RS - UNP Jaarverslag 2021 DIGITAAL GETEKEND.pdf
Tekst van het document
Jaarverslag 2021 Gemeenschappelijke regeling Recreatieschap Drenthe recreatieschap.nl
Inhoudsopgave Jaarverslag 2021 Recreatieschap Drenthe........................................................................................................................................................................................... 5 Kerngegevens.................................................................................................................................................................................................................. 5 Bericht van het Dagelijks Bestuur...................................................................................................................................................................... 6 A. Inleiding................................................................................................................................................................................................................... 6 B. Taken.......................................................................................................................................................................................................................10 C. AORTA......................................................................................................................................................................................................................13 D.
Doelmatigheid en rechtmatigheid.............................................................................................................................................................13 E. Communicatie....................................................................................................................................................................................................14 F. Resultaat boekjaar............................................................................................................................................................................................16 G. Voorstel tot vaststelling van de jaarrekening.......................................................................................................................................16 Programmaverantwoording................................................................................................................................................................................... 17 1. Personeel............................................................................................................................................................................................................... 17 2.
Huisvesting........................................................................................................................................................................................................... 17 3. Onderhoud............................................................................................................................................................................................................18 4. Verkoop gronden Pottendijk.........................................................................................................................................................................18 5. Overige....................................................................................................................................................................................................................19 6. Bestuur..................................................................................................................................................................................................................20 7. Stimuleringsfonds............................................................................................................................................................................................20 8.
Projectverantwoording....................................................................................................................................................................................21 9. Blik vooruit...........................................................................................................................................................................................................26
Jaarrekening 2021 Balans .............................................................................................................................................................................................................................29 Programmarekening...................................................................................................................................................................................................31 Grondslagen voor waardering en resultaatbepaling..............................................................................................................................32 1. Inleiding.................................................................................................................................................................................................................32 2.
Algemene grondslagen voor het opstellen van de jaarrekening................................................................................................32 Toelichting op de balans........................................................................................................................................................................................36 Toelichting op de programmarekening..........................................................................................................................................................42 Controleverklaring.....................................................................................................................................................................................................50 1.
Controleverklaring van de onafhankelijke accountant....................................................................................................................51 Verplichte paragrafen..............................................................................................................................................................................................55 Bijlagen.............................................................................................................................................................................................................................65 1. Bijdrage gemeenten in de exploitatiekosten.......................................................................................................................................66 2. Bijdrage gemeenten in het stimuleringsfonds Recreatie en Toerisme................................................................................... 67 3. Overzicht materiële vaste activa...............................................................................................................................................................68 4. a. Onderhanden projecten...........................................................................................................................................................................70 b.
Toelichting op lopende projecten........................................................................................................................................................72 5. Stimuleringsfonds Recreatie en Toerisme........................................................................................................................................... 80 6. Bestemmingsreserve stimuleringsfonds Recreatie en Toerisme..............................................................................................84 7. WNT-verantwoording 2020..........................................................................................................................................................................85
2
Recreatieschap Drenthe | Jaarverslag en -rekening 2021
3
Recreatieschap Drenthe Missie
Het Recreatieschap richt zich op coördinatie, advisering, plan- en projectontwikkeling, uitvoering en beheer. Het Recreatieschap ontwikkelt, ondersteunt en voert uit in de wetenschap dat recreatie en toerisme van groot belang zijn voor de vitaliteit van Drenthe en Ooststellingwerf. Niet alleen de toerist, maar ook zeker de inwoner is gebaat bij een aantrekkelijk recreatief gebied. Het Recreatieschap is een gemeenschappelijke regeling van alle Drentse gemeenten en de Friese gemeente Ooststellingwerf. De onderlinge samenwerking is een voorwaarde om tot recreatief-toeristisch beleid te komen. Immers de gebruiker, de toerist en recreant, kent geen (gemeente)grenzen.
Strategie
Het Recreatieschap: • staat voor een integrale aanpak op bovenlokaal niveau; • stimuleert kennisdeling en -ontwikkeling; • staat voor samenwerken, duurzaamheid en innovatie; • lobbyt vanuit een gerichtheid op haalbare resultaten; • heeft een wendbare organisatie; • positioneert zich sterk binnen haar netwerk c.q. haar opdracht. Om haar doelen te bereiken werkt het Recreatieschap nauw samen met veel organisaties, zoals Marketing Drenthe, provincies, HISWA-RECRON Drenthe, KHN afdeling Drenthe, NTFU, ANWB, IVN, Staatsbosbeheer, Wielerplatform en vele anderen. Juist deze samenwerking is belangrijk binnen het speelveld van de recreatief-toeristische sector. N.B.: De deelnemers aan de gemeenschappelijke regeling Recreatieschap Drenthe zijn alle Drentse gemeenten en de Friese gemeente Ooststellingwerf. Voor de leesbaarheid wordt in dit jaarverslag en -rekening gesproken over Drenthe en Drentse ontwikkelingen maar dit betreft ook de gemeente Ooststellingwerf.
Samenwerken aan aantrekkelijk recreatief-toeristisch Drenthe en Ooststellingwerf
Aantal deelnemende gemeenten Aantal bewegwijzerde fietsroutes Aantal LF (lange afstand) routes Aantal bewegwijzerde wandelroutes Aantal bewegwijzerde MTB routes Fietsknooppuntennetwerk Wandelknooppuntennetwerk Informatiepanelen Geoparkbebording Hunebedbewegwijzering
Het Recreatieschap is al ruim 20 jaar gespecialiseerd in recreatie en toerisme. Het Recreatieschap adviseert bestuurders, overheden en ondernemers. Daarnaast is zij actief bij conceptontwikkeling, realisatie en exploitatie van projecten en routestructuren. Het Recreatieschap snapt hoe bestuurlijke processen verlopen en beweegt zich proactief binnen de recreatiesector. Zo creëert zij kansen voor haar opdrachtgevers, mogelijkheden voor ondernemers en resultaten voor recreanten en toeristen.
Personeelsgegevens (situatie per 31 december 2021) Aantal personeelsleden beleidsadvisering 3,2 fte Aantal personeelsleden buitendienst 3,9 fte Aantal personeelsleden ondersteunend 2,1 fte Totaal aantal personeelsleden 9,2 fte (totaal 13 personen)
Kerngegevens
Daarom Recreatieschap Drenthe
4
Recreatieschap Drenthe | Jaarverslag en -rekening 2021
13 25 (1.900 routebordjes) 2 (850 routebordjes) 20 (10 informatiepanelen met 1.450 routebordjes) 25 (35 informatiepanelen en 2.500 routebordjes) 650 knooppunten en 7.700 routebordjes = 2250 km 1.900 knooppunten en 20.000 routebordjes 500 125 informatiepanelen en 150 routebordjes 200 routebordjes
Recreatieschap Drenthe
5
Bericht van het Dagelijks bestuur A. Inleiding Wij bieden u het jaarverslag en de jaarrekening 2021 van de gemeenschappelijke regeling Recreatieschap Drenthe aan. De jaarrekening is gecontroleerd en voorzien van een goedkeurende controleverklaring van UNP accountants en adviseurs te Assen. Het Algemeen Bestuur komt jaarlijks meerdere keren bijeen om sturing te geven aan de organisatie. Diverse onderwerpen passeren daarbij de revue. Het team van het Recreatieschap werkt continue aan het verbeteren, versterken en de efficiency van de organisatie. Zo blijft het Recreatieschap een organisatie die de sector en de deelnemende gemeenten ontzorgt maar bovenal meebeweegt in een sterk veranderende tijd en omgeving.
