Bijlage 3 - Reactie de Drentse KEI op RES 1 0

Aan de Gemeenteraadsleden en Statenleden van Drenthe In alle gemeenteraden in Drenthe en in de Drentse Staten wordt binnenkort de RES 1.0 besproken en vastgesteld. Hierin worden de Drentse ambities vastgelegd over de energietransitie in Drenthe en over de wijze waarop dit tot 2030 zal worden uitgevoerd. De Drentse KEI (koepel van energie-initiatieven in Drenthe) heeft de afgelopen twee jaar meegesproken, zowel in de werkgroepen als aan de bestuurstafel bij het vormgeven van het beleid. Onze inbreng kwam daarbij voort uit de hieronder beschreven uitgangspunten. De strategie is daarmee in grote lijnen vastgesteld en waar het nu op aan komt is de wijze waarop Drentse gemeentes nu handen en voeten gaan geven aan de plannen. Waar de Drentse KEI zich op dit moment vooral zorgen over maakt is de vraag hoe assertief de gemeentes zullen optreden bij de vormgeving van burgerparticipatie, met name bij grotere opwekprojecten. Wij denken dat het voor het draagvlak van essentieel belang is dat inwoners zowel actief betrokken worden bij de inrichting van hun “achtertuin”, als mee kunnen delen in de opbrengsten ervan. Dit kan doordat de gemeentes er vanaf het begin bovenop zitten om dat participatieproces zelf vorm te geven en niet af te wachten tot commerciële initiatiefnemers dit doen. Helaas is dit in de tekst van RES 1.0 onvoldoende gegarandeerd.

Verder moeten er vanzelfsprekend hoge eisen gesteld worden aan landschappelijke inpassing en behoud of uitbreiding van natuurwaarden. Wat dat betreft staan we voor 100% achter de inbreng die u ook van de NMF Drenthe heeft ontvangen. Een belangrijke ontwikkeling is ook dat de Provincie Drenthe de professionele ondersteuning van lokale energie-initiatieven financieel heeft mogelijk gemaakt. Dit in de vorm van het PLED (programma lokale initiatieven. De uitvoering hiervan gebeurt door samenwerking tussen de Drentse KEI en het NMF Drenthe. Alle gemeenten worden hierbij opgeroepen om dit ook lokaal verder te ontwikkelen en (ook financieel) te ondersteunen.

Visie op een duurzame Drentse energieaanpak: Om te komen tot een succesvolle duurzame energietransitie in Drenthe staat voor de Drentse KEI de noodzaak vast om te komen tot een groeiend draagvlak centraal onder de inwoners van Drenthe. Dit houdt in dat er ruimte moet worden gemaakt voor een proces van onderop waarbij lokale gemeenschappen de regie houden over de duurzame energievoorziening in hun eigen gebied. Daarbij is het streven te komen tot een maximaal lokaal eigendom van de energievoorziening. De KEI ziet de energietransitie niet als bedreiging, maar als kans voor versterking van de lokale gemeenschap.

De Drentse KEI wil deze visie vormgeven aan de hand van de volgende 7 aandachtspunten. 1. De Drentse KEI vertegenwoordigt en ondersteunt de coöperatieve beweging De Drentse KEI is de Drentse koepel van Energie VanOns en van de Drentse coöperaties die lid zijn van de KEI. Als zodanig bepleit de KEI de betrokkenheid van de VanOns-organisaties in het verduurzamingsproces in Drenthe omdat we op die manier de coöperatieve aanpak inhoud kunnen geven. Voorbeelden zijn de levering van duurzame energie via Energie VanOns, de ontwikkeling van opwekprojecten via Bronnen VanOns en de uitrol van duurzame deelmobiliteit via Mobiliteit VanOns. Ook staat ons KEIenteam van specialisten de leden en andere energie-initiatieven ten dienste via de Energiewerkplaats Drenthe.

