CConstaterende datHollandsKroon
Koppel je AI →
Document · PDF

1. Normenkader 2026

Raad 19 november 2026, gemeente HollandsKroonBij agendapunt: Raadsvoorstel Normenkader rechtmatigheid en controleprotocol 20265.153 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen

Tabel Normenkader rechtmatigheid 2026 met daarin opgenomen wetgeving extern en regelgeving intern financieel voor de financiële rechtmatigheidscontrole (raadsbesluiten van 18 september 2025 tot en met 10 september 2026. Beleids- en | Specifieke | Wetgeving extern | Regelgeving intern financieel taakvelden | activiteit Algemeen | Algemeen | Grondwet | Verordening vergoeding leden Commissie Bestuur en | financieel | Bezwaarschriften (RB 19 januari 2012) ondersteunende | middelen- | Burgerlijk Wetboek processen | beheer | Financiële uitgangspunt gemeenschappelijke Gemeentewet | regeling 2019 (FUGR) Besluit begroting en | Programmabegroting 2026 en verantwoording | meerjarenraming 2027-2029 (RB 6 november provincies en | 2025) gemeenten Zomernota 2026 (RB 30 juni 2026) Wet gemeenschappelijke | Overige raadsbesluiten en tussenrapportages regelingen | met financiële gevolgen Algemene Wet | Kaderbrief 2027 (RB 9 juni 2026) Bestuursrecht Financiële verordening Hollands Kroon 2023 Wet Openbaarheid | (RB 21 september 2023) van Bestuur | Eerste wijziging Financiële verordening 2023 (RB 21 november 2024) Wet open overheid | Tweede wijziging Financiële verordening 2023 (RB 18 december 2025) Archiefwet 1995 Verordening ambtelijke bijstand en Wet ter voorkoming | fractieondersteuning 2025 (RB 18 september van witwassen en | 2025) financieren van terrorisme | Nota risicomanagement (RB 22

november 2012) Algemene Wet inzake | Nota weerstandsvermogen (RB 22 november Rijksbelastingen | 2012) Wet op de | Nota reserves en voorzieningen 2024 (RB 17 omzetbelasting 1968 | oktober 2024) Wet op het BTW- | Beleidsnota Overhevelingen 2014 (RB 6 compensatiefonds | november 2014) Wet op de | Beleidsnota activeren en afschrijven Hollands Vennootschapsbelast | Kroon 2023 (RB 21 september 2023) ing Nota overhead en kostentoerekening (RB 18 Wet modernisering | december 2025) Vpb-plicht 1 2 Normenkader 2026 Beleids- en taakvelden Specifieke activiteit Wetgeving extern Regelgeving intern financieel overheidsondernemi ngen Besluit accountantscontrole decentrale overheden Circulaires Ministerie van BZK met betrekking tot single information en single audit (SISA) Circulaires Ministerie van BZK met betrekking tot het gemeentefonds Besluit wijziging verkorten van de wettelijke betaaltermijn tot 30 dagen (via Burgerlijk Wetboek) Wet Houdbare Overheidsfinanciën Wet Revitalisering Generiek Toezicht Financiële- verhoudingswet Nota borgstellingen en geldleningen Hollands Kroon 2023 (RB 21 september 2023) Beleidskader voorkomen en bestrijden misbruik en oneigenlijk gebruik (RB 22 mei 2025) Treasury- beheer Wet financiering decentrale overheden (FIDO) Regeling uitzettingen en derivaten door decentrale overheden (RUDDO) Regeling schatkistbankieren decentrale overheden Uitvoering financiering

Financieringsstatuut Hollands Kroon 2023 (RB 21 september 2023) 3 Normenkader 2026 Beleids- en taakvelden Specifieke activiteit Wetgeving extern Regelgeving intern financieel decentrale overheden (UFDO) Arbeidsvoorw aarden en personeels- beleid Ambtenarenwet 2017 Wet op de Loonbelasting 1964 Fiscale wetgeving Sociale verzekeringswetten Wet arbeid en zorg Wet Harmonisering en vereenvoudiging sociale zekerheidswetgeving Wet op de collectieve arbeidsovereenkoms t Arbeidstijdenwet Arbeidsomstandighe denwet Wet flexibel werken Wet invoering minimumuurloon Wet minimumloon en minimumvakantiebijs lag Wet Normering bezoldiging topfunctionarissen publieke en semipublieke sectoren/ Wet normering topinkomens Pensioenwet Verordening rechtspositie raads- en commissieleden 2026 (RB 29 januari 2026) Implementatie Wet normalisatie rechtspositie ambtenaren voor raadsgriffie (RB 23 januari 2020) 4 Normenkader 2026 Beleids- en taakvelden Specifieke activiteit Wetgeving extern Regelgeving intern financieel Algemene Pensioen- en uitkeringswet politieke ambtsdragers Wet Werk en Zekerheid Wet normalisering rechtspositie ambtenaren Inkopen en contract- beheer EU-aanbestedings- regels EU-staatssteun- regels Wet bevordering integriteitsbeoordeli ngen door het openbaar bestuur (Wet BIBOB) Aanbestedingswet 2012 Wet Markt en Overheid Wet terugvordering staatssteun Burgerzaken en Belastingen Burgerlijke

