Bijlage 2 Uitvoeringsagenda Erfgoedvisie Hollands Kroon 2023
Tekst van het document
Uitvoeringsagenda Erfgoedvisie Hollands Kroon 2023 Aan de gestelde kaders in deze visie zijn uitwerkingen gekoppeld. De projecten en acties die hieruit voortvloeien worden gefaseerd opgepakt door de gemeentelijke organisatie. Deze bijlage geeft een overzicht van alle uitwerkingen die zijn opgenomen in de erfgoedvisie. Er is een indicatie gegeven in welk jaar dit zal worden opgepakt. Budget voor de uitvoering wordt via de begroting aangevraagd. Daarnaast zoeken we bij projecten waar dit mogelijk is naar subsidies zoals bijvoorbeeld het Waddenfonds.
1
2 3 4 5 6
Erfgoed thema Niet van toepassing Archeologie Maritiem
Archeologie Maritiem Cultuurhistorie Cultuurhistorie Erfinrichting Cultuurhistorie Groen Cultuurhistorie Groen
7
Gebouwd erfgoed Instandhoudingsplicht
8
Gebouwd erfgoed Aanpassingen Gebouwd erfgoed Aanpassingen
9
Uitwerking We zorgen daarom voor een goede integratie van de visie op erfgoed in de gemeentelijke Omgevingsvisie. In de Beleidskaart Archeologie geldt een algemeen beschermingsregime van 500 m2 bij ingrepen in de waterbodem. We brengen de verwachte en bekende waarden van de waterbodem in kaart. Hierdoor wordt inzichtelijk welke gebieden kwetsbaar zijn voor bodemingrepen en welke dat niet zijn en kunnen worden vrijgegeven. Een gericht beschermingsregime voor de waterbodem wordt na uitwerking ter vaststelling aangeboden aan de gemeenteraad. We ondersteunen bij het vinden van een publiekstoegankelijke plek om het houten beeld ‘Barry’ een thuis te geven. We zetten de cultuurhistorische waarden op één kaart. In een oogopslag is dan duidelijk waar de cultuurhistorische waarden zich bevinden of verborgen zijn in het landschap. Naast erfbeplating werkt de gemeente aan een handboek voor de erfinrichting. We zorgen dat de cultuurhistorische waarden hierin worden geborgd. We staan positief tegenover het in ere herstellen van tuinwallen op de hogere delen van Wieringen. We gaan onderzoeken of we op onze gemeentegronden tuinwallen kunnen terugbrengen. De landschappelijke elementen van de voormalige Swemmers Kooij ten zuiden van Hippolytushoef, het huidige Kooibos, zijn nog altijd te herkennen.
De plek is eigendom van de gemeente en leent zich om het verhaal van de eendenkooien te vertellen zonder dat dit afbreuk doet aan de stilte en rust van deze plek. We blijven op de hoogte van de onderhoudsstaat van de monumenten in Hollands Kroon. Het is daardoor mogelijk om in een vroeg stadium te signaleren dat er restauratie- of onderhoudswerkzaamheden nodig zijn. Na constatering nemen we contact op met de eigenaar. Om ervoor te zorgen dat eigenaren een eenvoudige ingang hebben bij de gemeente maken we een speciaal mailadres voor alle erfgoed gerelateerde vragen in Hollands Kroon. Om monumenteneigenaren financieel tegemoet te komen worden de kosten voor een advies van de Adviescommissie Ruimtelijke Kwaliteit per 1 januari 2024 niet in rekening gebracht bij de eigenaren.
Jaar 2024
2023 2024 2023 2026 2026
Doorlopend
2023 2024
1
10
Gebouwd erfgoed Aanpassingen
11
Gebouwd erfgoed Verduurzamen
12
Gebouwd erfgoed Verduurzamen
13
Gebouwd erfgoed Verduurzamen
14
Gebouwd erfgoed Verduurzamen
15
Gebouwd erfgoed Netwerk Gebouwd erfgoed Karakteristieke bebouwing Gebouwd erfgoed Karakteristieke bebouwing Gebouwd erfgoed Karakteristieke bebouwing Gebouwd erfgoed Religieus Gebouwd erfgoed Religieus Gebouwd erfgoed Religieus
16
17
18
19 20 21
Voor een initiatiefnemer is het prettig om in een vroeg stadium al advies te krijgen van de Adviescommissie Ruimtelijke Kwaliteit. Vooruitlopend op een vergunningaanvraag of bij behandeling op de omgevingstafel kan er een pre-advies worden verstrekt. Vanwege de vergunningsplicht is de gemeente vaak het eerste aanspreekpunt voor eigenaren die hun monument willen verduurzamen. We informeren monumenteneigenaren over welke mogelijkheden er zijn voor verduurzaming, subsidies en financiering. De verduurzaming bij een monument vraagt om meer maatwerk. Een energiescan geeft inzicht hoe een eigenaar dit het beste kan aanpakken. De gratis standaard energiescan die de gemeente aanbiedt aan huiseigenaren is niet geschikt voor monumenten. Toch is het mogelijk om een monumentenscan gratis uit te voeren. Voor meer informatie kunt u contact opnemen met de gemeente. Historische gebouwen en monumenten zijn ook onderdeel van de gemeentelijke promotiecampagne Duurzaam doet ’t . We onderzoeken of het mogelijk is om met een buurtgerichte aanpak te werken in de beschermde dorpsgezichten om direct een grote groep eigenaren van historische gebouwen te bereiken. We gaan onderzoeken of de regels voor het plaatsen van zonnepanelen in het zicht op een monument en/of in het beschermd dorpsgezicht soepeler kunnen. De beeldkwaliteit kan beschermd blijven door duidelijke randvoorwaarden te stellen.
