Transcript Gemeenteraad 06.07.2023

Een beperking, dat is misschien een beter woord. Maar dus wat dat betreft, we gaan het doen dus in die zin is de motie punt één overbodig, maar punt twee vult eigenlijk aan, doe dat met het Alfa-college. Maar wellicht is het handiger dat als ik u toezeg om dat even niet te beperkt te bekijken, maar wel te kijken of we dat in samenwerking kunnen doen of dat handig is en daar u over terug te koppelen dat dan de motie gewoon wellicht goed kan worden ingevuld als opdracht aan het college. De voorzitter: Dank u wel. Dan kijk ik even naar degene die nog niet hebben gereageerd. De heer Walda. De heer Walda: Ja, dank u wel voorzitter. Als Gemeentebelangen vinden wij het onverstandig om digitale technieken toe te gaan passen bij mensen die toch al te maken hebben met geldzorgen. Ze zijn zelfs al vaak niet eens bereid om een mail te openen, laat staan dat er dan gewerkt moet worden met een app. En wij vinden ook dat het belangrijk is dat iedereen mee zou moeten kunnen doen, dus ook de minder digitaal

vaardigen. We zijn het ook eens met de wethouder dat dus breder gekeken moet worden dan alleen het Alfacollege. Zoals hij daar nu voorligt, kunnen wij hem niet steunen. De voorzitter: Dank u wel. De heer Vos. De heer Vos: Ja, dank u voorzitter. Wij zullen het ook niet steunen want we vinden zoveelste app die wordt opgetuigd met een soort ludiek initiatief om dan het alles weer digitaal te maken. Maar ja, dat werkt gewoon totaal niet, ga gewoon die mensen helpen maar niet op deze manier. De voorzitter: Mevrouw Koekoek. Mevrouw Koekoek: Ja voorzitter, aansluitend bij wat Gemeentebelangen heeft gezegd en het feit ook dat de wethouder lijkt te zeggen dat de motie overbodig is zullen wij hem ook niet steunen, ook omdat we vinden dat het juist moet inzetten op het persoonlijke contact. En zoals SchuldHulpMaatje, die werkt hier al mee en dus we vinden in die zin de motie overbodig. De voorzitter: Dank u wel. Mevrouw Pullen. Mevrouw Pullen-Muis: Dank u wel. Ik zat naar deze motie te kijken, toen dacht ik aan D66, die zou gezegd hebben de innovatieve motie. Maar goed, ik ga niet het voor haar weghalen. Wij vinden het op zich een prima motie, het gaat om verkenning, het gaat om onderzoek. Wethouder heeft gezegd: we kunnen het onderzoek ook verbreden, dus wat ons betreft steunen we deze motie. De voorzitter: Mevrouw Schonewille, Partij van de Arbeid.

Mevrouw Schonewille: Ja, dank u wel voorzitter. Wat ons betreft zou een digitale vorm best een aanvulling kunnen zijn op de persoonlijke vorm van schuldhulpverlening die gevoerd wordt maar we weten dat er verschillende organisaties zijn die met een dergelijke app of iets in die richting werken, dus wat ons betreft is de motie dan ook overbodig. De voorzitter: De heer Klok. De heer Klok: Ja, dank u wel voorzitter. Voor ons is het geen keuze tussen technologie of persoonlijke aanpak. Niet of of maar en en, dus wij zullen deze motie steunen en wellicht kunnen we hier ook de IT Hub in erkennen. Dank u wel. De voorzitter: Dan ga ik terug naar de heer Van der Meer, want er zijn ook wat suggesties door de kant van het college gedaan. Misschien dat de heer Van der Meer daar natuurlijk ook op kan reageren. De heer Van der Meer. De heer Van der Meer: Voorzitter, dank u wel. Ja, met dank aan de reacties die er zijn en uiteraard is de strekking van deze motie niet wat mij betreft dat je zeg maar andere doelgroepen, rotwoord, maar doelgroepen uit zou sluiten door te kiezen voor een technologische oplossing, integendeel.

Andere kant heb ik ook de wethouder gehoord en ik ben blij met de toezegging die hij gedaan heeft en in die zin beaam ik wel dat de motie op dat punt gelet op die toezegging en de verbreding in de zin van het betrekken van de IT Hub overbodig is, dus wat mij betreft hoeft die niet in stemming te komen.

De voorzitter: Ja, dat geldt ook voor de andere indieners, toezegging is voldoende geweest, motie is ingetrokken. Dan hebben wij dit agendapunt afgerond. 5.5. Lokale adaptatiestrategie (LAS) en uitvoeringsagenda (LUA) 5.6. Jaarrekening 2022 De voorzitter: En gaan wij naar 5.6 want 5.5 hebben we van de agenda gehaald bij het vaststellen van de agenda, dat gaat naar 7 september. En zijn we bij de vaststellen van de jaarrekening. De raad neemt een besluit over het jaarverslag en de jaarrekening 2022. Dat ligt nu voor. Kijk of er stemverklaringen zijn. Ja, de heer Kreuze en de heer Vos zie ik. De heer Kreuze. De heer Kreuze: Voorzitter, dank u wel. Wij kunnen instemmen met deze jaarrekening, door onszelf gedoopt als de mazzelverantwoording. En wij zijn erop tegen dat er potjes en bestemmingsreserves worden gevoerd, maar dat is voor ons geen reden om tegen deze jaarrekening te stemmen. Om nog even terug te komen op het voorstel van raadslid Van Eck, wij juichen uw initiatief met de Methode-Duisenberg van harte toe en zijn van harte bereid om ons leergeld aan u over te maken. Wij blijven het college oproepen om eens te kijken naar Meppel in cijfers, dat zal ons namelijk als raad en ook als inwoners helpen met het doorgronden van de cijfers.

Als laatste punt, voorzitter, wij zijn blij dat het college en SWO bij alle punten van haar begroting een uitvoeringsbeoordeling doet, geen toets. En wij blijft ook echt wel een beetje in principe ‘…’. We roepen toch op om hier opener over te communiceren, zeker als we bij de jaarrekening 23 weer de nodige voorschotten zullen presenteren. En dan kunnen we constateren dat het terugblikken op deze jaarrekening toch nuttig was. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel. De heer Vos. De heer Vos: Ja, dank u voorzitter. Wij zullen demonstratief tegen de jaarrekening stemmen omdat we het niet eens zijn met de gestelde kaders waarbinnen het beleid is opgesteld. Dus ja, dank u wel. De voorzitter: Dank u wel. De heer Van Rijn. De heer Van Rijn: Ja, dank u wel voorzitter. De SGP gaat wel instemmen met deze jaarrekening. Mooi resultaat, kan weer aan de reeks der jaren toegevoegd worden. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel. Dan stel ik voor dat dit voorstel nu ter stemming wordt gebracht. U kunt uw stem uitbrengen. Dank u wel. Daarmee is het voorstel de jaarrekening vast te stellen met 27 voor en twee tegen aangenomen. 5.7. GemRap 1 en begrotingswijziging 2 - 2023 De voorzitter: Dan komen we bij de GemRap en begrotingswijziging 2, schuine streep 2023. Ligt nu voor, kijken of er stemverklaringen zijn. Dat is in de linkerhoek voor mij in ieder geval de heer Kreuze.

De heer Kreuze: Dank u wel voorzitter. Ja, nemen natuurlijk elke gelegenheid om nu overal stemverklaringen bij af te leggen. Voorzitter, het CDA gaat nog niet eens een keer weer opmerkingen maken over de ruim twintig miljoen die we denken in 23 over te houden, ik zei het net ook al. We zien ook wel de uitdaging… De voorzitter: Bij deze heeft u het gedaan, maar dat is prima.

De heer Kreuze: Ook de uitdagingen en risico's die de gemeente moet overkomen. We hopen dan ook dat deze uitdagingen in de begroting zichtbaar worden, minimaal in de risicoanalyse, maar het liefst in begroot beleid. We stemmen in met de GemRap en de begrotingswijziging, maar doen dat wel met twee waarschuwingen. Eén, de winst die Hoogeveen maakt op de opvang van de Oekraïners kan niet oneindig zijn. Wij denken dat deze slachtoffers van de oorlog veel langer in Hoogeveen zullen zijn en roepen u ook op om het overschot wat ontstaat dan wel überhaupt beleid te maken voor de middellange termijn rondom hun huisvestingssituatie. Twee, wij maken ons nog steeds zorgen over taakveld 672, maatwerk dienstverlening 18 min, de jeugdzorg. Nu moet er toch steeds weer een nadelige afwijking gerapporteerd worden, twee miljoen en in de begrotingswijziging zelfs 3,4 miljoen.