Ontwikkelingen 2021 Momenteel opereren we in een sterk veranderde omgeving. De impact van de Covid-19 crisis op recreatie en toerisme is zowel mondiaal, landelijk als op bedrijfsniveau enorm. Voor het tweede jaar op rij hebben we te maken met deze crisis. Een sector die jaar op jaar, tot en met 2019, groei vertoonde is hierdoor abrupt tot stilstand gekomen. In 2021 zagen we een licht herstel in vergelijking met 2020 (verlies van 25% bestedingen). Toch heeft een deel van de sector ook dit jaar moeten overleven door de overheidssteun. Het internationaal toerisme is fors afgenomen en er is geen zicht op herstel op korte termijn. Verder zijn de mogelijkheden voor groepsaccommodaties sterk beperkt. Restaurants, cafés en dagrecreatieve bedrijven zijn verplicht gesloten geweest gedurende bepaalde tijdvakken. Net als in 2020 heeft het Recreatieschap ook in 2021 samen met gemeentespecialisten en de sector, de VRD (Veiligheidsregio Drenthe) geadviseerd in het kader van sectorspecifieke maatregelen gericht op het voorkomen van de verdere verspreiding van Covid-19. Ook zijn samen met de VRD, de groepensector en een aantal gemeenten een drietal lokale pilots gehouden die hebben laten zien dat bij consequent gedrag er geen toename van besmetting plaatsvindt binnen een groep. Complimenten zijn op z’n plaats voor de inventiviteit die de sector heeft laten zien.
Ondanks de maatregelen van het kabinet legde de sector direct de focus op hetgeen wat wél mogelijk was. 2021 was ook het jaar dat het Werelderfgoedcomité van Unesco de Koloniën van Weldadigheid op de Werelderfgoedlijst plaatste. Nederland diende de nominatie in samen met België. Het gaat in Nederland om de drie koloniën Veenhuizen, Frederiksoord en Wilhelminaoord. Een geweldige opsteker voor het gebied dat nieuwe kansen met zich meebrengt. Nederlanders hebben vooral vakantie gevierd in eigen land. In positieve zin is Drenthe herontdekt, mede door de ‘Oer’-campagne van Marketing Drenthe, als provincie waar fantastisch de vrije tijd kan worden doorgebracht. Prachtige gebieden bieden de mogelijkheid om te recreëren, zowel voor de toeristen maar ook zeker voor de eigen inwoners. Voldoende bewegen heeft meer aandacht gekregen en ook daarvoor is Drenthe bij uitstek geschikt.
6
Recreatieschap Drenthe | Jaarverslag en -rekening 2021
De laatste jaren horen we vaak de termen ‘overtoerisme’ en het ‘spreiden van toeristen’. Ook in Drenthe worden deze termen steeds vaker gebruikt. En ja, door corona is het drukker geworden in de natuurgebieden, vooral met toeristen die de ‘huisregels’ in deze gebieden nog niet kennen. Ook is het binnenlands toerisme toegenomen. Dat is natuurlijk goed voor de bestedingen en de werkgelegenheid in Drenthe, maar wat vinden onze inwoners hiervan? Samen met een 6-tal gemeenten (Westerveld, De Wolden, Coevorden, Emmen, Borger-Odoorn en Tynaarlo) hebben wij onderzoek laten doen naar o.a. het draagvlak onder de inwoners voor recreatie en toerisme. De rode draad van de uitkomsten is dat de inwoners van de genoemde gemeenten de aanwezigheid van toerisme in hun directe (woon)omgeving waarderen met een 8 of hoger. In 2021 is het aantal Duitse gasten om bekende redenen achtergebleven. Toch is Duitsland het populairste vakantieland onder Nederlanders. Andersom is Nederland het populairste vakantieland onder Duitsers. Niet alleen voor verblijfsrecreatie, maar ook voor dagrecreatie steken veel toeristen de Nederlandse-Duitse grens over. Daarmee draagt het grensoverschrijdend toerisme voor een groot deel bij aan de economie van de grensregio. Het “nabije” toerisme zal ook als één van de eerste weer in zicht komen.
Op termijn hopen we dat ook kortere vakanties en vakanties buiten de piekperioden doorgebracht gaan worden in Drenthe. Marketing Drenthe richt haar aandacht hierop én ook op de Duitse doelgroep. Covid-19 en de interne organisatie Sinds 2020 heeft ook de interne organisatie van het Recreatieschap te maken met de impact van Covid-19. De medewerkers van het Routebureau werken veel “in het veld” en konden daardoor hun uitvoerende werkzaamheden blijven uitvoeren. De ontwikkeling van de wandelknooppuntennetwerken en het onderhoud van de andere routes en netwerken konden doorgang vinden. Wel was het organiseren van (grotere) bijeenkomsten om mee te denken over de te ontwikkelen wandelknooppuntennetwerken moeizamer. Deze betrokkenheid organiseren kostte meer tijd doordat alleen overleg in kleine groepjes (of digitaal) mogelijk was. Tijdens de inrichting van onze nieuwe huisvesting in het voormalige Planetron te Dwingeloo is al rekening gehouden met de nieuwe wijze van werken. Het huidige beleid is dat er meer een mix is van thuis- en op kantoor werken. Hierdoor kunnen we met minder werkplekken en dus ook met minder ruimte toe. Wel heeft dit meer technische ondersteuning gevraagd. De praktijk heeft laten zien dat de kwaliteit van werken en de betrokkenheid van de medewerkers niet veranderd is.
Economisch belang De vrijetijdssector is en blijft een belangrijke economische sector in Drenthe. De ontwikkelingen in de sector en de economische impact wil het Recreatieschap ook graag door middel van cijfers zichtbaar maken. Dit deden we door tweejaarlijks een uitgave van de Monitor Toerisme Drenthe uit te brengen. In opdracht van het bestuur is nu besloten om jaarlijks een verkorte uitgave uit te brengen zodat we beter de impact van de huidige Covid-pandemie op de sector in beeld kunnen brengen. Het toerisme in Drenthe kende in 2020 een slecht jaar door toedoen van corona. Dit wordt onderstreept door de uitkomsten van deze nieuwe uitgave van de Monitor Toerisme Drenthe. Het bezoekvolume en de daaraan gerelateerde bestedingen en werkgelegenheid binnen de sector zijn afgenomen ten opzichte van 2019. Ten opzichte van 2019 zijn de totale bestedingen met 25% afgenomen. Een deel daarvan wordt overigens gecompenseerd door de steunmaatregelen die de overheid in verband met corona heeft verstrekt. Ten opzichte van de vorige meting zien vrijwel alle gemeenten een daling in de toeristische omzet. Deze afname is zowel zichtbaar in de dagtochtenmarkt als in de vakantiemarkt.
Bericht van het Dagelijks bestuur
7
Omzet In 2020 is de omzet binnen de recreatief-toeristische sector in Drenthe gedaald naar € 873 miljoen (2019: € 1,16 miljard). In de Friese gemeente Ooststellingwerf werd € 56 miljoen omzet (2019: 62 miljoen) gegenereerd (dit is excl. de coronasteun die de sector heeft ontvangen van de overheid). Dagtochten zijn verantwoordelijk voor het grootste deel van de omzet, circa 56%. De overige 44% is toe te schrijven aan de verblijfsmarkt (bron: Ecorys ‘Toerisme in Drenthe’, december 2021). Werkgelegenheid De sector draagt hierdoor substantieel bij aan de provinciale economie. Het toerisme in Drenthe is een belangrijke banenmotor. Eén op de 13 banen in de provincie Drenthe komt voort uit de toeristische bestedingen. Hiermee behoort het tot de top-5 van de sectoren in de werkgelegenheid. Circa 16.700 werkzame personen zijn actief in de recreatief-toeristische sector. Het gaat hierbij zowel om de directe als de afgeleide werkgelegenheid bij toeristische bedrijven. Te denken valt onder andere aan werkgelegenheid bij verblijfsaccommodaties, attracties en de lokale middenstand en horeca.
