2. Buitengebied Hof van Twente, herziening Diepenheimsestraat 63a Hengevelde, regels, toelichting, bijlagen.pdf

Datum: Fase: Planid:

vastgesteld NL.IMRO.1735.BGxDiepenhstr63a-VS10

BESTEMMINGSPLAN

Buitengebied Hof van Twente, herziening Diepenheimsestraat 63a Hengevelde

Buitengebied Hof van Twente, herziening Diepenheimsestraat 63a Hengevelde

Buitengebied Hof van Twente, herziening Diepenheimsestraat 63a Hengevelde

Inhoudsopgave

Toelichting

5

Hoofdstuk 1 1.1 1.2 1.3 1.4 1.5

Inleiding Aanleiding Ligging en begrenzing plangebied Vigerend bestemmingsplan De bij het plan behorende stukken Leeswijzer

6 6 6 8 9 10

Hoofdstuk 2 2.1 2.2

Het plan Huidige situatie Toekomstige situatie

11 11 14

Hoofdstuk 3 3.1 3.2 3.3

Beleid Rijksbeleid Provinciaal beleid Overijssel Gemeentelijk beleid

19 19 20 27

Hoofdstuk 4 4.1 4.2 4.3 4.4 4.5 4.6 4.7 4.8 4.9 4.10 4.11

Omgevingsaspecten Vormvrije m.e.r.-beoordeling Milieuzonering Geur Bodem Geluid Luchtkwaliteit Water Externe veiligheid Ecologie Archeologie en Cultuurhistorie Verkeer / parkeren

33 33 34 36 37 38 39 40 41 43 45 47

Hoofdstuk 5 5.1 5.2

Juridische toelichting Planopzet en systematiek Toelichting op de regels

48 48 48

Hoofdstuk 6

Economische uitvoerbaarheid

52

Hoofdstuk 7 7.1 7.2

Maatschappelijke uitvoerbaarheid Vooroverleg Zienswijzen

53 53 53

Bijlagen toelichting

55

Bijlage 1

Quick scan ecologie

56

Bijlage 2

Watertoets

93

Regels

2

101

Hoofdstuk 1 Artikel 1 Artikel 2

Inleidende regels Begrippen Wijze van meten

102 102 110

Hoofdstuk 2 Artikel 3

Bestemmingsregels Agrarisch

111 111

vastgesteld

Buitengebied Hof van Twente, herziening Diepenheimsestraat 63a Hengevelde

Artikel 4 Artikel 5 Artikel 6 Artikel 7

Leiding - Water Wonen Waarde - Archeologische verwachting 2 Waarde - Archeologische verwachting 3

113 115 117 119

Hoofdstuk 3 Artikel 8 Artikel 9 Artikel 10 Artikel 11 Artikel 12 Artikel 13 Artikel 14 Artikel 15 Artikel 16

Algemene regels Anti-dubbeltelregel Algemene bouwregels Algemene gebruiksregels Algemene aanduidingsregels Algemene afwijkingsregels Algemene wijzigingsregels Algemene procedureregels Regels in verband met vrijkomende agrarische bebouwing Strekking algemene regels