Dit is deels administratief, dat realiseren we ons wel maar u geeft toch ook zelf aan dat ingeboekte besparingen niet worden gerealiseerd? Om deze discussie nu niet te voeren zullen we daar later op terugkomen, maar het is wel op dit moment echt een aandachtspunt, dat hebben we ook geleerd in de jaren 17, 18 en 19, maar de nationale rekenkamer heeft gezegd: het is georganiseerde onmacht, er is een daling van Nederland op de lijst van de kinderrechten, we kunnen de bezuinigingen van de hervormingsagenda niet inboeken … et cetera et cetera. De voorzitter: Toch vragen om uw ‘…’ De heer Kreuze: Et cetera et cetera. Dus wij zeggen: college, maak hier toch nog steeds een prioriteit van. De voorzitter: Ja, dank u wel. De heer Vos. De heer Vos: Eigenlijk met dezelfde argumentatie waarom we tegen de jaarrekening zijn, zijn wij ook hiertegen. De voorzitter: Dank u wel, dan ligt dit voorstel GemRap begrotingswijziging 2 voor besluitvorming voor, u kunt stemmen. Dank u wel. Daarmee is dit voorstel met 27 voor en twee tegen aangenomen en stel ik u voor voordat we met de kadernota gaan om even tien minuten te pauzeren, zodat u even een frisse neus kunt halen, koffie, thee en water kunt … Ik schors de vergadering voor tien minuten. Schorsing De voorzitter: Dames en heren, zullen we de plaatsen weer innemen? Dames en heren, zou u de plaatsen weer willen innemen, dan gaan we weer beginnen.

5.8. Kadernota De voorzitter: Dan heropen ik de vergadering. Aan de orde is, dames en heren, de kadernota 5.8, we hebben een achttal amendementen en vier moties, ook hier zullen we eerst weer amendementen en dan de besluitvorming, dan de moties behandelen. Constateer dat er drie of twee amendementen zijn die niet in debat zijn geweest en een motie die nog niet in het debat is geweest, andere wel, dus ik verzoek u daarbij gewoon niet meer het debat te voeren want dat hebben we al gevoerd. Dus alle argumenten van voor en tegen zijn daarop gevoerd, ik zou ook bij die punten ook graag voorstellen om meteen tot besluitvorming over te gaan, u heeft daar alle argumenten over gehoord. Ik heb in ieder geval op verzoek van de fractie van het CDA, want er zijn nu twee amendementen zowel nummer één als nummer twee over de uitgangspunten begroten en ozb. Beiden hebben daarop betrekking, maar ik begrijp dat daar de heer Kreuze even het woord over wil. De heer Kreuze.

De heer Kreuze: Ja voorzitter, ik zei u al: om geen gelegenheid voorbij te laten gaan. Het CDA die heeft een amendement nieuwe uitgangspunten begroten en verantwoorden ingediend de vorige keer, daar hebben we uitgebreid over gediscussieerd. We wilden echt vergaande veranderingen doorvoeren maar we hebben ook geconstateerd dat de raad van Hoogeveen daar nog niet helemaal aan toe was. Dus het is misschien toch wijs dan dat amendement staande deze vergadering in te trekken. Dus dat is amendement 6-22, oh ze zijn allemaal 6-22, uitgangspunten begroten en verantwoorden. De voorzitter: Ja, het amendement van CDA SGP, wat onder nieuwe uitgangspunten begroten en verantwoorden is opgesteld is ingetrokken. Dan komen we bij amendement twee, dat is wel, dat is weer op basis van het debat weer opnieuw voorgesteld, anders voorgesteld, de nullijn ozb ingediend door CDA, SGP en Forum voor Democratie. Geef het woord aan de heer Kreuze. De heer Kreuze: Ja voorzitter, gehoord hebben de beraadslagingen, kan die zin toch ook nog een keer gebruiken, dachten wij: misschien moeten we niet zo ver gaand voorstel doen en een wat mildere vorm. En u heeft de argumenten gezien, grote overschotten, veel inflatie.

Dus het woord signaal is ook gebruikt door ons: laten wij als raad en college een signaal geven aan inwoners, we hebben gezien wat er bij u gebeurt en we willen graag daarin in weliswaar milde vorm, zeer milde vorm een gebaar maken. En dat is dan de ozb gewoon een keer helemaal op hetzelfde tarief te laten staan. De voorzitter: Mede ingediend door de SGP. De heer Van Rijn. De heer Van Rijn: Ja, dank u wel voorzitter. Ozb is altijd al een punt geweest. Ik weet nog toen wij in 2020 dus financieel weer beter waren, hadden we allerlei plannen. Er was toen in die vergadering een ozb-verhoging van veertig procent genoemd maar toen is enkele fracties zeggen: nou, dan stappen wij uit deze overleg weg waaronder ook onze fractie. Toen is het iets verlaagd naar 28 procent. Nou, met de vaststelling van de begroting hebben mede door het CDA hebben we toch nog weer, nou, zeg maar elf procent naar beneden gekregen. Nou en daar was zoveel commotie over, dat kon niet, dat was heel, alles ging mis en het is allemaal keurig vlekkeloos verlopen. Hele Hoogeveen heeft er geen last van gehad en ook onze college in de uitvoering heeft er geen last van gehad. Nou, nu hebben wij met de jaarrekening zo’n overschot, de verwachting is dat we nog meer overschot krijgen. We sparen zo extreem veel in ons allen, allemaal prima.

En dan gaan we nog zeggen, ja, we moeten de ozb nou toch nog wel even twee procent verhogen want dat hebben we toch echt dringend nodig om onze begroting op orde te krijgen. Nou voorzitter, ik zou zeggen: mensen doe het alsjeblieft niet want het is gewoon fnuikend. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel. Dan ga ik naar de fractie van Forum voor Democratie, de heer Kleine. De heer Kleine: Dank u wel voorzitter. Ja, over dit onderwerp is eigenlijk al heel veel gezegd. Beetje, van onze ervaring was het wel wennen aan het idee dat ozb als een soort, dat is stukje wat ik aanhaal bijvoorbeeld in de toelichting op de kadernota dat er partijen zijn die zo hartstochtelijk strijden om die ozb zeg maar wel constant dan te verhogen en dat, ja, ik vind dat gewoon echt superlastig te plaatsen in … We hebben net over schuldhulpverlening en dan zegt hij: ja, topprioriteit en zo en voor onze partij dan is dat topprioriteit en zo horen we iedereen een beetje. Ja en als je hier ziet overwegende het is niet nodig nu op dit moment, er zijn overschotten dus nog helemaal vanuit het bedrijf beredeneert. Ja, ik zou ook niet weten waarom je dan de ozb zou willen verhogen. Dus vandaar onze steun aan dit amendement. De voorzitter: Dank u wel. Voor reactie van het college de heer Reneman.

De heer Reneman: Ja, dank u wel voorzitter. Zoals u van ons gewend bent geven we ook een reflectie op de financiële haalbaarheid van voorstellen en dit voorstel gaat in tegen de kaders die u zelf stelt bij het maken van een begroting. U gebruikt incidenteel geld, namelijk overschotten die ook nog eens voor een overgroot gedeelte gevuld zijn door incidenteel geld, om iets structureels in de begroting af te ramen in dit geval aan de inkomstenkant. Dat is niet zoals het hoort. Dus het gaat in tegen de spelregels die u met elkaar heeft afgesproken. U zal als u een dekkingsvoorstel hiervoor wil doen, wat ik me kan voorstellen, dat moet u iets doen in de structurele zin, moet u het op een, die manier moet u het gedekt zien te krijgen. Maar zoals het nu is voldoet het niet aan de voorschriften. Er zit ook iets in van een signaalwerking en ik denk dat het goed is dat de raad ook meeneemt in de overwegingen dat in de huidige indexatie zoals het in de kadernota staat, al een signaal uitgaat. En dat doen we eigenlijk steeds. We hebben een keer een superverhoging gehad van de ozb, dat was in het jaar na de vaststelling van schone lei, maar daarna in 2022 was de indexatie twee procent. En de inflatie in 2022 was bijna elf procent. Dus ook al toen zat u in een signaal naar de samenleving onder de inflatie, dus u heeft minder bijgedragen aan de inflatie dan anderen.