stand en afgifte documenten Burgerlijk wetboek Gemeentewet Paspoortwet Paspoortuitvoeringsr egeling Nederland Wet Basisregistratie Personen Wet rechten burgerlijke stand Algemene Verordening Gegevensbeschermin g (AVG) (Europese Legesverordening 2026 (RB 18 december 2025) Nota tarieven (Tarieventabel) 2026 (RB 18 december 2025) Beleids- en | Specifieke | Wetgeving extern | Regelgeving intern financieel taakvelden | activiteit privacywet) OZB | Gemeentewet | Verordening onroerendezaakbelasting 2026 (RB 18 december 2025) Wet waardering onroerende zaken | Verordening kwijtschelding gemeentelijke belastingen (RB 19 december 2024) Wet herwaardering proceskostenvergoed ingen WOZ en bpm Kadasterwet Invorderingswet 1990 Algemene Wet inzake Rijksbelastingen Algemene Wet Bestuursrecht Rioolrechten | Gemeentewet | Verordening rioolheffing 2026 (RB 18 december 2025) Invorderingswet 1990 Brandweer | Gemeentewet Rechten Grafrechten | Gemeentewet | Verordening Lijkbezorgingsrechten 2026 (RB 18 Begraaf | december 2025) plaatsen | Invorderingswet 1990 Wet op de lijkbezorging Forensenbelas | Gemeentewet | Verordening forensenbelasting 2026 (RB 18 ting | december 2025) Verblijfsbelast | Gemeentewet | Verordening verblijfsbelasting 2026 (RB 18 ing | december 2025) Campergeld | Gemeentewet | Verordening campergeld 2026 (RB 18 december 2025) Staangeld | Gemeentewet | Staangeldverordening 2026 (RB 18

december 2025) Openbare orde | Handhaving | Gemeentewet en veiligheid Politiewet 2012 Brandweer en | Wet rampenbestr. | Veiligheidsregio’s Brandbeveili- | Gemeentewet gingsvergun- ningen 5 Beleids- en | Specifieke | Wetgeving extern | Regelgeving intern financieel taakvelden | activiteit Vreemdelingen | Vreemde | Vreemdelingenwet zaken en | lingenzaken integratie | Wet Centraal Orgaan opvang asielzoekers Integratie | Wet inburgering 2021 Verkeer en | Wegenbeheer | Wegenverkeerswet | Wegsleepverordening (RB 25 april 2013) Vervoer Wegenwet Besluit wegslepen van voertuigen Besluit administratieve bepalingen wegverkeer Wet personenvervoer Havenbeheer | Binnenvaartwet | Verordening Havengeld 2026 (RB 18 december Binnenschepenwet | 2025) Besluit administratieve bepalingen wegverkeer Invorderingswet 1990 Waterbeheer | Gemeentewet | Meerjarenonderhoudsprogramma baggeren Waterwet | 2021-2030 (RB 18 maart 2021) Vervoer | Taxiwet Groen en | Civiel en | Erfgoedwet | Subsidieverordening Erfgoed (RB 17 december milieubeheer | Groen | 2020) Afvalstoffen- | Gemeentewet | Verordening afvalstoffenheffing 2026 (RB 18 beheer | december 2025) Wet Milieubeheer Maatwerkregeling recycle-tarief (RB 25 januari Invorderingswet | 2024) 1990 Rioolbeheer | Gemeentewet | Beleidsplan ‘Programma Stedelijk Water en en reiniging | Riolering 2023-2027’ (Gemeentelijk Rioleringsplan) (RB 20 december 2022)

Milieubeheer | Wet Milieubeheer | Subsidieverordening duurzame energiemaatregelen 2013 (RB 5 maart 2013). Wet belastingen op | De uitvoering berust bij de Milieudienst KvNH milieugrondslag Bodemproductiewet 6 Beleids- en | Specifieke | Wetgeving extern | Regelgeving intern financieel taakvelden | activiteit 1939 Omgevingswet Besluit bodemkwaliteit Stedelijke | Grondexploita | Omgevingswet | Nota Grondbeleid 2024 (RB 11 juli 2024) ontwikkeling, | tie wonen en | Wet Basisregistratie | Nota Wet Markt en Overheid (RB 18 december economie | Adressen en | 2014) Gebouwen | Algemeen Belang Besluit in het kader van de Mededingingswet voor de op het openbaar Wet Basisregistratie | vervoer aanvullende vervoersdienst (Wet Ondergrond | Markt en Overheid) (RB 19 december 2024) Het besluit van 18 december 2014, onderdeel 7 is Wet Basisregistratie | gelijktijdig ingetrokken grootschalige topografie | Meerjaren Prognose Grondexploitaties 2024 (RB 23 mei 2024) Wet Basisregistraties kadaster en | Nota bovenwijkse voorzieningen 2018 (RB 24 topografie | mei 2018) Wet Markt en | Verordening starterslening gemeente Hollands Overheid | Kroon (RB 21 december 2021) Mededingingswet | Verordening lening toekomstbestendige maatschappelijke organisaties (RB 19 december 2024).

De raad besluit om af te wijken van de Nota borgstellingen en geldleningen gemeente Hollands Kroon 2023 om geen geldleningen te verstrekken Verordening subsidie isolatieversneller (RB 22 mei 2025) onder gelijktijdige intrekking van de Subsidieverordening ‘De isolatieversneller’ (RB 23 maart 2023) Eerste wijziging Subsidieverordening De Isolatieversneller 2025 (RB 16 april 2026) Verordening nadeelcompensatie 2024 (RB 14 december 2023) Intensivering Stedelijke Vernieuwing Telecommunic | Telecommunicatiewe atie | t Omgevingswet 7 8 Normenkader 2026 Beleids- en taakvelden Specifieke activiteit Wetgeving extern Regelgeving intern financieel Wonen, economie en beheer gemeentelijke panden en accommo daties Leegstandwet Woningwet Huurprijzenwet Huisvestingswet Erfgoedwet Omgevingswet Huurwet Wet vaste huurcontracten Wet betaalbare huur Huursubsidiewet Besluit locatiegebonden subsidies Wet bevordering eigen woningbezit Winkeltijdenwet Zorg, Welzijn en Sport Algemeen welzijn en sport Welzijnswet Algemene Subsidieverordening Hollands Kroon 2024 (RB 17 oktober 2024) Raamwerk Subsidies Hollands Kroon 2025-2028 (RB 17 oktober 2024) Harmonisatie en indexatie huurtarieven gymzalen en sporthallen vanaf 2021 (RB 16 april 2020) Besluit indexering onderhoudsbijdrage buitensportvelden (20 december 2022) Subsidieverordening noodfonds maatschappelijke instellingen (RB 23 maart 2023)