121 121 122 123 124 125 128 129 130 134

Hoofdstuk 4 Artikel 17 Artikel 18

Overgangs- en slotregels Overgangsrecht Slotregel

135 135 136

bijlage regels

vastgesteld

137

Bijlage 1

Staat van bedrijfsactiviteiten

138

Bijlage 2

Erfinrichtingsplan

146

3

Buitengebied Hof van Twente, herziening Diepenheimsestraat 63a Hengevelde

4

vastgesteld

Buitengebied Hof van Twente, herziening Diepenheimsestraat 63a Hengevelde

Toelichting

vastgesteld

5

Buitengebied Hof van Twente, herziening Diepenheimsestraat 63a Hengevelde

Hoofdstuk 1 1.1

Inleiding

Aanleiding Voor de locatie aan de Diepenheimsestraat 63/63a in Hengevelde is een plan ontwikkeld. Dit perceel betreft een woonperceel. De initiatiefnemers hebben de wens om een tweede woning op het perceel te realiseren, middels toepassing van de rood voor rood regeling die binnen de gemeente Hof van Twente geldt. Elders binnen de gemeente, aan de Slotsweg 23 in Hengevelde wordt landschapsontsierende bebouwing gesloopt. In ruil daarvoor mag een extra woning worden gebouwd op het perceel Diepenheimsestraat 63/63a in Hengevelde. De gemeente heeft hiervoor in een zogenaamd principebesluit voorwaarden meegegeven, waaronder dat ruimtelijke kwaliteit behaald dient te worden en dat er sprake dient te zijn van het één erf principe. De ontwikkeling past niet binnen het geldende bestemmingsplan voor de Diepenheimsestraat 63/63a, aangezien het geldende bestemmingsplan ter plaatse één woning toestaat. Een herziening van het bestemmingsplan is noodzakelijk om medewerking te kunnen verlenen aan de bouw van de tweede woning. Voorliggend bestemmingsplan is opgesteld om een passend juridisch-planologisch kader daarvoor te bieden. Ook wordt aangetoond dat er sprake is van een goede ruimtelijke ordening. Voor Slotsweg 23 in Hengevelde geldt reeds een passende bestemmingsregeling. Dit perceel is dan ook niet opgenomen in dit bestemmingsplan.

1.2

Ligging en begrenzing plangebied Ligging Het plangebied bestaat uit de percelen Diepenheimsestraat 63/63a in Hengevelde. De percelen zijn gelegen in het buitengebied ten zuidwesten van het dorp Hengevelde. De bebouwde kom van Hengevelde is op circa 180 meter gelegen.

6

vastgesteld

Buitengebied Hof van Twente, herziening Diepenheimsestraat 63a Hengevelde

figuur 1.1: ligging plangebied Diepenheimsestraat 63/63a (bron: Atlas van Overijssel) Het plangebied staat kadastraal bekend als gemeente Ambt-Delden, sectie E, perceelsnummers 7098, 7097, 5729 en 6448. Het plangebied heeft een oppervlakte van circa 11.300 m2. In figuur 1.1 is de ligging van het plangebied globaal weergegeven. Begrenzing De begrenzing van het plangebied is in figuur 1.2 weergegeven (rood omkaderd). In dit figuur is een luchtfoto weergegeven waarop het plangebied van de Diepenheimsestraat 63/63a te Hengevelde te zien is. De begrenzing komt overeen met het eigendom van iniatiefnemer. Zie de verbeelding voor de exacte begrenzing van het plangebied.

vastgesteld

7

Buitengebied Hof van Twente, herziening Diepenheimsestraat 63a Hengevelde

Figuur 1.2: begrenzing plangebied (bron: atlas van Overijssel)

1.3

Vigerend bestemmingsplan Voor de percelen Diepenheimsestraat 63/63a in Hengevelde geldt het bestemmingsplan 'Buitengebied Hof van Twente 2015'. Dit bestemmingsplan is vastgesteld op 9 december 2015. Daarnaast zijn er verschillende zogenaamde veegplannen vastgesteld. Voor de percelen is ook het bestemmingsplan buitengebied Hof van Twente, Veegplan 2020' van kracht. Deze is vastgesteld op 5 oktober 2021 door de gemeenteraad van de gemeente Hof van Twente. Het daaropvolgende veegplan Buitengebied Hof van Twente 2021 is vastgesteld op 4 oktober 2022. Met dit Veegplan wordt het bestemmingsplan Buitengebied Hof van Twente en verschillende veegplannen die zijn vastgesteld, gedeeltelijk herzien. Het Veegplan heeft betrekking op de regels en op onderdelen van de verbeelding. Voor het opstellen van het Veegplan zijn in eerste aanleg twee aanleidingen: - wijzigingen op perceelsniveau naar aanleiding van kleinschalige initiatieven of geconstateerde omissies; - na ruim vijf jaar werken met het bestemmingplan Buitengebied Hof van Twente, blijkt het bestemmingsplan Buitengebied Hof van Twente op onderdelen voor verbetering vatbaar. Het plangebied heeft op grond van het geldende bestemmingsplan de bestemming 'Wonen' en voor een gedeelte 'Agrarisch'.