Uitwerken nieuw beleid In 2020 hebben we in samenwerking met Marketing Drenthe, Provincie Drenthe en ruim 200 ondernemers het ‘Perspectief Drenthe 2030’ ontwikkeld. Deze visie sluit naadloos aan op de visie van het NBTC over het perspectief voor Nederland. Vanuit de gedachte van dit perspectief worden nadere beleidsplannen ontwikkeld en passende maatregelen ontwikkeld. Hierbij gaat het er met name om dat een recreatief-toeristische sector in balans dient te staan met haar inwoners en haar natuur. Het doel is de kracht te benutten van de vrijetijdssector voor bestemming Drenthe, waarbij bezoekers zich verbonden voelen met Drenthe, bedrijven zich kunnen ontwikkelen en bewoners hun trots delen. Belangrijk is het besef dat toerisme ook een middel is om grotere maatschappelijke vraagstukken op te lossen die bijdragen aan het algemeen en gedeeld belang (welzijn en welvaart) van Nederland. De investeringen in onze netwerken (fietsen- en wandelen) zijn mooie voorbeelden van investeringen voor zowel de inwoners van Drenthe als de ‘gasten’ van Drenthe.
Inzet gemeenten Het economische belang van toerisme voor de Drentse economie in het algemeen en voor de eigen inwoners in het bijzonder vraagt een actief beleid van de gemeenten. Het behoud c.q. zorgen voor groei van de toeristische bedrijvigheid gaat niet vanzelf. Zeker in deze Covid-19 periode is het nog belangrijker dat gemeenten met nadruk een actief economisch beleid moeten voeren ten aanzien van de recreatief-toeristische sector om daarmee de werkgelegenheid en de vitaliteit van de regionale economie te waarborgen en een steuntje in de rug te geven. Het is en blijft van belang dat de politiek sterk blijft focussen op recreatie en toerisme in de provincie Drenthe en de gemeente Ooststellingwerf en vooral, waar dat kan, de samenwerking opzoekt. Publieke investeringen die het toerisme stimuleren, zullen noodzakelijk zijn en blijven om de vitaliteit van de sector te behouden.
8
Afstemming De basis voor effectief beleid stoelt op afstemming en samenwerking. Via het Recreatieschap kunnen gemeenten hun ecreatief-toeristisch beleid op elkaar afstemmen; vooral daar waar het gemeentegrensoverschrijdende activiteiten betreft.
Belangrijk is ook om te noemen dat de provincie Drenthe zeker recreatief-toeristische ontwikkelingen ontwikkelt en stimuleert, die gekoppeld kunnen worden aan de initiatieven van de gemeenten.
Ook de samenwerking met de diverse andere spelers binnen het werkveld, met name de ondernemers, is de basis voor effectief beleid. Via het Recreatieschap kunnen gemeenten (bestuurlijk en ambtelijk) actief en adequaat inspelen op de wensen en behoeften van de sector en daardoor het sociaal-economische belang versterken.
Recreatieschap Drenthe | Jaarverslag en -rekening 2021
Bericht van het Dagelijks bestuur
9
B. Taken Het Recreatieschap is een functionele schakel binnen de ontwikkeling van recreatie en toerisme. De kerntaken van het Recreatieschap zijn:
Beleidsontwikkeling en -ondersteuning Het Recreatieschap behartigt de belangen van de Drentse gemeenten en de Friese gemeente Ooststellingwerf op het gebied van recreatie en toerisme. Hiertoe wordt door de bestuursleden, de directeur en de medewerkers in een groot aantal organisaties, werkgroepen, stuurgroepen en andere overlegplatforms, geparticipeerd. Indien noodzakelijk en gewenst wordt beleid ontwikkeld. Zo hebben we meegedacht bij de ontwikkeling van diverse Omgevingsvisies (Ooststellingwerf, Meppel), gemeentelijke recreatievisies (Emmen, Aa en Hunze, Assen), visie op informatievoorziening etc. Op veel verschillende terreinen en in veel organisaties wordt beleid ontwikkeld. Het Recreatieschap heeft als taak om coördinatie in het ontwikkelen hiervan na te jagen. Zij zoekt de verbinding tussen de recreatief-toeristische beleidsplannen van de gemeenten. Ook wordt actief meegedacht met gebiedsontwikkelingsplannen. Uiteraard is er ook aandacht voor de afstemming tussen provinciaal en gemeentelijk beleid en beleid en ontwikkelingen van derden, zoals natuurbeschermingsorganisaties, Gastvrij Drenthe, HISWA-RECRON, Koloniën van Weldadigheid en De Hondsrug UNESCO Global Geopark. Het Recreatieschap zoekt daarbij de verbinding.
Ook de afstemming van grensoverschrijdende beleidsplannen hoort hierbij met Emsland Touristik, Grafschaft Bentheim en de buurprovincies Groningen, Fryslân en Overijssel. Het Recreatieschap treedt adviserend op richting de gemeenten. Naast algemene adviezen en onderzoeken (Ecorys, Dashboard Impact Toerisme) voor alle gemeenten worden ook individuele gemeenten, natuurbeschermingsorganisatie en ondernemers geadviseerd. De communicatie, verspreiding van kennis en de verbinding binnen de sector is van belang. Hiervoor heeft het Recreatieschap een aantal instrumenten ontwikkeld, zoals de Recreatiesociëteit, het jaarlijkse Recreatiecongres en de eigen website van het Recreatieschap (www.recreatieschap.nl). Helaas hebben we afgelopen jaar dit, door Covid-19, niet in volle breedte kunnen uitvoeren. Het congres 2021 is uitgesteld naar het jaar 2022. Ook de bijeenkomsten van de sociëteit konden helaas niet doorgaan.
Routebureau Het Routebureau van het Recreatieschap ontwikkelt, beheert en onderhoudt bewegwijzerde routes (hippische routes, MTB, auto/motor) en routenetwerken op het gebied van wandelen en fietsen zodat de recreant actief kan genieten van Drenthe en Ooststellingwerf. Afgelopen periode (mede a.g.v. covid-19 crisis) bleek dat ook de inwoners van Drenthe en Ooststellingwerf behoefte hebben aan de recreatieve routenetwerken en hier veel gebruik van maken. Het Recreatieschap heeft vooral veel complimenten ontvangen over de fiets- en wandelnetwerken en is zich mede daardoor nog meer van bewust geworden dat haar activiteiten en werkzaamheden zowel door inwoners als gasten gebruikt worden en van belang zijn.
10
Recreatieschap Drenthe | Jaarverslag en -rekening 2021
Zoals vorig jaar al geconstateerd, is ook in 2021 de toegenomen behoefte aan recreatieve netwerken een feit. Men wil graag in de eigen omgeving recreëren en zo voldoen aan de behoefte om er toch op uit te trekken. Het Recreatieschap heeft o.a. de fiets- en wandelnetwerken in beheer. Hierbij zien we dat onze activiteiten en werkzaamheden zowel door inwoners als gasten gebruikt worden en van belang zijn. Vrijwilligers Het behouden en versterken van de routenetwerken vraagt continue aandacht. Onder regie van het Recreatieschap, maar samen met een poule van ruim 70 vrijwilligers, wordt met name het wandelnetwerk gecontroleerd en onderhouden. Door hun inzet kunnen we met name de wandelnetwerken kwalitatief goed op peil houden. Voor het onderhoud van het Fietsknooppuntennetwerk schakelen we, via Dolmans te Beilen, mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt in.