Subsidieverordening Kerktorens Hollands Kroon (RB 13 juli 2023) Compensatieregeling Onroerende Beleids- en | Specifieke | Wetgeving extern | Regelgeving intern financieel taakvelden | activiteit Zaakbelasting Hollands Kroon 2026 tot en met 2030 (RB 29 januari 2026) Gehandicap | Wet | Verordening maatschappelijke ondersteuning tenzorg | Maatschappelijke | 2019 Gemeente Hollands Kroon (RB 20 juni Ouderenzorg | Ondersteuning 2015 | 2019) (ingetrokken met ingang van 1 mei 2026) Verordening tot eerste wijziging van de verordening maatschappelijke ondersteuning 2019 (RB 19 december 2019) (ingetrokken met ingang van 1 mei 2026) Verordening tot tweede wijziging van de Verordening maatschappelijke ondersteuning 2019 gemeente Hollands Kroon (RB 23 juni 2022) (ingetrokken met ingang van 1 mei 2026) Verordening tot derde wijziging van de Verordening maatschappelijke ondersteuning 2019 gemeente Hollands Kroon (RB 14 juli 2022) (ingetrokken met ingang van 1 mei 2026) Verordening tot vierde wijziging van de Verordening maatschappelijke ondersteuning 2019 gemeente Hollands Kroon (RB 14 december 2023) (ingetrokken met ingang van 1 mei 2026) Verordening maatschappelijke ondersteuning (RB 21 mei 2026) (treedt in werking op 1 mei 2026) Kinderopvang | Wet Kinderopvang | Verordening voorschoolse educatie, peuterplaatsen en kinderopvang Wet op het Primair | Sociaal Medische Indicatie Hollands Kroon

2022 onderwijs | (RB 25 november 2021) Wet Harmonisatie kinderopvang en peuterspeelzaalwerk Wet Innovatie en Kwaliteit Kinderopvang Jeugd, onderwijs | Verzorgen | Wet op het primair | Verordening bekostiging leerlingenvervoer en cultuur | basis- en | onderwijs | 2021 (RB 16 september 2021) speciaal- onderwijs/Soc | Wet op de | Verordening voorzieningen huisvesting iaal Domein | basiseducatie | onderwijs Hollands Kroon 2022 (RB 14 juli 2022) Jeugdwet 9 10 Normenkader 2026 Beleids- en taakvelden Specifieke activiteit Wetgeving extern Regelgeving intern financieel Wet Ontwikkelingskansen door Kwaliteit en Educatie Integraal huisvestingsplan primair onderwijs 2022-2036, incl.

aanpassing van de normvergoedingen voor nieuwbouw en renovatie om het niveau Energie Neutrale Gebouwen te bereiken (basisreferentieniveau in plaats van VNG-norm) (RB 14 juli 2022) Verordening financiële en materiële gelijkstelling onderwijs (RB 19 januari 2012) Verordening jeugdhulp 2025 (RB 19 december 2024) Verzorgen voortgezet onderwijs Wet voortgezet onderwijs Wet op het hoger onderwijs en wetenschappelijk onderzoek Wet educatie- en beroepsonderwijs Cultuur en lokale media Mediawet Wet op het specifiek cultuurbeleid Volks gezondheid Ambulance vervoer Wet ambulancezorgvoorzi eningen Wet publieke gezondheid Ongediertebes trijding Gemeentewet Gezondheids zorg Gezondheids- en welzijnswet voor dieren Wet publieke gezondheid Werk en inkomen Sociale inkomensvoor zieningen Wet werk en inkomen naar arbeidsvermogen Participatiewet Werkloosheidswet Ziektewet Wet Beleid ondersteuning lage middeninkomens (RB 20 december 2022) Beleids- en | Specifieke | Wetgeving extern | Regelgeving intern financieel taakvelden | activiteit inkomensvoorziening oudere werklozen Wet arbeidsongeschikthei dsverzekering jonggehandicapten (Wajong) Toeslagenwet Algemene ouderdomswet Algemene nabestaandenwet Besluit bijstandsverlening zelfstandigen 2004 Tijdelijke overbruggingsregelin g zelfstandige ondernemers (TOZO) Wet inkomensvoorziening oudere en gedeeltelijke arbeidsongeschikte werkloze werknemers Wet