Gronden met een agrarische bestemming zijn bestemd voor de uitoefening van een grondgebonden agrarisch bedrijf, waarbij bedrijfsgebouwen, teeltondersteunende voorzieningen en bedrijfswoning alleen zijn toegestaan binnen een bouwvlak. Gronden met de bestemming 'Wonen' zijn bestemd voor maximaal één woning per

8

vastgesteld

Buitengebied Hof van Twente, herziening Diepenheimsestraat 63a Hengevelde

bestemmingsvlak, waarbij inwoning is toegestaan, danwel het bestaande en legale aantal woningen. In dit geval is één woning toegestaan. Tevens zijn de gronden bestemd voor aan huis verbonden beroepen, caravanstalling, bed & breakfast, de bestaande en legale paardenbakken, ontsluitingsvoorzieningen en ontsluitingsvoorzieningen voor naastgelegen bestemmingen. Daarbij zijn bijbehorende gebouw, bouwwerken geen gebouwen zijnde, groenvoorzieningen, voorzieningen ten behoeve van de waterhuishouding, tuinen en erven toegestaan. Daarnaast geldt de gebiedaanduiding 'reconstructiezone-verwevingsgebied' en 'vrijwaringszone radar'. Binnen deze laatste aanduiding geldt dat in afwijking van het bepaalde in andere bestemmingen niet hoger mag worden gebouwd dan 45 meter.

Figuur 1.3: Uitsnede bestemmingsplan 'Buitengebied Hof van Twente' (bron: ruimtelijkeplannen.nl) Het geldende bestemmingsplan biedt daarmee geen mogelijkheden om een extra woning op het perceel te realiseren. Een herziening van het geldende bestemmingsplan is noodzakelijk. Wat betreft de slooplocatie, waar de landschapsontsierende bebouwing wordt gesloopt, is reeds een passende bestemmingsregeling van kracht. Deze locatie is dan ook niet opgenomen in dit bestemmingsplan.

1.4

De bij het plan behorende stukken Het onderhavige bestemmingsplan 'Buitengebied Hof van Twente, herziening Diepenheimsestraat 63a Hengevelde' bestaat naast deze toelichting uit de volgende stukken. Verbeelding (identificatie NL.IMRO.1735.BGxDiepenhstr63a-VS10); Bijlagen bij de toelichting; Regels; Bijlagen bij de regels.

vastgesteld

9

Buitengebied Hof van Twente, herziening Diepenheimsestraat 63a Hengevelde

1.5

Leeswijzer De toelichting van het bestemmingsplan kent de volgende opbouw. In hoofdstuk 2 worden de huidige situatie en het te realiseren plan beschreven. Hoofdstuk 3 schetst het beleidskader. In hoofdstuk 4 worden de resultaten van de uitgevoerde omgevingsonderzoeken behandeld. In hoofdstuk 5 wordt het bestemmingsplan in juridisch opzicht toegelicht. In hoofdstuk 6 wordt ingegaan op de economische uitvoerbaarheid en in hoofdstuk 7 wordt ten slotte de maatschappelijke uitvoerbaarheid belicht.