Voorzitter: Hans Hornstra 06 20748453 Handelsregister KvK 57666105

Koopmansplein 16 www.drentsekei.nl Btw nr. 8526.82.128

9401 EL Assen info@drentsekei.nl Bankrekening NL46 TRIO 0786 7057 79

2. Elke gemeente een energiecoöperatie Verdere ontwikkeling en ondersteuning en vooral professionalisering van bestaande en nieuw op te richten energiecoöperaties in Drentse gemeentes. Elke gemeente in Drenthe heeft een stevig gewortelde energiecoöperatie nodig. Wellicht kunnen we dit tot een gezamenlijke opgave voor alle bestaande energiecoöperaties en de Energiewerkplaats Drenthe maken. De lokale energiecoöperatie heeft een rol bij de ondersteuning van lokale gemeenschappen die duurzame lokale zelfvoorziening nastreven. 3. Lokaal eigendom De KEI streeft niet alleen naar lokaal eigendom van 50% zoals het Klimaatakkoord stelt, maar stelt dit als minimum. De profijten van lokale opwek moeten wat ons betreft minimaal voor 50%, maar liefst voor 100% lokaal worden ingezet voor de verduurzaming van de lokale gemeenschap, incl. de bedrijven. Bronnen VanOns ontwikkelt in opdracht van lokale energie-initiatieven productie-installaties en draagt het eigendom over aan de lokale (op te richten) energiecoöperaties. 4. Duurzame opwek hand in hand met besparen Door te streven naar maximale lokale zelfvoorziening staat elke lokale gemeenschap voor de afweging welke opwek-omvang er nodig is. Hoe meer maatregelen die besparen, des te minder opwek er nodig is.

Coöperaties, de KEI en gemeenten leveren hiervoor gezamenlijk ondersteunende informatie en adviezen om de energievraag van huishoudens en bedrijven sterk te verminderen. 5.

Verminderen behoefte aan grote netwerkverzwaring

Bij een lokale eigen energievoorziening als uitgangspunt hoort ook een ander soort netwerk dat veel minder (of niet meer) afhankelijk is van het openbare gas- en elektriciteitsnet dan bij een top-down transitie met grootschalige zon- en windparken. Daar hoort de verdere ontwikkeling en toepassing van private netten (via de Experimentenregeling Elektriciteit en gas), opslag-, conversie- en netbalanceringstechnieken bij. De KEI werkt samen met Energie VanOns, Bronnen VanOns en andere aanbieders van nieuwe technieken en processen om tot een optimale mix van private en openbare netten te komen. Het doel is enerzijds de energietransitie te versnellen en anderzijds de energievoorziening in (gedeeltelijk) lokaal eigendom te brengen. Kostenbesparing en maatschappelijk rendement staat hierbij voorop. 6. Toegankelijk, ook voor lagere inkomens De (kale) energiekosten mogen niet stijgen. Dat betekent dat er een verantwoordelijkheid voor overheden is om, samen met maatschappelijke organisaties, manieren te vinden om investeringen in verduurzaming voor inwoners voor te financieren en mogelijk te maken. Daarbij is het van belang om inwoners te ontzorgen bij het zetten van stappen in hun eigen woning.

Het kiezen van de juiste maatregelen, het aanvragen van leningen en subsidies, het vinden van gekwalificeerde uitvoerders, het zijn allemaal grote hobbels voor inwoners om te komen tot effectieve verduurzaming. Er zal een goede mix moeten komen tussen effectieve standaardoplossingen en maatwerk. 7. Zorgvuldige inpassing van opwekprojecten met aandacht voor natuur en landschap Samen met de NMF en terrein beherende organisaties zetten we in op een optimale synergie tussen opwekken en verbeteren van de ecologie en biodiversiteit van de opweklocaties volgens het Energietuin concept. Hiervoor hanteren we de 7 vuistregels van ons Manifest Zonneparken Noord-Nederland. Wij vragen de Overheden en de commerciële ontwikkelaars dit Manifest te hanteren en met de VanOns beweging gezamenlijk de energietransitie te realiseren.

Voorzitter: Hans Hornstra 06 20748453 Handelsregister KvK 57666105

Koopmansplein 16 www.drentsekei.nl Btw nr. 8526.82.128

9401 EL Assen info@drentsekei.nl Bankrekening NL46 TRIO 0786 7057 79