Kadernota 2024 (na auditcommissie)
Tekst van het document
Kadernota 2024
Inhoud
Programma Vitaliteit ....................................................................................... 42 Cluster Zorg............................................................................................. 42
Inhoud 2 Inleiding ............................................................................................................. 3 Financiële samenvatting.................................................................................... 6 Meerjarenbegroting ...................................................................................... 6 Autonome ontwikkelingen .............................................................................. 10 Noodzakelijkheden .......................................................................................... 11 Wensen en ambities ........................................................................................ 12
Cluster Bestaanszekerheid...................................................................... 48 Cluster Kunst en Cultuur ......................................................................... 52 Cluster Sport en Educatie ....................................................................... 54 Bijlage 1: specificatie investeringsagenda ...................................................... 57 Bijlage 2: specificatie formatie ........................................................................ 60 Bijlage 3: Toelichting inzet reserves verloop Eigen vermogen ....................... 62 Bijlage 4: OZB .................................................................................................. 64
Ontwikkelingen en risico’s .............................................................................. 16 Programma Bedrijvigheid ................................................................................ 20 Cluster Economische ontwikkeling ......................................................... 20 Cluster Havens ........................................................................................ 27 Programma Dienstverlening............................................................................ 29 Cluster Bestuur........................................................................................ 30 Cluster Organisatie.................................................................................. 32 Cluster Financiën..................................................................................... 34 Programma Leefbaarheid................................................................................ 36 Cluster Infrastructuur......................... Fout! Bladwijzer niet gedefinieerd. Cluster Milieu ..................................... Fout! Bladwijzer niet gedefinieerd. Cluster Omgevingskwaliteit .................................................................... 36 Cluster Veiligheid .................................................................................... 40
-2-
Kadernota 2024
Inleiding Voor u ligt de Kadernota 2024. De Kadernota schetst de kaders waarbinnen de Begroting 2024 kan worden vormgegeven en bevat de (financiële) ontwikkelingen van dit moment. Het stellen van deze kaders ligt bij de raad, met als doel: •
op hoofdlijnen koers bepalen richting 2024;
•
in de raadsvergadering van juli een beleidsrijk debat te kunnen voeren;
•
doelstellingen en beleidskeuzes te spiegelen aan de financiële positie.
Complexe context en financiële onzekerheid De context waarbinnen de gemeente opereert is in de afgelopen jaren steeds complexer geworden. Diverse crisissen hebben in meer of mindere mate effect op ons leven en ook op het te voeren gemeentelijk beleid. Het is juist in dit soort omstandigheden belangrijk om te kijken naar wat er wel kan. Dat doen we samen, binnen de mogelijkheden en verantwoordelijkheden die we als gemeente hebben. Vanuit financieel oogpunt wordt dat helaas steeds ingewikkelder. De gemeentelijke financiën waren altijd al lastig te voorspellen, maar dat is in de afgelopen jaren nog ingewikkelder geworden. Zo zijn er doorlopende discussies met het Rijk over de omvang van het gemeentefonds. De verdeelmodellen worden geregeld herijkt, met aanzienlijke herverdeeleffecten tussen gemeenten als gevolg. De bekostiging van de Jeugdzorg is een voorbeeld van een dossier dat complex is (belangen voor kwaliteit zorg tegenover belangen voor het drukken van de kosten). Er moet bezuinigd worden, maar een tegemoetkoming vanuit het Rijk is nog onzeker. De voornaamste onzekerheid op financieel vlak is nog steeds het zogeheten ‘ravijnjaar’ 2026. Vanaf 2026 moet er een nieuwe financieringssystematiek voor gemeenten van kracht worden en vooruitlopend hierop heeft het Rijk de reguliere systematiek ‘samen trap op/samen trap af’ buiten werking gesteld.
Gemeenten zien zich als gevolg hiervan geconfronteerd met fors teruglopende inkomsten met ingang van 2026. Het is nog steeds onduidelijk in hoeverre het Rijk gemeenten hierin tegemoet komt. Als tekorten in 2026 en 2027 zich voordoen in de mate zoals gepresenteerd in deze kadernota, moet fors ingeteerd worden op de reservepositie. Bijlage 3 geeft een verloop van de reserves met mutaties uit de Kadernota. Daarbovenop zouden de verwachte tekorten nog komen. De ravijnjaren zoals nu gepresenteerd leiden dan ook tot een behoorlijke verslechtering van de financiële positie. Financiële uitgangspunten De Programmabegroting 2023 – 2026 bevatte de uitwerking - en de eerste financiële vertaling - van de ambities uit het coalitieakkoord. In de 1e Bestuursrapportage 2023 concluderen we al dat het uitwerken van alle ambities in één jaar ambitieus is. Ook de arbeidsmarkt heeft daarop effect. Het blijkt moeilijk om bepaalde vacatures vervuld te krijgen en inhuur is op verschillende specialismen zeer schaars. Dit drukt het tempo waarin we ambities kunnen realiseren. Maar er is veel in gang gezet en we willen door op de ingeslagen weg.
-3-
Kadernota 2024
Het financiële perspectief leek aanvankelijk gezond en robuust. Maar een aantal autonome ontwikkelingen heeft gemaakt dat dit perspectief lijkt te kantelen: •
De CAO-ontwikkeling is slechts beperkt gecompenseerd en de meicirculaire 2023 valt tegen;
•
Door ontwikkelingen in de wereld stijgt de rente en dat heeft effect op onze treasury;
•
We houden ook rekening met een te verwachten groei in de Jeugdzorg en Wmo;
Deze Kadernota is tot stand gekomen op basis van de informatie zoals we die nu kennen – op basis van de meest recente informatie uit de meicirculaire 2023. Desondanks is er nog steeds sprake van een aanzienlijke onzekerheid, met name voor de periode 2026 en daarna. Het blijft zaak de ontwikkelingen nauwgezet te blijven volgen en zo nodig daar in de toekomst op te anticiperen. Op dit moment laat het financieel perspectief 2024 – 2027 een structureel tekort zien. De vraag is of alle wenselijke bijstellingen die in beeld zijn gebracht, allemaal in de Begroting 2024 ter besluitvorming aan u kunnen worden voorgelegd. In deze Kadernota is een aantal wensen vertaald, maar we signaleren ook risico’s en ontwikkelingen die nog meer uitwerking vragen. De in deze Kadernota voorgestelde prioritering is het uitgangspunt om te komen tot een sluitend perspectief voor 2024 en 2025. We bereiden nog een procesvoorstel voor om samen met uw raad verdere ombuigingsmogelijkheden in beeld te brengen. We willen de tijd nemen om met elkaar afgewogen keuzes te maken en daar uitgangspunten voor vast te stellen, voorafgaand aan de behandeling van de Begroting 2024. Voor de Begroting 2024 stellen we voor om de volgende uitgangspunten voor het financieel beleid te gebruiken. •
een reële en structureel sluitende Begroting 2024-2025 (en dus niet meer sluitend vanaf 2026);
•
we zetten reserves in om te verwachte kosten op korte termijn te dekken en de tijd te kunnen nemen om deze in te laten groeien in de structurele uitgaven;
•
voor structureel nieuw beleid geldt een hogere structurele dekking, waarbij dus ook tarieven met meer dan alleen de prijsontwikkelingen (inflatie) kunnen stijgen;
•
wij streven naar kostendekkende tarieven;
•
prijsstijgingen (stijgende kosten van projecten, grondstoffen en materialen) worden meegenomen.
•
als er geen realistische planning en raming ligt, dan nemen we het niet op, maar benoemen dit onder risico’s en ontwikkelingen.
Nog te overwegen uitgangspunten Er zijn meer uitgangspunten op basis waarvan we de begroting in kunnen richten. Op dit moment houden we er geen rekening mee in onze doorrekeningen, maar deze kunnen nog wel overwogen worden. •
Bij nieuwe wensen geldt: bestaande taken niet meer uitvoeren (je ruilt dus 1 voor ander in);
•
Bij nieuwe wensen moet een aantoonbaar inverdien effect gelden;
-4-
Kadernota 2024
•
Overwegen, binnen de juridische mogelijkheden, een taakstellend component op te nemen in bijdragen aan gemeenschappelijke regelingen, subsidieverstrekkingen en andere bijdragen aan derden.
•
Bestaand beleid wat aanvullend is op wettelijke taken inventariseren en beoordelen of - en welke - ombuigingen daarin mogelijk zijn.
Zoals ook in de 1e Bestuursrapportage 2023 is aangekondigd, gaan we effecten in beeld brengen van ‘knoppen’ waar we nog verder aan kunnen draaien, waarbij ook duidelijk moet worden op welke termijn deze effect kunnen hebben. Bovenstaande uitgangspunten nemen we daar in mee. Vasthouden aan ambities We houden vast aan ons coalitieakkoord en de ambities die daarin verwoord staan. We lopen er niet voor weg als blijkt dat we, om financiële redenen, onze ambities moeten faseren totdat er meer duidelijkheid is over het lange termijn perspectief. Tegelijk stellen we vast dat er veel kansen liggen om de komende jaren landelijke opgaven die moeten landen in onze gemeente, ook te kunnen verbinden aan ons lokale perspectief. Stilzitten is daarom geen optie en daar blijft onze inzet dan ook op gericht.