10

vastgesteld

Buitengebied Hof van Twente, herziening Diepenheimsestraat 63a Hengevelde

Hoofdstuk 2 2.1

Huidige situatie

2.1.1

Slooplocatie

Het plan

De slooplocatie is gelegen aan de Slotsweg 23 in Hengevelde, op landgoed Weldam. In het 'Veegplan Buitengebied Hof van Twente 2020' van de gemeente Hof van Twente is voor deze locatie een bestemming 'Wonen-Vab' opgenomen. Daarbij geldt een voorwaardelijke verplichting (artikel 29.3.1); het erfinrichtingsplan zoals opgenomen in de bijlage van het bestemmingsplan Veegplan Buitengebied Hof van Twente 2020 dient te worden uitgevoerd. In het erfinrichtingsplan is aangegeven welke bebouwing gesloopt wordt, behouden blijft en welke landschapsmaatregelen er genomen dienen te worden. Eerder gold ter plaatse een agrarische bestemming. De agrarische bebouwing op dit perceel wordt gesloopt. In dat kader is door de gemeente Hof van Twente een sloopvoucher afgegeven. Het betreft een oppervlakte van 2598 m2 aan landschapsontsierende bebouwing die gesloopt wordt. De sloopvoucher is tot 30 september 2031 inzetbaar bij een project binnen de gemeente Hof van Twente waarvoor sloopcompensatie nodig is. De te slopen bebouwing (rode kleur) is weergeven in onderstaande figuur. De sloopvoucher is aangekocht door initiatiefnemer, waardoor een nieuwe woning op Diepenheimsestraat 63a kan worden gerealiseerd.

vastgesteld

11

Buitengebied Hof van Twente, herziening Diepenheimsestraat 63a Hengevelde

figuur 2.1: te slopen bebouwing Slotsweg 23 (bron: initiatiefnemer) 2.1.2

Bouwlocatie In de huidige situatie is er aan de Diepenheimsestraat 63/63a in Hengevelde een erf aanwezig, met daarop een bestaande woning met inwoning en verschillende bijgebouwen. Het erf is op circa 60 meter van de Diepenheimsestraat gelegen en is via een laan met begeleidende beplanting te bereiken. Tussen de woning en de weg is weiland gelegen. Dit weiland wordt gebruikt voor de beweiding van Schotse Hooglanders, evenals het weiland gelegen ten zuiden van het erf. De woning is gebouwd rond 1932. Rondom de woning is een siertuin aanwezig, evenals een boomgaard. In figuur 2.1 is een luchtfoto van de huidige situatie weergegeven, in figuur 2.2 een aanzicht van het perceel vanaf de Diepenheimsestraat. Daarop is aan de linkerzijde het ondergeschikte gedeelte/inwoongedeelte te zien. Op het erf is een grote eik aanwezig.

12

vastgesteld

Buitengebied Hof van Twente, herziening Diepenheimsestraat 63a Hengevelde

Figuur 2.2: luchtfoto huidige situatie (bron: atlasvanoverijssel.nl)

vastgesteld

13

Buitengebied Hof van Twente, herziening Diepenheimsestraat 63a Hengevelde

Figuur 2.3: huidige situatie Diepenheimestraat 63/63a (bron: Google Streetview) In de omgeving van het erf zijn met met name woningen en agrarische bedrijven gelegen. Ten oosten van het plangebied, op een afstand van circa 200 meter, ligt bedrijventerrein De Marke III.

2.2

Toekomstige situatie In de toekomstige situatie blijft de bestaande woning Diepenheimsestraat 63 gehandhaafd, evenals een aantal bijgebouwen. Het bestaande inwoongedeelte dat aan de oostzijde van de woning aanwezig is, wordt gesloopt, evenals een schuur die onder de eik gelegen is. Er wordt een nieuwe woning en bijgebouw gerealiseerd. De locatie van de nieuwe bebouwing is weergegeven in figuur 2.4. Vanuit de gemeente is aangegeven dat de nieuwe woning op minimaal 1 meter achter de voorgevel van de bestaande woning gesitueerd dient te worden en dat er sprake dient te zijn van een één erfprincipe. De verschijningsvorm (qua vormgeving en materialisatie) van de nieuwe woning dient die van een schuurwoning te zijn. Het perceel Diepenheimsestraat 63/63a heeft in de huidige situatie een ruim bestemmingsvlak waarvoor de bestemming Wonen geldt, met een oppervlakte van circa 3300 m2. De nieuwe woning is achter de bestaande woning gesitueerd, binnen het huidige bestemmingsvlak. De sloopopervlakte van het inwoongedeelte en de te slopen schuur zullen worden ingezet voor rood voor rood elders.

