GemeenteRapportage 2022-I.docx

GemeenteRapportage GemRap 2022-I

1

Inhoudsopgave

blz.

Leeswijzer ................................................................................................................................3 Voorwoord ....................................................................................................................................4 Samenvatting ................................................................................................................................6 Programma’s • Blijven meedoen en talentontwikkeling..................................................................................8 • Gezond en Vitaal ...................................................................................................................11 • Werken aan werk ..................................................................................................................14 • Bruisend Hoogeveen .............................................................................................................15 • Aantrekkelijk wonen .............................................................................................................16 • Krachtige wijken en dorpen ..................................................................................................17 • Veilige bereikbaarheid ..........................................................................................................18 • Duurzamer Hoogeveen

.........................................................................................................20 • Veilig Hoogeveen ..................................................................................................................22 • Zichtbaar en transparant bestuur .........................................................................................23 Overzicht Algemene Dekkingsmiddelen......................................................................................24 Overhead…………………..................................................................................................................25 Reserves ......................................................................................................................26

2

Leeswijzer De GemRap kent dezelfde indeling als de Programmabegroting en de Jaarrekening. Op deze manier is enerzijds een goede aansluiting tussen GemRap en begroting mogelijk en anderzijds bouwen we op deze manier de Jaarrekening als het ware in de loop van het jaar op. In het voorwoord en de samenvatting worden kort de verschillen ten op zicht van de begroting weergegeven. Voor verder toelichting op de verschillen verwijzen we naar de toelichting per programma. Zo schrijven wij op pagina 4 in het voorwoord kort iets over het gemeentefonds, de verdere uitwerking hiervan vindt u op pagina 24 onder de Algemene Dekkingsmiddelen. De opbouw is als volgt: • Voorwoord van het college • Samenvatting • Programma’s: - Exploitatie - Investeringen en projecten

3

Voorwoord Beste leden van de gemeenteraad, Hierbij bieden wij u de 1e GemRap 2022 aan. De GemRap is het belangrijkste middel waarmee wij u tussentijds informeren en u kunt bijsturen over de voortgang van de programmabegroting voor het lopende jaar (2022). Met ingang van 2022 rapporteren we door middel van twee GemRaps (voor- en najaar). Om het budgetrecht van de Raad te versterken stellen wij bij de uitkomsten van de GemRap ook een begrotingswijziging voor. In het verleden was dit niet gebruikelijk in Hoogeveen. In de GemRap doen we verslag van de financiële afwijkingen die er zijn ten opzichte van de begroting. Afwijkingen kunnen verschillende oorzaken hebben. Zo corrigeren we onze ramingen op basis van de meest recente realisatiecijfers. Ook houden we rekening met recente ontwikkelingen, zoals de Oekraïnecrisis en de daarmee gepaard gaande kostenstijgingen en vluchtelingenstromen. Daarnaast kunnen de meest recente beleidsinzichten leiden tot voorstellen om de begroting te wijzigen. Wat de oorzaak voor veranderingen ook zijn, we houden zoveel mogelijk vast aan onze begrotingsprincipes van pessimistisch-realistisch begroten. Voordelen laten we vrijvallen ten gunste van de algemene middelen. Als zich nadelen voordoen proberen we deze eerst op te lossen door beheersmaatregelen in te zetten. Als die er niet of onvoldoende zijn, stellen we voor om de begroting aan te passen.

Begrotingswijziging We vragen de raad om de bijbehorende begrotingswijziging vast te stellen. Dat versterkt het budgetbeheer. Exploitatie Deze GemRap bevat de eindejaarsverwachting van de budgetten zo die per medio mei gold. Op basis van de verwachting in deze GemRap komt de exploitatie ten opzichte van de begroting € 762.000 nadeliger uit. De begroting 2022 sloot met een overschot van € 3,166 miljoen. Op basis van deze GemRap wordt een overschot verwacht van € 2,404 miljoen. Gemeentefonds In deze GemRap zijn de uitkomsten van de maartbrief 2022 verwerkt. We beschikken nog niet over de uitkomsten van de Meicirculaire 2022. Zodra we deze uitkomsten hebben wordt u hierover geïnformeerd via een memo en deze uitkomsten worden in de 2e GemRap opgenomen. De inkomsten gemeentefonds worden onder de Algemene dekkingsmiddelen verantwoord en daar waar ook extra kosten tegenover staan zijn die meegenomen in het betreffende programma. Algemene reserve In Schone Lei was het uitgangspunt dat de Algemene reserve op 31-12-2022 een stand van € 3,5 miljoen zou hebben. Nu is de verwachting dat deze eind 2022 een stand van ruim € 25 miljoen heeft. In deze stand is het voorlopig saldo van € 12,1 miljoen van de jaarrekening 2021 opgenomen. Het saldo van de jaarrekening is nog niet definitief omdat de accountant haar controle nog niet volledig heeft afgerond.

Investeringen In de begroting 2022 is € 16,1 miljoen opgenomen aan investeringen. Hiervan verwachten we 80% (€ 12,9 miljoen) uit te geven in 2022. Voorstel Wij stellen voor dat de raad kennisneemt van deze GemRap en de begrotingswijziging vaststelt.

4

Met vriendelijke groet, College van B&W

5

Samenvatting EXPLOITATIE Het samengevatte beeld over 2021 is als volgt: EJV

bedragen x € 1.000 Oorspronkelijk begroot 2022 (na 1e wijziging)

3.166

GemRap

-762

Eindejaarsverwachting

2.404

We verwachten dat de exploitatie ten opzichte van de begroting (na 1e wijziging) € 762.000 nadeliger gaat uitpakken. Onderstaande tabel geeft een overzicht van de afwijkingen per programma. De afwijkingen worden per programma toegelicht.