inkomensvoorziening oudere en gedeeltelijk arbeidsongeschikte gewezen zelfstandigen Werkgelegen | Participatiewet | Re-integratieverordening Participatiewet heid/Participa | Hollands Kroon 2024 (RB 25 januari 2024) tie (Sociaal | Wet Structuur | (ingetrokken bij RB 10 september 2026, blijft Domein) | Uitvoeringsorganisati | van kracht voor toepassing overgangsrecht) e Werk en Inkomen (SUWI) Re-integratieverordening Participatiewet Wet sociale | Hollands Kroon (RB 10 september 2026) werkvoorziening | Deze verordening treedt met terugwerkende kracht in werking op 1 januari 2026 11 Beleids- en | Specifieke | Wetgeving extern | Regelgeving intern financieel taakvelden | activiteit Gebundelde uitkering (WWB, WIJ, IOAW, | Afstemmingsverordening Participatiewet, IOAZ en | IOAW, IOAZ Hollands Kroon 2022 (RB 25 levensonderhoud | november 2021) startende zelfstandigen, Bbz | Verordening tegenprestatie Participatiewet, 2004) | IOAW en IOAZ Hollands Kroon 2015 (RB 30 oktober 2014) Verordening loonkostensubsidie Participatiewet Hollands Kroon 2015 (RB 18 juni 2015) Handhavings-verordening Participatiewet IOAW en IOAZ Hollands Kroon 2015 (RB 18 december 2014) Verordening verrekening bestuurlijke boete bij recidive Hollands Kroon 2015 (RB 18 december 2014) Verordening Cliëntenparticipatie Hollands Kroon 2015 (18 december 2014) Verordening individuele inkomenstoeslag Participatiewet gemeente

Hollands Kroon 2022 (RB 16 december 2021) Verordening voorzieningen voor maatschappelijke participatie gemeente Hollands Kroon (RB 20 november 2025) Schuldhulp- | Wet Schuldsanering | Beleid Schulddienstverlening 2020-2024 (RB 28 verlening | Natuurlijke Personen | mei 2020) Regeling | Verordening beslistermijn Schuldhulpverlening | schulddienstverlening (RB 28 januari 2021) Wet gemeentelijke schuldhulpverlening Overige uitgangspunten met betrekking tot het Normenkader Kadernota rechtmatigheid De kadernota rechtmatigheid wordt door de commissie BBV geactualiseerd als de ontwikkelingen daar aanleiding toe geven. 12 13 Normenkader 2026 Op grond van de Wet versterking decentrale rekenkamers legt het college door middel van de rechtmatigheidsverantwoording in de jaarrekening tegenover de gemeenteraad zelf verantwoording af over de financiële rechtmatigheid. Dit sluit aan bij de systematiek die geldt voor het Rijk. De accountant toetst de getrouwheid van de jaarrekening en betrekt bij deze beoordeling de rechtmatigheidsverantwoording van het college.

De rechtmatigheidsverantwoording omvat drie criteria: • De financiële beheershandelingen moeten tot stand zijn gekomen binnen de begroting (‘begrotingscriterium’); • De voorwaarden die worden gesteld bij de uitvoering van financiële beheershandelingen moeten in lijn zijn met wet- en regelgeving en de door de raad vastgestelde verordeningen (‘voorwaardencriterium’); • Toets op juistheid en volledigheid van gegevens die zijn verstrekt om het voldoen aan voorwaarden aan te tonen (‘misbruik en oneigenlijk gebruik-criterium’). De verdere uitwerking van de rechtmatigheidsverantwoording is opgenomen in wijzigingen van het Besluit Begroting en Verantwoording (BBV) en het Besluit Accountantscontrole Decentrale Overheden (BADO). Normenkader rechtmatigheid In de Kadernota rechtmatigheid 2025 is over het Normenkader het volgende opgenomen: Opstellen Normenkader Voor een goede totstandkoming van de rechtmatigheidsverantwoording is belangrijk dat de geldende regelgeving duidelijk vastligt. Het college is primair verantwoordelijk voor de naleving van de wet- en regelgeving en moet dus permanent inzicht hebben in de van toepassing zijnde relevante wet- en regelgeving. Dit betreft het normenkader. Het college stuurt het normenkader naar de raad. De raad stelt het normenkader vast. Het normenkader moet actueel en aangepast worden op basis van nieuwe wet- en regelgeving.

De inventarisatie van regelgeving bestaat uit externe- en gemeentelijke regelgeving. Onder gemeentelijke regelgeving worden verordeningen, raads- en collegebesluiten verstaan. Bij wettelijke bepalingen zijn alleen de financiële beheershandelingen van belang, zoals bijvoorbeeld Europese aanbestedingsrichtlijnen. Voor verordeningen geldt dat alle verordeningen onderdeel uitmaken van het normenkader voor zover deze bepalingen bevatten over financiële beheershandelingen. Andere besluiten van de raad, dus niet zijnde verordeningen, met een kaderstellend karakter en die bepalingen bevatten over financiële beheershandelingen, zijn ook een verplicht onderdeel van het normenkader. Het is niet toegestaan dat gemeenteraden eigen verordeningen buiten beschouwing laten bij de rechtmatigheidsverantwoording. Wel kan de raad besluiten dat aan bepaalde onderdelen van verordeningen geen consequenties voor de financiële rechtmatigheid worden verbonden. Dat kan alleen als deze onderdelen niet verplicht voortvloeien uit hogere regelgeving. Collegebesluiten 14 Normenkader 2026 Collegebesluiten vallen niet onder de rechtmatigheidsverantwoording, tenzij de verantwoording hiervan verplicht is op basis van hogere regelgeving of raadsbesluiten c.q. verordeningen. De raad kan bijvoorbeeld het vaststellen van het treasury statuut of inkopen aanbestedingsbeleid overgedragen hebben aan het college.