We onderzoeken of er behoefte is aan het opbouwen van een lokaal of regionaal monumentennetwerk. Uiteraard kunnen eigenaren van andere historische gebouwen zoals stolpboerderijen bij aansluiten. We zoeken uit of er nog meer gebouwen de aanduiding ‘karakteristiek’ verdienen. Op deze manier kan een gevel of hoofdvorm van een gebouw worden beschermd.
Doorlopend
Gevels in historische dorpskernen zijn van grote impact op het aanzicht en de uitstraling van een dorp. We onderzoeken op welke wijze we kunnen stimuleren om de karakteristieke elementen van een gevel te behouden of terug te brengen. Op locaties waar historische bebouwing een bijzonder ensemble vormt, willen we de samenhang benadrukken of herstellen.
2024
Kerkeigenaren hebben een vast aanspreekpunt bij de gemeente voor al hun vragen. We zorgen voor de verbinding tussen verschillende beleidsgebieden en personen. We blijven alert op initiatieven die gekoppeld kunnen worden aan religieus erfgoed.
Doorlopend
Kerkeigenaren kunnen in een vroeg stadium ons vragen om mee te denken als kennispartner in ontwikkelvraagstukken.
Doorlopend
Doorlopend
Doorlopend
2023
2023
2024 Doorlopend
2025
Doorlopend
2
22 23
24 25
Gebouwd erfgoed Religieus Gebouwd erfgoed Agrarisch Gebouwd erfgoed Agrarisch Gebouwd erfgoed Agrarisch
26
Gebouwd erfgoed Agrarisch
27
Gebouwd erfgoed Agrarisch Gebouwd erfgoed Agrarisch
28
29 30 31
32
Gebouwd erfgoed Agrarisch Gebouwd erfgoed Water Beleefbaarheid en zichtbaarheid Het verhaal van Hollands Kroon Beleefbaarheid en zichtbaarheid Het verhaal van Hollands Kroon
We gaan na instemming van de eigenaar de kerkinterieurs inventariseren en waarderen om inzicht te krijgen in de aanwezigheid van waardevolle interieurobjecten. De eigenaren van de stolpen in de categorie ‘orde 1: monumentwaardig’ worden benaderd om toestemming te geven om het gebouw aan te wijzen als gemeentelijk monument. Het aanwijzen van monumenten doen we op basis van de Erfgoedverordening Hollands Kroon. De eigenaren van stolpen in de categorie ‘orde 2: karakteristieke en/of beeldbepalende stolp’ worden benaderd voor de aanduiding ‘karakteristiek’. Stolpeigenaren kunnen via onze website zelf hun gebouw kandidaat stellen voor de gemeentelijke monumentenstatus. Een voordeel voor de eigenaar is de subsidie gemeentelijke monumenten gericht op restauratie- en onderhoudswerkzaamheden. Elke kandidaatstelling nemen we in behandeling. We denken graag in een vroeg stadium mee voor een nieuwe toekomstbestendige functie van de stolp. Maar ook bij een aanvullende functie zoals een theetuin of Bed & Breakfast denken we mee in mogelijkheden. Als het nodig is dan schakelen we een onafhankelijke expert in voor een gespecialiseerd stolpenadvies. Zo ondersteunen we de stolpeigenaar in een complex traject. De kosten van dit externe advies komen voor rekening van de gemeente.