-=nadeel, + = voordeel Bedragen x €1.000

GemRap Afwijking EJV

Programma Blijven meedoen en talentontwikkeling Gezond en vitaal Werken aan werk Bruisend Hoogeveen Aantrekkelijk wonen Krachtige wijken en dorpen Veilige bereikbaarheid Duurzamer Hoogeveen Veilig Hoogeveen Zichtbaar en transparant bestuur Algemene dekkingsmiddelen Overhead Reserves totaal afwijkingen

-1.136 -736 -3.201 -6 -166 320 -1.103 186 -19 -81 5.534 -354 -762

Stand Algemene reserve

In onderstaand overzicht is het verloop van de Algemene reserve weergegeven op basis van de concept jaarrekening 2021 en programmabegroting 2022-2025. De stortingen van de winstnemingen grondexploitatie zijn geactualiseerd op basis van de jaarrekening 2021. Algemene reserve Stand op 1-1 Onttrekkingen: Saldo jaarrekening 2020 Bestemmingsvoorstellen 2020 Verliesvoorziening BIE 2021 Onttrekking t.b.v. exploitatie 2021 Bestemmingsvoorstellen 2021 Totaal onttrekkingen

2021 2022 2023 2024 2025 2026 1.064 11.090 25.471 31.795 38.703 45.966 -97 -672 -70 -1.000 -1.839

-544 -544

0

0

0

0

6

Algemene reserve

2021

Stortingen: Reservering algemene reserve Reservering algemene reserve (Schone lei) Overheveling vanuit div. reserves (GemRap 2021) Winstnemingen uit grondexploitaties

200 1.500 7.945 2.220

Saldo jaarrekening 2021 (voorlopig)

2022

2.799

2023

2024

2025

2026

200 3.500

200 5.000

200 5.500

200 5.500

2.624

1.708

1.563

1.440

6.324

6.908

7.263

7.140

12.126

totaal stortingen

11.865 14.925

Stand op 31-12

11.090 25.471 31.795 38.703 45.966 53.106

Het verloop van de Algemene reserve op basis van Schone lei was: Algemene reserve bedragen x € 1.000 Stand Algemene reserve per jaareinde

2021 2022 0 3.500

2023 2024 2025 8.500 13.500 19.000

INVESTERINGEN Het beeld van de voortgang van de investeringsplanning is samengevat als volgt: Bedragen x € 1.000 Oorspronkelijk begroot 2022 (MJB 2022) Toevoeging restant jaarrekening 2021 Riolering (incl. restant 2021) 1e begrotingswijziging 2022 (aanleg hockeyveld) Begroot 2022 – GemRap Eindejaarsverwachting GemRap 2021

Lasten 10.612 3.429 1.863 179 16.083 12.897

In de programmabegroting 2022-2025 is voor het jaar 2022 € 10,6 miljoen opgenomen voor de investeringen. In de jaarrekening 2021 is € 3,4 miljoen doorgeschoven naar 2022. Voor riolering wat buiten het investeringsplafond valt, is € 1,86 miljoen opgenomen en er is een begrotingswijziging vastgesteld voor verhoging van het budget voor de vervanging van een hockeyveld. Op dit moment is de verwachting dat we 80% (€ 12,9 miljoen) van de investeringen gaan uitvoeren in 2022. We stellen voor om de begroting aan te passen met extra uitzettingen van in totaal € 814.000 door kostenstijgingen. De afwijkingen per investering worden per programma verder toegelicht. In 2022 hebben we € 5 miljoen begroot voor onderwijshuisvesting. We stellen voor om hiervan € 4 miljoen door te schuiven naar 2023 en verder. De voorbereidingen voor onderwijshuisvesting vragen de nodige tijd waardoor we in 2022 en mogelijk 2023 nog niet kunnen starten met de realisatie. Dit betekent dat we de geplande investering nog niet gaan uitgeven. Echter, de investeringen bedragen volgens het IHP meer dan € 10 miljoen. We hebben dit budget, met een jaarlijks investeringsvolume van € 2,5 miljoen voor onderwijshuisvesting, dan ook hard nodig.

7

GemRap 2022-I

Programma Blijven meedoen en talentontwikkeling EXPLOITATIE Product -=nadeel, + = voordeel Bedragen x €1.000 080 Overige baten en lasten 330 Bedrijvenloket en bedrijfsregeling 410 Openbaar basisonderwijs 420 Onderwijshuisvesting 430 Onderwijsbeleid en leerlingzaken 530 Cultuurpresentatie, cultuurproduct 560 Media 610 Samenkracht en burgerparticipatie 620 Wijkteams 630 Inkomensregelingen 671 Maatwerkdienstverlening 18+ 672 Maatwerkdienstverlening 18682 Geëscaleerde zorg 18710 Volksgezondheid Totaal

GemRap Afwijking EJV

101 -40

-105 46 -300 -914 76 -1.136

Toelichting 420 Onderwijshuisvesting In de begroting 2022 is rekening gehouden met een hogere indexatie (28%) voor de kosten onroerendezaakbelasting onderwijshuisvesting dan is doorgevoerd. Hierdoor hebben we een voordeel op onderwijshuisvesting van € 101.000. 430 Onderwijsbeleid en leerlingzaken Leerlingenvervoer (€ 110.000 N) De verwachting is dat de realisatie van het leerlingenvervoer het begrote bedrag zal overschrijden. Reden hiervoor is dat er veel nieuwkomers zijn ingestroomd met een specifieke onderwijsbehoefte. Er is een volumestijging van zo’n 12 % waarneembaar. Dit lijkt wel een duidelijke trend te zijn. Daarbij is het zo dat het afgelopen jaar de realisatie hoger was dan voor 2022 begroot terwijl 2021 periodes van lockdown kenden en het huidige schooljaar tot op heden normaal verloopt. Gezien de stijging van het volume en de hogere realisatie in 2021 ten opzichte van de huidige begroting, kiezen wij ervoor om de eindejaarsverwachting te zetten op € 630.000. Onderwijsachterstandenbeleid (OAB) We gaan van het budget € 70.000 inzetten voor Sociaal Medische Indicatie (SMI) dat verantwoord wordt op taakveld 610. SMI zetten we in om te voorkomen dat kinderen in kwetsbare gezinnen een ontwikkelachterstand oplopen en daarnaast om de ouders te ontlasten. Op de lange termijn voorkomt SMI inzet van jeugdhulp. De begroting voor SMI is structureel te laag.