In die situatie ligt het niet voor de hand dat deze collegebesluiten worden opgenomen in het normenkader, omdat het bevoegdheden zijn die de raad zelf gedelegeerd heeft. Uiteraard moet wel worden vastgesteld dat deze collegebesluiten zijn genomen door het college. De commissie BBV adviseert de door de raad gedelegeerde bevoegdheden aan het college niet op te nemen in het normenkader rechtmatigheid. De gemeenteraad stemt dan ook in met het niet opnemen van collegebesluiten in het Normenkader. Stellige uitspraken Met stellige uitspraken geeft de commissie een interpretatie van de regelgeving die leidend is. Dit betekent dat verwacht wordt dat stellige uitspraken worden gevolgd. Als een gemeente toch een afwijkende interpretatie kiest (de gemeente is van oordeel dat in haar specifieke omstandigheden een andere lijn beter past en ook ‘BBV- proof’ is), dan moet zij dit expliciet motiveren en kenbaar maken bij de begroting en jaarstukken. In de Kadernota zijn de navolgende stellige uitspraken opgenomen: • Bij onduidelijkheden over de interpretatie in de verordeningen over financiële consequenties dient de raad aan te geven welke uitleg hieraan moet worden gegeven.

Deze interpretatie van de raad moet vervolgens vastgelegd worden in een raadsbesluit, waarna dit besluit wordt verwerkt in de desbetreffende verordeningen; • De totale lasten (exclusief de toevoegingen aan de reserves) vormen de te hanteren omvangbasis voor het berekenen van de verantwoordingsgrens; • Het college geeft in de paragraaf bedrijfsvoering een toelichting op alle afwijkingen, die in de rechtmatigheidsverantwoording zijn opgenomen en welke maatregelen worden genomen om deze afwijkingen in de toekomst te voorkomen; • Voorwaarden die direct van invloed zijn op de verslaggeving c.q. het getrouwe beeld van de jaarrekening worden niet opgenomen in de rechtmatigheidsverantwoording; • Indien de normen uit de gids proportionaliteit veelvuldig niet nageleefd worden of slecht gedocumenteerd en/of gemotiveerd zijn, dan moet het college hierover rapporteren via de paragraaf bedrijfsvoering; • Ontbrekende afrekeningen waarvoor het college een deugdelijke onderbouwing voor wat betreft de rechtmatigheid kan verstrekken, leiden niet tot een fout of onduidelijkheid voor de rechtmatigheidsverantwoording; • Niet-financiële onrechtmatigheden in verband met het niet naleven van bepalingen in de wet Fido en bijbehorende Regelingen moeten worden opgenomen en toegelicht in de paragraaf bedrijfsvoering; • Het college en de raad leggen in de financiële verordening vast op welke wijze om wordt

gegaan met begrotingsonrechtmatigheden. Hieruit moet blijken hoe afwijkingen geïnterpreteerd worden in het kader van het uitoefenen van het budgetrecht door de raad; • Begrotingsonrechtmatigheden als gevolg van overschrijding van lasten en/of investeringen die passen binnen de beleidskaders van de raad (acceptabel zijn), moeten worden opgenomen in de rechtmatigheidsverantwoording (voor zover de verantwoordingsgrens voor fouten en/of onduidelijkheden is overschreden), maar worden niet nader toegelicht in de rechtmatigheidsverantwoording; 15 Normenkader 2026 • Geconstateerd misbruik waarbij het M&O beleid juist is uitgevoerd en op een getrouwe wijze is verwerkt in de jaarrekening, wordt niet betrokken bij het opstellen van de rechtmatigheidsverantwoording. Wel dient via de paragraaf bedrijfsvoering inzicht te worden gegeven in de aard en de (financiële) impact van het bij de gemeente geconstateerde misbruik; • Bij complexe situaties waarin er verschillende onderbouwde standpunten zijn en specialisten niet tot een eenduidig oordeel komen, kan het voor het college onduidelijk zijn of financieel rechtmatig is gehandeld. Het college betrekt deze situatie bij het opstellen van de rechtmatigheidsverantwoording en neemt deze op indien het totaal aan fouten en/of onduidelijkheden de verantwoordingsgrens overschrijdt.

Aanbevelingen Bij aanbevelingen gaat het om uitspraken die ‘steun en richting geven aan de praktijk’. De commissie BBV spoort gemeenten aan om deze aanbevelingen te volgen, omdat dat naar haar oordeel bijdraagt aan het inzicht in de financiële positie (transparantie). De richtlijnen die de commissie BBV in deze kadernota heeft geformuleerd zijn hierna opgenomen: • De commissie BBV adviseert om geconstateerde fraude door eigen medewerkers toe te lichten in de paragraaf bedrijfsvoering; • De commissie BBV adviseert de door de raad gedelegeerde bevoegdheden aan het college niet op te nemen in het normenkader rechtmatigheid; • De commissie BBV adviseert om zowel de verantwoordingsgrens als de rapportagegrens op te nemen in de financiële verordening of de beleidsnota rechtmatigheid/ normenkader; • De commissie adviseert kaderstelling op het gebied van rechtmatigheid niet bij begroting in de paragraaf bedrijfsvoering vorm te geven, maar door middel van de (financiële) verordening of beleidsnota rechtmatigheid/normenkader aan de raad voor te leggen en deze periodiek te herzien; • De commissie adviseert het overzicht inzake (begrotings)onrechtmatigheden zoals opgenomen in paragraaf 4.2.2.