Een financiële drempel voor de stolpeigenaar om goed na te denken over de nieuwe invulling met behoud van de cultuurhistorische waarden, wordt weggenomen. Om te voorkomen dat stolpen verdwijnen gaan we uitzoeken of de stolpboerderijen, of een gedeelte hiervan, kunnen worden beschermd met een sloopvergunning in het omgevingsplan. We gaan een inventarisatie maken van alle Wieringermeerboerderijen. Naast het in kaart brengen van de boerderijen wordt er een waarderend onderzoek gedaan naar de verschillende boerderijtypen op basis van de vijf waarderingscriteria voor bouwkunst van de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed. We maken een inventarisatie van het bollenerfgoed en waarderen de schuren aan de hand van de vijf waarderingscriteria voor bouwkunst van de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed. De peilschaalhuisjes zijn bijzondere objecten maar hebben geen functie meer. We onderzoeken of deze gebouwtjes weer kunnen worden gebruikt voor of door de samenleving. We dragen zorg voor de totstandkoming van de ‘Canon van Hollands Kroon’. De digitale versie van de canon wordt voor iedereen toegankelijk. Daarnaast komt er een oplage van een gedrukte versie als verzamelexemplaar.
2023
Om de kennis over de aanwezige monumenten en andere erfgoedwaarden te vergroten worden geregeld via de gemeentelijke sociale media berichten geplaatst met een erfgoedthema.
Doorlopend
2024
2024 Doorlopend
Doorlopend
2024 2025
2026 2024 2023
3
33
34
35
36
37
38
38
40
41
Beleefbaarheid en zichtbaarheid Het verhaal van Hollands Kroon Beleefbaarheid en zichtbaarheid Zichtbaarheid Beleefbaarheid en zichtbaarheid Open Monumentendag Beleefbaarheid en zichtbaarheid Herkenbaar schildje of bord Beleefbaarheid en zichtbaarheid Herkenbaar schildje of bord Beleefbaarheid en zichtbaarheid Erfgoedtoerisme Beleefbaarheid en zichtbaarheid Erfgoedtoerisme Beleefbaarheid en zichtbaarheid Erfgoededucatie Beleefbaarheid en zichtbaarheid Erfgoededucatie
We willen lokale levensverhalen bewaren om te voorkomen dat deze verhalen en kennis wordt vergeten. Bij de techniek van mondelinge geschiedenis staan de ervaringen en herinneringen van mensen centraal. We gaan zoeken naar manieren om hier uitvoering aan te geven en betrekken hierbij de erfgoedorganisaties. Of we zoeken naar manieren om bestaande initiatieven te ondersteunen. We willen het verhaal van het landschap en de cultuurhistorie vertellen aan onze inwoners en toeristen. Dit draagt bij aan draagvlak om de landschapsstructuren te behouden en zorgt voor kennis over de omgeving. We gaan onderzoeken welke plaatsen hiervoor geschikt zijn om de zichtbaarheid van en aandacht voor het landschap te vergroten. We faciliteren de organisatie van Open Monumentendag in Hollands Kroon. Dit doen we samen met de diverse vrijwilligers van het Comité Open Monumentendag.
2026
Om meer bekendheid te geven aan gebouwen met een monumentale status kan een eigenaar gratis een monumentenschildje aanvragen bij de gemeente.
Doorlopend
Een informatiebord dat is bevestigd aan de gevel of in de buurt van een monument of historische gebouw, geeft voorbijgangers direct achtergrondinformatie. Dit draagt bij aan het cultuurhistorisch besef en is van toeristische waarde. Eigenaren van een historisch gebouw kunnen een aanvraag voor een informatiebord indienen bij de gemeente. We beoordelen of de locatie geschikt is voor een informatiebord.
2023
We gaan erfgoedroutes maken om verschillende historische locaties met elkaar te verbinden zodat iedereen gemakkelijk op ontdekking kan in Hollands Kroon. Hierbij worden erfgoedorganisaties actief betrokken.
Doorlopend
De projecten binnen de Zuiderzeewerken zijn van grote impact geweest op de vorming van onze gemeente en van Nederland. Om hier feestelijk bij stil te staan en de bewustwording van de omgang met water te vergroten gaan we aan de slag met een themajaar in 2025 rondom de Zuiderzeewerken. Het aanbod van lesprogramma’s dat de gemeente ondersteund en/of aanbied staat op onze website. We kunnen dit aanbod uitbreiden met initiatieven die passen binnen de doelstelling van erfgoededucatie, zoals bijvoorbeeld een lespakket gericht op archeologie. We gaan onderzoeken welk middel past bij het spelenderwijs ontdekken van de erfgoedwaarden in de eigen omgeving. Kinderen moeten zelfstandig aan de slag kunnen zodat het een ondersteuning is op het onderwijs en de leerkracht niet extra wordt belast. Hierin wordt samenwerking opgezocht met toerisme.
2024
2025
Doorlopend
Doorlopend
2025
4