We willen dan ook de middelen uit OAB gebruiken om de kosten SMI te dekken. Dit levert hier een voordeel op van € 70.000 en bij taakveld 610 een nadeel (budgetneutraal).

8

GemRap 2022-I

610 Samenkracht en burgerparticipatie SWW-subsidie We willen een budget van € 35.000 overhevelen van programma Gezond en Vitaal naar programma Blijven meedoen en talentontwikkeling. Binnen de subsidie aan Stichting Welzijnswerk heeft er een verschuiving plaatsgevonden met betrekking tot de subsidie voor thuiscoaches.

De thuiscoach wordt verantwoord in programma Blijven meedoen en talentontwikkeling, het begrote budget hiervoor is echter opgenomen onder programma Gezond en Vitaal. Middelen Onderwijsachterstandenbeleid (OAB) voor Sociaal Medische Indicatie (SMI) (neutraal) SMI zetten we in om te voorkomen dat kinderen in kwetsbare gezinnen een ontwikkelachterstand oplopen en daarnaast om de ouders te ontlasten. Op de lange termijn voorkomt SMI inzet van jeugdhulp. De begroting voor SMI is al jaren structureel te laag. We willen dan ook de middelen uit OAB gebruiken om de kosten SMI te dekken. Het gaat hierbij om een bedrag van € 70.000. Dit bedrag wordt daarom overgeheveld van taakveld 430 naar taakveld 610. 630 Inkomensregelingen Op basis van realisatiecijfers kan het budget voor collectieve ziektekostenverzekering worden verlaagd met € 46.000. 671 Maatwerkdienstverlening 18+ De afgelopen jaren hebben we als gemeente een bijdrage moeten leveren aan de gemeenschappelijke regeling GKB Drenthe. Deze is niet in de begroting opgenomen. In 2022 verwachten we dat dit gaat om een bedrag van € 300.000. 672 Maatwerkdienstverlening 18Woonplaatsbeginsel (€ 1.600.000 V) Als gevolg van de invoering van het woonplaatsbeginsel verwachten we een financieel voordeel op de kosten jeugdhulp in 2022 en verder.

Bij de meest recente actualisatie is de verwachting dat er per saldo sprake is van een structureel voordeel van € 1.600.000. Hervormingsagenda (€ 525.000 N) In de begroting 2022 hebben we opgenomen dat de kosten jeugdhulp € 525.000 lager zullen uitvallen in 2022 als gevolg van de landelijke hervormingsagenda. Door onenigheid tussen het rijk en VNG is de ontwikkeling en uitvoering van de hervormingsagenda stil komen te liggen, waardoor dit voordeel nu niet haalbaar is. Herontwerp sociaal domein (€ 684.000 N) Conform besluitvorming in de raad op 17 februari 2022 met betrekking tot het herontwerp sociaal domein verwerken we een nadeel in de GemRap 2022 van € 839.000 en € 500.000 (door het niet realiseren van de taakstelling). Van dit nadeel van € 1.339.000 is € 884.000 verwerkt in het programma Blijven Meedoen en Talentontwikkeling en € 702.000 in het programma Gezond en Vitaal. Hiertegenover staat een voordeel van € 250.000 aan bijsturingen in het herontwerp sociaal domein. Hiervan is € 200.000 (€ 150.000 PGB en € 50.000 Jong Hogeveen) gerealiseerd in het programma Blijven Meedoen en Talentontwikkeling en € 50.000 in het programma Werken aan Werk. Hogere indexering (€ 400.000 N) Bij het opstellen van de begroting 2022 voor Jeugd is, op basis van de destijds bekende cijfers, gerekend met een indexatie van 0,49%. Later is gebleken dat het indexatiepercentage 2,64% bedraagt.

Het verschil ad 2,15% bedraagt een nadeel van € 400.000.

9

GemRap 2022-I

Compensatie woonplaatsbeginsel (€ 872.000 N) Bij het opstellen van de begroting 2022 is een bedrag als bate opgenomen in het kader van de compensatieregeling t-2 systematiek met betrekking tot het woonplaatsbeginsel over 2020 en 2021. Deze bate zullen we ontvangen via de algemene uitkering gemeentefonds, zodat de opgenomen bate in dit programma komt te vervallen. 682 Geëscaleerde zorg 18Als gevolg van de invoering van het woonplaatsbeginsel verwachten we een financieel voordeel op de kosten jeugdhulp in 2022 en verder. Bij de meest recente actualisatie is de verwachting dat er per saldo sprake is van een structureel voordeel van € 76.000.

INVESTERINGEN EN PROJECTEN Omschrijving

Bedragen x € 1.000

IAB: Aanpassing openbaar gebied Wolfsbos Onderwijshuisvesting

Begroot EJV GemRap Verschil 12 12 0 5.000 1.000 4.000

Onderwijshuisvesting In 2022 realiseren we de upgrading van De Akker. Hiervoor was € 580.000 geraamd. Door de prijsstijgingen zullen we een investering doen van € 635.000 voor het upgraden van de Akker. Dit wordt opgevangen binnen het beschikbare budget voor onderwijshuisvesting. Daarnaast zijn de voorbereidende onderzoeken voor het speciaal basisonderwijs en de centrumscholen Palet en Titus Brandsma gestart. Deze voorbereidingen vragen de nodige tijd waardoor we in 2022 en mogelijk in 2023 niet kunnen starten met de realisatie. Dit betekent dat we de geplande investering nog niet gaan uitgeven. Echter, de investeringen voor deze twee projecten gezamenlijk bedragen volgens het IHP meer dan € 10 miljoen. We hebben dit budget, met een jaarlijks investeringsvolume van € 2,5 miljoen voor onderwijshuisvesting, dan ook hard nodig. Daarom zullen we de investeringen doorschuiven naar volgend jaar zodat we straks voldoende dekking hebben voor de realisatie.