En ook voor 2023, toen was de indexatie was drie procent en zoals het er nu naar uitziet gaat de inflatie voor 2023 naar zes procent. Ook daarin zit al een signaal. En ik durf best de stelling aan dat de drie procent die we nu in de kadernota voorstellen ook onder de feitelijke inflatie uit zal komen voor 2024. Dus u doet al een signaal met het aannemen van deze kadernota of u geeft al een signaal met het aannemen van deze kadernota. En er zit ook iets onverstandigs in en dat zat hem ook al in die wat moeilijkere amendement dat het CDA nu van tafel heeft gehaald en dat heeft ermee te maken dat de bestendige lijn zou moeten zijn dat je indexeert naar de kostenontwikkeling in de samenleving. Dan hou je je begroting lekker rustig. Dus de indexatie zou eigenlijk de regel moeten zijn, maar voor een aantal partijen hier in de raad is de regel om niet te indexeren en dat is raar. Wat je eigenlijk moet doen is: je moet steeds meegaan met de inflatie, dan hou je rust in de financiële huishouding en je moet ook nog steeds over nadenken of dat niet of dat nog wel passend is. Het kan best zo zijn dat de inflatie gierend hoog is, zoals die was in 2022 en dan is het misschien verstandig om daaronder te zitten, wat we ook hebben voorgesteld als college en ook voor 2023 en waarschijnlijk nu ook weer voor 2024. Dus het is ook nog onverstandig.

Maar het belangrijkste argument is natuurlijk dat het zo niet kan, het dekt niet. De voorzitter: Dank u wel. Ik kijk even naar de reacties van degenen die niet tot de indieners behoren, kom natuurlijk weer straks bij de indieners terug. De heer Sieders. De heer Sieders: Ja, dank u wel voorzitter. No ja, de wethouder haalt zo'n beetje de woorden bij mij uit de mond met de dingen die ik voor had staan, maar ik zal er toch een paar opnoemen. Wij lopen voornamelijk ook tegenaan dat hier staat bij het punt overwegende dat het onwenselijk is om onder de huidige situatie van inflatie de ozb te verhogen enkel en alleen omdat we ondanks alles nog grotere reserves willen hebben, zonder eerst kritisch te kijken of er uitgaven getemporiseerd dan wel stopgezet kunnen worden. Dat brengt mij weer terug naar wat wij hier hebben gedaan en het drukt mij ook naar een oranje map toe waarin ik denk dat we altijd en zeker in de periodes die daarna zijn gekomen heel kritisch kijken naar wat we als gemeente doen en waar we ons geld aan uitgeven. Dus deze tekst vind ik daarin niet kloppend. En zoals ik ook wel heb aangegeven tijdens het bespreken van de jaarrekening en wat eigenlijk de wethouder net ook al heeft aangegeven is niet dat wij structurele gelden over hebben op dit moment, maar het zijn incidentele gelden en dat verbloemt wel eigenlijk dat onze begroting niet zo positief is.

En wat ik ook heb aangegeven, zoals wat nu wordt gedaan voor te komen. Daarnaast vraag ik me ook wel af als we het hebben over de inflatie eigenlijk, nou, wat de wethouder ook heeft aangegeven, is dat wij eigenlijk al onder de inflatiegrens gaan zitten dus we leggen onszelf eigenlijk alweer een besparing op omdat we dus niet meegaan op de inflatie en alle tarieven die wij krijgen door geleverd moeten wij toch ook gewoon betalen? En ik vraag me af: wat gebeurt er op het moment van hyperinflatie? Gaan we dan ook zeggen: laat het maar zitten terwijl onze kosten ook het dubbele

zouden kunnen worden. Dan gaan we zeggen, nou, het is al lastig genoeg voor iedereen. We moeten natuurlijk wel reëel blijven, ook daarin. Daarnaast geeft u zelf ook al aan net met een ander amendement dat er nog besparingen in de begroting staan die we ook niet gewoon behalen dus u geeft zelf ook al aan, of de heer Kreuze in ieder geval, dat de begroting die er nu staat ook nog wel een paar losse eindjes hebben die we nog niet helemaal in beeld hebben. En u komt toch nu al met een bepaalde besparing aan dat ik denk: ja, u zegt aan de ene kant we kunnen iets niet en aan de andere kant geeft u aan van, nou ja, het geld is misschien wel nodig, maar laten we dan wegwezen dus het jaar daarop kunnen we dan daarmee wel een probleem creëren dus ik denk dat we daar ook een plank mee misslaan. En u geeft ook aan bij de kadernota 2025 nieuwe afweging kan plaatsvinden en risico’s zoals aanpassing van de uitkering inzake gemeentefonds duidelijk zijn. En daarmee vraag ik me af: is dit dan niet te vroeg om dit nu al zo te doen? Daarnaast even het puntje wat de SGP net heeft aangegeven in de beargumentatie om hiervoor te zijn en die zegt: nou, we hebben op een gegeven moment de ozb-verhoging teruggebracht richting de achttien procent. Nou, CDA, SGP en Gemeentebelangen hebben dat gezamenlijk ook gedaan, word ik heel blij van. Dat klopt en dat was vind ik nog steeds een goede zet.

Maar u zegt daarna dat niemand daar geen last van heeft gehad en dat we dat niet hebben gevoeld. Ik wil er toch wel even op drukken dat wij in de jaren daarna een beleidsarme begroting hebben gehanteerd en dat heeft iedereen gevoeld, niet alleen wij, ook onze inwoners. Daar wou ik het bij laten. De voorzitter: De heer Klok, VVD. De heer Klok: Dank u wel voorzitter. De kadernota, iets wat elk jaar terugkomt, elk jaar voor het reces. Wat ook elk jaar terugkomt voor het reces bij de kadernota is een amendement van het CDA, ozb omlaag. Altijd wanneer de kadernota de kop opsteekt verandert het CDA van zoals ze zichzelf graag noemt een constructieve partij naar een populistische. Maar laten we er even op inzoomen, de ozb in Hoogeveen, een van de, of de ozb in Hoogeveen, een van de hoogste in Drenthe. Maar hoe zijn we daar gekomen? Juist, door bestuur vanuit het verleden, CDA bestuur. Maar waarom kan die ozb nu niet omlaag? Nou voorzitter, 2020 ligt bij ons nog vers in het geheugen en het had niet veel gescheeld of we waren als gemeente failliet. Dus voorzitter, hoe pijnlijk voor ons ook, we kunnen niet mee in het amendement, juist omdat we nog met elkaar iets aan het opbouwen zijn. Het is nog te pril en te vroeg om hier nu al aan te tornen. We hebben nu overschotten door incidentele meevallers en daardoor stemmen wij dus tegen het amendement. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel.

De heer Van der Meer, GroenLinks. De heer Van der Meer: Voorzitter dank u wel. Ja, er is al heel veel over gezegd en ik zal het kort houden. Ik vind het wat vreemd dit amendement wetende dat in het voorgaande agendapunt de jaarrekening als mazzeljaarrekening werd gekwalificeerd. Ik denk: als er dan zoveel mazzel is geweest moet je misschien ook dat maar koesteren en niet nu gelijk met allerlei aanpassingen komen wetend dat je inderdaad te maken hebt met incidentele baten die geen enkele zekerheid geven voor de toekomst. En de rest is volgens mij gezegd. Dus en, nou ja, een punt nog in de reactie op: ja, wij maken zo'n prioriteit van schuldhulpverlening enzovoort enzovoort. We hebben volgens mij hele goede afspraken gemaakt als het gaat om het continueren van de energietoeslag, als het gaat om uitkomsten die we gaan bereiken in het kader van armoedebestrijding. Er is nog steeds de mogelijkheid voor degene die dat zo hard nodig heeft om vrijstelling aan te vragen van die OZBbelasting, dus laten we dat vooral blijven koesteren en degene die dat ook echt nodig heeft daarmee helpen. Dat staat los van degene die die twee procent wel op kan brengen maar zeker ook in het licht van onze toch nogal wankele resultaten waarbij we best nog wel enige voorzichtigheid mogen hebben, zal ik tegen dit amendement stemmen.