Bewegwijzering themaroutes en fietsknooppuntennetwerk
Ook in 2021 hebben we volop gewerkt aan het verder uitrollen van het wandelnetwerk; in de gemeenten Westerveld, de Wolden, Midden-Drenthe, Coevorden, Noordenveld en Borger-Odoorn zijn de knooppunten al in het veld zichtbaar. Hier is ook een compliment op z’n plaats voor alle inwoners, dorpsbelangen, TBO’s, agrariërs en andere grondeigenaren die met veel enthousiasme mee hebben gewerkt om de netwerken tot stand te brengen. In 2021 heeft de Provincie mede op aandringen van het Recreatieschap besloten om vanaf 1 juli 50% van de kosten van het wandelknooppuntennetwerk te financieren. Op basis van dit nieuwe financiële arrangement kunnen we het wandelknooppuntennetwerk versneld over alle gemeenten in Drenthe uitrollen. Deze netwerken maken het voor de wandelaar op een eenvoudige wijze mogelijk zelf een kortere of langere wandelroute op maat uit te stippelen. Het netwerk leidt de wandelaar bovendien langs de minder bekende maar schitterende plekjes van Drenthe en Ooststellingwerf.
Wandelknooppunten; zelf je route bepalen
Het werkveld van het Routebureau bestaat uit: • Bewegwijzerde wandel- en fietsroutes; • Fietsknooppuntennetwerk; • Wandelknooppuntennetwerk; • Onderhoud en beheer van vier toiletvoorzieningen voor de recreatievaart bij Havelte, Rogat, Echten en Hoogersmilde. Bij deze toiletvoorzieningen zijn informatiepanelen en verhalenpalen rond de cultuurhistorie van de Drentse Hoofdvaart en de Hoogeveense Vaart geplaatst. Verder doet het Recreatieschap een bijdrage in de kosten van een toiletvoorziening in Appelscha; • Hippische routes. Het Recreatieschap heeft, projectmatig, de men- en ruiterroutes in de drukst bezochte gebieden van Drenthe weer op een kwalitatief aanvaardbaar basisniveau gebracht. Daarnaast regelt het Recreatieschap het onderhoud en beheer via gebruikersgroepen bestaande uit menners en ruiters.
Bericht van het Dagelijks bestuur
11
Projectontwikkeling en beheer stimuleringsfonds
C. Aorta
Projectontwikkeling Op verzoek van de gemeenten initieert, stimuleert en/of administreert het Recreatieschap projecten die tot doel hebben de recreatieve sector in Drenthe te versterken. Alle projecten waarbij het Recreatieschap op enige wijze betrokken is, hebben een stevige relatie met recreatie en toerisme, bijvoorbeeld het ontwikkelen en onderhouden van fiets-, MTB-, wandel- en hippische netwerken alsook themaroutes, zowel fysiek met bebording als digitaal. Ook projecten ter bevordering van de ‘slagkracht’ van de sector zoals Vitale Vakantieparken en het Recreatie Expert Team zijn onderdeel van onze portfolio (voor verder uitleg zie onderdeel Projectverantwoording.
De recreatief-toeristische beleidsadviseurs van de Drentse gemeenten en de Friese gemeente Ooststellingwerf komen elke 6 weken bij elkaar. Dit Algemeen Overleg Recreatie en Toerisme Ambtenaren (AORTA) staat onder voorzitterschap van het Recreatieschap. Tijdens dit overleg delen de beleidsadviseurs hun kennis en ervaringen met elkaar. Regelmatig worden sprekers uitgenodigd voor het toelichten van onderwerpen.
Beheer stimuleringsfonds Ontstaan Sinds 1998 heeft het Recreatieschap een fonds voor recreatie en toerisme, ook wel het stimuleringsfonds genoemd (dit is ook opgenomen in de gemeenschappelijke regeling). Jaarlijks stellen de deelnemende gemeenten een bedrag voor dit fonds beschikbaar gebaseerd op een vaste bijdrage en een bedrag in samenhang met de toeristische overnachtingen. Ongeveer 3% van de toeristenbelasting wordt zo via het Recreatieschap direct weer ingezet ter stimulering van de sector. De omvang van het fonds fluctueert daardoor. In 2021 was het fonds € 309.442,- groot. Doelstelling De doelstelling van het fonds is het op een effectieve en efficiënte wijze zorgdragen voor vernieuwing en stimulering van recreatie en toerisme in Drenthe in brede zin. Projecten die in aanmerking komen voor ondersteuning zijn bij voorkeur gemeentegrens overschrijdend qua impact. Met een toezegging van een bijdrage uit het fonds kunnen op snelle wijze andere subsidiegelden worden verkregen. Zo kan op alerte wijze worden ingespeeld op wensen vanuit overheden en bedrijfsleven. Projecten die niet of slechts met veel moeite zouden zijn gerealiseerd, zijn door inzet van het fonds toch uitvoerbaar gebleken. De opzet was dan ook in de afgelopen jaren zeer succesvol. De fondsmiddelen zorgen voor een grote multiplier in relatie tot de inzet van andere (subsidie)middelen.
Inzet In de afgelopen periode van 5 jaar (2017 - 2021) is via de inzet van het stimuleringsfonds een investering in het Drents/ Ooststellingwerfs recreatief-toeristisch product van circa € 8.684.868,- gerealiseerd. Met een bijdrage van € 1,- vanuit het stimuleringsfonds werd € 4,- aan mede-investeringen uitgelokt in 2021; een multipliereffect van 4.
Naar gelang de actualiteit worden, vanuit het AORTA, soms kleinere werkgroepen gevormd voor het werken aan adviezen voor gemeenten. Daarnaast worden in het overleg de plannen en projecten van het Recreatieschap getoetst en waar nodig de ambtenaren van gemeenten hierbij betrokken. Regelmatig spelen dezelfde dossiers bij meerdere gemeenten. Het blijkt dan effectief onderling ervaringen uit te wisselen. Het Recreatieschap organiseert ook cursussen voor de leden van het AORTA. Op deze wijze versterkt het Recreatieschap de kennisontwikkeling van de beleidsadviseurs binnen de gemeenten.
D. Doelmatigheid en rechtmatigheid De aard en omvang van het Recreatieschap laten drie kenmerken zien: • Kleinschaligheid; • Effectiviteit; • Intensiviteit (veel projecten).
Doelmatigheid Het Recreatieschap werkt voortdurend aan de verbetering van de bedrijfsvoering en de administratieve opzet, waarbij mede de aanbevelingen van de accountant worden betrokken. Nieuwe ontwikkelingen, verdergaande digitalisering e.d. worden gesignaleerd en waar mogelijk doorgevoerd. De invordering van rekeningen, het verrichten van betalingen en het zorgen voor tijdige en juiste bevoorschotting van subsidiemiddelen heeft ook in het afgelopen jaar aandacht gehad.
12
Recreatieschap Drenthe | Jaarverslag en -rekening 2021
Bericht van het Dagelijks bestuur
13
Rechtmatigheid In het kader van de rechtmatigheidscontrole en het speelveld waarbinnen het Recreatieschap zich beweegt, zijn volgens de van toepassing zijnde interne en externe regelgeving de volgende zaken onder de aandacht: • • • • • • • • • • • • • • • • • • • •
Besluit begroting en verantwoording provincies en gemeenten (BBV), inclusief notities van de commissie BBV; Besluit accountantscontrole decentrale overheden (BADO); Wet Gemeenschappelijke Regelingen; Gemeenschappelijke Regeling Recreatieschap Drenthe; Regeling schatkistbankieren decentrale overheden; Verordening op de uitgangspunten voor het financieel beleid, voor het financieel beheer en voor de inrichting van de financiële organisatie van het Recreatieschap; Verordening op de controle van het financieel beheer en op de inrichting van de financiële organisatie van het Recreatieschap; Rechtspositionele regelingen personeel en regelgeving belastingwetgeving; Regelgeving BTW; Wet Fido en treasurystatuut; Regelgeving Europees aanbesteden en staatssteun; Regelingen betreffende projectfinanciering (subsidievoorwaarden provincie Drenthe, Samenwerkingsverband Noord-Nederland, Interreg programma en dergelijke); Gemeentewet; Directiestatuut; Ambtenarenwet; Wet normering bezoldiging topfunctionarissen publieke en semi publieke sector (WNT); Wet normalisering rechtspositie ambtenaren (WNRA); CAO Samenwerkende Gemeentelijke Organisaties (SGO); Kadernota rechtmatigheid; Regeling vaststelling wijze waarop kengetallen worden vastgesteld en opgenomen in begroting en jaarverslag provincies en gemeenten.