10

GemRap 2022-I

Programma Gezond en Vitaal

EXPLOITATIE

Product -=nadeel, + = voordeel Bedragen x €1.000 080 Overige baten en lasten 110 Crisisbeheersing en brandweer 510 Sportbeleid en activering 520 Sportaccommodaties 610 Samenkracht en burgerparticipatie 620 Wijkteams 660 Maatwerkvoorziening (Wmo) 671 Maatwerkdienstverlening 18+ 681 Geëscaleerde zorg 18+ 710 Volksgezondheid Totaal

GemRap Afwijking EJV

35 534 -1.458 153 -736

Toelichting 610 Samenkracht en burgerparticipatie We willen een budget van € 35.000 overhevelen van programma Gezond en Vitaal naar programma Blijven meedoen en talentontwikkeling. Binnen de subsidie aan Stichting Welzijnswerk heeft er een verschuiving plaatsgevonden met betrekking tot de subsidie voor thuiscoaches.

De thuiscoach wordt verantwoord in programma Blijven meedoen en talentontwikkeling, het begrote budget hiervoor is echter opgenomen onder programma Gezond en Vitaal. 660 Maatwerkvoorziening (Wmo) Bij WMO-voorzieningen leek afgelopen jaar een dalende trend waarneembaar als gevolg van Covid19, maar het blijkt nu een structurele trend te zijn. In het boekjaar 2021 heeft dit geleid tot een voordeel van € 500.000, waardoor we dit voordeel ook in 2022 verwachten. Hierdoor de begroting bijgesteld van € 2.633.770 naar € 2.100.000. 671 Maatwerkdienstverlening 18+ WMO-thuishulp WMO-begeleiding Taakstelling WMO

-1.072.034 315.700 -702.000 -1.458.344

Bij WMO-thuishulp verwachten we een nadeel in 2022. Dit komt mede door de tariefstijging waarmee we te maken krijgen in 2022. In de begroting waren we van een tarief van € 30 uitgegaan. In de kaderbrief 2022 is het aangepaste tarief van € 31,62 per uur verwerkt. Dit is gebaseerd op het advies van het rapport van Berenschot. Eind maart 2022 is de CAO VVT voor 2022-2023 vastgesteld. Dit betekent dat het tarief voor Huishoudelijke Hulp naar € 32,55 zal stijgen. Bij de inkoop van het zorgproduct Huishoudelijke Hulp is, volgens de Algemene maatregel van Bestuur (AmvB)) reële prijzen WMO, afgesproken dat eventuele cao-ontwikkelingen worden verwerkt in het afgesproken tarief. Door het Rijk zal 1,25% in 2022 vanuit extra beschikbaar gestelde middelen worden uitgekeerd. De tariefstijging leidt tot een nadeel van € 664.000. Daarnaast zien we ook een volumestijging bij de Huishoudelijke Hulp. In de begroting was een volumestijging van 3,5% meegenomen, maar door recente ontwikkelingen lijkt dit % te laag zijn ingeschat. Hier verwachten we een stijging van € 408.000.

11

GemRap 2022-I

De volumestijging is te verklaren door: • Veel kortdurende zorg van 3 maanden naar aanleiding van hersteloperaties. Door Covid-19 zijn veel operaties uitgesteld en we merken dat er nu een inhaal moment is van ziekenhuizen, waardoor er meer mensen gebruik maken van kortdurend zorg na de operatie. • Structurele verhoging in verband met gezondheidsverslechtering door Covid-19 Men merkt dat de gezondheid van klanten achter uit is gegaan ten opzichte van vorig jaar door eenzaamheid, minder zorg en Covid-19 zelf. Vanuit de prognose van WMO-begeleiding constateren we dat er een daling te zien is bij WMObegeleiding. We houden er bij de prognose nog rekening mee dat een volumegroei mogelijk is in verband met de oorlog in Oekraïne, doorwerking van Covid-19 en een mogelijk nieuwe lock down in het najaar. Hierdoor wordt gekozen om de begroting bij te stellen naar € 6.736.500. (begroting: € 7.052.200) Conform besluitvorming in de raad op 17 februari 2022 met betrekking tot het herontwerp sociaal domein verwerken we een nadeel in de GemRap 2022 van € 839.000 en € 500.000 (door niet te realiseren taakstelling). Van dit nadeel van € 1.339.000 is € 884.000 verwerkt in het programma Blijven Meedoen en Talentontwikkeling en € 702.000 in het programma Gezond en Vitaal. Hiertegenover staat een voordeel van € 250.000 aan bijsturingen in het herontwerp sociaal domein.

Hiervan is € 200.000 gerealiseerd in het programma Blijven Meedoen en Talentontwikkeling en € 50.000 in het programma Werken aan Werk. De taakstelling van € 702.000 in programma Gezond en Vitaal is daarom in de GemRap naar nihil gezet. Dit leidt tot een nadeel in het programma van € 702.000. 681 Geëscaleerde zorg 18+ Op 31 mei 2022 is van centrumgemeente Assen de eindafrekening ontvangen van beschermd wonen over het jaar 2021. Dit zal resulteren in een voordeel van € 153.430 in 2022. Centrumgemeente Assen is bezig met een toelichting op de totstandkoming van de saldi in 2021, daar de prognoses gedurende 2021 heel wisselend waren. De prognose over 2021 voor gemeente Hoogeveen was in 1e instantie nihil en uiteindelijk een voordeel van € 1,3 miljoen. Van centrumgemeente Assen is nog geen inschatting cq prognose ontvangen over de jaren 2022 en 2023. INVESTERINGEN EN PROJECTEN Omschrijving

Bedragen x € 1.000

Veld 1 Bentinckspark, toplaag Renovatie veld 7 Bentinckspark Renovatie veld 6 Bentinckspark Vervanging hockeyveld 1

Begroot EJV GemRap Verschil 359 394 -35 359 394 -35 209 229 -20 588 647 -58

Vervanging kunstgrasvelden buitensport We vervangen dit jaar diverse kunstgrasvelden in het Bentinckspark omdat ze zijn afgeschreven. Gelet op de huidige prijsontwikkelingen door een tekort aan bouwstoffen en materialen verwachten we op deze projecten een overschrijding te realiseren van minimaal 10%. In totaal verwachten we dat de investering minimaal € 90.000 hoger uitvalt voor de vervanging van de 3 kunstgrasvelden voetbal. Op basis van aanbesteding weten we de exacte investeringen.