De voorzitter: De heer Pomper, SP. De heer Pomper: Dank u voorzitter. Ja, normaalgesproken zeggen we altijd: het is een sympathiek amendement. Nou, de SP vindt hem echt heel onsympathiek en dat komt eigenlijk om twee redenen. Hij is gewoon echt, ja, hij is uitvoerbaar maar dat heeft verregaande consequenties, hij is gewoon onverantwoord. Als we ook terugkijken naar het verleden en dat mag van het CDA kennelijk niet maar dat doen wij toch wel even want we kunnen ook heel veel leren vanuit het verleden, weten we ook gewoon waarom het juist verstandig is om te indexeren. Tweede punt is ook, het is ook verre van solidair want als we nou gaan zeggen: de mensen hoeven nou geen ozb-verhoging te betalen blijft er ook een groep inwoners die wel degelijk een huurverhoging moeten betalen. Er wordt wel gezegd, ja, maar de ozb is ook gekoppeld aan huurverhoging, de woningbouwcorporaties gaan zelf over die huurverhoging, er zit ook een maximatie overigens aan vast maar alle huurders hebben dit jaar weer een huurverhoging gekregen. Dan zou het ook heel consequent zijn om te zeggen: als we de ozb op nul zetten, dan zorgen we er ook voor dat wij de woningbouwcorporaties gaan compenseren zodat zij ook geen huurverhoging door gaan voeren. SP is dus overduidelijk tegen. De voorzitter: Dank u wel. Mijnheer Bauer, Partij van de Arbeid. De heer Bauer: Ja, dank u wel voorzitter.

Ja, wat ga ik nog toevoegen, eigenlijk is alles al gezegd. De wethouder maakt het, geeft het ook heel mooi aan. We zitten onder de inflatie met onze indexatie, het gaat hier om structureel geld waarmee we ons overschot hebben. Ja, onze collega van GroenLinks die geeft dat ook heel mooi aan dat het vorig jaar ging om een mazzelbegroting. Ik denk niet dat er verder nog iets aan toegevoegd hoeft te worden, wij gaan ook niet mee met deze amendement. De voorzitter: Dank u wel. De heer Van Dijk, ChristenUnie. De heer Van Dijk: Dank voorzitter. Ja, wat ons betreft is ook het nodige al gezegd hierover en in die zin sluiten wij ons aan bij de woorden van de wethouder. Meer in het algemeen wil de fractie van de ChristenUnie wel oproepen om ons niet al te snel rijk te rekenen ondanks de grote overschotten die we nu hebben, die zouden volgend jaar en de jaren daarna zomaar eens de andere kant op kunnen vallen en dan hebben we spijt van het hanteren van de nullijn. De voorzitter: Ik ga terug naar de indieners. De heer Kreuze. De heer Kreuze: Ja voorzitter, dank u wel. Voorzitter ja, de regel structureel en incidenteel geld, we hebben het hier over een klein postje in onze begroting van 205 miljoen. Ik heb ook over het woord signaal gesproken zeg maar en als de gemeente Hoogeveen een dergelijk signaal niet zou kunnen opbrengen, is er echt fundamenteel iets mis.

Natuurlijk was ik in 2020 erbij, overigens naar de VVD toe een gedeelte van dat regeerperiode heeft u meegedaan, dus dat is wel een beetje flauw. Het is zo dat wij pleiten voor een signaal, natuurlijk zitten wij onder de inflatie, moest er nog eens bijkomen dat we de ozb zouden verhogen op het inflatiepeil terwijl we zeg maar de burgers moeten melden dat wij laten we zeggen eind 2023 als u de jaarrekening zo'n beetje gaat bespreken over de zeventig miljoen eigen vermogen zitten. Dan zou je zo'n signaal toch echt kunnen afgeven. Dus wat dat betreft is het toch wel agree to disagree en zullen we dit gewoon in stemming brengen. De voorzitter: Kijk nog even, aanvulling SGP. Mijnheer Van Rijn.

De heer Van Rijn: Ja, dank u wel voorzitter. Het eerste punt is het college heb op geen enkel moment aannemelijk kunnen maken dat die twee procent nodig is om de begroting dekkend te maken. Hebben ze nergens aan kunnen tonen dus we hebben het echt niet structureel hebben we deze twee procent in 2023 sowieso en of 24 hebben we dat sowieso niet nodig, dus er is geen enkele aanleiding. Want waarvoor heffen we ozb? Dat is gewoon als we dingen willen uitvoeren en we moeten de begroting sluitend maken, daar gaan we ozb voor heffen. Daar is het ook voor bedoeld en niet, voor niks anders. Even nog het volgende: we hebben het net over, ze doen wel of dat niks is, een inflatie, ja, stapeling op stapeling. Het is een inflatie, de benzineprijzen worden duurder, dat wordt duurder, dit. En wij doen er nog als gemeente zeggen we: wij zijn toch, ja, wij doen er nog eventjes twee procent bovenop. Nou, ik vind het gewoon niet kunnen. Er is niet nodig en laat het gewoon zoals het nu is, even op de nullijn staan en mocht het blijken bij de volgende begroting, er is nou toch, nou, dan praten we gewoon open en eerlijk naar onze inw… wij hebben dit en dat en dat uit te voeren, de begrotingen die sluiten, we gaan even de ozb. Dat is gewoon een eerlijke manier van zakendoen. Dank u wel voorzitter. De voorzitter: Dank u wel. De heer Kleine, Forum voor Democratie.

De heer Kleine: Ja, dank u wel voorzitter. Inderdaad het punt van incidenteel en structureel, die kon ik ook niet helemaal volgen maar die heeft de heer Kreuze eigenlijk wel goed weggezet. Nog even reactie op de heer Van der Meer van GroenLinks over schulden, dat er regelingen zouden zijn voor mensen met een bij… Maar goed, in al die stukken staat ook het risico dat de middeninkomens enzovoorts ook allemaal onder druk komen te staan. Ik vind dit gewoon absurd, er is geen enkele noodzaak om nu die twee procent te innen, overal worden nette woorden uitgesproken, dat de schuld heeft onze zorg en moeten bereikbaar zijn en nu heeft u, ja, heel eenvoudig de kans om daar gewoon te zeggen: nou ja, we vinden het belangrijk en we zetten daad bij woord, we trekken die twee procent in. En ja en ik snap niet, het lijkt wel een principieel punt of zo wat hier is: nou ja, we blijven altijd wel die verhoging erin houden zo, dan blijven onze inwoners daaraan gewend of zoiets, dat gevoel krijg ik er een beetje bij. En het laatste nog wat ik wou reageren op collega Aron, de heer Sieders. Ja, wat gaan we dan doen bij hyperinflatie.

Ja, het is gewoon, wat wil je dan als er hyperinflatie is en je hebt bijvoorbeeld tachtig procent inflatie of zo, want daar kom je dan een beetje op, hoe ziet u dat voor zich, wil je dan de ozb met tachtig procent verhogen om dit maar in stand te houden? Is dat dan de, begrijp ik je goed als dat de redenatie is? De voorzitter: Ja, ik wil toch proberen om, want we hebben nu allemaal onze bijdrage wel geleverd om de inhoud denk ik goed naar voren te brengen. Wat mij betreft gaan we tot stemming over. Ja, amendement ligt voor. U mag stemmen. Dank u wel. Daarmee is met tien voor, negentien tegen dit amendement verworpen. En komen we bij het amendement verduurzaming sportaccommodaties, vorige keer uitgebreid ook aan de orde geweest, ook reactie van het college. Ik ga ervan uit dat dat voldoende is geweest en dat wij ook op dat amendement nu tot stemming kunnen overgaan. Amendement ligt voor, ter stemming. Dank u wel, daarmee is het amendement met 27 voor twee tegen aangenomen. Dan komen we bij amendement vier, wat goed is, moet goed blijven. Dat ging over de investering wegen, fietspaden, bruggen enzovoort. Ook uitgebreid ook al in de debatronde en in de kadernota aan de orde geweest. Kijk, ja, ik zie mevrouw Bisschop toch nog even voor een reactie. Mevrouw Bisschop. Mevrouw Bisschop-Hiemstra: Dank u wel voorzitter.