-5-
Kadernota 2024
Financiële samenvatting Meerjarenbegroting De stand van de Begroting 2023 (inclusief voorgestelde mutaties uit de 1e Bestuursrapportage 2023 leidt tot het volgende meerjarenbeeld: 2023
2024
2025
Begrotingssaldo vanuit meerjaren Begroting 2023-2026
€ -2.517.110
€ -3.940.892
€ -3.758.891
€
1.827.673
€
1.827.673
Meerjarige mutatie 1e Bestuursrapportage
€
€
€
€
1.510.060
€
1.715.060
Start positie meerjaren Begroting 2024 -2027
4.766.568 € 2.249.458
444.202 -€ 3.496.690
-44.940
2026
-€ 3.803.831
2027
€ 3.337.733
€ 3.542.733
Autonome ontwikkelingen
€
4.135.000
€
3.950.000
€
3.466.000
€
4.412.000
Noodzakelijkheden
€
705.000
€
555.000
€
555.000
€
555.000
Wensen/ambities
€
3.338.069
€
2.373.503
€
2.555.503
€
2.805.433
Dekking reserve
€ -2.205.000
€ -1.144.667
€
-685.667
€
-776.667
Dekking overig (OZB & Begrotingsbuffer)
€ -1.299.352
€ -1.299.352
€ -1.299.352
€ -1.299.352
€ 1.177.027
€ 630.653
€ 7.929.217
€ 9.239.147
Gewijzigde saldo Begroting
€ 2.249.458
Vanuit dit meerjarenbeeld wordt gewerkt aan de Begroting 2024. In deze Kadernota 2024 is de concept 1e Bestuursrapportage 2023 verwerkt. Autonome ontwikkelingen, wensen en bezuinigingen, zijn voor zover bekend, meegenomen om u een meerjarenperspectief mee te geven. Bij de Begroting 2024 worden deze verder uitgewerkt en daar waar mogelijk aangescherpt en/of uitgebreid. Dat is dan ook het moment om af te wegen of deze aanvragen gewenst zijn. In bovenstaand overzicht is zichtbaar dat de begrotingsjaren niet sluitend zijn. Voor de laatste jaarschijven van deze meerjarenbegroting (2026 en 2027) wordt dit veroorzaakt door het zo geheten ‘ravijnjaar’ wat na 2025 van toepassing is. We sturen nog niet op het beeld na 2025. Dit vereist namelijk fundamentele keuzes die de gemeente hard kunnen raken. Keuzes die we op dit moment nog niet kunnen en willen maken. In ieder geval niet zolang het nog niet zeker is hoe bijvoorbeeld de uitkering van het gemeentefonds (structurele) duidelijkheid geeft. Op basis van de in de inleiding beschreven financiële uitgangspunten stellen wij ook voor om reserves, de begrotingsbuffer voor inflatiecorrectie en een verhoging OZB door te rekenen en in te zetten. We hebben in deze kadernota gerekend met een lastenverzwaring die moet leiden tot € 1 miljoen aan extra OZB-inkomsten ten opzichte van 2023.
Hierbij merken we op dat in deze extra OZB-inkomsten ook de inflatiecorrectie van toepassing is. Bij de begrotingsbehandeling volgt een definitief voorstel. In bijlage 4 worden de effecten van de extra OZB-heffing verder toegelicht.
-6-
Kadernota 2024
Zoals in de inleiding al is gesteld, is het beeld voor 2024-2025 nog niet sluitend. Onder andere met deze kadernota vast te stellen prioriteiten, stellen we de richting vast hoe we een sluitende Begroting 2024 aan u voor kunnen leggen. In onderstaande tabellen doen wij een voorstel voor deze prioritering. Mutaties zijn geprioriteerd naar hoog, middel en laag en (gedeeltelijke) dekkingsoptie(s) ter ondersteuning om de aangedragen mutaties af te kunnen wegen. Noodzakelijkheden naar Prioriteit
2023
2024
2025
2026
2027
Hoog
€
605.000
€
455.000
€
455.000
€
455.000
Middel
€
100.000
€
100.000
€
100.000
€
100.000
Laag
€
-
€
-
€
-
€
-
Dekking reserve
€
-195.000
Dekking overig (OZB & Begrotingsbuffer)
€
-
Totaal
Wensen (Ambities) naar Prioriteit
€
-45.000 €
-
€
-45.000 €
-
€
-45.000 €
-
€0
€ 510.000
€ 510.000
€ 510.000
€ 510.000
2023
2024
2025
2026
2027
Hoog
€
1.394.139
€
501.479
€
501.479
€
737.340
Middel
€
1.170.000
€
2.227.287
€
2.591.287
€
2.955.287
Laag
€
606.000
€
262.240
€
262.240
€
262.240
Dekking reserve
€ -1.760.000
€
-549.667
€
-640.667
€
-731.667
Dekking overig (OZB & Begrotingsbuffer)
€ -1.299.352
€ -1.299.352
€ -1.299.352
€ -1.299.352
€ 110.787
€ 1.141.987
€ 1.414.987
€ 1.923.848
Totaal
€0
-7-
Kadernota 2024
In onderstaande tabel is opgenomen in welk programma de mutaties zijn opgenomen. Programma (totaal vd Auton/NZ/Wensen/Dekking)
2023
2024
2025
2026
2027
Bedrijvigheid
€
320.000
€
50.000
€
50.000
€
50.000
Dienstverlening
€
2.123.000
€
1.214.133
€
1.228.133
€
1.228.133
Leefbaarheid
€
2.183.000
€
2.633.960
€
2.815.960
€
2.897.960
Vitaliteit
€
3.552.069
€
2.980.409
€
2.482.409
€
3.596.340
Dekking reserve
€ -2.205.000
€ -1.144.667
€
-685.667
€
-776.667
Dekking overig (OZB & Begrotingsbuffer)
€ -1.299.352
€ -1.299.352
€ -1.299.352
€ -1.299.352
€ 4.673.717
€ 4.434.484
€ 4.591.484
€ 5.696.415
Programma (totaal vd Auton/NZ/Wensen/Dekking) Investeringsagenda
In deze kadernota introduceren we de Investeringsagenda Hollands Kroon. Via deze agenda brengen we inzicht en overzicht aan in de toekomstige investeringsvraag en beoordelen we of de gemeente voldoende financiële mogelijkheden heeft om daar uitvoering aan te kunnen geven. De agenda is een onderdeel van de beleidscyclus om zo integrale afweging mogelijk te kunnen maken en daarmee totaal inzicht en overzicht te geven. Daarbij blijven we de balans zoeken tussen de lopende begrotingszaken en de toekomstige investeringen. De agenda is een belangrijk financieel instrument dat ons ondersteunt op de al ingezette koers om de strategische opgaven voor Hollands Kroon verder uit te werken. Dat moet ons uiteindelijk ook helpen in het positioneren naar andere partijen die in onze gemeente willen investeren. Door te beschikken over budgetruimte kunnen we slagvaardiger inspelen op financieringsmogelijkheden van derden (bijvoorbeeld groei- en ontwikkelfondsen). In onderstaande tabel is het eerste beeld van de agenda financieel vertaald in een het meerjarenperspectief van de kapitaallasten de in beeld gebrachte investeringen. Inzet van reserves (spaarpotjes die we de afgelopen jaren al hebben opgebouwd), zijn op de kapitaallasten in mindering gebracht. In bijlage 1 is een specificatie van de investeringsagenda opgenomen.
-8-
Kadernota 2024
InvesteringsAgenda HK Wensen
2023
2024
2025
2026
2027
Noodzakelijkheden
€
-
€
-
€
-
€
-
Wensen / ambities
€
-167.931
€
267.836
€
358.836
€
617.767
InvesteringsAgenda HK Wensen (Kapitaallasten)
€0
Investeringsbedrag InvesteringsAgenda HK Wensen (Investeringssom)
-€ 167.931 € 13.600.000
€0
€ 267.836 €
€ 13.600.000
3.250.000
€ 358.836 €
€ 3.250.000
3.250.000
€ 617.767 €
€ 3.250.000
3.250.000 € 3.250.000
Onderstaande tabel geeft in het kort weer hoe de onderdelen Personele inzet en de Investeringsagenda zijn opgenomen in het beeld. Beide onderdelen worden in de mutaties en/of in bijlage 2 nader toegelicht. Personeel
2023
2024
2025
2026
2027
Noodzakelijkheden
€
385.000
€
285.000
€
285.000
€
285.000
Wensen / ambities
€
1.270.000
€
550.000
€
550.000
€
550.000
Dekking reserve
€
-650.000
€
-
€
-
€
-
Personeel
€0
-9-
€ 1.005.000
€ 835.000
€ 835.000
Kadernota 2024
€ 835.000
Autonome ontwikkelingen Hieronder vindt u een toelichting op de in de meerjarentabel genoemde autonome ontwikkelingen en wensen. Autonome ontwikkelingen zijn ontwikkelingen die op ons af komen (extern) al dan niet vanuit een wettelijke verplichting. De gemeente heeft hier geen invloed op en heeft hierin ook geen keuzemogelijkheid. Programma
Autonome Ontwikkelingen
Dienstverlening
Wet Open Overheid - Invoering WOO in Hollands Kroon.