14

vastgesteld

Buitengebied Hof van Twente, herziening Diepenheimsestraat 63a Hengevelde

Figuur 2.4: toekomstige situering bebouwing (bron: Building Design Architectuur) De nieuwe woning heeft de uitstraling van een schuurwoning. Enkele impressies van de gevelaanzichten van de bebouwing zijn weergegeven in figuur 2.5 De hoogte van de woning bedraagt circa 7,50 meter.

vastgesteld

15

Buitengebied Hof van Twente, herziening Diepenheimsestraat 63a Hengevelde

16

vastgesteld

Buitengebied Hof van Twente, herziening Diepenheimsestraat 63a Hengevelde

Figuur 2.5: impressie gevels nieuwe woning (bron: Building Design Architectuur/Presolid home Een gedeelte van de woning wordt vergunningsvrij gerealiseerd. Dit betreft het rood gearceerde gedeelte in figuur 2.4. Beide woningen grenzen aan een gedeelte gezamenlijk erf, die wordt bereikt via de gezamenlijke (lange) oprit. Aan de voorzijde is ook ruimte voor parkeren ten behoeve van de nieuwe woning. De siertuin is aan de zijkant en achterzijde van de nieuwe woning gelegen. De bestaande eik kan gezien de situering van de bebouwing niet worden gehandhaafd. Dit vanwege de locatie van de nieuwe woning ter plaatse van deze boom. Met het vellen van de eik zal de nu ervaren overlast door de eikenprocessierups tot het verleden behoren. Gebleken is dat de boom ook in verband met de aanwezigheid van asbest in de bodem nabij de boom niet gehandhaafd kan worden in het kader van uitvoering van het bestemmingsplan. De boomdeskundige van de gemeente Hof van Twente heeft de boom beoordeeld. Vanwege de conditie van de boom zijn er geen bezwaren tegen kap van de eik. Voorwaarde daarbij is wel dat er voldoende nieuwe bomen worden geplant op en nabij het erf. Een goede landschappelijke inpassing is ook een voorwaarde bij toepassing van de rood voor rood regeling. Dit heeft geleid tot de volgende te nemen landschapsmaatregelen.

Behalve de kap van de eik, blijven de overige bomen op het perceel gehandhaafd. Er

vastgesteld

17

Buitengebied Hof van Twente, herziening Diepenheimsestraat 63a Hengevelde

worden verschillende nieuwe bomen geplant: er zullen twee nieuwe bomen worden aangeplant ten zuiden van de nieuwe woning, langs de perceelsgrens, evenals een solitaire boom op het erf. Tevens worden hagen aangeplant die dienen als erfscheiding tussen beide percelen. Op de zuidelijke grens van het plangebied wordt de bestaande singel doorgetrokken met elzen. Op deze wijze wordt het toekomstige erf op een bij het landschap passende wijze aangekleed en wordt tegelijkertijd gezorgd voor voldoende privacy op het gezamenlijke erf. In figuur 2.6 is het erfinrichtingsplan opgenomen. Deze is ook als bijlage bij de regels gevoegd, aangezien de uitvoering van het erfinrichtingsplan als voorwaardelijke verplichting is opgenomen in de regels.

Figuur 2.6: toekomstige erfinrichting Diepenheimsestraat 63/63a Hengevelde Met de voorgestelde erfinrichting wordt invulling gegeven aan het 'één erf principe' en is sprake van een ruimtelijke samenhang van en ruimtelijke kwaliteit op het erf.