12

GemRap 2022-I

Op dat moment beoordelen we ook of er mogelijkheden bestaan om bij te sturen zoals uitstel, lager kwaliteitsniveau of om extra budget beschikbaar te stellen. Dit laatste kan ook betekenen dat de overschrijding hoger zal bedragen dan 10%. Voor het kunstgrasveld hoofdveld hockey heeft de gemeenteraad eerder dit jaar een aanvullend krediet beschikbaar gesteld om een waterveld aan te leggen. Hierdoor is er een totale investering van € 579.500 beschikbaar. Ook hier zien we sinds het begin van het jaar een aanzienlijke prijsstijging. We houden er rekening mee dat voor het hockeyveld er ook een overschrijding van 10% (€ 58.000) ontstaat. Op basis van de aanbesteding weten we de exacte kosten en ook dan bekijken we eventuele mogelijkheden om bij te sturen.

13

GemRap 2022-I

Programma Werken aan werk EXPLOITATIE Product -=nadeel, + = voordeel Bedragen x €1.000 050 Treasury 080 Overige baten en lasten 310 Economische ontwikkeling 320 Fysieke bedrijfsinfrastructuur 330 Bedrijvenloket en bedrijfsregeling 340 Economische promotie 630 Inkomensregelingen 640 Begeleide participatie 650 Arbeidsparticipatie Totaal

GemRap Afwijking EJV -843

-2.058 -300 -3.201

Toelichting 050 Treasury In de AvA NV Rendo is besloten een lager dividend uit te keren aan de aandeelhouders dan de afgelopen jaren. Voorgesteld wordt door Rendo om de dividenduitkering 2021 vast te stellen op € 5 miljoen (75% van het resultaat). Dit betekent een dividenduitkering voor Hoogeveen van € 1,7 miljoen, waar we € 2,5 miljoen begroot hebben. Dit werkt structureel door in de begroting van Hoogeveen. 630 Inkomensregelingen Op basis van de dalende aantallen in de bijstand verwachten we dit jaar fors minder uit te geven dan begroot. Daar tegenover staat dat de uitgaven voor de loonkostensubsidie zullen stijgen door grotere aantallen. Daarnaast blijft de rijksvergoeding op basis van de voorlopige budgetten van de BUIGuitkering (29 april 2022) € 1,4 miljoen achter bij de begroting. Per saldo geeft dit een negatief effect van € 858.000. Daarnaast verwachten we aan de energiecompensatie € 1.200.000 uit te geven. Hiertegenover staat een tegemoetkoming van het rijk via de algemene uitkering gemeentefonds. 640 Begeleide participatie Conform besluitvorming in de raad op 17 februari 2022 met betrekking tot het herontwerp sociaal domein verwerken we het werkbudget voor het herontwerp sociaal domein in de GemRap 2022 van € 350.000. Daarnaast realiseren we een voordeel van € 50.000 aan besparingen in het sociaal domein. INVESTERINGEN EN PROJECTEN N.v.t.

14

GemRap 2022-I

Programma Bruisend Hoogeveen EXPLOITATIE Product -=nadeel, + = voordeel Bedragen x €1.000 080 Overige baten en lasten 340 Economische promotie 530 Cultuurpresentatie, cultuurproduct 540 Musea 550 Cultureel erfgoed 560 Media 570 Openbaar groen(buiten)recreatie Totaal

GemRap Afwijking EJV

5 -11

-6

Toelichting Binnen het programma Bruisend Hoogeveen wordt een kleine afwijking verwacht van € 6.000 nadelig. Dit betreft enerzijds hogere kosten door renovatiewerkzaamheden aan het carillon (€ 11.000), anderzijds is in de begroting 2022 een hogere indexatie (28%) voor de kosten onroerendezaakbelasting van de Tamboer en het Podium opgenomen dan is doorgevoerd, dit geeft een voordeel van € 5.000. Voor wat betreft Cultuur en Vrijetijdseconomie is er nog geen duidelijk zicht op de eindejaarsverwachting. Covid-19 en de beperkende maatregelen zullen naar verwachting niet meer het drukkende effect hebben op de subsidie-uitgaven (Evenementen en Cultuur) en uitgaven recreatie en toerisme (Punt H) zoals in 2020 en 2021, maar een inschatting maken van de kosten voor het hele jaar is nu nog lastig. Voor cultuur geldt dat er een momenteel wordt gewerkt aan het opstellen van een uitvoeringsagenda als doorvertaling van de nieuwe cultuurvisie. Deze agenda komt voor de zomer gereed. Verder is er bij de jaarrekening 2021 voorgesteld een bedrag aan ontvangen Covid-19-steunmiddelen voor instandhouding lokale en regionale cultuur (€ 132.000), te bestemmen voor 2022. Het beslag daarop is nog niet volledig in beeld.

INVESTERINGEN EN PROJECTEN Omschrijving Tamboer 2022

Bedragen x € 1.000

Begroot EJV GemRap Verschil 849 849 -

15

GemRap 2022-I

Programma Aantrekkelijk wonen EXPLOITATIE

Product -=nadeel, + = voordeel Bedragen x €1.000 030 Beheer overige gebouwen en gronden 050 Treasury 080 Overige baten en lasten 810 Ruimtelijke ordening 820 Grondexpl. (niet-bedrijventerreinen) 830 Wonen en bouwen Totaal

GemRap Afwijking EJV

-166 -166

830 Wonen en bouwen Op basis van realisatiecijfers verwachten we dat de opbrengst leges omgevingsvergunningen € 165.000 lager uitpakt.