2024
2025
2026
2027
€
158.000
€
172.000
€
186.000
€
186.000
€
300.000
€
300.000
€
300.000
€
300.000
€
243.000
€
243.000
€
243.000
€
243.000
€
300.000
€
300.000
€
300.000
€
300.000
GR - Veiligheidsregio Noord Holland Noord (hoofdzakelijk doorvoeren Leefbaarheid
van prijsindexaties cf FUGR o.a. loonkosten) GR - Omgevingsdienst NHN (hoofdzakelijk doorvoeren van
Leefbaarheid
Prijsindexaties cf FUGR) Omgevingswet. De wet bundelt vrijwel alle wetgeving in het fysieke domein en moet de omslachtige besluitvoering versnellen. Invoering van de wet is voor 2024 gepland. Inschatting van de structurele last die
Leefbaarheid
hieruit voorkomt wordt nu opgenomen. Als gevolg van de Wet kwaliteitsborging mag er voor ‘eenvoudige bouwwerken’ (gevolgklasse 1) geen technische bouwtoets meer worden gevraagd. Daardoor vervalt ruwweg 60% van de huidige leges
Leefbaarheid
over de technische bouwtoetsen.
€
335.000
€
335.000
€
335.000
€
335.000
Leefbaarheid
Bodemtaken naar aanleiding van de Omgevingswet (uitvoering OD)
€
54.000
€
54.000
€
54.000
€
54.000
Vitaliteit
GR - GGD Hollands Noorden (8 juni raadsbesluit Begroting 2024 GR)
€
300.000
€
300.000
€
300.000
€
300.000
Vitaliteit
GR - GA (8 juni raadsbesluit Begroting 2024 GR)
€
-322.000
€
-374.000
€
-489.000
€
-373.000
Stijging subsidies binnen het subsidieplafond is de verwachting dat de Vitaliteit
aanvragen door prijsstijging hoger worden.
€
67.000
€
67.000
€
67.000
€
67.000
Vitaliteit
Toename WMO en Jeugd (contract Incluzio HK)
€
2.700.000
€
2.553.000
€
2.170.000
€
3.000.000
€
-250.000
€
-550.000
Een deel van de groei van de WMO is incidenteel in verband met invoer inkomensafhankelijke bijdrage WMO per 1-1-2026. Dit deel Vitaliteit R
dekken wij uit de reserve Sociaal Domein Subtotaal autonome ontwikkelingen (incl dekking reserve)
-10-
€ 3.885.000
€ 3.400.000
€ 3.466.000
Kadernota 2024
€ 4.412.000
Noodzakelijkheden Hieronder vindt u een nadere toelichting op de in de meerjarentabel genoemde noodzakelijkheden. Noodzakelijkheden zijn posten de doorgevoerd ‘moeten worden om bestaand beleid of eerder vastgesteld uit te kunnen blijven) voeren. Programma
Noodzakelijkheden
Prio
2024
2025
2026
2027
Dienstverlening
Technisch beheer MKS en ESB.
Hoog
€
75.000
€
75.000
€
75.000
€
75.000
Dienstverlening
Kosten (extra) functioneel beheer SD applicaties door bedrijf.
Hoog
€
70.000
€
70.000
€
70.000
€
70.000
Middel
€
100.000
€
100.000
€
100.000
€
100.000
€
100.000
€
100.000
€
100.000
€
110.000
€
110.000
€
110.000
Servicemanager (schakel tussen ICT/Digitale Voorzieningen en Dienstverlening
interne dienstverlening).
Dienstverlening
Extra licentiekosten nieuwe telefoniecentrale.
Hoog
€
100.000
Dienstverlening
Afhandelen gestegen aantal WOZ-bezwaren
Hoog
€
100.000
Dienstverlening R
WOZ-bezwaren - B.R. Bedrijfsmiddelen
€
-100.000
Hoog
€
280.000
Door de identificatieplicht die gestart is in 2014 en het verlengen van de geldingsduur van reis- en rijbewijzen van 5 naar 10 jaar verwachten we dat 2024 een piekjaar wordt. De verwachting is dat we tot 160% meer aanvragen t.o.v. 2023 krijgen. Dit betekent dat we Dienstverlening
extra personeel en inzet van auto’s en dergelijke nodig hebben. Door de verwachte toestroom van aanvragen stijgen de inkomsten
Dienstverlening
ook. De raming is dat dit gelijk is aan de uitgaven.
Hoog
€
-280.000
Dienstverlening
Versterken commissie bezwaarschriften.
Hoog
€
110.000
Leefbaarheid
Actualisatie 'Wegenlegger' Openbare Ruimte (wettelijke verplicht)
Hoog
€
50.000
Leefbaarheid R
Inzetten reserve Incidentele mutatie Wegenlegger
€
-50.000
Leefbaarheid
Areaaluitbreiding onderhoud Openbare Ruimte
€
100.000
€
100.000
€
100.000
€
100.000
€
-45.000
€
-45.000
€
-45.000
€
-45.000
Hoog
Inzetten reserve Bestemmingsplannen Omgevingswet (saldo 31-12Leefbaarheid R
22 is 180.000,-) Subtotaal Noodzakelijkheden (incl dekking reserve)
-11-
€ 510.000
€ 510.000
€ 510.000
Kadernota 2024
€ 510.000
Wensen en ambities Voor de Kadernota is een eerste inschatting gemaakt van financiële wensen. In de onderstaande tabel volgt een overzicht van alle wenselijke aanpassingen. Programma
Wensen
Prio
2024
Bedrijvigheid
Uitvoeringsagenda cluster recreatie en toerisme
Middel
€
50.000
Bedrijvigheid
Inzet extern bureau voor gebiedsprogramma's
Hoog
€
50.000
Bedrijvigheid
Oppakken opgave bedrijventerreinen
Middel
€
100.000
Bedrijvigheid
Arbeidsmigranten (inventarisatie zelf te ontwikkelen locaties)
Middel
€
70.000
€
-220.000
€
50.000 -50.000
2025 €
50.000
2026 €
50.000
2027 €
50.000
Inzetten reserve Incidentele mutatie (gebiedsprogramma's + opgave Bedrijvigheid D
bedrijventerrein + Arbeidsmigranten) Arbeidsmigranten (onderzoek en extra inzet voor informatieloket
Bedrijvigheid
arbeidsmigranten)
Hoog
Bedrijvigheid D
Inzetten reserve Incidentele mutatie Arbeidsmigranten
€
Dienstverlening D
OZB-verhoging
€ -1.000.000
€ -1.000.000
€ -1.000.000
€ -1.000.000
Dienstverlening D
Begrotingsbuffer
€
-299.352
€
-299.352
€
-299.352
€
-299.352
Dienstverlening
Uitbreiding onderzoeksbudget inwoners en bedrijvenpeilingen.
Middel
€
30.000
€
30.000
€
30.000
€
30.000
Hoog
€
50.000
Hoog
€
70.000
€
-70.000
€
50.000
€
-50.000
We zetten casemanagement voor ziekteverzuim op. Hiermee verwachten Dienstverlening
wij het percentage ziekteverzuim omlaag te krijgen. HRM software/dienstverlening. De huidige leverancier stopt met zijn gemeentelijke tak per 2025. We moeten dus een aanbesteding doen voor een nieuwe leverancier. Hiervoor zijn eenmalige implementatiekosten
Dienstverlening
benodigd.
Dienstverlening D
B.R. Bedrijfsmiddelen HRM software - Voor de begeleiding van de aanbesteding en implementatie is een gespecialiseerde projectleider nodig. Deze willen wij
Dienstverlening
tijdelijk inhuren.
Dienstverlening D
B.R. Bedrijfsmiddelen
-12-
Middel
Kadernota 2024
Programma
Wensen
Prio
2024
2025
2026
2027
Azure omgeving - Nieuwe HRM software betekent ook dat we onze Dienstverlening
Azure omgeving van de juiste persoonsgegevens voorzien.
Dienstverlening D
Azure omgeving - B.R. Bedrijfsmiddelen (Azure omgeving)
Dienstverlening
HRM software - Koppelvlak met Azureomgeving
Dienstverlening
Personeel Communicatie: 2,5 fte (gelinkt aan coalitieakkoord).
