raadsvoorstel vaststelling programmaplan.pdf

Gemeenteraad Hoogeveen Onderwerp Herontwerp sociaal domein 2022-2025 - Programmaplan Wij willen 1. Voor het herontwerp van het sociaal domein 2022-2025 een programmaplan vaststellen inclusief een uitvoeringsagenda. Wij besluiten 1. De “Inspraaknota – ontwerp programmaplan” vast te stellen en de voorstellen tot aanpassingen te verwerken in het programmaplan 2. Het programmaplan “Herontwerp sociaal domein 2022-2025” vast te stellen. 3. De financiële gevolgen van het programmaplan mee te nemen in de P&C cyclus (Gemrap 2022 en de programmabegroting 2023-2026). 4. Het programmaplan te gebruiken als basis voor de beleidskeuzes die de komende jaren worden gemaakt in het sociaal domein, onder andere door middel van het uitvoeringsprogramma. 5. De implementatiekosten van het uitvoeringsprogramma mee te nemen in de P&C cyclus (Gemrap 2022 en de programmabegroting voor 2023 – 2026). Want 1.1

2.1

2.2 2.3 2.4

Inspraakreacties en wijzigingen op het ontwerp programmaplan Het ontwerp programmaplan heeft voor een ieder ter inzage gelegen. Er zijn 2 inspraakreacties ingediend en de Adviesraad Sociaal Domein Hoogeveen en de Cliëntenraad Hoogeveen hebben advies uitgebracht. De inspraakreacties en de adviezen hebben geleid tot enkele aanpassingsvoorstellen. Ook zijn er een aantal ambtelijke aanpassingsvoorstellen. Deze aanpassingen moeten worden verwerkt in het vast te stellen programmaplan. Opdracht gemeenteraad om te komen tot een transformatieprogramma in het sociaal domein De gemeenteraad heeft op 27 augustus 2020 het rapport ‘Op weg naar een Schone Lei voor Hoogeveen’ vastgesteld. Onderdeel van dit rapport is de opdracht om te komen tot een transformatieprogramma in het sociaal domein waarmee uiterlijk in 2025 de uitgaven in het sociaal domein binnen de rijksbudgetten blijven. Kaderstellende rol Het vaststellen van het programmaplan is een bevoegdheid van de gemeenteraad vanwege de kaderstellende rol van de raad. Ambitie en leidende principes Eén van de onderdelen van het programmaplan is een ambitie voor het sociaal domein de komende jaren en dit verder uitgewerkt in leidende principes. Het definitieve programmaplan is gewijzigd ten opzicht van ontwerp programmaplan De aanpassingen uit de “Inspraaknota- ontwerp programmaplan” zijn verwerkt in het definitieve programmaplan.

Pagina 1 van 5

3.1

Het programmaplan leidt tot een besparing Het programmaplan leidt tot een besparing van € 1,9 miljoen in 2025. Hiermee ontstaat er een balans tussen de 3 opgaves (financieel, inhoudelijk en samenwerking) De financiële vertaling in de P&C cyclus Voorgesteld wordt om de financiële vertaling te verwerken in de Gemrap 2022 en in de begroting 2023-2026. Het programmaplan is de kapstok De ambitie en de leidende principes vormen de basis voor de werkwijze de komende jaren. Ze zijn de kapstok voor het beleid en de uitvoering van het sociaal domein. Ze brengen samenhang binnen het sociaal domein. Dit wordt de komende jaren uitgewerkt, onder andere door de acties uit de uitvoeringsagenda. Voor de uitvoering is incidenteel budget noodzakelijk Om uitvoering te kunnen geven aan alle acties uit het uitvoeringsprogramma is een uitvoeringsorganisatie nodig om regie te houden op de verschillende acties. Voor de organisatie en de uitvoering van de acties is incidenteel geld noodzakelijk. De schatting is dat dit maximaal € 350.000 per jaar is. Dit kan worden ingezet voor bijvoorbeeld inhuur en onderzoek. Elk jaar bij de P&C cyclus wordt dit meegenomen en afgewogen Bij de P&C cyclus wordt dit incidenteel werkbudget vastgesteld.