INVESTERINGEN EN PROJECTEN Omschrijving Visie Stadscentrum Regio Stedenfonds

Bedragen x € 1.000

Begroot EJV GemRap 1.892 1.892 1.086 1.086

Verschil -

16

GemRap 2022-I

Programma Krachtige wijken en dorpen EXPLOITATIE Product -=nadeel, + = voordeel Bedragen x €1.000 080 Overige baten en lasten 120 Openbare orde en veiligheid 570 Openbaar groen(buiten)recreatie 610 Samenkracht en burgerparticipatie 750 Begraafplaatsen en crematoria Totaal

GemRap Afwijking EJV

-4 64 260 320

Toelichting 570 Openbaar groen (buiten)recreatie Per saldo verwachten we een nadeel van € 4.000 voor openbaar groen (buiten)recreatie. Het aantal casussen buurtbemiddeling is de afgelopen jaren meer dan verdubbeld is. Op dit moment is er sprake van een wachtlijst. De Woningcorporaties zijn bereid tot een verhoging van hun financiële bijdrage als ook de gemeente een deel van de kostenstijging voor haar rekening neemt. Daarom stellen we een verhoging van het budget met € 8.497 voor uitbreiding coördinatiefunctie buurtbemiddeling voor. Daarnaast vallen kapitaallasten € 4.000 lager uit. 610 Samenkracht en burgerparticipatie Op basis van de jaarrekening 2021 kunnen een aantal ramingen naar beneden worden bijgesteld: -de jaarlijkse kosten voor beheervergoedingen en huur voor ruimtes in het MFC Krakeel (€ 19.000) -onderhoud, schoonmaak en overige vaste lasten buurtaccommodaties (€ 24.579) -gemeentelijk gebruik van kantoren in buurtaccommodaties (€ 37.778) Van de opgenomen taakstelling op buurtaccommodaties van € 50.000 wordt € 17.829 niet gerealiseerd. Invulling van de taakstelling heeft plaats gevonden door 40% te korten op de subsidie voor de beheerskosten van buurtaccommodaties. 750 Begraafplaatsen en crematoria We verwachten ten opzichte van de begroting een meeropbrengst van € 255.000 voor meer verlengingen grafrechten door aflopende termijnen.

Daarnaast pakken de kapitaallasten € 5.000 lager uit. INVESTERINGEN EN PROJECTEN Omschrijving

Bedragen x € 1.000

Speelvoorzieningen 2022 Reconstructies openbaar groen 2022 Herinr.Ged.III begraafplaats Hollandscheveld

Begroot EJV GemRap Verschil 106 106 130 130 45 45 -

17

GemRap 2022-I

Programma Veilige bereikbaarheid EXPLOITATIE Veilige bereikbaarheid Product -=nadeel, + = voordeel Bedragen x €1.000 063 Parkeerbelasting 080 Overige baten en lasten 210 Verkeer en vervoer 220 Parkeren 250 Openbaar vervoer 570 Openbaar groen(buiten)recreatie 660 Maatwerkvoorziening (WMO) Totaal lasten

GemRap Afwijking EJV -153 -893 -28 -29

-1.103

Toelichting 063 Parkeerbelasting De parkeeropbrengsten bij de parkeerautomaten zijn naar verwachting € 134.000 lager dan begroot. De effecten van Covid-19 zijn in de eerste 3 maanden van het jaar nog voelbaar geweest. Bij de parkeergarage De Kaap verwachten we € 14.000 minder inkomsten. Als laatste verwachten we voor € 5.000 minder vergunningen te verstrekken. 210 Verkeer en vervoer Door historische afspraken over de wijze van verrekening is in de loop van de jaren een situatie ontstaan waarbij een deel van de kosten voor straatreiniging door Area werd gedekt uit de omzet van de inzameling. Tevens zijn in het verleden door Area onjuiste (lees: te lage) tarieven voor divers materieel ten behoeve van straatreiniging berekend. Om in het proces te komen tot een transparantere kostenstructuur bij Area is met ingang van 1-1-2022 een nieuwe begrotingssystematiek ingevoerd. De kosten per activiteit zijn op basis van uitvoeringsbestekken opnieuw gecalculeerd. Daarbij zijn onvolkomenheden waaronder de voornoemde gecorrigeerd. Dit heeft geleid tot een stijging van de kosten voor straatreiniging van € 427.000 Op de leges telecommunicatiewet zit een voordeel van € 31.000 door de uitrol van een groot glasvezel project. Onderzoek heeft uitgewezen dat de prijzen gemiddeld zo’n 18% zijn gestegen t.o.v. de geraamde bedragen in de begroting 2022.

De bestaande budgetten zijn leidend en budgetoverschrijdingen worden vermeden. Met een kostprijsstijging van 18% die binnen de bestaande budgetten moet worden opgevangen, heeft tot gevolg dat er aanzienlijk minder werk kan worden uitgevoerd. Daarom stellen we voor de budgetten met € 556.000 te verhogen. Het overige verschil ten opzichte van de begroting van € 60.000 wordt met name veroorzaakt door vrijval van kapitaallasten. Diverse voorgenomen investeringen van 2021 zijn lager uitgevallen of nog niet gereed daarom wordt in 2022 minder afgeschreven.

18

GemRap 2022-I

220 Parkeren Op basis van realisatiecijfers zien we dat het begrote bedrag voor onderhoud De Kaap ontoereikend is en we stellen dan ook voor om het begrote bedrag te verhogen met € 22.000. De resterende afwijking wordt veroorzaakt door hogere kosten voor elektra van € 5.000. 250 Openbaar vervoer Reden van overschrijding van € 29.000 op stadsbus De Bij is dat een incidentele meevaller in 2020 onterecht als structureel is ingeboekt in 2021 en 2022.

