUR (Rijkbijdrage Brede Doeluitkering Rampenbestrijding): € 32.000,- voordeel. • Voor ontwikkelingen is veel extra inzet van personeel geweest. Deze kosten zijn verantwoord in de verschillende programma’s. Hierdoor ontstaat in dit programma een nadelig resultaat van € 235.000,-. • Boekingen die te maken hebben met voorgaande dienstjaren leveren een voordeel van € 35.000,-. • Het overige betreft het saldo van de stelpost prijscompensatie, in totaal € 24.000,- voordeel.

Paragrafen

Inleiding De eerste vijf paragrafen zijn op grond van het Besluit Begroting en Verantwoording van toepassing voor de VRD, aanvullend is de COVID-19 paragraaf toegevoegd: 1. Weerstandvermogen en risicobeheersing 2. Financiering 3. Verbonden partijen 4. Bedrijfsvoering 5. Onderhoud kapitaalsgoederen 6. COVID-19 financieel De paragrafen Grondbeleid en Lokale heffingen zijn niet van toepassing voor de VRD.

Paragraaf weerstandsvermogen en risicobeheersing Het weerstandsvermogen geeft de relatie weer tussen de risico’s waar geen maatregelen voor zijn getroffen en de weerstandscapaciteit die de gemeenschappelijke regeling heeft om de niet begrote kosten op te vangen. De paragraaf is als volgt opgebouwd: • Risicobeleid • Algemene reserve • Weerstandscapaciteit • Risico-inventarisatie per 31 december 2021

Risicobeleid In het Algemeen Bestuur van 15 december 2021 is besloten de nota reserves te laten vervallen en de beleidsuitgangspunten op te nemen in deze paragraaf. Beleidsuitgangspunten voor het weerstandsvermogen: • De VRD kent een structureel en duurzaam begrotingsevenwicht en een gezonde financiële positie. • De weerstandscapaciteit en het weerstandsvermogen dienen dusdanig robuust te zijn dat de VRD over voldoende middelen en mogelijkheden beschikt om niet begrote kosten te dekken zonder dat dit ten koste gaat van de uitvoering van bestaande taken. • De maximale algemene reserve bedraagt 5% van de begrote uitgaven. • De minimale algemene reserve bedraagt 1% van de begrote uitgaven. • De VRD voert een actief beleid voor de omvang en noodzaak voor het aanhouden c.q. vormen van nieuwe reserves bij de vaststelling van de jaarstukken en de begroting. • Toevoeging of onttrekking aan een reserve geschiedt altijd in het kader van resultaatsbestemming waartoe het Algemeen Bestuur beslist.

Algemene reserve De begrote lasten in de begroting 2021 bedragen € 33.217.900,-. Dit houdt in dat de algemene reserve minimaal € 332.179,- en maximaal €1.660.896,- moet bedragen. De huidige algemene reserve, € 1.511.800,- bedraagt 4,6% van de begrote uitgaven.

Paragrafen Weerstandscapaciteit Onderstaande tabel geeft de weerstandscapaciteit weer voor bestemming resultaat 2021:

Algemene reserve

Eindbalans Resultaat bestemming

2021

Eindbalans

31-12-2020

(besluit AB)

Toevoeging

Onttrekking

31-dec-2021

973.964

537.836

1.511.800

Onttrekking

Eindbalans

Bestemmingsreserves

Eindbalans

Resultaat bestemming

31-dec-2020

(besluit AB)

Rampenpot

250.459

Nieuw leren

78.241

GHOR Opleiden en oefenen

80.000

WW kosten

24.027

8.476

32.503

LMS

500.000

Goed werkgeverschap

406.294

Beleidsimpuls

315.000

1.654.022

8.476

1.662.498

Saldo bestemmingsreserves

Toevoeging

31-dec-2021

De reserves worden later toegelicht bij het eigen vermogen in de jaarrekening.

Risico-inventarisatie per 31 december 2021 Bij de risico-inventarisatie worden de daadwerkelijke risico’s (zie tabel) beoordeeld en hoe die zich verhouden ten opzichte van de weerstandscapaciteit. Een toelichting per risico staat in de bijlage III. Door de risico’s uit te drukken in een percentage van de weerstandscapaciteit ontstaat een ratio voor het weerstandsvermogen. Dit geeft aan, afgezet tegen onderstaande tabel die landelijk gebruikt wordt, in hoeverre de VRD in staat is om optreden van risico’s op te vangen, zonder dat dit ten koste gaat van bestaande taken dan wel dat de deelnemende gemeenten om compensatie wordt gevraagd.