We hebben dit amendement uitgebreid besproken, we willen nog benadrukken als CDA dat we het belangrijk vinden dat we zuinig zijn op wat we hebben en dat we alles goed onderhouden. Wat goed is, moet goed blijven. Dat geldt zeker voor de wegen, fietspaden en bruggen. Daarom hebben we dit amendement ingediend. We hebben ook geconstateerd dat onze mening niet

gedeeld wordt hier in de raad, ook niet door het college. We hebben ons punt gemaakt en we zullen het hierbij laten en we gaan dit amendement intrekken en niet in stemming brengen. De voorzitter: Dank u wel. Dit amendement is ingetrokken en wordt niet meer ter stemming voorgelegd. En we gaan door naar het fietspad Carstensdijk op een, dat wil zeggen niet bij het programma, maar wel in de prioriteitenlijst op een. Dat is wel een nieuw amendement wat naar aanleiding van het debat is voorgelegd, ingediend door het CDA en ik geef daarvoor het woord aan mevrouw Bisschop. Mevrouw Bisschop-Hiemstra: Ja, dank u wel voorzitter. Wij hebben tijdens de debatronde een amendement ingebracht met de naam fietspaden buitengebied. We hebben geluisterd naar de reactie van het college en we hebben dit amendement ingetrokken en daarvoor in de plaats een nieuw amendement geschreven en een nieuwe motie die ook nog aan bod gaat komen. Het fietspad aan de Carstensdijk vraagt veel aandacht en het CDA is dan ook verheugd om te zien dat het in 2024 aangepakt gaat worden. Maar op basis van geluiden uit de samenleving zijn wij van mening dat dit aanpak van dit fietspad echt eerste prioriteit moet hebben ten opzichte van de andere zaken die genoemd worden in de tabel.

We willen voor de helderheid benadrukken dat we graag willen dat er gestart wordt als eerste met de Carstensdijk en voor de duidelijkheid, we bedoelen hier natuurlijk niet mee dat de andere projecten die genoemd staan niet gestart kunnen worden zolang de Carstensdijk nog niet is afgerond, maar wij willen gewoon graag zien dat hier als eerste mee gestart wordt. En omdat dit toch een nieuw amendement is, zijn wij benieuwd naar de reactie van de wethouder op dit amendement. De voorzitter: Dat gaan we zeker doen want de wethouder gaat nu reageren. De heer Bisschop. De heer Bisschop: Dank u wel voorzitter. Ja, voor het college is de Carstensdijk ook een topprioriteit in het programma wat wij gaan neerzetten. Daarnaast zijn we ook bezig, hebben we ook al vorige keer gezegd, dat we met een onderzoek aan de gang gaan om het programma fietsnota ook vervolg te geven, daar staat de Carstensdijk ook al op een belangrijke plaats. Het is voor ons topprioriteit, alleen soms maken we ook werk met werk en om dan nu ons vast te pinnen op Carstensdijk op één, dat kan ook blokkeren dat we andere werken die wij wellicht misschien kunnen volstaan om werk met werk te maken, dat niet door te laten gaan of subsidies te laten verlopen. Dus topprioriteit Carstensdijk, ja, alleen dit amendement om dat uitvoerbaar direct te laten zijn voor ons kan ik hem niet omarmen.

Dus wij gaan niet mee met dit amendement als college. De voorzitter: Dank u wel. Kijken of anderen daarop willen reageren. Ik zie de heer Van der Meulen van Gemeentebelangen. De heer Van der Meulen: Ja, dank u wel voorzitter. Vinden het sympathiek, Gemeentebelangen vindt verkeersveiligheid ook heel belangrijk. We sluiten aan bij de uitspraak die de wethouder heeft gedaan en we hebben ook vertrouwen juist in het overleg tussen lokale belangenverenigingen en de wethouders om daar afspraken over te maken: waar gaat die aandacht nou naartoe? En die uitvoerbaarheid die laten we echt bij onze ambtenaren. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel. De heer Dekker, Partij van de Arbeid. De heer Dekker: Dank u wel voorzitter. Ja, wij vinden het fietspad aan de Carstensdijk ook belangrijk maar volgens mij zit er ook geen ruis wat dat betreft tussen ons en het college en wij vinden op deze manier daar die top een notering aan toekennen niet nodig, dus wij zullen het niet steunen.

De voorzitter: De heer Meesters, ChristenUnie. De heer Meesters: Ja voorzitter, laat het college inderdaad de prioriteiten bepalen, zij kennen de planning, zij kennen de uitvoering. We snappen de prioriteit die het CDA hecht aan het fietspad Carstensdijk maar we vinden inderdaad dat het college hier het best in positie is om daar een goede afweging in te maken en we zullen het amendement niet steunen. De voorzitter: Dank u wel. De heer Pomper, SP. De heer Pomper: Ja, de SP zal het amendement ook niet steunen, hoe sympathiek ook, maar wij volgen ook de lijn die het college volgt. De voorzitter: De heer Klok, VVD. De heer Klok: Dank u wel voorzitter. Voor een nieuw fietspad aan de Carstensdijk, tegen dit amendement. De voorzitter: De heer Van Rijn, SGP. De heer Van Rijn: Dank u wel voorzitter. Ja natuurlijk, ik ben al een hele poos bezig over dat fietspad en ik heb uit goede bron vernomen dat het ook hele goede prioriteit heeft dus wij vinden eigenlijk dit amendement ook overbodig. De voorzitter: Dank u wel. De heer Van der Meer, GroenLinks. De heer Van der Meer: Ja, ik sluit aan bij de woorden van de PvdA en ChristenUnie, dus tegen dit amendement. De voorzitter: Dank u wel. Ga ik terug naar de fractie van het CDA. Mevrouw Bisschop. Mevrouw Bisschop-Hiemstra: Ik vraag even een moment van schorsing, voorzitter. De voorzitter: Kijk even hoe lang u denkt nodig te hebben.

Mevrouw Bisschop-Hiemstra: Een half uur hoor ik. Nee, paar minuutjes. De voorzitter: Dat zal de heer Kreuze niet echt populair maken, als dat wordt gezegd. Een paar minuten, even twee minuten overleg, schorsing. Schorsing De voorzitter: Dames en heren, ik constateer uit het weer innemen van de plaatsen dat het CDA de schorsing heeft benut om tot een standpunt te komen. Ik heropen de vergadering en geef het woord aan mevrouw Bisschop. Mevrouw Bisschop-Hiemstra: Dank u wel voorzitter, we hebben even overlegd en we hebben besloten dat we het amendement wel in stemming willen brengen.

De voorzitter: Oké, dan is het amendement in stemming en kunt u nu stemmen. Dank u wel. Daarmee is met acht voor en 21 tegen het amendement verworpen. Komen we bij de parkeerautomaten gebruiksvriendelijker maken, is ook al onderwerp geweest van de besprekingen rond de kadernota. Ik kijk even of we meteen tot stemming kunnen overgaan, dat is het geval. Dan is dit amendement ligt ter stemming voor. Dank u wel. Daarmee is dit amendement met 29 voor nul tegen aangenomen. En komen we bij het amendement laaggeletterdheid waar ook al een toezegging van het college op is geweest dus ik neem aan dat we dit zo in stemming kunnen brengen. Dat is het geval. Amendement laaggeletterdheid ligt ter stemming voor. Dank u wel, het is weer compleet. Daarmee hebben we dit amendement met 27 voor en twee tegen aangenomen en komen we bij het amendement rond de bibliotheek. Dat is ook al in bespreking geweest, dus kunnen we ook in stemming brengen. U kunt nu stemmen. Dank u wel. Daarmee is dit amendement met twintig voor en negen tegen aangenomen en zijn we door de amendementen heen. Er ligt nu voor de gewijzigde, want zo is het wel gebeurd natuurlijk want er zijn een viertal amendementen aangenomen die ook ingebracht worden in de kadernota, dus als u nu over de kadernota gaat stemmen is dat inclusief de wijzigingen zoals die in de vier amendementen die aangenomen zijn naar voren zijn gebracht.

Kijk of mensen nog een stemverklaring willen afgeven. Ik zie de heer Pomper, mevrouw Koekoek. De heer Pomper, ga uw gang. De heer Pomper: Dank u voorzitter, de SP ziet dat er op een verantwoorde wijze weer geïnvesteerd wordt in onze samenleving en we juichen dat ook toe, want er wordt weer ingezet op meer betaalbare woningen, meer aandacht voor cultuuronderwijs en er wordt ook geïnvesteerd in preventie en in het sociale domein. De SP zal instemmen met de kadernota. De voorzitter: Dank u wel. Mevrouw Koekoek, CDA. Mevrouw Koekoek: Ja voorzitter, zoals gezegd in het debat zijn wij positief over de ambitieuze houding vanuit het college die naar voren komt in deze kadernota. Dat schept verwachting met betrekking tot de begroting. We hebben onze zorgen geuit over de hoeveelheid aan opgenomen taken en het ontbreken van kaders om deze geprioriteerd aandacht te geven en uit te voeren. Ook hebben we onze ambities en prioriteiten meegegeven in het debat. Onze inbreng heeft niet tot resultaten geleid en dat vinden wij jammer. We hopen dat het college hier wel notie van neemt in de voorbereiding van de begroting. Per saldo zijn wij er daarom echter nog niet van overtuigd dat we met deze kadernota een begroting kunnen opstellen die ook realistisch en uitvoerbaar is. Voorzitter, we kunnen daarom niet instemmen met de kadernota 2024.