INVESTERINGEN EN PROJECTEN Omschrijving

Bedragen x € 1.000

Project Haagje/Wolfsbosstraat Reconstructie Zwarte Dijkje Middenveldweg/Toldijk, rotonde A28 Reconstructie Grote Kerkstraat-Rotonde De Vos van Steenwijklaan Asfaltprogramma 2022 (wegen) Asfaltprogramma 2022 (fietspaden) Brug weg om de oost Schoolvonderbrug

Begroot EJV GemRap Verschil 99 -99 10 10 556 767 -211 136

161

-25

823 315 423 382

956 369 499 450

-133 -54 -76 -68

Project Haagje/Wolfsbosstraat Door gewijzigde milieuregelgeving (Pfas) moet de grond die is vrijgekomen bij het project Haagje/Wolfsbosstraat nu als ‘niet toepasbaar’ worden gekwalificeerd en als saneringsgrond worden afgevoerd. Omdat de grond tijdens de voorbereiding van het project op basis van de toen geldende regelgeving nog als ‘altijd toepasbaar’ werd gekwalificeerd, is in het projectbudget niet voorzien in deze kosten. De extra kosten die nu gemaakt moeten worden leiden derhalve tot een overschrijding van het projectbudget van € 99.000. Overige investeringen In de kaderbrief 2023 hebben we al aangegeven, dat we te maken hebben met forse kostenstijgingen bij de grond- weg- en waterbouw. Ook voor 2022 hebben we hier al mee te maken. Voor het geheel aan investeringen binnen Veilige bereikbaarheid wordt een forse overschrijding van € 576.000 verwacht vanwege kostenstijging. Onderzoek heeft uitgewezen dat de prijzen gemiddeld zo’n 18% zijn gestegen t.o.v. de geraamde bedragen in de begroting 2022.

19

GemRap 2022-I

Programma Duurzamer Hoogeveen EXPLOITATIE

Product -=nadeel, + = voordeel Bedragen x €1.000 080 Overige baten en lasten 120 Openbare orde en veiligheid 310 Economische ontwikkeling 570 Openbaar groen en (buiten) recreatie 720 Riolering 730 Afval 740 Milieubeheer Totaal

GemRap Afwijking EJV

220 -34 186

Toelichting 720 Riolering Betreft hogere opbrengst rioolrechten op basis van werkelijke aanslagoplegging 2022. Bij de programmabegroting 2023 zullen de geraamde opbrengsten naar boven worden bijgesteld. 730 Afval De kosten voor de inzameling van huishoudelijk afval worden gedekt uit de afvalstoffenheffing. De afvalbegroting moet 100% kostendekkend zijn en er mag geen ‘winst’ gemaakt worden. Om jaarlijkse schommelingen in het tarief afvalstoffenheffing te voorkomen worden voor- en nadelen in de afvalbegroting verrekend met de egalisatievoorziening reiniging. Binnen de afvalbegroting wordt in 2022 per saldo in voordeel verwacht van € 305.849. Dit saldo wordt verrekend met de voorziening. Area Op basis van de actualisatie van de productenbegroting en de nieuwe begrotingssystematiek, die Area sinds 2022 hanteert, zijn er verschillende producten die hoger en lager uitvallen. Op taakveld 730 vallen de kosten in totaal € 181.910 lager uit dan de primitieve begroting. Vanuit de tussentijdse financiële rapportage wordt duidelijk dat er lagere inzamelkosten en verwerkingskosten zijn, van in totaal € 165.400. Dit geldt onder andere voor papier en beheer afvalbrengstation. De lasten van Area op taakveld 730 vallen € 347.310 lager uit. Overig Sinds 2021 worden kosten in rekening gebracht bij de gemeente voor het inleveren van vervuilde afvalstromen, zogenaamde afkeurkosten.

Hier is tot op heden nog niet voor begroot. Op basis van de realisatie in 2021 en de cijfers 2022 worden de lasten geschat op € 140.000. Op basis van de voorlopige (tarieven) aanpassingen van de opbrengsten PMD worden de opbrengsten verlaagd met € 55.000. Als laatste vallen de opbrengsten van onder andere inzameling textiel, afvalstofheffing en inzameling papier € 153.539 hoger uit. Dit is op basis van de realisatie in 2021 en de eerste vijf maanden 2022. Per saldo heeft dit een nadelig effect van € 41.461. 740 Milieubeheer Bijdrage RUD In de voorliggende ontwerpbegrotingswijziging 2022 is de bijdrage voor Hoogeveen becijferd op

20

GemRap 2022-I

€ 1.282.133. In de eerder vastgestelde begroting 2022 van de RUD was de bijdrage voor Hoogeveen begroot op € 1.256.978 en is als zodanig opgenomen in de gemeentelijke begroting van 2022. Op 14 december 2021 is in het college het uitvoeringsprogramma milieutaken Hoogeveen zoals verwerkt in jaarprogramma 2022 RUD vastgesteld. In dit uitvoeringsprogramma is een extra uitzetting van uren verwerkt en betekende een kostenstijging van circa € 170.000 voor 2022. Echter door uitstel van de Omgevingswet en het uitstellen van de aanbesteding voor een nieuw zaaksysteem zijn de hiervoor opgenomen kostenstijgingen weer teruggedraaid. Dit resulteert uiteindelijk in een financiële toename van € 25.155 voor Hoogeveen in plaats van de circa € 170.000.

