1. Aanvullende toelichting memo septembercirculaire

Bijlage bij de memo septembercirculaire Vertaling septembercirculaire naar de begroting 2026 De septembercirculaire toont voordelen ten opzichte van de begroting 2026. Ook voor 2025 is een voordeel te zien als gevolg van incidentele bijstellingen in het gemeentefonds. Het is echter onduidelijk welke consequenties een nieuw kabinet voor het gemeentefonds heeft en of de voordelen blijven bestaan. De effecten uit de septembercirculaire zijn doorgerekend naar effecten op de ratio’s (solvabiliteit en netto schuldquote) zoals gepresenteerd in de begroting 2026. Uitgaande van een ongewijzigd kostenpatroon in 2025 ten opzichte van de Mid Term neemt het vermogen van de gemeente vanaf 2025 toe. De slotnota 2025 is nog niet gereed, dus het mogelijke effect hiervan is niet meegenomen. Gevolg is dat er minder geleend hoeft te worden vanaf 2025 voor investeringen en er een effect ontstaat voor de genoemde ratio’s. De verschillen in ratio’s worden hierna genoemd op basis van 2 scenario’s. Scenario 1, hierbij is uitgegaan van: De hogere opbrengsten uit het gemeentefonds leiden direct tot een hogere bate, hoger resultaat en daarmee tot een hoger eigen vermogen. Er hoeft minder geleend te worden. Alle andere baten en lasten blijven in dit scenario gelijk. Solvabiliteit Was Wordt Uiterste grens

2026 30% 32% 20%

2027 27% 28% 20%

2028 24% 26% 20%

2029 23% 25% 20%

Netto schuldquote Was Wordt Uiterste grens

2026 88% 85% 130%

2027 107% 104% 130%

2028 124% 125% 130%

2029 126% 123% 130%

Scenario 2, hierbij is uitgegaan van: De hogere opbrengsten uit het gemeentefonds zijn verminderd op de voorgestelde OZB verhoging van 9%. Dit geeft onderstaand effect op de OZB verhoging. Hieruit blijkt vooral een effect voor 2026. De jaren erna behoeven naast de voordelen uit de septembercirculaire eveneens een OZB verhoging van (nagenoeg) 9% om een sluitend of minder negatief meerjarig begrotingssaldo te realiseren. Immers, de begroting 2026 geeft een sluitend saldo voor 2026 en negatieve saldi voor 2027 tot en met 2029.

2026 2027 2028 2029

Voorgesteld Gecorrigeerd 9% 4,50% 9% 8,90% 9% 9% 9% 9%

In dit scenario ontstaat het volgende effect op de ratio’s solvabiliteit en de netto schuldquote. Solvabiliteit Was Wordt Uiterste grens

2026 30% 31% 20%

2027 27% 28% 20%

2028 24% 25% 20%

2029 23% 24% 20%

Netto schuldquote Was Wordt Uiterste grens

2026 88% 86% 130%

2027 107% 105% 130%

2028 124% 126% 130%

2029 126% 124% 130%

Advies: De effecten van de septembercirculaire leiden tot beperkte verschillen in de ratio’s. De voordelen uit de septembercirculaire verbeteren, bij een gelijkblijvend kostenpatroon, de vermogenspositie van de gemeente. Dit is nodig om de ontwikkelopgave (van beheer naar ontwikkelgemeente) en de bijbehorende risico’s daarvan op te vangen en de dalende trend van de ratio’s af te zwakken. Want zowel met de voordelen uit de septembercirculaire als de OZB verhoging van 9% blijft het begrotingssaldo in 2028 en 2029 negatief en wordt vanaf dan blijvend ingeteerd op het vermogen. Bijkomende onzekerheden vanuit Den Haag (wat gaat het nieuwe kabinet doen?) leiden ertoe dat het college adviseert de voorgestelde OZB verhoging van 9% te handhaven.