Wij wensen het college en de ambtelijke organisatie veel succes, ach wat een woord zeg, veel succes toe met het opstellen van de begroting. Dank u. De voorzitter: Dank u wel. Anderen nog die stemverklaringen? De heer Van Rijn, SGP. De heer Van Rijn: Ik zat al op mijn stemknopje te duwen, maar dan krijg je geen geluid. Dank je wel voorzitter. Ja, zoals we in het debat aangegeven kadernota mooi schetsontwerp voor de komende begroting, maar wel in potlood, er kan nog alles veranderen. Dus wij zullen wel instemmen en bij de begroting zullen wij zeker ook weer heel kritisch zijn. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel. De heer Vos, Forum voor Democratie. De heer Vos: Ja, dank u voorzitter. Ik heb eigenlijk net ook al even aangegeven maar we zijn het gewoon fundamenteel niet eens met de gestelde kaders die er worden gehouden, maar niet alleen zeg maar met de ideologische kaders maar ook de manier waarop wordt aangeschoten en op de manier waarop er überhaupt tegen politiek wordt aangekeken, dus wij zullen tegenstemmen.

De voorzitter: Dank u wel. Andere nog? Geen ‘…’ meldingen, dan is het voorstel ligt ter stemming voor, u kunt dus nu stemmen over de kadernota inclusief de wijzigingen. Dank u wel. Daarmee is de kadernota met 21 voor en acht tegen aangenomen. Dan hebben wij bij dit agendapunt nog vier moties, die zijn uitspraken van de raad, een oproep vaak aan het college, daarvan zijn er drie al in eerdere, of nee, twee in eerdere instantie aan de orde geweest en twee redelijk nieuw, dus die gaan we nog even apart behandelen. Maar ik neem aan dat over de motie realistisch haalbaar uitvoeren prioriteiten dat daar ook voldoende over gezegd is, die motie kunnen we in stemming brengen. Dat is het geval, dan brengen we die nu in stemming. Dank u wel. Daarmee is de motie met negen voor en twintig tegen verworpen. Komen we bij de verkeersveiligheid vergroten samen met inwoners, die motie is ook in het debat aan de orde geweest. We kunnen volgens mij ook … Oh, mevrouw Bisschop, voordat we gaan stemmen mevrouw Bisschop wil toch nog even het woord hebben daarover. Mevrouw Bisschop. Mevrouw Bisschop-Hiemstra: Ja, het is hier wel degelijk in het debat aan de orde geweest, maar niet in deze vorm. Hij is aangepast. De voorzitter: Oké, ga uw gang.

Mevrouw Bisschop-Hiemstra: Naar aanleiding van het debat en de inbreng van het college hebben wij dus aanpassingen aangebracht in deze motie, hebben we deze motie opgesteld. Wij vinden dat de overheid vooral die zaken op zich moet nemen die de samenleving zelf niet kan oplossen en verkeersveiligheid is een van die punten. En ja, we hebben het woord prioriteit al vaker gebruikt deze avond, maar ik wil het toch nog noemen. Verkeersveiligheid is voor ons wel een en dan zeg ik maar even gewoon belangrijk, belangrijk als een taak van de overheid. Dus daarom hebben we de motie aangepast op inbreng van het college tijdens het debat. De voorzitter: Dank u wel. Het college zal reageren bij monde van de heer Bisschop. De heer Bisschop: Dank u wel voorzitter. Nou, verkeersveiligheid is ook bij het college een belangrijke prioriteit. Dus ik denk dat daar delen we de gedachten samen. Als ik naar de motie kijk, dan is voor mij wel belangrijk: is het haalbaar, is het uitvoerbaar en is het verstandig? Ik heb al toegezegd op het eerste punt in tijdens het debat dat wij heel graag periodiek met de raad om tafel willen gaan zitten voor een overleg over verkeersveiligheid, over de projecten die wij op dit moment op gebied van verkeersveiligheid aan het draaien zijn, de voortgang ervan en ook over de nieuwe projecten die we op willen pakken.

Wat dat betreft kijk ik naar het tweede punt in de motie, het tweede punt in de motie gaat over dat we samen met inwoners en bedrijven daarnaar gaan kijken en daar een soort inloop van gaan houden en dat is iets wat voor mij niet uitvoerbaar is. Want dan kijk ik ook naar de capaciteit van de mensen op de afdeling. Als we dat periodiek misschien maandelijks of twee wekelijks of een keer in de drie maanden gaan doen, dat neemt een enorme tijdsbelasting mee voor de ambtelijke organisatie, die al vrij aardig onder druk staat, ook zeker met name in het fysieke domein en in verkeer en vervoer. De haalbaarheid, het wordt ook gezegd in punt drie, de financiële kaders, binnen de financiële kaders, dan zou ik ook graag willen weten: wat moeten we dan laten vallen binnen die financiële kaders in verkeer aan projecten die we dan niet moeten uitvoeren? Want voor dit verhaal, voor deze motie hebben we geen financiële onderbouwing. Dus wat ons betreft als college is dit niet een verstandige motie. De voorzitter: Dank u wel. Reacties van de kant van de leden van de raad. Dan kijk ik naar de heer Meesters, ChristenUnie.

De heer Meesters: Voorzitter dank u wel. Ja, ik heb de aangepaste motie ook gelezen en mijn eerste gevoel was: oh, moeten we weer een overlegstructuur gaan doen als raad waarvan naar onze mening juist onze ambtenaren op verkeer en vervoer aan zet zijn. Wij hoeven niet het werk van onze ambtenaren dubbel te doen, ik heb voldoende vertrouwen in dat zij goed in gesprek zijn met onze inwoners en de signalen goed binnenkrijgen. En ik denk ook voor de inwoners dat het verwarrend is als ze ook met onze ambtenaren, maar daarnaast separaat ook nog eens met de raad in gesprek moeten gaan. Ik vind dat gewoon niet verstandig en ik vind het ook zonde van de tijd. Dus wij zijn tegen deze motie. De voorzitter: De heer Pomper, SP. De heer Pomper: Dank u voorzitter. De SP vond het op zich wel een hele sympathieke motie maar eigenlijk wat de heer Meesters ook zegt, het vergt dan ook straks wel heel veel van de raadsleden. We hebben al best wel veel te doen en naast het raadslidmaatschap hebben we ook nog een ander leven natuurlijk wat ook heel belangrijk is. En in dat andere leven, het privéleven, komen we natuurlijk ook gewoon mensen tegen die, nou, klachten hebben over hoe een verkeerssituatie is en dan zetten we de pet van een raadslid op en dan bespreken we dat binnen de fractie, we gaan naar de ambtenaar toe.

Dus er zijn nu al heel veel mogelijkheden om ook via de fracties input te leveren. Maar laten we inderdaad ook de uitvoering daarvan en ook de gesprekken en zo door de ambtenaren uitvoeren, dat hoeven wij als raadsleden niet te doen. Wij hoeven alleen maar eigenlijk te controleren of wij onze kaders goed uit laten voeren. Dus wij zullen tegen stemmen. De voorzitter: Dank u wel. Anderen nog? Ik zie geen, de heer Van Rijn, SGP. De heer Van Rijn: Ja, dank u wel voorzitter. Goed dat het CDA natuurlijk de verkeersveiligheid prioriteit nummer één heeft, wie heeft dat niet? Maar ook wij vonden dit eigenlijk een beetje te ver gaan. We gaan weer raadsfracties gaan we weer de agenda nog wat meer vullen die al wat niet meer bij te houden is. Dus wij hebben het college gehoord, er is aandacht voor, dus wij zullen deze motie ook niet steunen, dank u wel. De voorzitter: De heer Van der Meulen, Gemeentebelangen. De heer Van der Meulen: Ja, wij steunen verkeersveiligheid en wij steunen de ambtenaren en het college maar wij steunen deze motie niet. De voorzitter: Anderen nog, de heer Vos, Forum voor Democratie. De heer Vos: Ja, wij zullen hem wel steunen, wij vinden eigenlijk dat dit een van de weinige taken zijn die een overheid zou moeten hebben, maar we vinden ook dat de raad daar wel gewoon invloed op zou moeten hebben. Dus helemaal voor. De voorzitter: Dank u wel.