E. Communicatie Belangrijk is goede informatie-uitwisseling met onze opdrachtgevers en andere belanghebbenden. Het Recreatieschap heeft een goede naamsbekendheid. Bij de toeristen en inwoners van Drenthe en de gemeente Ooststellingwerf is het Recreatieschap minder direct in beeld. Communicatie verloopt via verschillende mediakanalen in: website, Twitter, Facebook, Instagram en LinkedIn. Hierop is informatie te vinden over de organisatie, de lopende en afgeronde projecten, kennisbijeenkomsten en actuele rapporten en verslagen van de vergaderingen van het Algemeen Bestuur. Ook via persberichten worden nieuwe ontwikkelingen onder de aandacht gebracht.
14
Recreatieschap Drenthe | Jaarverslag en -rekening 2021
Netwerken/samenwerken Het Recreatieschap heeft namens de gemeenten een spilfunctie binnen het recreatieftoeristisch werkveld. Met vele organisaties zoekt zij de verbinding vanuit de gedachte ‘koppelkansen moeten we benutten’. Zo werkt het Recreatieschap onder andere intensief samen met: • Provincie Drenthe binnen het project Vitale Vakantieparken Drenthe, ontwikkeling toeristisch-recreatieve (infra) netwerken, visieontwikkeling (MTB- en Wandelvisie, Wandelplatform), Perspectief op Bestemming Drenthe 2030 en vele andere projecten; • Marketing Drenthe. Het gezamenlijke doel is de marketing van en de informatievoorziening over Drenthe effectiever op elkaar af te stemmen. Hierbij gaat het ook om het bevorderen van de samenwerking binnen de verschillende regio’s op het gebied van marketing. Vanaf 2021 zijn we gezamenlijk gehuisvest hetgeen de samenwerking en afstemming versterkt; • Diverse ondernemersorganisaties binnen projecten met als doel de sector te versterken; die mede door het Recreatieschap zijn geïnitieerd; • Natuurorganisaties om binnen het palet van ‘beschermen, beleven en benutten’ een goede balans te vinden. Met als doel de toegankelijkheid van de natuurgebieden te borgen en daar waar mogelijk de recreatieftoeristische voorzieningen op een kwalitatief hoog peil te houden.
Bericht van het Dagelijks bestuur
15
F. Resultaat boekjaar Het boekjaar 2021 wordt afgesloten met een positief resultaat van € 743,=
G. Voorstel tot vaststelling van de jaarrekening
Programmaverantwoording
Onder verwijzing naar het vorenstaande stelt het Dagelijks Bestuur u voor: a. Over te gaan tot vaststelling van de jaarrekening van het Recreatieschap 2021; b. Het resultaat over 2021 te weten € 743,= als volgt te bestemmen: - € 743,= ten gunste te brengen van de algemene reserve;
1. Personeel Deskundig personeel dat werkt vanuit betrokkenheid is onmisbaar bij het uitvoeren van de taken van het Recreatieschap. Medewerkers die de thema’s kennen die spelen bij de opdrachtgevers van het Recreatieschap. Hun inzet is onmisbaar voor de realisatie van de organisatiedoeleinden. Binnen het Recreatieschap zijn verschillende disciplines aanwezig; beleidsadvisering (2,5 fte), routebureau (2,5 fte), ondersteuning bedrijfsvoering (2,2 fte) en directie (1 fte). De bezetting routebureau is voor 1,5 fte tijdelijk (inhuur voor de aanleg van de wandelknooppuntennetwerken). 2 werkervaringsplaatsen en 2 stageplaatsen worden aangeboden en zijn ook dit jaar ingevuld. Jaarlijks worden functionerings- en beoordelingsgesprekken gehouden met de medewerkers. Wederzijdse verwachtingen worden uitgesproken met als doel de dienstverlening van het Recreatieschap continue te laten aansluiten bij de vraag van de gemeenten. En gemotiveerde en enthousiaste medewerkers binnen de organisatie werkzaam te laten zijn.
Opening kantoor Recreatieschap, Drift 11c te Dwingeloo
In 2021 is CAO-technisch een extra loonsverhoging van 1,5% per 1 december vastgesteld. Daarnaast hebben de medewerkers recht op een ‘corona-vergoeding’ van € 1.200.= bij een voltijd aanstelling. Deze verhogingen zijn binnen de begroting opgevangen. In 2021 hebben 2 medewerkers van het Recreatieschap, aanvullend op hun recreatieschap taken, middels een detacheringscontract ondersteuning geboden aan de gemeenten Meppel, de Wolden en Hoogeveen.
2. Huisvesting Sinds 2020 huurt het Recreatieschap, samen met Marketing Drenthe en Vitale Vakantieparken Drenthe een kantoorruimte in Dwingeloo. Voor de opslag van de bebording wordt daarnaast een opslagruimte gehuurd op het industrieterrein van Dwingeloo. Deze gezamenlijke huisvesting bevordert het contact en overleg tussen de verschillende organisaties.
16
Recreatieschap Drenthe | Jaarverslag en -rekening 2021
Programmaverantwoording
17
3. Onderhoud Het Recreatieschap initieert ieder jaar diverse projecten. De gerealiseerde eindproducten gaan vaak over in eigendom naar de grondeigenaar. Een aantal eindproducten (themaroutes), blijft echter in onderhoud van het Recreatieschap. • • • • • • • • •
25 thema fietsroutes (1.900 routebordjes); 2 LF (lange afstand)-routes (850 routebordjes); Fietsknooppuntennetwerk (650 knooppunten en 7.700 routebordjes); 25 MTB-routes (35 informatiepanelen en 2.500 routebordjes); 1 motorroute (78 routebordjes); 20 wandelroutes (10 informatiepanelen en 1.450 routebordjes); Wandelknooppuntennetwerk (150 informatiepanelen, 1.900 knooppunten, ruim 20.000 routebordjes); 500 informatiepanelen; Bebording voor specifieke onderwerpen: Geopark (125 informatiepanelen en 150 routebordjes) en Hunebedbewegwijzering (200 routebordjes).
Het onderhoudsbudget van het Recreatieschap is niet groot. Hierdoor dient het Recreatieschap alert te zijn als zij nieuwe producten ontwikkelt waar onderhoud aan verbonden is. Daarom vraagt het Recreatieschap bij de opstart van een nieuw project, bijv. het wandelknooppuntennetwerk, structureel financiële middelen vrij te maken voor het jaarlijkse onderhoud. Hiermee wil zij voorkomen dat nieuwe producten na enkele jaren te maken krijgen met achterstallig onderhoud.