18

vastgesteld

Buitengebied Hof van Twente, herziening Diepenheimsestraat 63a Hengevelde

Hoofdstuk 3

Beleid

3.1

Rijksbeleid

3.1.1

Nationale Omgevingsvisie (NOVI) De Nationale Omgevingsvisie (NOVI) biedt een duurzaam perspectief voor de Nederlandse leefomgeving. Hiermee kunnen we inspelen op de grote uitdagingen die voor ons liggen. De NOVI biedt een kader, geeft richting en maakt keuzes waar dat kan. Tegelijkertijd is er ruimte voor regionaal maatwerk en gebiedsgerichte uitwerking. Omdat de verantwoordelijkheid voor het omgevingsbeleid voor een groot deel bij provincies, gemeenten en waterschappen ligt, kunnen inhoudelijke keuzes in veel gevallen het beste regionaal worden gemaakt. Met de NOVI zet de Rijksoverheid een proces in gang waarmee keuzes voor onze leefomgeving sneller en beter gemaakt kunnen worden. Aan de hand van een toekomstperspectief op 2050 brengt de NOVI de langetermijnvisie in beeld. Op nationale belangen wil het Rijk sturen en richting geven. Die komen samen in vier prioriteiten: Ruimte voor klimaatadaptatie en energietransitie; Duurzaam economisch groeipotentieel; Sterke en gezonde steden en regio's; Toekomstbestendige ontwikkeling van het landelijk gebied. De druk op de fysieke leefomgeving in Nederland is zo groot, dat belangen soms botsen. Het streven vanuit de NOVI is combinaties te maken en win-win situaties te creëren. Soms zijn er scherpe keuzes nodig en moeten belangen worden afgewogen.

Hiertoe gebruikt de NOVI drie afwegingsprincipes: Combinaties van functies gaan voor enkelvoudige functies: In het verleden is scheiding van functies vaak te rigide gehanteerd. Met de NOVI wordt gezocht naar maximale combinatiemogelijkheden tussen functies, gericht op een efficiënt en zorgvuldig gebruik van de ruimte; Kenmerken en identiteit van een gebied staan centraal: wat de optimale balans is tussen bescherming en ontwikkeling, tussen concurrentiekracht en leefbaarheid, verschilt van gebied tot gebied. Sommige opgaven en belangen wegen in het ene gebied zwaarder dan in het andere; Afwentelen wordt voorkomen: het is van belang dat de leefomgeving zoveel mogelijk voorziet in mogelijkheden en behoeften van de huidige generatie van inwoners zonder dat dit ten koste gaat van die van toekomstige generaties. Conclusie De voorgenomen (lokale) ontwikkeling voorziet in de bouw van een nieuwe woning middels de toepassing van de rood voor rood regeling. Elders in Hengevelde wordt landschapsontsierende bebouwing gesloopt, waardoor op het perceel Diepenheimsestraat 63/63a een extra woning mag worden gerealiseerd. Daarmee wordt bijgedragen aan een toekomstbestendig en vitaal landelijk gebied en past daarmee binnen de prioriteiten van de NOVI.

vastgesteld

19

Buitengebied Hof van Twente, herziening Diepenheimsestraat 63a Hengevelde

3.1.2

Ladder voor duurzame verstedelijking Artikel 3.1.6 van het Besluit ruimtelijke ordening (Bro) schrijft voor dat van een nieuwe 'stedelijke ontwikkeling' die in een bestemmingsplan wordt mogelijk gemaakt moet worden aangetoond dat er sprake is van een behoefte. De toelichting bij het bestemmingsplan bevat daartoe een beschrijving van de behoefte aan die ontwikkeling. Indien het bestemmingsplan die ontwikkeling mogelijk maakt buiten het bestaand stedelijk gebied, bevat een toelichting tevens een motivering waarom niet binnen het bestaand stedelijk gebied in die behoefte kan worden voorzien. Dit wordt de 'Ladder Duurzame Verstedelijking' genoemd. De beschrijving van de behoefte aan de betreffende, 'stedelijke ontwikkeling', moet inzichtelijk maken of, in relatie tot het bestaande aanbod, concreet behoefte bestaat aan de desbetreffende ontwikkeling. Die behoefte moet dan worden afgewogen tegen het bestaande aanbod, waarbij moet worden gemotiveerd dat rekening is gehouden met het voorkomen van leegstand. De stappen schrijven geen vooraf bepaald resultaat voor, omdat het optimale resultaat moet worden beoordeeld door het bevoegd gezag dat de regionale en lokale omstandigheden kent en de verantwoordelijkheid draagt voor de ruimtelijke afweging met betrekking tot die ontwikkeling.