Dienstverlening
Communicatiebudget centraal
Dienstverlening
CYOD – Accessoires
Dienstverlening D
B.R. Bedrijfsmiddelen
Dienstverlening
Aanhaken op Artificial Intelligence
Hoog
€
200.000
€
-200.000
Hoog
€
30.000
€
30.000
€
30.000
€
30.000
Hoog
€
250.000
€
250.000
€
250.000
€
250.000
Middel
€
100.000
€
100.000
€
100.000
€
100.000
Hoog
€
80.000
€
-80.000
Laag
€
100.000 €
50.000
€
50.000
€
50.000
€
100.000
€
100.000
€
100.000
Het softwareprogramma Topdesk breder inzetten in de organisatie. Dienstverlening
Daarvoor zijn meer licenties nodig.
Hoog
€
50.000
Dienstverlening
Overgang Geo-software
Hoog
€
150.000
Dienstverlening D
Inzetten reserve Incidentele mutatie Geo-software Artificial Intelligence
€
-250.000
Dienstverlening
Verbeteren Klant Informatie Systeem
€
50.000
Dienstverlening D
B.R. Bedrijfsmiddelen
€
-50.000
Dienstverlening
Inzet consultants (applicatiebeheer)
Laag
€
100.000
Dienstverlening
Extra applicatiebeheerder FTE bij team applicaties
Middel
€
100.000
Dienstverlening D
B.R. Bedrijfsmiddelen
€
-100.000
Hoog
Actief grondbeleid (Na vaststelling vd Nota Grondbeleid wordt duidelijker Leefbaarheid
wat er nodig is) voor inzet.
Middel
€
100.000
Leefbaarheid
Bestrijding Iepziekte (particuliere terreinen)
Middel
€
200.000
€
200.000
€
200.000
€
200.000
€
-200.000
€
-200.000
€
-200.000
€
-200.000
€
100.000
€
100.000
Inzetten reserve Openbare ruimte (Wegen/Civiel/Baggeren/Haven) voor Leefbaarheid D
bestrijding iepziekte Dorpsvisies aanvulling in huidige begroting 23/24. Verwachting dat dit
Leefbaarheid
doorloopt naar 25/26
Hoog
Leefbaarheid
Voortzetting verstrekken aantal startersleningen
Hoog
€
25.000
€
25.000
€
25.000
€
25.000
Leefbaarheid
Voortzetting natuureducatie
Laag
€
46.000
€
46.000
€
46.000
€
46.000
-13-
Kadernota 2024
Programma
Wensen
Prio
2024
Leefbaarheid
Uitvoeringsbudget voor Vergroening en Steenbreek
Hoog
€
100.000
Leefbaarheid
Bijdrage overname Speeltuin Zaagmolenstraat in Nieuwe Niedorp
Laag
€
60.000
Leefbaarheid
Verkeer opstellen mobiliteitsplan en investeringsagenda
Hoog
€
70.000
Leefbaarheid
Frequentie beheer onkruid op verharding
Laag
€
100.000
Leefbaarheid
Maatwerk onkruid op verharding
Laag
€
50.000
Leefbaarheid
Haven Den Oever aanpak ondermijning
Middel
€
50.000
€
-230.000
Hoog
€
50.000
Laag
€
100.000
€
-150.000
Middel
€
2025
2026
2027
€
100.000
€
100.000
€
100.000
€
100.000
€
100.000
€
100.000
€
-
200.000
€
200.000
€
200.000
€
200.000
Inzetten reserve Incidentele mutaties (Ondermijning + Maatwerk Leefbaarheid D
verharding + verkeer + speeltuin) Ieder kind moet kind kunnen zijn (Child Friendly City - 0,5 FTE projectleider inventarisatie). Het rijk heeft
Vitaliteit
Hollands Kroon aangewezen als pilotgemeente. Verbeteren van het perspectief voor jongeren en jongvolwassenen tot 27
Vitaliteit
jaar (1 FTE) Inzetten reserve Incidentele mutaties (Child Friendly City en Verbetering
Vitaliteit D
perspectief jongeren) Meer focus op mensen met een grote afstand tot de arbeidsmarkt (1 FTE
Vitaliteit
+100.000) Inwoners en met name kinderen in armoede kunnen blijven meedoen. Er is voldoende aanbod en budget via de regeling Meedoen Hollands Kroon
Vitaliteit
voor inwoners van alle leeftijden en de gebruiksdrempel is verlaagd.
Hoog
€
100.000
€
100.000
€
100.000
€
100.000
Vitaliteit
We stimuleren het behalen van een zwemdiploma.
Hoog
€
120.000
€
30.000
€
30.000
€
30.000
Hoog
€
50.000
€
50.000
€
50.000
€
50.000
€
50.000
€
50.000
€
50.000
Drempels voor mensen met laaggeletterdheid en digibetisme zijn Vitaliteit
verlaagd Statushouders krijgen voldoende begeleiding om goed te kunnen
Vitaliteit
meedoen in de gemeente en te integreren in hun omgeving.
Hoog
€
60.000
Vitaliteit
Stimulerend Erfgoedbeleid
Hoog
€
100.000
-14-
Kadernota 2024
Programma
Wensen
Prio
2024
2025
2026
2027
Toekomstbestendige mogelijkheden voor ontmoeten en Vitaliteit
sportinfrastructuur (inventarisatie) en aanbod voor besturen
Laag
€
50.000
Middel
€
20.000
€
20.000
€
20.000
€
20.000
Hoog
€
25.000
€
25.000
€
25.000
€
25.000
€
-110.000
Ieder kind kan zo dicht mogelijk bij huis naar school gaan en hier Vitaliteit
onderwijs, en waar nodig zorg, op maat krijgen (Inclusief Onderwijs). Inwoners die hier fysiek en mentaal toe in staat zijn begrijpen de
Vitaliteit
Nederlandse taal op minimaal A2-niveau (Taalcafés). Inzetten reserve Incidentele mutaties (Toekomstbestendige sportinfra en
Vitaliteit D
ontmoeten + Statushouders) Vroegsignalering en actief uitvoeren Schulddienstverlening, zodat leed bij inwoners met schulden beperkt wordt en mogelijke inzet dure zorg
Vitaliteit
voorkomen.
Middel
€
100.000
€
100.000
€
100.000
€
100.000
Dienstverlening
Kapitaallasten die voortkomen uit de mutaties op de InvesteringsAgenda
Middel
€
-
€
27.133
€
27.133
€
27.133
Leefbaarheid
Kapitaallasten die voortkomen uit de mutaties op de InvesteringsAgenda
Middel
€
-
€
730.960
€
912.960
€
1.094.960
Vitaliteit
Kapitaallasten die voortkomen uit de mutaties op de InvesteringsAgenda
Hoog
€
-167.931
€
-140.591
€
-140.591
€
27.340
€
-
€
-349.667
€
-440.667
€
-531.667
Investering kapitaallasten (dekking reserve) Subtotaal wensen (incl. dekking reserve)
-15-
€ 278.717
€ 524.484
€ 615.484
Kadernota 2024
€ 774.415
Ontwikkelingen en risico’s Inflatie We onderzoeken altijd eerst of prijsstijgingen binnen een activiteit of project opgevangen kunnen worden. Als dit leidt tot een fundamentele bijstelling op de ambities of de uitvoering, dan houden we rekening met de prijsstijging en volgt aanvullende dekking. Als prijsstijgingen zich onverminderd doorzetten, dan vraagt dat mogelijk om een heroverweging in de uitvoering van projecten en activiteiten, zowel in ambitie, als ook in fasering. Capaciteit en personele lasten In de 1e Bestuursrapportage 2023 concluderen we al dat het uitwerken van alle ambities in één jaar ambitieus is. Ook de arbeidsmarkt heeft daarop effect. Het blijkt moeilijk om bepaalde vacatures vervuld te krijgen en inhuur is op verschillende specialismen zeer schaars. Ook de inhuurtarieven liggen hoger dan in het verleden. Momenteel drukt dit het tempo waarin we zaken kunnen realiseren. Als deze trend zicht voortzet in 2024 en verder, dan beperkt dit de organisatie ook in die jaren in het realiseren van de wensen en ambities van de coalitie. Binnen de begroting hebben we een restant stelpost, waarvan en deel is ingezet in de bestuursrapportage, vanuit voorgaande jaren ad € 570.000. Waarmee we mogelijke verdere loon- en prijsstijgingen in 2024 kunnen opvangen.