4. Verkoop gronden Pottendijk Het Recreatieschap had gronden in eigendom aan de Pottendijk (Veenakkers 30 te Emmer-Compascuum). Deze gronden waren langjarig verpacht (40 jaar) met als bestemming geluidssportcentrum. In 2020 heeft verkoop plaatsgevonden aan de Koninklijke Nederlandse Schietsport Associatie (verkoopprijs € 297.000,=) en is het tweede deel verkocht aan MSV Motodrôme Emmen (verkoopprijs € 274.392,=). Daarnaast is afgesproken (en notarieel vastgelegd) met Motodrome dat Recreatieschap Drenthe recht heeft op 50% van de opbrengst van de windmolenvergoeding (gekoppeld aan de elektriciteitsproductie), met een minimum van € 13.500,= per jaar vanaf het moment van oprichting en inwerkingstelling van de windmolen. Naar verwachting zal deze vergoeding, vanwege het nog te doorlopen democratische proces, de komende 2 jaar nog niet aan de orde zijn. De vergoeding heeft een looptijd van 16 jaar. In de vergadering van het Algemeen Bestuur van 21 januari 2021 is besloten de opbrengst van € 297.000 toe te voegen aan het Stimuleringsfonds Recreatie & Toerisme. De opbrengst van € 274.000 is (volgens de verdeelsleutels zoals opgenomen in de Gemeenschappelijke Regeling) teruggestort naar de deelnemende gemeenten.
18
Recreatieschap Drenthe | Jaarverslag en -rekening 2021
5. Overige Bestuursexcursie 2021
Eén van de aandachtspunten van het Recreatieschap is het verzorgen van netwerkmomenten. Jaarlijks organiseert het Recreatieschap een bestuursexcursie. Aan de excursie nemen ambtenaren, raadsleden en wethouders deel. Het doel van de excursie is kennisuitwisseling en netwerken. Gelukkig heeft de bestuursexcursie in 2021 doorgang kunnen vinden. Hierbij hebben we kennis genomen van nieuwe ontwikkelingen en initiatieven binnen de provincie Drenthe. Aan het einde van de dag is ook, samen met Marketing Drenthe en het programma Vitale Vakantieparken, het kantoorpand officieel geopend.
Recreatiesociëteit Drenthe
De Recreatiesociëteit Drenthe met ruim 100 leden is vanwege Covid-19 op een laag pitje komen te staan. Door allerlei corona-maatregelen zijn de bijeenkomsten van de Recreatiesociëteit niet doorgegaan. We hopen in 2022 weer te kunnen opstarten. Het Recreatiecongres stond gepland voor 2 december. Lange tijd zag het er naar uit dat dit jaarlijkse congres met normaliter rond de 300 deelnemers door zou kunnen gaan. Op het laatste moment moesten we om de bekende redenen toch ook dit evenement doorschuiven richting 2022.
Archief
Door de verhuizing van het kantoor van Diever naar Dwingeloo was er geen ruimte meer voor het archief. Er is een groot deel van het archief overgedragen naar het Drents Archief zodat die stukken die bewaard dienen te worden ook voor het nageslacht vindbaar blijven.
Programmaverantwoording
19
6. Bestuur
8. Projectverantwoording
Het Algemeen Bestuur van het Recreatieschap wordt gevormd door bestuursleden die worden aangewezen door de colleges van de deelnemende gemeenten (13). Daarnaast is er een Dagelijks Bestuur dat wordt verkozen uit het Algemeen Bestuur. De bestuurders krijgen geen vergoeding voor hun inzet in de betreffende besturen.
In 2021 heeft het Recreatieschap een groot aantal projecten gecoördineerd of heeft in projecten van derden geparticipeerd. Naast een uitvoerende rol heeft zij zowel een financiële als actief participerende rol. Hieronder vindt u een overzicht van de projecten die in 2021 zijn uitgevoerd.
Het Dagelijks Bestuur wordt gevormd door: • De heer R.E. Kleine (voorzitter/ wethouder gemeente Emmen) • De heer J. Westendorp (penningmeester/ wethouder gemeente Noordenveld) • Mevrouw G. Hempen- Prent (wethouder gemeente De Wolden) • De heer J. Batelaan (wethouder gemeente Midden-Drenthe) (vanaf 21 januari 2021) • De heer D.B. Dijkstra (directeur Recreatieschap Drenthe) Het Dagelijks Bestuur bereidt de vergaderingen voor van het Algemeen Bestuur en vertegenwoordigt het Recreatieschap naar buiten toe en regelt spoedeisende en wettelijke zaken. Het Algemeen Bestuur wordt gevormd door: • De heer R.E. Kleine (voorzitter Dagelijks Bestuur/ wethouder gemeente Emmen); • De heer J. Westendorp (penningmeester Dagelijks Bestuur/ wethouder gemeente Noordenveld); • Mevrouw G. Hempen- Prent (lid Dagelijks Bestuur/ wethouder gemeente De Wolden); • De heer J. Batelaan (lid Dagelijks Bestuur/ wethouder gemeente Midden-Drenthe); • De heer S. Stegen (wethouder gemeente Coevorden; • De heer J. Zwiers (wethouder gemeente Hoogeveen); • De heer B. Luinge (wethouder gemeente Aa en Hunze); • De heer B. Bergsma (wethouder gemeente Assen); • Mevrouw N. Houwing (wethouder gemeente Borger-Odoorn); • De heer R. van Ulzen (wethouder gemeente Meppel); • Mevrouw M. Jager- Wöltgens (wethouder gemeente Ooststellingwerf); • De heer R. Kraaijenbrink (wethouder gemeente Tynaarlo); • De heer J.
de Haas (wethouder gemeente Westerveld); • De heer D.B. Dijkstra (directeur Recreatieschap Drenthe). • Mevrouw F. Hijlkema (wethouder gemeente Ooststellingwerf), opgevolgd door mevrouw M. Jager- Wöltgens; • De heer R. Kraaijenbrink (wethouder gemeente Tynaarlo); • De heer J. de Haas (wethouder gemeente Westerveld); • De heer D.B. Dijkstra (directeur Recreatieschap Drenthe).
7. Stimuleringsfonds De bijdragen van de deelnemende gemeenten aan het stimuleringsfonds bedroegen in totaliteit in 2021 € 309.442,-. Mede dankzij het fonds is in 2021 een investeringsvolume van € 1.288.720,- gerealiseerd. Voor een compleet projectenoverzicht van het stimuleringsfonds over het jaar 2021 verwijzen wij u naar bijlage 5.
20
Projecten onder coördinatie van het Recreatieschap Project Regionaal Landschap Het Recreatieschap participeert in de stuurgroep en de projectgroep Regionaal Landschap Zuidwest Drenthe. Onderwerp is gebiedsontwikkeling vanuit recreatief-toeristische optiek. Gewerkt wordt aan onder meer de verbetering van de bewegwijzering naar de diverse natuurgebieden/nationale parken, de informatiepunten, toeristische dagattracties en parkeerplaatsen. Het Recreatieschap heeft gebiedsborden geplaatst. Als laatste onderdeel wordt nog gewerkt aan routebewegwijzering rond het Holtingerveld. Hiernaast is het Recreatieschap de ‘trekker’ geworden, evenals in het NP Drentsche Aa, van het onderdeel Duurzaam Toerisme onder het project ‘Nationale Parken Nieuwe Stijl’. Project Buitensportfonds Dit fonds heeft tot doel recreatief-toeristische routes, die door vrijwilligers worden onderhouden, op een kwalitatief goed basisniveau te houden. Het buitensportfonds ondersteunt (financieel) verenigingen en stichtingen die fiets-, wandel-, MTB- of hippische routes in beheer hebben en het onderhoud door vrijwilligers laten verrichten. Inmiddels weten de MTB- en hippische organisaties dit fonds goed te vinden.
Project Vitale vakantieparken Dit project is bedoeld om vakantieparken en campings in Drenthe, die er op dit moment recreatief en economisch gezien minder goed voorstaan, te ondersteunen om weer recreatief en economisch gezond (aantrekkelijk) te worden. Die ondersteuning is er ook voor vakantieparken en campings die er goed voor staan; zij wordt de mogelijkheid geboden zich verder door te ontwikkelen (excelleren). Daarnaast worden parkeigenaren en/of verenigingen van eigenaren van terreinen zonder recreatieve mogelijkheden en kansen voor de toekomst begeleid naar een passende andere bestemming (transformeren). Voorlichting en nieuwe informatie wordt ook via webinars aangeboden. Het Recreatieschap is als founding-father zowel financieel, bestuurlijk (2 bestuurders in de stuurgroep) als ambtelijk betrokken bij dit belangrijke project voor de toekomst van de sector in Drenthe.