Onderhavig plan Onderhavig bestemmingsplan maakt de bouw van een extra woning mogelijk op een bestaand erf. Uit jurisprudentie blijkt dat de toevoeging van 11 woningen geen nieuwe stedelijke ontwikkeling betreft. Zie bijvoorbeeld ABRvS 16 september 2015; ECLI:NL:RVS:2015:2921. Vanaf 12 woningen is er wel sprake van een nieuwe stedelijke ontwikkeling. (ABRvS 25 maart 2015; ECLI:NL:RVS:2015:953) In dit geval is er, omdat er sprake is van de toevoeging van één woning, geen sprake van een nieuwe stedelijke ontwikkeling. Een nadere toets aan de ladder voor duurzame verstedelijking is daarom niet vereist. Ook wanneer de Ladder niet van toepassing is, zal gemotiveerd moeten worden dat de ontwikkeling voldoet aan een goede ruimtelijke ordening en uitvoerbaar is (ABRvS 16 september 2015; ECLI:NL:RVS:2015:2921). In de navolgende paragrafen wordt dit nader gemotiveerd.

3.2

Provinciaal beleid Overijssel

3.2.1

Omgevingsvisie Overijssel De Omgevingsvisie Overijssel geeft de provinciale visie op de fysieke leefomgeving van Overijssel weer. Hierin worden onderwerpen als ruimtelijke ordening, milieu, water, verkeer en vervoer, ondergrond en natuur aangehaald in samenhang voor een duurzame ontwikkeling van de leefomgeving. De Omgevingsvisie is onder andere een structuurvisie onder de Wet ruimtelijke ordening. Duurzaamheid, ruimtelijke kwaliteit en sociale kwaliteit zijn de leidende principes of 'rode draden' bij alle initiatieven in de fysieke leefomgeving in de provincie Overijssel.

20

vastgesteld

Buitengebied Hof van Twente, herziening Diepenheimsestraat 63a Hengevelde

3.2.2

Omgevingsverordening Overijssel De provincie beschikt over een palet aan instrumenten waarmee zij haar ambities realiseert. Het gaat er daarbij om steeds de meest optimale mix van instrumenten toe te passen, zodat effectief en efficiënt resultaat wordt geboekt voor alle ambities en doelstellingen van de Omgevingsvisie. De keuze voor inzet van deze instrumenten is bepaald aan de hand van een aantal criteria. In de Omgevingsvisie is bij elke beleidsambitie een realisatieschema opgenomen waarin is aangegeven welke instrumenten de provincie zal inzetten om de verschillende onderwerpen van provinciaal belang te realiseren. Eén van de instrumenten om het beleid uit de Omgevingsvisie te laten doorwerken is de Omgevingsverordening Overijssel van de provincie Overijssel. De Omgevingsverordening is het provinciaal juridisch instrument dat wordt ingezet voor die onderwerpen waarvoor de provincie eraan hecht dat de doorwerking van het beleid van de Omgevingsvisie juridisch geborgd is.

3.2.3

Uitvoeringsmodel Omgevingsvisie Overijssel De opgaven, kansen, beleidsambities en ruimtelijke kwaliteitsambities voor de provincie zijn in de Omgevingsvisie Overijssel geschetst in ontwikkelingsperspectieven voor de groene omgeving en stedelijke omgeving. Om de ambities van de provincie waar te maken, bevat de Omgevingsvisie een uitvoeringsmodel. Dit model is gebaseerd op drie niveaus, te weten: generieke beleidskeuzes; ontwikkelingsperspectieven; gebiedskenmerken. Deze begrippen worden hieronder nader toegelicht. Generieke beleidskeuzes Generieke beleidskeuzes zijn keuzes die bepalend zijn voor de vraag of ontwikkelingen mogelijk zijn. In deze fase wordt beoordeeld of er sprake is van een behoefte aan een bepaalde voorziening. Ook wordt in deze fase het zgn. principe van zuinig en zorgvuldig ruimtegebruik gehanteerd. Hierin komt er kort gezegd op neer dat eerst bestaand bebouwd gebied wordt benut, voordat er uitbreiding in de groene omgeving kan plaatsvinden. Andere generieke beleidskeuzes betreffen de reserveringen voor waterveiligheid, randvoorwaarden voor externe veiligheid, grondwaterbeschermingsgebieden, bescherming van de ondergrond (aardkundige en archeologische waarden), landbouwontwikkelingsgebieden voor intensieve veehouderij, begrenzing van Nationale Landschappen, Natura 2000-gebieden, Natuurnetwerk Nederland en verbindingszones enzovoorts.