in de modelverantwoording op te nemen; • De commissie BBV adviseert om afspraken tussen college en raad over verschuivingen van uitgaven tussen jaarschijven in een investeringsbudget vast te leggen in de financiële verordening ex artikel 212 Gemeentewet; • De commissie BBV adviseert om kaders op te nemen in de financiële verordening (ex artikel 212 Gemeentewet) indien specifieke budgetten bij onderuitputting op jaareinde in bestemmingsreserves worden opgenomen; • De commissie BBV doet de aanbeveling tot het maken van een overkoepelend beleidsstuk misbruik & oneigenlijk gebruik (M&O). Deze bevat naast algemene uitgangspunten en risicoanalyse ook de maatregelen ter voorkoming en afdoening. Voorwaardencriterium Het voorwaardencriterium heeft betrekking op de eisen die worden gesteld bij de uitvoering van de financiële beheershandelingen. De eisen/voorwaarden zijn afkomstig uit diverse wet- en regelgeving en hebben betrekking op aspecten als doelgroep, termijn, grondslag, administratieve bepalingen, normbedragen, bevoegdheden, bewijsstukken. Deze aspecten kunnen het recht, hoogte en duur bij de uitvoering van de financiële beheershandeling bepalen.

16 Normenkader 2026 De raad heeft in de Financiële verordening het voorwaardencriterium in artikel 11, lid 1 als volgt gedefinieerd: Het voorwaardencriterium is het criterium van rechtmatigheid, dat betrekking heeft op de eisen die worden gesteld bij de uitvoering van de financiële beheerhandelingen. De eisen/voorwaarden zijn afkomstig uit diverse wet- en regelgeving en hebben betrekking op tenminste aspecten als recht, hoogte en duur. Begrotingscriterium Bij de rechtmatigheidsverantwoording vormt het begrotingscriterium een belangrijk toetsingscriterium. Financiële beheershandelingen, die ten grondslag liggen aan de baten en lasten, alsmede de balansposten, dienen tot stand te zijn gekomen binnen de grenzen van de geautoriseerde begroting en hiermee samenhangende programma’s (begrotingscriterium). Uitgangspunt is het niveau waarop de raad de budgetten in de begroting en bij investeringen geautoriseerd heeft. In de begroting zijn de bedragen voor de lasten en baten vermeld die door de raad zijn vastgesteld. Dit houdt in dat de financiële beheershandelingen dienen te passen binnen de begroting, waarbij het juiste programma (ervan uitgaande dat de raad de begrotingsbedragen op programmaniveau heeft vastgesteld), de juiste investering, het toereikend zijn van het begrotingsbedrag, alsmede het begrotingsjaar van belang zijn.

Als blijkt dat de gerealiseerde bedragen hoger zijn dan de, ook na de laatste begrotingswijziging, geraamde bedragen dan is er sprake van onrechtmatige uitgaven (begrotingsonrechtmatigheid) aangezien deze lasten buiten het budgetrecht van de raad tot stand zijn gekomen. Afwijkingen van de begroting (exploitatie en investeringen) (beleidsmatig en/of financieel) moeten geautoriseerd worden door de raad. Hiermee wordt toestemming gevraagd voor het te realiseren beleid en voor de besteding van het benodigde bedrag. Begrotingswijzigingen moeten volgens de Gemeentewet tijdens het jaar zelf nog door de raad worden vastgesteld. Indien een wijziging niet meer in het jaar zelf is vastgesteld zijn bestedingen afwijkend van het begrotingsbedrag strikt genomen onrechtmatig. Overschrijdingen (en onderschrijdingen) van zowel de baten als de lasten ten opzichte van de begroting na wijziging dienen in het overzicht van baten en lasten in de jaarrekening te worden toegelicht. Het college betrekt vervolgens de overschrijdingen van de lasten en investeringen ten opzichte van de begroting na wijziging en (bekende of bekend behoorden te zijn) afwijkende baten en onderschrijdingen van lasten en investeringen die niet tijdig tot een begrotingswijziging hebben geleid en/of tijdig aan de raad zijn gemeld bij de fouten en onduidelijkheden in de rechtmatigheidsverantwoording.

Voor de afweging of begrotingsonrechtmatigheden leiden tot opname in de rechtmatigheidsverantwoording dienen de baten en lasten apart te worden beschouwd en derhalve niet te worden gesaldeerd. Ook dient rekening te worden gehouden met het niveau waarop de raad de begroting autoriseert. Bijvoorbeeld op niveau van een programma of programmaonderdeel. Voor de gemeenteraad is belangrijk dat zij met de rechtmatigheidsverantwoording overzicht en inzicht hebben in het totaal aan (begrotings)onrechtmatigheden voor zover die de verantwoordingsgrens overschrijden, en dat niet vooraf al bepaalde (begrotings)onrechtmatigheden worden uitgezonderd van opname in de rechtmatigheidsverantwoording. In de rechtmatigheidsverantwoording wordt vervolgens wel aangegeven voor welk bedrag aan begrotingsonrechtmatigheden in verband met overschrijdingen van lasten en/of investeringen - op basis van de vooraf gemaakte interne afspraken - de conclusie is dat deze begrotingsonrechtmatigheden acceptabel zijn. Dat is ook een belangrijk aspect van verantwoorden en toelichten op welke wijze het college van 17 Normenkader 2026 B&W met de gemaakte afspraken om is gegaan. De dan nog resterende begrotingsonrechtmatigheden vereisen een nadere toelichting in de rechtmatigheidsverantwoording en paragraaf bedrijfsvoering.