Jaarlijks worden de bijdragen van de deelnemende gemeenten ontvangen. Gedurende het jaar worden projectvoorstellen ontvangen van derden. Na zorgvuldige afweging worden toezeggingen gedaan aan verschillende initiatieven. Veelal vindt uitbetaling van de toegezegde bijdrage gedurende c.q. na afronding van de projecten plaats. De nog niet uitbetaalde toezeggingen worden aangehouden in de bestemmingsreserve stimuleringsfonds Recreatie en Toerisme.
Project Ontwikkeling wandelknooppuntennetwerk Drenthe Het Recreatieschap is volop bezig met het ontwikkelen en plaatsen van het wandelknooppuntensysteem in haar deelnemende gemeenten. In Drenthe wordt de ontwikkeling van dit netwerk per gemeente opgepakt, deels mogelijk gemaakt door subsidie van de Provincie Drenthe. Het wandelnetwerk geeft wandelaars een optimale vrijheid om via bewegwijzerde routes te wandelen. Een ieder kan hierdoor zelf eenvoudig zijn route bepalen en, indien gewenst, tijdens de wandeling de route verlengen of inkorten.
Recreatieschap Drenthe | Jaarverslag en -rekening 2021
Programmaverantwoording
21
Het Recreatieschap heeft de regie op de realisatie van het wandelknooppuntennetwerk (ontwikkeling tracé, regelen vergunningen, plaatsen bebording en financiële afwikkeling). De ontwikkeling van een wandelknooppuntennetwerk vergt veel tijd. In de voorbereiding is namelijk veel overleg nodig zodat, met medewerking van verschillende (ook particuliere) eigenaren, de mooiste tracés gekozen kunnen worden. De aanleg vindt in nauw overleg plaats met lokaal georganiseerde groepen zoals dorpsbelangenverenigingen. De aanleg vindt gefaseerd plaats. De netwerken in de gemeenten de Wolden en Borger-Odoorn zijn helemaal afgerond. Westerveld fase 1 en 2 zijn afgerond (van de 3), Midden-Drenthe fase 1 is afgerond (fase 2 start in 2022), Coevorden fase 1 en 2 zijn afgerond (van de 3), Meppel eind december start aanleg netwerk fase Nijeveen, Noordenveld fase 1 aanleg start februari 2022, Emmen deel Bargerveen is afgerond. Na de zomer 2021 is bekend gemaakt dat Provincie Drenthe het faciliteren van de wandelaar extra wil stimuleren. Hiertoe is het subsidiepercentage dat wordt toegekend verhoogd. Hierdoor wordt het mogelijk om snel geheel Drenthe te voorzien van dit gebruikersvriendelijke netwerk. Alle Drentse gemeenten hebben reeds de intentie of het besluit genomen om nu versneld het netwerk over heel Drenthe uit te rollen.
Inmiddels is het onderhoud aan de reeds aanwezige netwerken ook geregeld; hierbij maakt het Recreatieschap gebruik van een enthousiast team van vrijwilligers. Project Vernieuwing fietsknooppuntensysteem Het fietsknooppuntennetwerk was toe aan een opfrisbeurt. Het Recreatieschap heeft inwoners, recreanten en de gemeenten gevraagd tips en ideeën aan te leveren hoe het netwerk versterkt zou kunnen worden. Hierbij is het extra aandachtspunt geweest om het netwerk meer te laten aansluiten op de dorpen en steden in Drenthe. Vorig jaar is dit deel van het project afgerond heeft het Recreatieschap een aantrekkelijk, toekomstbestendig en upto-date netwerk neergezet voor de recreant. Een tweede onderdeel van dit project is dit jaar afgerond. Door middel van het aanbrengen van onderborden op de informatiepanelen wordt lokale informatie aangeboden betreffende bezienswaardigheden, omgeving en overige wetenswaardigheden. Deze informatieborden zijn samen met de Tourist Info organisaties en gemeenten ontwikkeld.
Project Ontwikkeling Hünenweg Op 12 november 2021 is de internationale lange afstandswandelroute geopend. Het Hondsrugpad en de Hünenweg zijn twee wandelroutes die in Emmen samenkomen en bij het Rathaus van Osnabrück en het stadhuis van Groningen eindigen dan wel beginnen. Naast de fysieke bewegwijzering is een routeboekje, website en app gemaakt en worden routekaarten/ flyers ontwikkeld zodat informatie betreffende de route kan worden geraadpleegd. Project Wandelplatform In 2018 is het ambitiedocument ‘Wandelkompas’ opgesteld in opdracht van Provincie Drenthe en het Recreatieschap. Hierin is beschreven wat de wensen en kansen zijn om Drenthe aantrekkelijker te maken als wandelprovincie en hoe dit doel gezamenlijk te bereiken is. Een voorwaarde voor een succesvolle aanpak is samenwerking van de stakeholders. Het doel van dit project is het opzetten van een samenwerkingsverband, zodat er gezamenlijk kan worden gewerkt aan de drie speerpunten die in het rapport ‘Wandelkompas’ zijn benoemd. In 2020 is het Wandelplatform Drenthe van start gegaan. Samen wordt er gewerkt aan de drie speerpunten: • Aanjagen van gastvrij onthaal en gevarieerde beleving; • Bouwen en borgen van een goede kwalitatieve basisinfrastructuur; • Communiceren en profileren. Project Paardrijden en mennen In de afgelopen jaren zijn er nieuwe men- en ruiterroutes in Drenthe tot stand gekomen.
Ook is in het Hondsrug gebied een digitaal paardenroutenetwerk uitgezet voor meerdaagse en dagtochten (de Hondsrug Trail). De volgende stap is het gebruik ervan bevorderen. Dat doet Recreatieschap Drenthe met het project ‘Paardrijden en mennen in Drenthe op de kaart’. Met het project investeert Recreatieschap Drenthe in een informatievoorziening om de vindbaarheid van de routes en paardenfaciliteiten te vergroten. Inmiddels is de informatie op www.drenthe. nl/paardrijden over de men- en ruiterroutes (gemarkeerd en digitaal) geactualiseerd, in nauwe afstemming met de terreineigenaren. De volgende stap is het maken van flyers over paardrijden in de deelgebieden waar de meeste routes zich bevinden. Dit zijn de nationale parken in Zuidwest Drenthe en op de Hondsrug. Ook worden er informatiepanelen gemaakt voor locaties voor trailer-parkeren op de Hondsrug, met uitzondering van het Drentsche Aa gebied waar vorig jaar al panelen zijn geplaatst bij vijf parkeerplaatsen. Wanneer de informatievoorziening op orde is, wordt met promotie de zichtbaarheid van dit aanbod vergroot en Drenthe als recreatieve paardenprovincie op de kaart gezet. Het doel is de hippische recreatie en toerisme in onze provincie te bevorderen. Onthulling fietsbankje Drentse stijl met gedeputeerde Henk Brink en voorzitter Robert Kleine
Presentatie onderborden door wethouder Jan Batelaan (gemeente Midden-Drenthe) en Dick Dijkstra (directeur Recreatieschap)
Het derde (laatste) onderdeel van dit project is in uitvoering. We kennen 30 themafietsroutes; vaak staan deze al langdurig in het veld. Input is opgehaald bij onze vrijwilligers, ambtenaren en regiocoördinatoren. Bekeken is waar deze themaroutes een verbetering kunnen krijgen, nieuwe routes toegevoegd kunnen worden (Knaolroute Emmen) en welke routes minder goed passen bij de verhaallijnen die men in de omgeving kent.