Geen andere reactie, dan ga ik terug naar mevrouw Bisschop. Mevrouw Bisschop-Hiemstra: Dank u wel voorzitter. Allereerst zijn we als CDA natuurlijk erg blij met de toezegging die de wethouder bij het debat heeft gedaan en ook nu herhaalt, dus we zien daar ook naar uit. Ja, er wordt wat gesproken over tijdsbelasting van ambtenaren, dat dat allemaal extra zou komen. Maar in mijn beleving hoort het gewoon bij onze dienstverlening en kunnen ook burgers nu al terecht met hun meldingen, alleen dan gaan we het iets meer structureren. Lijkt mij juist een verbetering van de situatie. Ik hoor ook van werk dubbel doen, dat het niet bij de raad hoort. Ja, dan zien wij de rol als raadslid toch echt anders. We zijn volksvertegenwoordigers en het CDA zijn ook volksvertegenwoordigers die heel graag met de burgers en de

bedrijven in contact komen en wat het heel graag raad breed opgepakt, dit onderdeel. Jammer dat die mening niet gedeeld wordt. Ja, wij zullen als CDA het gewoon voortzetten en we hebben er ook al een mooie naam voor, van straat naar raad. We willen hem desondanks alles wat we gehoord hebben wel graag in stemming brengen. De voorzitter: Motie komt in stemming. U kunt nu uw stem uitbrengen. Dank u wel, daarmee is deze motie met acht voor 21 tegen verworpen en komen we bij de motie ontbrekende schakel fietspaden buitengebied ingediend door het CDA. Gaan we terug naar mevrouw Bisschop. Mevrouw Bisschop-Hiemstra: Ja, dank u wel voorzitter. Ook deze hebben wij aangepast, het is een motie. Wat hebben wij aangepast? Nou, er is ons ter ore gekomen dat er een bepaald traject is wat duidelijk een ontbrekende schakel is in het fietspadennetwerk. We hebben begrepen dat er een onderzoek, een integraal onderzoek komt naar ontbrekende schakels in het fietspadennetwerk. We hebben ook begrepen dat er nog dit jaar provinciale subsidie beschikbaar komt voor lokale schakels in het fietsnetwerk en wij vinden het erg belangrijk dat dit traject, deze beide trajecten die genoemd worden in dit onderzoek meegenomen worden en we willen dat graag expliciet onder de aanbracht brengen, vandaar deze motie. De voorzitter: Dank u wel. Reactie van de kant van het college, de heer Bisschop.

De heer Bisschop: Dank u voorzitter. Nou, zoals het in de motie staat dat wij een budget voor dat onderzoek fietsnota waar de ontbrekende schakels ook een onderdeel van is, worden alle ontbrekende schakels in meegenomen. Dat is een integrale afweging die we gaan doen en dat gebeurt ook met de kruising Molenweg Stephensonstraat en de rotonde Molenweg Hoogeveenseweg. Dus ja, ik zie deze motie niet als een iets extra's dat we dat moeten doen. Ik zou ook kunnen zeggen: goh, de enige punt wat ik in de uitvoerbaarheid heb is: we gaan een integrale afweging maken wat de ontbrekende schakels zijn en hoe we dat gaan wegzetten in de tijd en dit impliceert dat dit expliciet meegenomen moet worden. Die wordt meegenomen maar niet in een prioritering of wat dan ook. Dus deze motie is wat mij betreft niet verstandig. De voorzitter: De heer Meesters, ChristenUnie. De heer Meesters: Ja voorzitter, ik sluit aan bij de woorden van de wethouder. Deze motie is overbodig en het suggereert ook iets van dat het CDA de prioritering nu voor haar rekening neemt terwijl dat inderdaad een integrale afweging zou moeten zijn. Dus wij zijn ook tegen. De voorzitter: Dank u wel. De heer Van der Meulen, Gemeentebelangen. De heer Van der Meulen: Ja, dank u wel voorzitter.

Ook wij hebben vanuit lokale belangenvereniging wel gehoord dat er een wens is voor de fietspaden, ook in verband met de wandelpaden, de wandelroutes. Maar we hebben vertrouwen ook weer in de wethouder en die gesprekken juist met lokale belangenverenigingen om te zeggen: ja, dit is ons wensenlijstje en die prio die geven we aan op advies van de wethouder. De voorzitter: De heer Van der Meer. De heer Van der Meer: Voorzitter, dank u wel. We hebben nu een aantal moties gehad die in de breedte zien op verkeersveiligheid of de verbetering daarvan. Nou, laat er geen misverstand over zijn, daar zijn we als GroenLinks ook zeer voor. Alleen gehoord hebbende ook de toelichting die de wethouder geeft hierop dat het

gaat om een integrale afweging van alles wat moet in het kader van die verbeteringen vinden ook wij deze motie overbodig en zullen we hem niet steunen. De voorzitter: Dank u wel. De heer Dekker, Partij van de Arbeid. De heer Dekker: Ja voorzitter, ook wij houden vast aan die integrale afweging en we vinden die motie overbodig en onverstandig, we zullen hem niet steunen. De voorzitter: Dank u wel. De heer Van Rijn, SGP. De heer Van Rijn: Dank u wel voorzitter. Ja, wij sluiten ons aan bij de meeste sprekers weleer, wij zullen dit ook niet steunen. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel. Anderen nog, dat is niet het geval. Dan ga ik weer terug naar mevrouw Bisschop. Mevrouw Bisschop-Hiemstra: Ja, ik wil toch nog even om een klein moment van schorsing vragen. Twee minuten lijkt me voldoende. De voorzitter: Dan gaan we dat u zeker toestaan. Schorsing, twee minuten. Schorsing De voorzitter: De schorsing is voorbij, ik heropen de vergadering. Dames en heren, even aandacht. Woord is aan mevrouw Bisschop. Mevrouw Bisschop-Hiemstra: Dank u wel voorzitter. Ik richt me nog heel even tot de wethouder als dat mag, voorzitter, om even helder te hebben dat de trajecten die wij genoemd hebben in deze motie in dat integrale onderzoek sowieso meegenomen worden. De voorzitter: De heer Bisschop.

De heer Bisschop: Deze trajecten worden sowieso meegenomen in het onderzoek, maar ook meerdere trajecten. Echtenseweg bijvoorbeeld. Zijn meerdere trajecten. De voorzitter: Dank u wel. Mevrouw Bisschop. Mevrouw Bisschop-Hiemstra: Ja, fijn om te horen dat dit sowieso wordt meegenomen. Ik heb ook wat fractie of meerdere fracties het woord prioritering in de mond hebben ze genomen. Dat woord hebben wij helemaal niet genoemd in deze motie, het gaat ons erom dat het gewoon klip en klaar is dat deze trajecten in dat integrale onderzoek meegenomen gaan worden. Die toezegging hebben wij nu dus dan trekken wij deze motie in. De voorzitter: Dank u wel, motie is ingetrokken. Dan gaan we naar de motie noem het maar even iPads, heel verstandig om dat aan de kadernota te koppelen, dan wordt hij in ieder geval daaronder behandeld. Ik geef het woord aan mevrouw Manusama. Mevrouw Manusama: Fijn dat ik ook nog een duit in het zakje mag doen vanavond. Als PvdA vinden wij het heel erg belangrijk om ook op andere manieren te kijken wat er mogelijk is en wat we kunnen doen om de

jeugd te helpen en te ondersteunen. Dus vandaar een hele concrete vraag aan het college om te onderzoeken wat er juridisch, fiscaal en ook zeker met oog op informatieveiligheid mogelijk is met onze iPads die straks zijn afgeschreven en die zeker nog wel een ronde mee kunnen. Niet meer voor ons, maar wellicht wel voor kinderen die opgroeien in armoede en die niet de middelen hebben om mee te kunnen doen. Dus vandaar deze motie en ik ben heel blij dat deze vraag niet alleen in mijn hoofd heeft afgespeeld. De voorzitter: Dank u wel. Er zijn mede-indieners uiteraard, geef het woord als het nodig is aan de heer Van der Meer, GroenLinks. De heer Van der Meer: Heel kort voorzitter. Ja, we zijn het hier van harte mee eens en ik zou eigenlijk bijna op willen roepen om nou ook te kijken naar laptops en overige automatiseringsapparatuur die misschien beschikbaar gesteld kan worden, maar ik beperk me even tot de motie nu. De voorzitter: Dank u wel. De heer Klok, VVD. Of sorry, ja, uw naam staat hieronder dus. De heer Kramer. De heer Kramer: Ja, dank u wel voorzitter. Ja, wij zijn graag mede-indiener van deze motie. In afwezigheid van mevrouw Blenkers doe ik het woord maar mevrouw Blenkers is echt trots op deze motie, dus dat moest ik nog even zeggen. Dank u wel. De voorzitter: Ze zal misschien meekijken ‘…’ Denk het niet. Nee, je weet het niet, je weet het niet.