Actief grondbeleid In deze kadernota houden we nog geen rekening met kapitaallasten voor financiering van grondaankoop. De noodzaak daarvan brengen we in beeld bij de, in de tweede helft van 2023 vast te stellen Nota grondbeleid. Zorgkosten Er gebeurt veel binnen het sociaal domein. De ontwikkelingen binnen de Jeugdhulp en Wmo hebben grote invloed op de financiële positie van de gemeente. Het gaat hier om zogenaamde ‘open-einde regelingen’ waarvoor, op basis van landelijk vastgestelde verdeelsleutels, budgetten aan de gemeenten beschikbaar worden gesteld via het gemeentefonds. De kosten in het sociaal domein blijven toenemen door een toename van zorgzwaarte, zorgduur en door de groei van het aantal mensen dat zorg nodig heeft. Daarnaast kunnen besluiten die door het Rijk worden doorgevoerd (denk bijvoorbeeld aan het invoeren van het abonnementstarief) van grote invloed zijn op de ontwikkeling van de kosten. Er is een risico dat de bestaanszekerheid van inwoners en maatschappelijke accommodaties onder druk blijft staan door onzekere inkomsten, stijgende vaste lasten en te weinig financiële buffers. Ook is er een risico dat de effecten van de coronacrisis op onder andere de mentale gezondheid van jeugd ook in 2024 nog een impact hebben.
Ondanks de vele onzekerheden is toch een kader geschetst voor de kostenontwikkeling die de komende jaren te wachten staat binnen het sociaal domein. Voor de Wmo wordt hierbij het Wmo-voorspelmodel gebruikt. In dit model wordt nog steeds een grote toename van de vraag naar voorzieningen verwacht (vooral Hulp bij het Huishouden) van 8%.
-16-
Kadernota 2024
Het verleden heeft aangetoond dat deze groeiverwachting reëel is. De verwachting was dat met ingang van 2025 voor alle Wmo-voorzieningen waar nu het abonnementstarief voor geldt een inkomensafhankelijke eigen bijdrage zou worden ingevoerd, maar dit is uitgesteld naar 2026. Vanaf 2026 hanteren we het uitgangspunt dat de invoer van de inkomensafhankelijke bijdrage van invloed is op de groei van de Wmo. Voor Jeugdhulp is een inschatting gemaakt op basis van de opgebouwde kennis uit voorgaande jaren en de ontwikkelingen van de markt. Er wordt uitgegaan van een groei van 2%. De getoonde cijfers schetsen een zo reëel mogelijk beeld van de ontwikkelingen in het sociaal domein, maar door de vele onzekerheden die spelen voor Jeugdhulp en Wmo (denk aan de Hervormingsagenda Jeugd, de inkomensafhankelijke eigen bijdrage bij de Wmo) blijft de kans op een afwijking op de gestelde kaders groot. Met het doorvoeren van de groeicijfers in het meerjarenperspectief is de verwachting dat er steeds beter voorspeld wordt wat de vraag- en kostenontwikkeling is. Beschermd Wonen Na de Jeugdwet, Wmo en Participatiewet, zou met ingang van 2024 Beschermd Wonen gedecentraliseerd worden. Deze decentralisatie is opnieuw uitgesteld, nu naar 1 januari 2025.
Het zijn niet alleen de 43 centrumgemeenten, maar alle 352 gemeenten die zich volledig gaan inzetten voor inwoners die in aanmerking komen voor Beschermd Wonen en daarvoor allen regionale samenwerkingsafspraken hebben gemaakt. Dit heeft als gevolg dat er een nieuwe financiële verdeling tussen gemeenten komt. Daarmee wordt geregeld dat gemeenten voortaan verantwoordelijk zijn voor Beschermd Wonen voor de eigen inwoners en daartoe ook in staat zijn, omdat ze daarvoor de middelen ontvangen. In het meerjarenperspectief van deze kadernota kan er nog geen rekening gehouden worden met de verdere decentralisatie van Beschermd Wonen omdat de financiële bijdrage vanuit het Rijk nog niet bekend is. Ontheemden Oekraïne en Statushouders De oorlog in Oekraïne duurt voort. Hoe de ontwikkelingen verder gaan verlopen is onvoorspelbaar, maar deze oorlog wordt meegenomen als een risico voor verder oplopende prijzen. Daarnaast blijft er de taak om, binnen de gemeente Hollands Kroon, statushouders te huisvesten. Zij moeten eerst starten met een inburgeringstraject, waardoor zij gebruik blijven maken van een bijstandsuitkering. Beleidsvoornemens en bestuurlijke projecten Er wordt gewerkt aan verschillende beleidsvoornemens en bestuurlijke projecten uit de Begroting 2023, zoals de pilot Collectief Tenzij en het Kunst- en Cultuurbeleid (zie 1e Bestuursrapportage).
Zodra deze gereed zijn volgt op basis daarvan (mogelijk) een verdere financiële vertaling voor de uitvoering.
-17-
Kadernota 2024
ICT In 2023 is er een onderzoek uitgevoerd naar de ICT en informatiehuishouding van de gemeente. Op een aantal moeten verbeteringen worden doorgevoerd. Hiervoor wordt momenteel een meerjarig plan (roadmap) opgesteld voor de te volgen koers voor de interne ICT-dienstverlening, vereiste processen en systemen, benodigde organisatiestructuur, governance en control en cultuur. De uitvoering van dit plan leidt mogelijk tot structurele extra personele (o.a. systeembeheer, applicatiebeheer en helpdesk) en materiële uitgaven. De hoogte daarvan is op dit moment nog niet bekend en daarom zijn deze lasten nog niet meegenomen in deze kadernota. De lasten worden bij het indienen van het plan, voorgelegd aan uw raad. Park/ Westflank A7 HB Advies heeft de eerste studie en ontwerp opgesteld. 4 juli 2023 wordt dit ontwerp in een informerende vergadering voorgelegd aan de gemeenteraad. Na de zomer beslist de raad of er verder wordt gegaan met de ontwikkeling van het park of niet. Als de raad, na de informerende vergadering, positief besluit over verdere ontwikkeling, dan wordt bij de Begroting 2024 in beeld gebracht wat de kosten zijn voor verdere uitwerking en hoe we dat financieren. Ontwikkeling Den Oever Voor het behoud van de visserij en functieverbreding van Haven Den Oever kan mogelijk aanspraak worden gemaakt op subsidiegelden.
Het Ministerie van LNV beschikt over € 30 miljoen voor 5 visserij regio's. Hollands Kroon, Texel en Den Helder komen samen in aanmerking. De regeling komt tot stand via cofinanciering. Voor onze gemeente kan dit betekenen dat € 2 miljoen (1/3 van € 6 miljoen) beschikbaar komt. Dit vereist dat dan vanuit HK ook € 2 miljoen wordt gereserveerd voor de periode tot 2030. Aanvullende middelen vanuit de provincie volgen mogelijk, afhankelijk van het coalitieakkoord. We streven ernaar dat hier bij het opstellen van de Begroting 2024 meer duidelijkheid over komt, zodat we deze ontwikkeling in de begrotingsvoorstellen mee kunnen wegen. Haven De Oude Zeug Over de verzelfstandiging van haven De Oude Zeug is nog geen definitieve keuze gemaakt. Wanneer de haven niet wordt verzelfstandigd, maar eigendom blijft van de gemeente, moet incidenteel geld beschikbaar komen voor het wegwerken van achterstallig onderhoud. Daarnaast moet er voor het onderhoud van de haven structureel extra geld worden gereserveerd. Investeringsagenda De vorm en de opbouw van de agenda wordt komende tijd ontwikkeld. Via de Investeringsagenda gaan college en raad met elkaar in gesprek om te bespreken hoeveel middelen we moeten claimen, maar ook hoeveel we willen sparen om de strategische opgaven de komende jaren uit te kunnen voeren. Een aantal investering staat nu nog op PM.
Deze zijn wel in beeld, maar daarvan is nog onduidelijk wat de omvang ervan is. Dat geldt ook voor de thema’s die genoemd zijn in dit hoofdstuk. In de doorrekening van de kadernota is de
-18-
Kadernota 2024
bijstelling van de kapitaallasten 2023 en verder nog niet opgenomen. Dat wil zeggen: als bestaande projecten alsnog geactiveerd worden (de investering wordt vertaald in kapitaallasten), dan wordt de agenda daar mogelijk nog op bijgesteld.
-19-
Kadernota 2024
Programma Bedrijvigheid Cluster Economische ontwikkeling Grootschalige ontwikkelingen Maatschappelijk effect Grootschalige ontwikkelingen en investeringen in onze regio zijn benut als vliegwiel voor een brede welvaart in Hollands Kroon Speerpunten 2024
Doelstellingen 2024
Toelichting
Economische, sociale, ruimtelijke en
Bij nieuwe grootschalige ontwikkelingen en
Mogelijk gaan we zelf strategische grondposities
duurzame meerwaarde voor Hollands investeringen wordt het Brede Welvaart Kader
innemen om de belangen van onze inwoners zo
Kroon speelt een rol bij grootschalige
vooraf toegepast ter beoordeling van de
goed mogelijk te kunnen borgen. Hiervoor
ontwikkelingen en investeringen.
potentiële meerwaarde voor Hollands Kroon.
moeten dan wel financiële middelen worden
Geschatte kosten
gereserveerd. De dynamiek van grootschalige ontwikkelingen
Deze ‘gebiedsprogramma's’ worden benaderd
Voor het uitwerken van een
die op ons afkomt vraagt om een stevige regie
vanuit economische, sociale, ruimtelijke en
gebiedsprogramma zijn mogelijk
vanuit de gemeente. Daarom stellen we een
duurzame meerwaarde voor Hollands Kroon.