Begrotingsafwijkingen zijnde overschrijdingen van baten en/of onderschrijdingen van lasten, investeringen en baten zijn op zichzelf niet onrechtmatig. Deze kunnen alleen onrechtmatig zijn als die niet tijdig tot een begrotingswijziging hebben geleid of te laat aan de raad zijn gemeld. Dit tijdig melden raakt immers ook het directe budgetrecht en daarmee de kaderstellende rol van de raad. Immers de raad had op basis van tijdig verstrekte informatie (mogelijk) een aanvullend (ander) besluit kunnen nemen. Wat niet tijdig concreet betekent wordt bepaald door de ‘spelregels’ tussen de Gemeenteraad en het college van B&W over het informeren van begrotingsafwijkingen en het vaststellen van begrotingswijzigingen bij onderschrijdingen van lasten of investeringsbudgetten en/of lagere of hogere baten dan begroot. Deze spelregels zijn in de Financiële verordening opgenomen. Voor afwijkingen van de begroting als gevolg van overschrijdingen van baten en/of onderschrijdingen van lasten, investeringen en baten die ontstaan na de laatste tussenrapportage en 31 december kan het melden en verantwoorden in de jaarrekening als tijdig worden geduid. Het advies is wel dit ook concreet vast te leggen in de Financiële verordening. De raad heeft het begrotingscriterium in de Financiële verordening nader uitgewerkt en gedefinieerd in de artikelen 5, 12 en 12a.

Artikel 5 luidt: De raad autoriseert met het vaststellen van de begroting de baten en de lasten per cluster (het niveau waarop de raad de budgetten in de begroting en bij investeringen geautoriseerd heeft). Artikel 12 luidt: 1. Het begrotingscriterium is een criterium van rechtmatigheid dat betrekking heeft op de grenzen van de baten en lasten in de door de raad geautoriseerde begroting van exploitatie en investeringskredieten en de hiermee samenhangende programma’s, waarbinnen de financiële beheerhandelingen tot stand moeten zijn gekomen. 2. De begrotingsrechtmatigheid wordt beoordeeld op het niveau waarop de begroting door de raad is geautoriseerd, zoals is opgenomen in artikel 5. 3. Bij investeringsprojecten wordt de begrotingsrechtmatigheid beoordeeld op het niveau van het totaal gevoteerde kredietbedrag. Een overschrijding van het jaarbudget, passend binnen het totaal bedrag van het krediet, wordt daarmee als rechtmatig beschouwd. Artikel 12a luidt: 1. Uitgangspunt is dat iedere afwijking van de begroting als onrechtmatig wordt beschouwd voor zover het gaat om overschrijding van kosten- of investeringsbudgetten. Afwijkingen worden als acceptabel aangemerkt in de volgende situaties: a. er is sprake van een overschrijding waarbij direct gerelateerde inkomsten de overschrijding compenseren. b. er is sprake van een overschrijding op een open-einde regeling. c.

de overschrijding is geautoriseerd door middel van de vaststelling van een tussentijdse rapportage. 2. Afwijkingen, bestaande uit een onderschrijding van lasten of investeringsbudgetten en lagere of hogere baten dan begroot, worden tijdig gemeld. Onder tijdig wordt hier verstaan dat dergelijke afwijkingen zijn genoemd in de jaarrekening. 18 Normenkader 2026 3. Begrotingsonrechtmatigheden die passen binnen het bestaande beleid van de raad, worden opgenomen in de rechtmatigheidsverantwoording (voor zover de verantwoordingsgrens voor afzonderlijke fouten of onduidelijkheden is overschreden), maar worden niet nader toegelicht in de paragraaf bedrijfsvoering. Misbruik en Oneigenlijk gebruik criterium Het Misbruik en Oneigenlijk gebruik criterium heeft betrekking op het voorkomen en bestrijden van misbruik en oneigenlijk gebruik door in de desbetreffende verordeningen bepalingen op te nemen door het toetsen en controleren op juistheid en volledigheid van gegevens, die door de belanghebbenden zijn verstrekt om het voldoen aan voorwaarden aan te tonen. Onder misbruik wordt verstaan: Het opzettelijk niet, niet tijdig, onjuist of onvolledig verstrekken van gegevens met als doel ten onrechte overheidssubsidies of -uitkeringen te verkrijgen of niet dan wel een te laag bedrag aan heffingen aan de overheid te betalen.

Misbruik van overheidsgelden wordt geregeld aangeduid met het plegen van fraude om zich onrechtmatig overheidsgelden toe te eigenen. Misbruik van overheidsregelingen moet echter wel duidelijk worden onderscheiden van fraude waarbij één of meerdere medewerkers van de organisatie betrokken zijn. Bij het bestrijden van misbruik passen beheersmaatregelen zoals misbruikpreventie, handhaving, misbruik en fraudeopsporing en sancties. Onder oneigenlijk gebruik wordt verstaan: Het door het aangaan van rechtshandelingen, al dan niet gecombineerd met feitelijke handelingen, verkrijgen van overheidsbijdragen of het niet dan wel tot een te laag bedrag betalen van heffingen aan de overheid, in overeenstemming met de bewoordingen van de regelgeving maar in strijd met het doel en de strekking daarvan. De beheersmaatregelen die daarbij passen zijn: handhaving, voorlichting, analyse toepassen en actualisering wet- en regelgeving. Misbruik is onrechtmatig, oneigenlijk gebruik niet. Wanneer sprake is van misbruik van overheidsgelden moeten deze gelden door de gemeente worden teruggevorderd. Als in de jaarrekening van de gemeente geen terugvordering is verantwoord, is sprake van een getrouw beeld fout die niet wordt opgenomen in de rechtmatigheidsverantwoording, omdat er dan ook sprake is van een getrouw beeld fout in de jaarrekening.