3.2 4.1

5.1

5.2

Maar Dit programmaplan is het startpunt om de komende jaren het sociaal domein te herzien. Het is geen transformatieprogramma, maar het verbeteren en voortborduren op de al ingeslagen weg “Samen verder bouwen op een evenwichting fundament”. Achtergrond Aanleiding Op 27 augustus 2020 heeft de gemeenteraad van Hoogeveen het rapport ‘Op weg naar een Schone Lei voor Hoogeveen’ vastgesteld. Onderdeel van dit rapport is de opdracht aan het college om te komen tot een transformatieprogramma waarmee uiterlijk in 2025 de uitgaven in het sociaal domein binnen de rijksbudgetten blijven. Projectopdracht en Plan van aanpak Voor de totstandkoming van het programmaplan Herontwerp sociaal domein 2022-2025 is bij collegebesluit de projectopdracht inclusief plan van aanpak vastgesteld. De opdracht luidt: Het verkrijgen van een breed gedragen aanpak voor het herontwerp van het sociaal domein inclusief een uitvoeringsagenda, dat voldoet aan de kaders die de gemeenteraad daarvoor heeft gegeven in het rapport ‘Schone Lei’ en de programmabegroting 2021-2024. De aannames uit het rapport ‘Schone Lei’ zijn als volgt: 1. De gemeente geeft meer uit aan het sociaal domein dan we ontvangen van het rijk en de gemeente moet deze inkomsten en uitgaven in balans brengen. 2. De gemeente kan door anders te werken, zowel miljoenen besparen als effectiever haar inwoners helpen.

In Schone Lei wordt dit de paradigmashift genoemd. Schone Lei geeft de opdracht tot deze paradigmashift te komen. 3. Er wordt een besparing op de uitgaven in het sociaal domein gerealiseerd, die oploopt naar € 8 miljoen euro structureel. Dit bedrag is bij de behandeling van de programmabegroting 2021-2024 nog opgehoogd met € 0,5 miljoen. Afgelopen periode is aan deze opdracht gewerkt. Hieronder volgt een toelichting op het doorlopen proces. Nota van participatie - participatiefase Pagina 2 van 5

De fase voor het ophalen van informatie, het analyseren en participeren is verwerkt in een nota van participatie. De nota van participatie geeft een samenvatting van de verschillende sessies met inwoners en partners en gemeentelijke medewerkers. Ook omvat de nota een herziening van de ambitie en leidende principes en een werkveld in beeld per domein/sociale wet. De nota van participatie is een bouwsteen voor het programmaplan. De nota van participatie heeft voor een ieder ter inzage gelegen. We hebben vijf reacties mogen ontvangen. De inhoud van de reacties hebben we betrokken bij het opstellen van het ontwerp programmaplan. De beantwoording van de reacties is verwerkt in de “inspraaknota – nota van participatie”. Afbakening programmaplan sociaal domein De ondersteuning die de gemeente samen met organisaties biedt aan inwoners in het kader van de Jeugdwet, de Wmo, de Participatiewet en de Wet gemeentelijke schuldhulpverlening. Dat gebeurt in de vorm van preventie, algemene voorliggende voorzieningen en maatwerkvoorzieningen gericht op inwoners in een kwetsbare situatie, om te kunnen meedoen in de samenleving. Ook beleid en uitvoering van de gemeente voor sport, cultuur, gezondheid, welzijn, leefbaarheid, onderwijs en kinderopvang zien we als onderdeel van het sociaal domein. Het ontwerp programmaplan Het ontwerp programmaplan heeft voor een ieder ter inzage gelegen.

We hebben in deze periode ook 2 inloopbijeenkomsten georganiseerd, waar mensen de mogelijkheid hadden om vragen te stellen. Er zijn 2 reacties ingediend. Daarnaast hebben we gevraagd aan de adviesraad Sociaal Domein Hoogeveen en de cliëntenraad Hoogeveen advies uit te brengen. De reacties en de adviezen zijn verwerkt in de “inspraaknota – ontwerp programmaplan”. Dit heeft geleid tot enkele aanpassingen van het programmaplan. Daarnaast zijn er nog een aantal ambtelijke voorstellen om het programmaplan aan te passen. Inzicht inkomsten en uitgaven sociaal domein Eén van de aannames uit het rapport ‘Schone Lei’ was dat de gemeente veel meer uitgeeft in het sociaal domein dat we ontvangen van het rijk en de gemeente, met daarbij de opdracht dit in balans te brengen. Voor dit onderdeel is een memo opgesteld. Hieruit blijkt dat de inkomsten en uitgaven in het sociaal domein redelijk in balans zijn. Deze memo is als bijlage opgenomen bij het programmaplan Financiële vertaling van het programmaplan Eén van de opdrachten uit het rapport ‘Schone Lei’ is een besparing op de uitgaven in het sociaal domein te realiseren oplopend tot € 8 miljoen en te komen tot een paradigmashift.