Ze kan het in ieder geval nakijken, laat ik zo zeggen. Ja, dan de SP nog aanvullingen, de heer Pomper. De heer Pomper: Ja, de SP is ook trots op deze motie. De SP heeft het ook wel eens eerder gewoon onderling zo gevraagd: kan dit ook inderdaad overgenomen worden? Nou, dat kon het allemaal niet. Ik ben nou dus ook benieuwd naar de reactie van de wethouder. Ook in aanvulling op de heer Van der Meer, er zijn natuurlijk binnen de gemeente ook veel meer gebruiksgoederen die ook een tweede derde leven kunnen krijgen. Dus dat zou natuurlijk ook mooi zijn dat dit een aanzet heeft om te kijken: hoe kunnen wij ook binnen de gemeente goederen weer een nieuw leven geven? De voorzitter: Dank. De heer Van Rijn nog als mede-indiener. De heer Van Rijn: Ja, dank u wel voorzitter. Mooi dat zeg maar afgeschreven spullen nog hergebruikt kunnen worden en met name voor deze doelgroep. Nou, ik zou zeggen niemand kan ertegen zijn. De voorzitter: Dank u wel. Voor reactie van de kant van het college geef ik het woord aan de heer Reneman. De heer Reneman: Ja voorzitter, het is voor ons uitvoerbaar, als u de motie aanneemt kunnen we dat voor u doen. En of het verstandig is laten we aan u. De voorzitter: Dank u wel. Zijn er mensen die nog willen reageren? De heer Vos, Forum voor Democratie. De heer Vos: Ja, dank u voorzitter.

We willen eigenlijk alleen opmerken dat wij digitalisering an sich niet als een zege zien maar eigenlijk al zo'n grote vloek maar daar hebben we allemaal hier mee te maken. Dus wat kan die aantal iPads nou kwaad. Dus wij zullen ook voor zijn. De voorzitter: Dank u wel. Mevrouw Hooijer.

Mevrouw Hooijer-Everts: Ja, wij zijn ook zeker van plan om mee te stemmen met deze zeer sympathieke motie. De voorzitter: Mevrouw Koekoek, CDA. Mevrouw Koekoek: Ja voorzitter, dank. Een motie die mooie combinatie is van sociaal bezig zijn en ook duurzaam dus wij zullen hem van harte ondersteunen. De voorzitter: Dank u wel. Mevrouw Pullen, ChristenUnie. Mevrouw Pullen-Muis: Nou, mooie, concrete motie. Ik denk ook dat het belangrijk is dat nog wel even gekeken wordt in het onderzoek naar het kostenaspect en we zijn ook benieuwd naar het resultaat ervan en ik zou ook willen adviseren om Stichting Leergeld en misschien andere ketenpartners, hebben we het vanavond al eerder over gehad, om die ook bij dit onderzoek te betrekken. Dus wij zullen deze motie steunen. De voorzitter: Kijk nog even naar de indieners of er nog reactie nodig is. Dan brengen we hem in stemming. De motie kan in stemming komen en er kan gestemd worden. Dank u wel. Daarmee is de motie met 29 voor en nul tegen unaniem aangenomen en hebben wij dit agendapunt afgerond. 5.9. Vasstelling besluitenlijst 22 juni 2023 De voorzitter: Dan zijn we bij 5.9, het vaststellen van de besluitenlijst van 22 juni, daar moet u nog over stemmen, dus ik open daarvoor de stemming voor het vaststellen van de besluitenlijst. Dank u wel. Daarmee is de besluitenlijst met 29 voor nul tegen unaniem aangenomen.

Dames en heren, voordat u denkt: we gaan wegrennen want het is alweer tijd om, ja, of naar beneden te gaan voor een drankje of naar huis wil ik u toch nog even vragen even nog te blijven zitten. Er werd aan het begin al aan gememoreerd dat de heer Kreuze, ijs en weder dienende natuurlijk altijd vandaag zijn laatste raadsvergadering in de gemeente Hoogeveen meemaakt. Maar de heer Kreuze zal op 7 september nog de gelegenheid krijgen om toegesproken te worden, dus ja. En hij gaat pas op 6-9 formeel met ontslag dus, ja, formeel blijft hij nog gewoon bij ons tot 6-9 als lid van de raad en pas als hij daarna ontslag neemt, zullen we hem inderdaad uitzwaaien. Dus dat gaan we de zevende september … Nee maar, dat ij, ik zei ook ijs en weder dienende dus dat komt goed. Dus in die zin inderdaad de laatste raadsvergadering, is vanavond al aan gememoreerd maar het officiële afscheid komt later. Maar het is ook de laatste avond dat ook dat is ijs en weder dienende, dat de heer Zwiers hier als wethouder aanwezig is want op het moment dat wij in de normale reguliere volgorde weer bij elkaar komen, dan zal de heer Zwiers inmiddels geïnstalleerd zijn, ook dat weer natuurlijk als alles heel erg goed gaat maar daar gaan we vanuit, als burgemeester van Midden-Drenthe. En we hebben toch gemeend om daar toch even bij stil te staan.

Uiteraard, er is een officieel afscheid op 31 augustus en dan komt natuurlijk nog veel ruimer aan de orde dus dan zullen er nog veel meer mensen u bezoeken maar we hebben toch gemeend dat een tweetal mensen uit de raad u speciaal toch even tot u het woord willen richten. Dat zal ik dan zelf ook niet heel uitgebreid doen maar links of rechtsom komt het wel bij u terecht, want u weet, ja, het wordt een hele moeilijke datum voor ondergetekende op 31 augustus. Maar we hebben net ook al is het geen zegen voor Forum voor Democratie, er zijn technologische mogelijkheden om op een andere manier toch aanwezig te zijn. Het zal geen hologram worden, maar u moet maar zien wat het wordt op 31 augustus. Maar het is in ieder geval, dan is de gelegenheid ervoor. Maar ook vanuit mijn kant alvast ontzettend veel dank voor de inzet bijna drie jaar hier in Hoogeveen. Het had niet gehoeven, u heeft de keus gemaakt, begrijpelijk, zeker als u het bekijkt vanuit mijn perspectief. Het is een ontzettend leuk vak wat u gaat doen en ik hoop ook dat u daar ook dat terugvindt wat u graag wil. Het was ook niet erg geweest als u in Hoogeveen was gebleven, heeft u ook

altijd gezegd. Ik vind het heel erg mooi, dus als het niet gelukt was, was u heel erg met volle 120 procent nog weer doorgegaan op uw eigen wijze. Ik zeg altijd: mensen moeten u even leren kennen in de benadering maar als het dan eenmaal dan is het vaak recht voor de raap. Dat kan soms met uitgestrekt been zo nu en dan, maar ja, daarvoor ben je voetballer geweest, keeper in dit geval bij FC Emmen. En natuurlijk daarna nog allerlei andere functies bij die club nog steeds overigens moet ik zeggen. Maar daarna is het ook een hele grote betrokkenheid en ook soms een heel klein hart voor de goede dingen en nauw betrokken en heel erg gedreven in die samenleving bezig. Dat hoop ik dat u dat zeker meeneemt naar Midden-Drenthe. Maar er komen nog wel momenten dat ik u allerlei adviezen nog kan geven, ga ik nu niet doen. Maar er zijn ook twee mensen die hier namens de raad, maar ook namens de partij waar u voor zit nog het woord willen voeren dus ik geef het woord eerst aan mevrouw Pullen namens de gemeenteraad. Mevrouw Pullen-Muis: Beste Jan, beste wethouder. Mijn kaartje, ook nog. Ik was zo bezig met de speech. Ja, opnieuw. Beste Jan, zeg ik, maar beste wethouder van ons mooie Hoogeveen, daar begin ik mee. Namens de raad mag ik je toespreken op deze avond, de laatste raadsavond, raadsvergadering bij leven en welzijn, ik zou zeggen D.V., ga je afscheid nemen.