(tijdelijk) extra financiële middelen
gebiedsprogramma op waarin we de gewenste
nodig voor extra personele inzet en
ruimtelijke invulling vanuit het perspectief van
de inzet van een strategisch ruimtelijk
Hollands Kroon uitwerken. Dit nemen we mee als
adviesbureau.
input richting de landelijke programma’s zoals de
Raming incidenteel:
Ruimtelijke Puzzel, PPLG, etc.
€ 50.000,-.
Bij nieuwe grootschalige gebiedsontwikkelingen
De definitie van de landschappelijke waarden
wordt in een anterieure overeenkomst
moet nog worden bepaald. Er ligt nu een
nadrukkelijk aandacht besteed aan de
Streefbeeld Agriport A7 en dit bredere
bescherming van de landschappelijke waarden.
landschappelijke inpassingskader moet nog worden ontwikkeld. In 2023 werken we dit uit
-20-
Kadernota 2024
in een kader, dat ook kan worden gebruikt voor de landschappelijke inpassing van de andere bedrijven(-terreinen) en grootschalige gebiedsontwikkelingen. Bedrijventerreinen Maatschappelijk effect Bedrijventerreinen in Hollands Kroon zijn toekomstbestendig en geven invulling aan de behoefte naar ruimte voor bedrijvigheid. Speerpunten 2024
Doelstellingen 2024
Toelichting
Geschatte kosten
Bedrijventerreinen zijn van goede
We geven een kwaliteitsimpuls aan het (huidige)
Met verduurzaming, vergroening en
Voor het oppakken van de Opgave
kwaliteit, groen en duurzaam.
areaal bedrijventerrein door verduurzaming,
revitalisering geven we een kwaliteitsimpuls
bedrijventerreinen zijn externe
vergroening en revitalisering.
aan bestaande bedrijventerreinen. Hiervoor
partijen nodig bij fysieke ontwikkeling
moeten dan wel financiële middelen worden
en advisering daarover. Raming
gereserveerd.
incidenteel € 100.000,-. Afhankelijk van gewenste
Voor herstructurering is eerst een goede
kwaliteitsimpuls is meer onderhoud
inventarisatie noodzakelijk. Deze wordt in 2024 en onderhoudsbudget nodig voor gedaan. Op basis daarvan kunnen dan de
areaal beheer.
doelstellingen en de noodzakelijke financiële middelen voor eventuele herstructureringen worden bepaald. Nieuwe en huidige bedrijvigheid is zo
Bij ontwikkeling van nieuwe bedrijvigheid wordt
De definitie van de landschappelijke waarden
Eventuele kosten meegenomen in bij
goed als mogelijk ingepast in de
het ‘landschappelijke inpassingskader’
moet nog worden bepaald. En dit bredere
speerpunt.
omgeving waarin het zich bevindt met toegepast.
landschappelijke inpassingskader moet nog
behoud van de bestaande natuurlijke
worden ontwikkeld. Er ligt inmiddels een
waarden.
streefbeeld Agriport A7. In 2023 werken we dit
-21-
Kadernota 2024
We komen met voorstellen hoe bij al
uit in een kader, dat ook kan worden gebruikt
gerealiseerde grootschalige bedrijven (-terreinen) voor de landschappelijke inpassing van de (alsnog) recht gedaan kan worden aan een goede andere bedrijven(-terreinen) en grootschalige landschappelijke inpassing.
gebiedsontwikkelingen. Het benodigde budget voor goede landschappelijke inpassing voor al gerealiseerd grootschalige bedrijven(-terreinen) wordt per voorstel meegegeven. Hiermee wordt invulling gegeven aan de motie M 2020 02 SHK VVD PvdA OHK GroenLinks D66.
Er is een juiste balans tussen vraag
We faciliteren de uitbreiding van het aantal
Hiermee wordt tegelijkertijd invulling gegeven
Eerst plannen uitwerken m.b.t.
naar en aanbod van
hectare bedrijventerrein, waarbij Brede Welvaart aan de motie M 2022 15 VVD.
uitbreiding alvorens extra geld
bedrijventerreinen.
geldt als vestigingscriteria.
geraamd kan worden.
MKB en Lokale ondernemers Maatschappelijk effect De kernen zijn aantrekkelijk om in te ondernemen, werken, wonen en te bezoeken en hebben een passende toekomstbestendige economie. Speerpunten 2024
Doelstellingen 2024
Toelichting
Geschatte kosten
Behoud van voldoende
De gemeente zet zoveel mogelijk in op behoud
Door marktwerking hebben we hier nauwelijks
Geen
(winkel)voorzieningen in de kernen.
van dagelijkse (winkel)voorzieningen in de kernen invloed op. Door goede contacten te inclusief voldoende parkeergelegenheid.
onderhouden en waar mogelijk te faciliteren proberen we hier een bijdrage aan te leveren. Uit het onderzoek naar randvoorwaarden die er nodig zijn om winkels te behouden en de potentie in de bestaande winkelkernen volgen
-22-
Kadernota 2024
de opties die we uit kunnen voeren en een bijdrage leveren aan dit doel. Eén van de middelen om dit te bereiken is het creëren van een aantrekkelijk centrum. Faciliteren van ondernemers bij
Nieuwe kansrijke initiatieven van ondernemers
nieuwe kansrijke initiatieven.
op de juiste plekken worden vanuit de gemeente
Geen
waar mogelijk gefaciliteerd.
Continueren van beleid 2023 Advies om de onderstaande speerpunten niet in aanvullende doelstellingen uit te werken, omdat wij stellen dat er met het continueren van beleid al voldoende invulling aan gegeven wordt. Verbeteren van dienstverlening aan ondernemers door meedenken aan de voorkant en een snelle beoordeling van (aan)vragen. Hier zijn we al mee bezig. Het meedenken is heel divers. Meedenken kan gaan over begeleiding intern, maar ook extern om bijvoorbeeld de vraag op de juiste wijze te vertalen. Of in samenwerking met andere partners. Soms gaan we bijvoorbeeld samen met de omgevingsdienst naar de ondernemer om te kunnen zien of deze aan de milieueisen voldoen. Daarnaast doen we momenteel onderzoek hoe we de klantvragen bij het ondernemersloket beter kunnen beantwoorden. Hier komen verbeteracties uit voort die we dit jaar al oppakken.
-23-
Kadernota 2024
Agrarische hoofdstad van de toekomst Maatschappelijk effect Behoud en versterking van een vitale agrarische sector met een duurzaam en gezond toekomstperspectief. Speerpunten 2024
Doelstellingen 2024
Toelichting
Geschatte kosten
Agrarisch Hollands Kroon blijft primair In de ruimtelijke processen Ruimtelijke Puzzel,
Zie ook de doelstelling ‘uitwerking
Geen.
behouden als agrarisch (voedsel-)
Provinciaal Programma Landelijk gebied en de
gebiedsprogramma’s’ onder het maatschappelijk
productiegebied.
omgevingsvisie vragen we expliciet aandacht voor effect ‘grootschalige ontwikkelingen’. het agrarisch productiegebied in Hollands Kroon. Dit doen we door dit als speerpunt te benoemen in onze maatwerk input richting de provincie NH en het Rijk.
De agrarische sector transformeren
We helpen en stimuleren de agrarische sector in
Hier kunnen we extra op inzetten als er meer
richting een duurzame manier van
de transitie naar duurzame landbouw. Dit doen
mensen/ middelen ter beschikking komen.
landbouw met een gezond
wij door het uitvoeren van verschillende
toekomstperspectief
projecten met de volgende focusonderwerpen: kringlooplandbouw, natuur inclusieve landbouw
Dit kan mogelijk via regelgeving of
en biodiversiteit.
met behulp van extra middelen.
Geen.
In gebieden die een bijzondere beschermde status hebben, met beperkingen voor gebruik, faciliteren we de agrarische gebruiksmogelijkheden. Uitvoering geven aan uitkomsten van
We geven uitvoering aan de uitkomsten van de
Nu nog niet in te schatten. Als uit de
verkenning rondom Agrarische
verkenning naar het opzetten van een ‘Agritech
verkenning blijkt dat hier aanvullende
Hoofdstad van de Toekomst.
Campus’.
financiële middelen voor nodig zijn wordt dit te zijner tijd aangevraagd.
-24-
Kadernota 2024
Continueren van beleid 2023 Advies om de onderstaande speerpunten niet in aanvullende doelstellingen uit te werken, omdat wij stellen dat er met het continueren van beleid al voldoende invulling aan gegeven wordt. Stimuleren kennisontwikkeling duurzame teelt Deze kennisontwikkeling wordt al gestimuleerd in de projecten die we uitvoeren onder het speerpunt ‘De agrarische sector transformeren richting een duurzame manier van landbouw met een gezond toekomstperspectief’.