Wanneer misbruik van overheidsgelden is geconstateerd en een terugvordering (met eventueel een boete) is opgelegd blijft staan dat misbruik van overheidsgelden heeft plaatsgevonden. Als de omvang van dit misbruik samen met andere financiële rechtmatigheidsfouten bij de gemeente de verantwoordingsgrens heeft overschreden - moet dit misbruik van overheidsgelden worden opgenomen in de rechtmatigheidsverantwoording. Het is aan de gemeente om effectieve maatregelen te nemen om misbruik en oneigenlijk (M&O) gebruik te voorkomen. De gemeente beziet in eerste plaats welke eisen de wet- en regelgeving stelt ten aanzien van M&O, wat daarin is geregeld over de handhaving en hoe zich dat heeft vertaald naar de opzet van de interne organisatie. Om dit te bewerkstellingen is een mix van maatregelen nodig. Een mogelijk uitgangspunt hiervoor is het opstellen van een gemeentelijke nota M&O. Het is overigens niet verplicht om voor het voeren van het M&O-beleid een overkoepelende nota vast te stellen. Het M&O-beleid moet voldoende actueel zijn en voldoende zijn afgestemd op de meest recente wetgeving en de praktijk. Het college dient een uitspraak te doen 19 Normenkader 2026 in hoeverre het M&O beleid ook feitelijk wordt nageleefd en of de getroffen maatregelen werken. De basis daarvoor ligt in belangrijke mate bij de uitkomsten van de intern uitgevoerde controles en evaluaties.

Wanneer het college concludeert dat het M&O-beleid (op onderdelen) niet actueel is en/of dat er geen M&O-beleid bestaat of het M&O-beleid feitelijk niet wordt nageleefd dan vermeldt het college dit in de paragraaf bedrijfsvoering. Daadwerkelijke afwijkingen als gevolg van misbruik worden, voor zover deze niet het getrouwheidsaspect raken, betrokken bij het opstellen van de rechtmatigheidsverantwoording. Naast misbruik en oneigenlijk gebruik kan er sprake zijn van fraude. De term fraude is juridisch niet gedefinieerd. In het dagelijks taalgebruik is het gebruikelijk misbruik en oneigenlijk gebruik ook als fraude te bestempelen, denk hierbij aan een term als ‘bijstandsfraude’ of aan ‘fraude’ met vergunningen. Dit type fraudes valt nadrukkelijk onder het misbruik en oneigenlijk gebruik criterium. Het gaat hier om derden die misbruik maken van (gemeentelijke) regelingen. Dit misbruik en oneigenlijk gebruik moet wel duidelijk worden onderscheiden van fraude in het kader van de controle van de jaarrekening door de accountant. De accountant heeft een verantwoordelijkheid met betrekking tot fraude in het kader van de controle van de jaarrekening. Dit type fraudes omvat opzettelijke handelingen door één of meerdere personen binnen de gemeente, waarbij gebruik wordt gemaakt van misleiding om een onrechtmatig of onwettig voordeel te behalen.

Een voorbeeld is het betalen van valse facturen waarbij één of meerdere personen binnen de gemeente betrokken zijn. Dit type fraudes is een onderdeel van de getrouwheidsverklaring van de accountant en wordt daarom niet opgenomen in de rechtmatigheidsverantwoording. Als de gemeente deze fraude op een juiste manier heeft verwerkt in de jaarrekening, dan kan deze toegelicht worden in de paragraaf bedrijfsvoering, maar er is geen verplichting. De commissie BBV adviseert om geconstateerde fraude door eigen medewerkers toe te lichten in de paragraaf bedrijfsvoering. De raad stemt in om geconstateerde fraude door eigen medewerkers toe te lichten in de paragraaf bedrijfsvoering. De raad heeft de keuze tussen het vaststellen van een overkoepelende Beleidsnota M&O of om regels en beheersmaatregelen ter voorkoming en bestrijding van M&O op te nemen in de betreffende verordeningen. De raad besluit om regels en beheersmaatregelen ter voorkoming en bestrijding van M&O in de betreffende verordeningen zelf op te nemen. Dit betreffen extern georiënteerde regels en beheersmaatregelen tegenover derden. Daarnaast is een intern georiënteerde bepaling opgenomen in de Financiële verordening 2023. In artikel 13 lid 2 is hierover het volgende opgenomen: het college stuurt op het breed toepassen van de kernwaarden in de organisatie.

Van werknemers wordt verwacht dat zij bij hun werk de kernwaarden altijd in acht nemen. Dit wordt met het afleggen van de eed/ belofte bevestigd. Door het college en de directie wordt organisatie breed gestuurd op houding en gedrag. Dat past bij de bestuursfilosofie van Hollands Kroon. Als aanvulling op het besluit om regels en beheersmaatregelen ter voorkoming en bestrijding van M&O in de betreffende verordeningen op te nemen, heeft de raad op 22 mei 2025 het Beleidskader voorkomen en bestrijden misbruik en oneigenlijk gebruik vastgesteld. 20 Normenkader 2026 Kadernota rechtmatigheid 2025 commissie BBV De Kadernota rechtmatigheid 2025 is als bijlage toegevoegd. In de kadernota is in hoofdstuk 2 specifiek uitleg gegeven voor raadsleden over onder meer de definitie van rechtmatigheid, de rechtmatigheidsverantwoording, de drie rechtmatigheidscriteria en de rollen van college, accountant en de raad. Aldus vastgesteld in de openbare raadsvergadering van 19 november 2026 Griffier Voorzitter J.M.M. Vriend A. van Dam

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://hollandskroon.bestuurlijkeinformatie.nl/Document/LoadAgendaItemDocument/dcf5720c-7688-48c5-bd4f-69767e9ad996?agendaItemId=c0283836-e8c0-4866-b211-12b71e362652