INVESTERINGEN EN PROJECTEN Omschrijving Bedragen x € 1.000 Realiseren en inrichten (bergings)gebieden waterstructuur Budget Rioleringswerkzaamheden

Begroot EJV GemRap

Verschil

145

145

-

1.863

1.863

-

21

GemRap 2022-I

Programma Veilig Hoogeveen EXPLOITATIE

Product -=nadeel, + = voordeel Bedragen x €1.000 080 Overige baten en lasten 110 Crisisbeheersing en brandweer 120 Openbare orde en veiligheid 620 Wijkteams Totaal

GemRap Afwijking EJV -19

-19

Toelichting 110 Crisisbeheersing en brandweer Voor de huisvesting van de brandweer is een haalbaarheidsonderzoek gedaan. Naar aanleiding hiervan zijn vervolgonderzoeken noodzakelijk. Er moet een bodemonderzoek worden gedaan op de huidige locatie (€ 20.000). Daarnaast is € 50.000 benodigd voor externe projectbegeleiding om de vervolgstappen in de voorbereiding verder uit te werken in een advies. Hier tegenover staat een voordeel op het onderhoudsbudget van € 51.000. In verband met verwachte nieuwbouw hoeven een aantal renovatie-maatregelen niet plaats te vinden. INVESTERINGEN EN PROJECTEN Omschrijving Cameratoezicht

Bedragen x € 1.000

Begroot EJV GemRap Verschil 138 138 -

22

GemRap 2022-I

Programma Zichtbaar en transparant bestuur EXPLOITATIE Product -=nadeel, + = voordeel Bedragen x €1.000 010 Bestuur 020 Burgerzaken 080 Overige baten en lasten 530 Cultuurpresentatie, cultuurproduct 610 Samenkracht en burgerparticipatie Totaal

GemRap Afwijking EJV -76 -5

-81

Toelichting 010 Bestuur Wegens ziekte bij de griffie, zijn er € 28.000 aan extra kosten voor inhuur personeel, welke niet zijn begroot. Bij de uitgaven voor de Vereniging Nederlandse Gemeenten hebben we te maken met een kostenstijging van € 49.000, welke niet in de begroting is meegenomen. 020 Burgerzaken Bij de verkiezingen hebben we te maken met een (verwacht) tekort van € 40.000 in verband met het Covid-19-proof organiseren van gemeenteraadsverkiezingen 2022. We hebben hiervoor compensatie ontvangen via de algemene uitkering gemeentefonds. De legesopbrengst reisdocumenten is hoger dan vooraf verwacht, als gevolg van wegvallen van de Covid-19-maatregelen. Daarentegen vallen de opbrengsten van de leges vergunningen weer wat tegen, per saldo resulteert dit in een positief saldo van € 37.000. 610 Samenkracht en burgerparticipatie We hebben te maken met hoge uitgaven ten behoeve van de opvang van Oekraïense vluchtelingen, deze zijn tot nu toe bijna € 600.000. Deze kosten zijn niet begroot, omdat we bij het opstellen van de begroting voor 2022 niet wisten dat deze vluchtelingenstroom op gang zou komen. Ons begrotingsuitgangspunt is dat we conform de rijkstoezeggingen tenminste volledige compensatie van onze kosten via een specifieke uitkering krijgen.

INVESTERINGEN EN PROJECTEN N.v.t

23

GemRap 2022-I

Algemene Dekkingsmiddelen EXPLOITATIE Product -=nadeel, + = voordeel Bedragen x €1.000 050 Treasury 061 OZB-woningen 062 OZB niet-woningen 064 Belastingen overig 070 Algemene uitkering 080 Overige baten en lasten 340 Economische promotie Totaal

GemRap Afwijking EJV 283

-15 5.266

5.534

Toelichting 050 Treasury Op basis van een nieuwe berekening van rente van langlopende geldleningen is de verwachting dat de rentelasten € 176.000 lager uitkomen. Omdat de rente voor kasgeldleningen (kort geld) nog negatief zijn, gaan we uit van een voordeel van € 110.000. 070 Algemene uitkering gemeentefonds In de begroting 2022 is de stand van de algemene uitkering vanuit de meicirculaire 2021 opgenomen. Dit betreft totaal € 124,7 miljoen aan inkomsten. Hierna hebben we nog de september- en decembercirculaire 2021 ontvangen en in maart 2022 vooruitlopend op de meicirculaire 2022 een maartbrief. In de doorrekening over de maartbrief komen we op een algemene uitkering van € 129,9 miljoen. In de maartbrief is opgenomen: • de gevolgen voor gemeenten van de belangrijkste maatregelen uit het coalitieakkoord die betrekking hebben op het gemeentefonds; • het bedrag dat gemeenten zullen ontvangen vanuit de € 679 miljoen die het kabinet beschikbaar heeft gesteld om in 2022 een eenmalige energietoeslag toe te kennen aan huishoudens met een laag inkomen; • het besluit van de fondsbeheerders om de nieuw verdeling van de gemeentefonds per 1 januari 2023 in te voeren. Tijdens het opstellen van deze GemRap beschikken we nog niet over de uitkomsten van de meicirculaire. Zodra we deze doorrekening hebben wordt de raad geïnformeerd middels een apart memo.

24

GemRap 2022-I

Overhead

Product -=nadeel, + = voordeel Bedragen x €1.000 040 Overhead Totaal

EXPLOITATIE

GemRap Afwijking EJV -354 -354

Toelichting De overschrijding betreft met name een Functioneel Leeftijdsontslag (FLO) verplichting van een exwerknemer die is overgegaan naar de VRD. Het aandeel hierin voor Hoogeveen is € 356.731. Dit deel is gebaseerd op de jaren dat de ex-werknemer in dienst was van de gemeente Hoogeveen in een bezwarende functie en FLO-rechten opbouwde. Bij de vorming van de Veiligheidsregio Drenthe in 2014 zijn er medewerkers van de gemeente Hoogeveen overgegaan naar de VRD. Eén van deze medewerkers had destijds een bezwarende functie en heeft daarvoor nog steeds recht op FLO. Hier zijn kosten mee gemoeid die redelijkerwijs moeten worden verdeeld over de ‘oude’ en de ‘nieuwe’ werkgever.

25

GemRap 2022-I

Reserves EXPLOITATIE

Product -=nadeel, + = voordeel Bedragen x €1.000 011 Mutaties reserves Totaal

GemRap Afwijking EJV 0

26