Proces

Risico

Risicokans

Impact

Bedrag

Personeel

Rechtspositie brandweervrijwilligers

groot

gemiddeld

210.000

Materieel

Onverwachte ontwikkeling groot brandweermaterieel

gemiddeld

150.000

Materieel

Ontwikkelingen huisvesting

gemiddeld

150.000

Personeel

Ontwikkelingen 2e loopbaanbeleid/FLO

klein

gemiddeld

90.000

Organisatie

Digitale verstoring/Cybercrime

zeer groot

groot

675.000

Personeel

Arbeidsmarktproblematiek

gemiddeld

groot

375.000

Organisatie

Ontwikkelingen klimaat en energie

gemiddeld

groot

375.000

Totaal risico's

2.025.000

De weerstandscapaciteit (algemene reserve) in relatie tot de hierboven genoemde risico’s bepaalt de ratio. Afgaande op de ratio hier onder was de VRD in 2021 onvoldoende in staat om alle risico’s op te vangen en zou bij het zich manifesteren van deze risico’s een beroep op de gemeenten zijn gedaan. Omdat vanaf 2022 rekening gehouden gaat worden met de notitie “Samen werken voor Drenthe” lijkt het nu niet opportuun om aanvullende middelen te vragen bij de deelnemende gemeenten om de weerstandscapaciteit op niveau van de risico’s te brengen.

Paragrafen Voor resultaatsbestemming:

Ratio 2021

Weerstandscapaciteit

1.511.800

Geïnventariseerde risico's

2.025.000

0,75 onvoldoende

Tabel beoordeling ratio: Ratio >2

uitstekend

1,4 - 2

ruim voldoende

1 - 1,4

voldoende

0,8 - 1

matig

0,6 - 0,8

onvoldoende

< 0,6

ruim onvoldoende

Zoals hierboven aangegeven zal de VRD vanaf 2022 rekening gaan houden met het stuk ‘Samen werken voor Drenthe’ en het daarin opgenomen voorstel over hoe om te gaan met het weerstandsvermogen. Het verschil tussen hierboven genoemde benodigde en beschikbare weerstandsvermogen is € 513.000,- en naar rato voor de deelnemer:

gemeentelijke bijdragen 2021

Onderdekking risico’s * €1000

Aa en Hunze

1.518

Assen

3.171

Borger-Odoorn

1.437

Coevorden

2.119

De Wolden

1.300

Emmen

6.856

131

Hoogeveen

2.579

Meppel

1.605

Midden Drenthe

1.883

Noordenveld

1.568

Tynaarlo

1.547

Westerveld

1.182

Totaal

26.766

513

Paragrafen Financiering

Het Rijk stelt regels aan hoe gemeenten en provincies hun geld en kapitaal beheren. Die regels staan in de Wet financiering decentrale overheden (Wet fido). Hoeveel geld gemeenten en provincies mogen lenen, is afhankelijk van de hoogte van de begroting. • De kasgeldlimiet bepaalt hoeveel geld geleend mag worden voor een periode van maximaal 1 jaar. • De renterisiconorm schrijft voor hoeveel maximaal geleend mag worden voor een periode langer dan 1 jaar. Gemeenten en provincies mogen liquide middelen aanhouden bij de schatkist (schatkistbankieren). Hier krijgt men een rentevergoeding voor.

Doelstellingen VRD De VRD hanteert de volgende doelstellingen op gebied van financiering: • Voldoende liquiditeiten beschikbaar hebben om de vastgestelde plannen te kunnen uitvoeren. • Beheersen van de risico’s die zijn verbonden aan de financieringsfunctie, zoals renterisico en debiteurenrisico. • Minimaliseren van de kosten van geldleningen. • Verkrijgen en handhaven van toegang tot de financiële markten.

Renterisico kort en langlopende financiering Kasgeldlimiet De door het Rijk opgelegde kasgeldlimiet beperkt het risico van stijgende rentelasten voor de kortlopende financiering. De limiet beperkt de maximale omvang van de gemiddelde korte schuld tot 8,2% van de totale lasten (€ 31.631.000,-) van de programmabegroting. Voor 2021 bedroeg de limiet € 2.725.000,-. In 2021 is VRD binnen de gestelde norm gebleven.