Dit is vertaald in een opdracht voor de projectgroep om een breed gedragen aanpak te realiseren, vertaald in een programmaplan en vertaald in 3 opgaves, namelijk een inhoudelijke opgave, een financiële opgave en een samenwerkingsopgave. Deze 3 kunnen niet zonder elkaar. Het programmaplan levert wel besparingen op in het sociaal domein, die verder uitgewerkt moeten worden in het uitvoeringsprogramma. Deze financiële vertaling maakt onderdeel uit van het programmaplan. We verwachten in 2025 een besparing op het sociaal domein te hebben gerealiseerd van € 1,9 miljoen. Deze besparing is naast de besparingen die al eerder in de begroting zijn verwerkt. Besparingsvoorstellen buiten het programmaplan Zoals hierboven aangegeven was één van de opdrachten om € 8 miljoen te bezuinigen. Dit wordt niet gerealiseerd door uitvoering te geven aan het programmaplan. Om inzicht te geven welke besparingsmogelijkheden er zijn in het sociaal domein, is een lijst opgesteld. Dit staat los van het programmaplan en betreft alleen een financiële opgave. Deze voorstellen heeft u als bijlage bij de brief van 4 januari 2021 ontvangen. Besparingen tot nu toe Pagina 3 van 5

In het overzicht besparingen tot nu toe, zijn alle besparingsvoorstellen die afgelopen jaren door de gemeenteraad zijn vastgesteld, overzichtelijk opgesteld, inclusief de realisatie daarvan. Dit overzicht heeft u als bijlage bij de brief van 4 januari 2021 ontvangen. Incidenteel werkbudget Het is belangrijk om een passende organisatie voor de uitvoeringsagenda op te zetten met voldoende expertise en menskracht. Om dit mogelijk te maken is incidenteel werkbudget noodzakelijk. Hiermee kan extra hulp worden ingeschakeld, een programmamanager worden gezocht en/of onderzoeken worden uitgezet, die benodigd zijn om de activiteiten uit het uitvoeringsprogramma te realiseren. Geschat wordt dat een bedrag van € 350.000 jaarlijks benodigd is. De financiële gevolgen zijn Financiële vertaling programmaplan Naast de inhoudelijke opgave en de samenwerkingsopgave, is er ook een financiële opgave. De financiële gevolgen van het programmaplan leveren in de periode van 2022225 een besparing op van € 1,9 miljoen. Dat wordt voor de komende jaren als volgt vertaald:

Dit wordt meegenomen in de P&C cyclus. De opdracht om te komen tot een bezuiniging van € 8 miljoen is niet gehaald binnen dit programmaplan. Hieronder vindt u een overzicht wat tot nu toe al gerealiseerd is aan bezuinigingen, wat het programmaplan oplevert en wat er dan nog overblijft. De overige besparingen die vanaf 2019 al zijn ingezet, maken geen onderdeel uit van onderstaand overzicht. Totaaloverzicht invulling taakstelling HSD Taakstelling sociaal domein Bedragen * € 1.000

2022

2023

2024

2025

Opgenomen taakstelling

2.500

4.500

6.500

8.500

Ingevuld 2021

-911

-911

-911

-911

Niet haalbaar: extra taakstelling amendement Jeugd

-500

-500

-500

-500

Resteert

1.089

3.089

5.089

7.089

Invulling Programmaplan Herontwerp sociaal domein

-250

-750

-1.750

-1.900

Resteert voor Kadernota 2023-2026

839

2.339

3.339

5.189

Pagina 4 van 5

Incidenteel werkbudget Ingeschat wordt dat jaarlijks (2022-2025) € 350.000 werkbudget noodzakelijk is. Voor 2022 wordt vooruitlopend op de verwerking in de Gemrap, gestart met de uitvoering van het programmaplan en dit bedrag ingezet. Dit wordt verwerkt in de voorjaarsnota. Voor de daaropvolgende jaren wordt het werkbudget meegenomen in de P&C cyclus. Alternatieven Niet van toepassing Bijlagen • •

Programmaplan herontwerp sociaal domein 2022-2025, inclusief een uitvoeringsprogramma Inspraaknota – ontwerp programmaplan

Hoogeveen, Burgemeester en Wethouders van Hoogeveen,

Jelmer Mulder secretaris,

Pagina 5 van 5

Karel Loohuis burgemeester