Arbeidsmarkt en Onderwijs Maatschappelijk effect Optimale afstemming tussen vraag en aanbod op de arbeidsmarkt en voldoende passend werk voor onze inwoners. Continueren van beleid 2023 Advies om de onderstaande speerpunten niet in aanvullende doelstellingen uit te werken, omdat wij stellen dat er met het continueren van beleid al voldoende invulling aan gegeven wordt. Goede arbeidsmarktcommunicatie en voldoende passend personeel te behouden in Hollands Kroon. Dit is een doorlopende activiteit. In de afgelopen 3 jaar hebben we online en offline campagnes gedraaid. Via sociale media (Facebook, Instagram, LinkedIn) werken we continu aan de zichtbaarheid voor regionale en lokale bedrijven en beroepen. We hebben een loopbaanoriëntatieprogramma voor 3e-jaars scholieren van voortgezet onderwijs met o.a. beroepenevenement, beroepenmagazine, maar ook maken van bedrijfsvideo’s. We waren aanwezig op de Marinedagen 2022 en zijn aanwezig op Sail Den Helder 2023. In 2023 hebben we de vernieuwe website van Op Kop gelanceerd. Jongeren enthousiasmeren voor een baan in de arbeidsmarktregio Noord-Holland Noord Zie de activiteiten die genoemd zijn onder het vorige punt. Daarnaast houden we in 2024 een loopbaanoriëntatie programma vanuit Op Kop en via de Human Capital Agenda enthousiasmeren we jongeren voor een baan in Noord-Holland Noord.
-25-
Kadernota 2024
Voldoende ondersteuning bieden aan kansarmen op de arbeidsmarkt •
Dit punt wordt gedekt binnen het programma Vitaliteit. Het inburgeringstraject is gericht op onderwijs en gericht op toestroom tot de arbeidsmarkt.
•
Daarnaast is onder ‘arbeidsmigranten’ in de toelichting opgemerkt dat we onderzoeken of we het informatiepunt ook kunnen inzetten om arbeidsmigranten, die zich hier permanent willen vestigen, te helpen in mobiliteit op de arbeidsmarkt.
Arbeidsmigranten Maatschappelijk effect Een aantrekkelijke woon- en werkomgeving voor zowel tijdelijke arbeidsmigranten, als mensen die zich permanent willen vestigen. Speerpunten 2024
Doelstellingen 2024
Toelichting
Inzicht in het aantal arbeidsmigranten Hollands Kroon registreert het verblijf van het
Vergoeding vanuit het Ministerie van BZK voor
dat in de gemeente verblijft en
aantal arbeidsmigranten via deelname aan het
1 fte.
werkt.
experiment ‘registratie tijdelijke
Geschatte kosten
verblijfsadressen’ van het ministerie BZK. Een verblijfsheffing invoeren voor
Als wordt gekozen voor herinvoering
arbeidsmigranten, die niet in de Basisregistratie
van de verblijfsheffing
Personen (BRP) zijn geregistreerd.
arbeidsmigranten brengt dit naast inkomsten ook kosten met zich mee voor het innen van de heffingen en handhaving hierop.
Voldoende kwalitatieve huisvesting
We onderzoeken welke rol de gemeente kan
Continueren van beleid: Daarnaast werken we
Incidenteel € 70.000,- nodig voor
voor arbeidsmigranten.
spelen in het zelf ontwikkelen van
continu aan het faciliteren en regelen van
inventarisatie zelf ontwikkelen
huisvestingsoplossingen voor de korte en lange
huisvesting voor arbeidsmigranten.
locaties.
termijn zodat ontkoppeling plaatsvindt tussen huur- en arbeidscontract.
-26-
Kadernota 2024
Goede leefomstandigheden voor
We richten een meldpunt op voor misstanden,
Continueren van beleid: Het creëren van goede
Eventuele extra kosten zijn afhankelijk
arbeidsmigranten.
gebaseerd op de Wet goed verhuurderschap.
leefomstandigheden voor arbeidsmigranten
van wat er uit het meldpunt naar
maakt deel uit van onze ondermijningsaanpak
voren komt. Vooralsnog geen extra
en hangt samen met huisvesting, openbare
geld meegenomen.
orde en veiligheid. Arbeidsmigranten die zich permanent Het informatieloket voor arbeidsmigranten
We onderzoeken of we het informatiepunt
in Hollands Kroon willen vestigen,
breiden we uit door maandelijks op locatie te zijn kunnen inzetten om deze arbeidsmigranten te
begeleiden om goed mee te kunnen
en we onderzoeken hoe we het informatiepunt
doen in de gemeente.
interactiever kunnen maken.
Incidenteel € 50.000,- voor onderzoek en extra inzet meldpunt.
helpen in mobiliteit in de arbeidsmarkt. We informeren arbeidsmigranten via het
We draaien een pilot voor het bevorderen van
meldpunt ook over wat ‘normaal’/ wat men
inburgering en taalonderwijs voor
mag verwachten qua ‘leefomstandigheden’ in
arbeidsmigranten.
Nederland. (bijv. qua huisvesting geen 8 mensen op een kamer). Zodat men dit ook weet.
Cluster Havens Havens en visserij Maatschappelijk effect Vitale en toekomstbestendige werk- en visserijhavens in Hollands Kroon.
Speerpunten 2024
-27-
Doelstellingen 2024
Toelichting
Geschatte kosten
Kadernota 2024
Behoud van de visserij en
Bestendigen en vernieuwen van garnalen- en
Via deze proactieve deelname ondersteunen we Geen.
functieverbreding van Haven Den
langoustine visserij met als thuisbasis Den Oever, ook andere vormen van toekomstbestendige
Voor het uitvoeringsprogramma
Oever.
door proactieve deelname aan nationale
wordt geprobeerd subsidie binnen te
visserij, zoals ‘staand want vissen’.
programma’s voor een toekomstbestendige en
halen. Als dit lukt, moet vanuit HK ook
verdienstelijke visserij met behoud van de sociaal Continueren van beleid: We starten in 2023 al
geld beschikbaar komen voor
economische waarde voor Hollands Kroon.
met van het uitvoeringsprogramma op basis
cofinanciering (mogelijk zo'n 2
van het rapport van Bureau Wing. Dit UP is een
miljoen tot 2030).
Versterking, vernieuwing en verbreding van de
vervolg op de ‘Quickscan Toekomst Den
visserij gerelateerde bedrijvigheid, activiteiten en Oever’. sfeer op en rond de haven van Den Oever, in verbinding met brede welvaart in het dorp. Faciliteren van
Faciliteren van de vestiging van bedrijven op
ontwikkelmogelijkheden voor
Kooyhaven tot deze volledig is bezet, voor zover
Kooyhaven als deze passen binnen
de bedrijven voldoen aan het Brede
Brede Welvaart.
Welvaartskader. Dit in nauwe samenwerking met
Geen.
Port of Den Helder en de gemeente Den Helder. Functiebehoud en functieverbreding van haven De Oude Zeug.
N.t.b.
Er wordt eerst gesproken met de nieuwe
Als de haven gemeentelijk eigendom
gedeputeerde van de provincie voordat er een
blijft, moet rekening worden
definitief standpunt wordt ingenomen over
gehouden met incidentele kosten
verzelfstandiging van de haven.
voor het wegwerken van achterstallig onderhoud. Hoe hoog deze kosten zijn moet nog worden onderzocht.
Cluster Toerisme en Recreatie
-28-
Kadernota 2024
Maatschappelijk effect Toename van dag- en verblijfsrecreatie in Hollands Kroon, ter bevordering van de economische ontwikkeling. Speerpunten 2024
Doelstellingen 2024
Toelichting
Geschatte kosten
Voldoende aantrekkelijke dag- en
We ontwikkelen een visie en uitvoeringsagenda
De vitaliteit en hoe we om willen gaan met
Structureel € 50.000,- extra voor
verblijfsrecreatiemogelijkheden.
voor de komende 4 jaar voor zowel toerisme als
vakantieparken is ook opgenomen onder
uitvoeringsagenda.
evenementen met een eigen identiteit.
programma Leefbaarheid vanuit het perspectief
(Onder meer fiets- wandel en vaarroutes).
van OOV en bestrijden van ondermijning.
We stimuleren en faciliteren ondernemers om evenementen te organiseren, om aantrekkelijke ondernemingen te willen starten die ervoor zorgen dat HK een positieve dag bestemming wordt. Meer op de kaart zetten van Hollands We ontwikkelen een marketingplatform (dat kan
Het actief op de kaart zetten van Hollands
Er wordt geprobeerd om het opzetten
Kroon als toeristische gemeente.
bijv. d.m.v. HK-marketing/ Economic Board/
Kroon doen we ook al via Holland Boven
van een nieuw marketingplatform
samenwerkingsverband/ platform).