Berekening kasgeldlimiet 2021 (bedrag * € 1.000)

1e kwartaal

2e kwartaal

3e kwartaal

4e kwartaal

* In procenten van de grondslag

8,20%

* In bedrag

2.725

Omvang vlottende schuld

1.025

2.049

944

3.191

Vlottende middelen

9.454

10.876

9.319

8.631

Totaal netto vlottende schuld

-8.429

-8.827

-8.375

-5.440

Toegestane kasgeldlimiet

2.725

Ruimte

11.154

11.552

11.100

8.165

Toegestane kasgeldlimiet

Toets kasgeldlimiet 4

Renterisiconorm De renterisiconorm beperkt het renterisico op de langlopende financiering. De norm bevordert de spreiding van de looptijd van de kapitaalmarktleningen (looptijd lening > 1 jaar) door de omvang te beperken van de leningen waarvoor de rente in een bepaald jaar moeten worden aangepast. Het Rijk heeft de maximale omvang van leningen met een renteaanpassing vastgesteld op 20% van het begrotingstotaal. Voor de VRD komt het neer op een bedrag van € 6.300.000,-. In 2021 is de VRD onder de gestelde norm gebleven.

Paragrafen Renterisiconorm (in mln. Euro's)

2020

2021

Berekening renterisiconorm 1

Begrotingstotaal aan lasten

33,2

33,6

Vastgesteld percentage

20%

Renterisiconorm, in bedrag (1x2)

6,6

6,7

Berekening renterisico 4

Renteherzieningen

Betaalde aflossingen

1,79

2,80

Renterisico (4+5)

1,79

2,80

Toets aan renterisiconorm 3

Renterisiconorm, in bedrag

6,6

6,7

Renterisico

1,79

2,80

Ruimte + / overschrijding - (3-6)

4,9

3,9

Begroting

Rekening

Kasstroomoverzicht

2021

Resultaat voor reserves

8.000

Operationele activiteiten

8.000

Investeringen

-3.574.518

-2.527.278

Afschrijvingen

3.174.000

3.179.593

Mutatie Voorzieningen

-399.998

-411.669

Saldo

-792.516

248.646

-2.796.670

693

169.692

Mutatie Vorderingen

1.800.000

3.469.199

Mutatie Overlopenden activa

1.000.000

-86.846

Mutatie kortlopende schulden

788.493

-1.032.617

Saldo

792.516

-277.242

Mutatie liquide middelen

-28.596

Liquide middelen

6.773

Stand 1 januari

250.000

452.068

Stand 31 december

250.000

458.841

Kasstroom/Emu overzicht

Financieringsactiviteiten Aflossing leningen Mutatie financiele vaste activa

Paragrafen

Verbonden Partijen Definitie Verbonden Partij Een Verbonden Partij (VP) is een privaat- of publiekrechtelijke organisatie waarin de VRD een financieel én een bestuurlijk belang heeft. Er is sprake van een financieel belang als de VRD aansprakelijk is bij het niet nakomen van de verplichtingen door de rechtspersoon. Er is sprake van een bestuurlijk belang als de VRD vertegenwoordigd is in het bestuur of zeggenschap daarin kan uitoefenen. Gelet op deze kwalificaties van belang kent de VRD geen verbonden partijen. Hieronder worden de partijen waarmee de VRD een nauwe betrokkenheid heeft genoemd.

Stichting BON De bestuurlijke deelname, samen met de veiligheidsregio’s Fryslân en Groningen, in de Stichting Brandweeropleidingen Noord (BON) benadert de definitie van een verbonden partij. Er is echter volgens de statuten geen sprake van een financieel belang in de stichting. De stichting is aandeelhouder in de BON Holding B.V. De BON Holding B.V. heeft een 100%-deelneming in Oefencentrum Noord B.V. en Brandweeropleidingen Noord B.V. en de Flexpool B.V. De BON factureert de afgenomen dienstverlening (opleiden of oefenen).

Instituut Fysieke Veiligheid Dit is de organisatie die de krachten bundelt op het terrein van de fysieke veiligheid in Nederland. Het Instituut wordt bestuurd door de voorzitters van de 25 veiligheidsregio’s. Zo levert het IFV onder andere een bijdrage aan de brandweeropleidingen en het delen van informatie en expertise. Ook houdt het IFV zich bezig met het verwerven en beheren van materieel, uitrusting en telecommunicatievoorzieningen. De VRD betaalt jaarlijks een contributie. Ingaande 2022 zal het IFV verder gaan onder een nieuwe naam, het NIPV het Nederlands Instituut voor Publieke Veiligheid.

Volgend deel →

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij iBabs is leidend. Bron: https://api.notubiz.nl/document/11508865/1