22
Recreatieschap Drenthe | Jaarverslag en -rekening 2021
Programmaverantwoording
Project Bankjes in Drenthe Drenthe kent vele mooie fiets- en wandelpaden waar recreanten en toeristen volop gebruik van maken. Het Recreatieschap wil het recreatieve product verbeteren door het plaatsen van zo’n 70 bankjes in de provincie; dit wordt mede mogelijk gemaakt door subsidie van de Provincie Drenthe; een mooie coproductie.
23
Project Perspectief 2030 Recreatie en toerisme zijn van grote waarde voor bezoekers, bedrijven, inwoners en bestemming Drenthe. Iedere inwoner van Drenthe moet kunnen profiteren van recreatie en toerisme. Een balans tussen bezoekers, bedrijven, inwoners en bestemming Drenthe is het uitgangspunt, oftewel balans tussen economie, leefbaarheid en omgevingskwaliteiten. Vanuit deze overtuiging heeft het Recreatieschap, samen met Marketing Drenthe en provincie Drenthe, gewerkt aan het Perspectief op Bestemming Drenthe 2030. In deze nieuwe visie is toerisme geen doel op zich maar een middel om bij te dragen aan het oplossen van grotere maatschappelijke vraagstukken die invloed hebben op de welvaart en het welzijn van Drenthe. In 2022 zullen de ontwikkelde streefbeelden verder uitgewerkt worden.
Afsluiting project Open Monumenten borden door gedeputeerde Cees Bijl en directeur Reizen ANWB, Marjon Kaper
24
Om dit inzichtelijk te maken worden deze vragen onderbouwd en met elkaar in verband gebracht. Met het Dashboard Impact Toerisme wordt het (gebrek aan) evenwicht gemeten dat door toerisme ontstaat. Het Dashboard combineert de pijlers economie, samenleving en omgeving. Met het product krijgen de sector, de gemeenten en inwoners in de eerste plaats inzicht in hoeverre en op welke manier toerisme bijdraagt aan de samenleving. Per pijler werden de sterke en zwakke punten geduid. Tevens werd per pijler inzicht gegeven in enkele kernvariabelen; daaruit zijn aanbevelingen geformuleerd voor de korte en de middellange termijn.
Projecten die in 2021 zijn afgerond Project Ontwikkeling wandelknooppuntennetwerk Drenthe De eerste en tweede fase van dit project (de aanleg van het wandelknooppuntennetwerk) is afgerond. Het betreft hier het netwerk (of een deel) in de gemeenten De Wolden, Westerveld, Midden-Drenthe, Coevorden en Borger-Odoorn. Ook het wandelnetwerk in het Bargerveen, gemeente Emmen, is in 2020 afgerond.
Project Dashboard Impact Toerisme Dit project bestond uit het laten uitvoeren van onderzoek naar een aantal maatschappelijk levende vragen: ‘Wat is de bijdrage van de recreatief-toeristische sector aan de economie, en welke effecten hebben recreatie en toerisme op de samenleving en de omgeving? En maak inzichtelijk wat de toeristische sector de gemeente oplevert’.
Project Gemeentegrensoverschrijdende evenementen Het doel van dit project was om met name voor de evenementenorganisaties, meestal vrijwilligers, het gemakkelijker c.q. minder bureaucratisch te maken om evenementen te kunnen organiseren. Er is onderzocht, door SWECO, welke zaken als een drempel ervaren worden door de evenementenorganisaties. Hierna is contact gezocht met de gemeentelijke organisaties die zich met dit onderwerp bezighouden (regionaal overleg adviseurs openbare orde en veiligheid en de evenementencoördinatoren). Hieruit is de conclusie getrokken dat op lokaal niveau de ‘drempels’ niet werden herkend of inmiddels waren opgelost, waarna dit project is beëindigd.
Opening laatste fase Wandelknooppuntensysteem De Wolden met o.a. wethouder Gerrie Hempen (gemeente De Wolden)
Project Informatieborden Drentse monumenten Het Recreatieschap staat voor het behoud van de landschappelijke en cultuurhistorische waarden. Monumenten en informatie langs toeristische routes zijn voorzien van gegraveerde zogenaamde Open Monumenten borden welke, door slijtage, onleesbaar waren geworden met gedateerde informatie. Samen met de ANWB heeft het Recreatieschap alle Open Monumenten Borden waar zowel het ANWB-logo als het logo van het Recreatieschap op stonden, vervangen. De borden zijn in 2021 allemaal vervangen en dit is op 24 september officieel afgerond.
Recreatieschap Drenthe | Jaarverslag en -rekening 2021
Project Expertteam fase 5 Het doel van het Recreatie Expert Team is een kwaliteitsimpuls te geven aan de sector door ondernemers met een vakantiepark, camping, groepsaccommodatie of dagrecreatiebedrijf in Drenthe te adviseren: ‘Recreatiebedrijven moeten innoveren; je leest het overal. Maar hoe pak je dat aan? Waar moet je beginnen met het updaten van je bedrijf en de marketing?’ In Drenthe helpt het Recreatie Expert Team ondernemers met advies en begeleiding. De unieke kracht van het Recreatie Expert Team is de expertsessie, gevolgd door de inzet van een coach. Tijdens de sessie kijkt een op maat samengesteld multidisciplinair team vanuit verschillende invalshoeken naar het bedrijf of plan. Vanuit de voorgaande projectfases zijn al veel bedrijven actief gestimuleerd en ter zijde gestaan door een betrokken coach. Als gevolg van de coronacrisis is het project gedurende de looptijd wat aangepast, zodat ook kleinere ondersteuningsvragen kunnen worden opgepakt. Project Routeapp Drenthe Recreatieschap Drenthe heeft een (basis) Drenthe routeapp ontwikkeld. Naast de ‘eigen’ routes, ook zichtbaar op www.drenthe.nl, kunnen ook andere organisaties hun routes in deze app tonen. Hiermee hebben we voor de gebruikers één routeapp gerealiseerd waar zij alle routes (in het gebied waar ze verblijven) in één oogopslag ter beschikking te hebben.
Naast uitvoer van projecten participeert het Recreatieschap in 2021 ook in een groot aantal andere projecten c.q. overleggen, zoals: • Overlegorgaan Nationaal Park Drentse Aa; • Overleggroep Holtingerveld; • Kenniscentrum Events; • Regionaal landschap Drents-Friese Grensstreek; • App’s (Drenthe app, Pauperpadapp, Hunebed Highwayapp); • Leader ZuidWest Drenthe; • Gebiedscoöperatie Zuidwest Drenthe; • Hunebed Highway Business Club.
Programmaverantwoording
25
9. Blik vooruit In het kader van de jaarrekening 2021 past het stil te staan bij de ontwikkelingen in 2022 en volgende jaren. In 2019 en 2020 is zowel nationaal als regionaal actief gewerkt aan een lange termijn visie betreffende de veranderende rol van toerisme. Het streven is dat iedere Nederlander profiteert van toerisme. De verwachting was dat het aantal internationale toeristen dat Nederland bezoekt, in 2030 zou stijgen met 50 procent. De gevolgen van covid-19 zijn echter, voor de lange termijn, nog niet goed voorspelbaar. Maar dit is wel het moment om het gezamenlijke belang van bezoekers, bedrijven en inwoners voorop te stellen. Zodat we kunnen werken aan versterken van een veerkrachtige sector die klaar is voor nieuwe ontwikkelingen. Hiervoor is het nodig dat overheden prioriteit geven aan de bezoekerseconomie en samenwerken met bedrijven en inwoners. Nieuwe initiatieven en kansen moeten gezocht worden en nog meer gezamenlijk (publiek en privaat) worden omarmd.