Amsterdam dat de marketing grotendeels voor
weer in regioverband op te pakken.
ons doet. Maar of dit na 1-1-24 zo blijft is op dit Wanneer dit niet lukt en HK dit alleen We zorgen voor meer participatie vanuit
moment onzeker en we hebben wel een goed
moet bewerkstelligen kan dit
bewoners en ondernemers en we faciliteren dat
marketingplatform nodig.
incidenteel kosten met zich mee
proactief.
brengen. Bij het actief faciliteren van participatie is het niet de bedoeling dat ondernemers daarvoor subsidie ontvangen.
Programma Dienstverlening -29-
Kadernota 2024
Cluster Bestuur Maatschappelijk effect Het bestuur heeft goed contact met inwoners, bedrijven en instellingen. Inwoners, bedrijven en instellingen hebben vertrouwen in het lokale bestuur en zijn betrokken bij gemeentelijke planvorming en initiatieven van derden. Daardoor is de besluitvorming breed gedragen en transparant. Speerpunten 2024
Doelstellingen 2024
Toelichting
Geschatte kosten
Participatie van inwoners en
De Participatieverordening wordt (conform
Meegenomen onder Cluster
organisaties bij gemeentelijke
artikel 2 van de verordening) bij initiatieven en
Organisatie, speerpunt Communicatie
planvorming en initiatieven van
ontwikkelingen gebruikt, zowel door de
met inwoners, bedrijven en
derden.
gemeente als door initiatiefnemers.
instellingen verbeteren.
Vergroten van het vertrouwen in het
Toename van het vertrouwen in het
Het doel is om het vertrouwen van inwoners,
Meegenomen onder Cluster
gemeentebestuur.
gemeentebestuur.
bedrijven en instellingen terug te winnen. Dat
Organisatie, speerpunt Communicatie
proberen we te doen op veel verschillende
met inwoners, bedrijven en
manieren: participatie, verbeteren van
instellingen verbeteren.
communicatie en contact met inwoners, bedrijven en instellingen; door uitvoering te geven aan de uitkomsten van het communicatieonderzoek, benaderbaarheid van het bestuur, insteken op Brede Welvaart bij grootschalige ontwikkelingen, reflecteren op voorgaand beleid en hoe we kunnen verbeteren (bijv. Onderzoek datacenters). De wegen om klachten in te dienen/ uiting te geven aan als je het ergens niet mee eens bent,
-30-
Kadernota 2024
moet kenbaar zijn bij inwoners. Dit draagt ook bij aan vergroten vertrouwen. Het vertrouwen wordt gemeten via de Inwonerpeiling. De peiling 2022 kan als nulmeting fungeren. Het bestuur is benaderbaar.
We zetten in op meer en betere representatie en Daarnaast nog bijdragen aan dorpsraden, vergroten zo het contact tussen het
Geen.
raadscafé, kinderburgemeester, jongerenweek.
gemeentebestuur en inwoners, bedrijven en instellingen. Het college gaat doelbewust op pad, is daar zichtbaar en aanspreekbaar en we publiceren welke bestuurder waar naartoe gaat. Continueren van beleid 2023 Advies om de onderstaande speerpunten niet in aanvullende doelstellingen uit te werken, omdat wij stellen dat er met het continueren van beleid al voldoende invulling aan gegeven wordt. Waarborgen van de digitale veiligheid Dit is een activiteit waar we continu aandacht aan besteden en aan werken. In oktober 2022 heeft een intern onderzoek plaatsgevonden naar de ICT organisatie. Zijn we toekomstig bestendig en professioneel genoeg om de veranderingen die plaatsvinden het hoofd te bieden? Uit dat onderzoek is een adviesrapport gekomen met een aantal adviezen die we in de komende 3 jaar met elkaar oppakken. Halverwege dit jaar wordt met de opdracht begonnen. De opdracht valt onder regie van een opgaveleider die de 6 deelprojecten met elk hun eigen thema en projectleider aanstuurt om het gestelde doel en resultaat te behalen. Versterken van het BOB model Na overleg met de Griffier is dit speerpunt eruit gehaald. Dit hoort niet thuis in de kadernota.
-31-
Kadernota 2024
Cluster Organisatie Maatschappelijk effect Inwoners, bedrijven en instellingen ervaren de dienstverlening als goed, effectief en efficiënt. De gemeentelijke organisatie is toegankelijk en transparant. Speerpunten 2024
Doelstellingen 2024
Toelichting
Geschatte kosten
Communicatie met inwoners,
We geven uitvoering aan de conclusies uit het
Voor het voldoen aan de Wet Open Overheid
Structureel € 250.000,- voor de inzet
bedrijven en instellingen verbeteren.
onderzoek naar communicatie (afgerond Q2
worden via de uitvraag naar autonome
van extra communicatieprofessionals.
2023). Waaronder het verstevigen van het team
ontwikkelingen nog kosten opgevoerd.
Met de versterking wordt ingezet op
communicatie en versterken van de
hulp aan medewerkers bij
competenties van onze HK-medewerkers (o.a. op
communicatie, versterken
het gebied van omgevingsbewustzijn,
inlevingsvermogen, uitvoering
inlevingsvermogen, luisteren en doorvragen,
participatieverordening, representatie
beeldvaardigheden etc.)
college en inzet bij communicatie rond grote complexe opgaves en voor
We verbeteren de gemeentelijke
specialistische kennis en inzet op
communicatiesystemen.
communicatie via online/sociale media kanalen.
Inzetten op een toekomstbestendig personeelsbestand
Door ontwikkelen van de organisatie.
Incidenteel € 70.000,- voor implementatiekosten van HRM software/dienstverlening - Onze huidige leverancier stopt met zijn gemeentelijke tak per 2025. We moeten dus een aanbesteding doen voor een nieuwe leverancier. Voor de begeleiding door een gespecialiseerde projectleider, die we tijdelijk inhuren, is incidenteel
-32-
Kadernota 2024
€ 50.000,- nodig. We gaan aan de slag met het opzetten van casemanagement voor ziekteverzuim. Hiermee verwachten wij het percentage ziekteverzuim omlaag te krijgen. Incidenteel: € 50.000,-. We evalueren de effecten en op basis daarvan bepalen we hoe dit een vervolg krijgt. Continueren van beleid 2023 Advies om de onderstaande speerpunten niet in aanvullende doelstellingen uit te werken, omdat wij stellen dat er met het continueren van beleid al voldoende invulling aan gegeven wordt. Informatie is toegankelijk voor iedereen. Dus naast ‘digitaal’, communiceren we ook met onze inwoners via ‘niet-digitale’ kanalen. We werken hier al actief aan. De activiteiten vanuit het continueren van het beleid bestaan uit: •
We adverteren in de lokale blaadjes;
•
We combineren participatietrajecten online altijd met offline;
•
Als je het even niet weet, kun je naar een locatie van de HK mobiel (rooster staat elke week in het Nieuwsblad HK);
•
We hebben Informatiepunten Digitale Overheid in de bibliotheken in HK;
•
We delen onze informatie via alle veelgebruikte (sociale media) kanalen;
•
We zijn bereikbaar & geven antwoord via alle veelgebruikte kanalen (online en offline);
•
Dorpsgids (online en fysiek) voor nieuwe inwoners, zowel in het Nederlands als Engels. En wellicht in de toekomst ook in het Pools (grootste groep arbeidsmigranten);
•
Bij de interne verbouwing van het Kroondomein realiseren we een servicebalie (en een rolstoelopgang) voor een gastvrij en barrière vrije ontvangst bij een bezoek aan het gemeentehuis.
-33-
Kadernota 2024
Inzetten op een toekomstbestendig personeelsbestand Hier zijn we continu mee bezig. Vanuit de nieuwe organisatievisie heeft dit momenteel extra aandacht. Vanuit goed werkgeverschap pakken we de opgaven op die op ons afkomen. Daarbij zijn we flexibel en kunnen we op ontwikkelingen inspelen. In 2023 starten we al met de inzet van gebiedsregisseurs. We zetten in op een strategische personeelsplanning waarbij in december 2024 goed zicht is op het personeelsbestand (teams, competenties, opleidingen, ervaringen) en weten we ook waar we naar toe willen, gegeven de organisatievisie 2030 en de opgaven die er zijn. Hier wordt momenteel aan gewerkt langs de lijnen: inhoud (werk en opgaven die er zijn), teams (welke ondersteuning teams nodig hebben in hun werk) en formatie (competenties en medewerkers die nodig zijn om het werk te realiseren). Cluster Financiën Maatschappelijk effect We zijn en blijven een financieel gezonde gemeente. Speerpunten 2024
Doelstellingen 2024
Toelichting
We maken de (financiële) gevolgen
We presenteren minimaal 2 maal per jaar in de
Daarnaast voeren we nog andere activiteiten uit Geen.
van (beleid- en)
beleidscyclus de investeringsagenda van Hollands om de inzichtelijkheid te verbeteren:
investeringsbeslissingen inzichtelijk.