De generieke beleidskeuzes zijn veelal normstellend en verankerd in de Omgevingsverordening Overijssel. Ontwikkelingsperspectieven Als uit de beoordeling in het kader van de generieke beleidskeuzes blijkt dat de voorgenomen ruimtelijke ontwikkeling aanvaardbaar is, vindt een toets plaats aan de ontwikkelingsperspectieven. In de Omgevingsvisie is een spectrum van zes ontwikkelingsperspectieven beschreven voor de groene en stedelijke omgeving. Met dit spectrum geeft de provincie ruimte voor het realiseren van de in de visie beschreven beleids- en kwaliteitsambities. De ontwikkelingsperspectieven geven richting aan wat waar ontwikkeld zou kunnen worden. Daar waar generieke beleidskeuzes een geografische begrenzing hebben, zijn ze consistent doorvertaald in de ontwikkelingsperspectieven. Gebiedskenmerken Op basis van gebiedskenmerken in vier lagen (natuurlijke laag, laag van het agrarisch

vastgesteld

21

Buitengebied Hof van Twente, herziening Diepenheimsestraat 63a Hengevelde

cultuurlandschap, stedelijke laag en lust- en leisurelaag) gelden specifieke kwaliteitsvoorwaarden en –opgaven voor ruimtelijke ontwikkelingen. Het is de vraag 'hoe' een ontwikkeling invulling krijgt. Aan de hand van de drie genoemde niveaus kan worden bezien of een ruimtelijke ontwikkeling mogelijk is en er behoefte aan is, waar het past in de ontwikkelingsvisie en hoe het uitgevoerd kan worden.

Figuur 3.1: Uitvoeringsmodel Omgevingsvisie Overijssel (Bron: provincie Overijssel) Toetsing van het initiatief aan de uitgangspunten Omgevingsvisie Overijssel Indien het concrete initiatief wordt getoetst aan de Omgevingsvisie Overijssel en Omgevingsverordening ontstaat globaal het volgende beeld. Generieke beleidskeuzes Of een ontwikkeling mogelijk is, wordt bepaald op basis van generieke beleidskeuzes. In Hierbij is onder andere het principe van 'zuinig en zorgvuldig ruimtegebruik' (artikel 2.1.3) van belang die er voor staat dat in eerste instantie bestaande bebouwing en stedelijk gebied wordt benut, voordat er nieuwbouw in de groene omgeving plaatsvindt. artikel 2.1.3 Zuinig en zorgvuldig ruimtegebruik lid 1 Bestemmingsplannen voorzien uitsluitend in stedelijke ontwikkelingen die een extra ruimtebeslag door bouwen en verharden leggen op de Groene Omgeving wanneer aannemelijk is gemaakt: dat er voor deze opgave in redelijkheid geen ruimte beschikbaar is binnen het bestaande bebouwd gebied en de ruimte binnen het bestaand bebouwd gebied ook niet geschikt te maken is door herstructurering en/of transformatie; dat mogelijkheden voor meervoudig ruimtegebruik binnen het bestaand bebouwd

22

vastgesteld

Buitengebied Hof van Twente, herziening Diepenheimsestraat 63a Hengevelde

gebied optimaal zijn benut. lid 2 Bestemmingsplannen voor de Groene Omgeving voorzien uitsluitend in ontwikkelingen die een extra ruimtebeslag door bouwen en verharden leggen anders dan de uitleg van steden en dorpen wanneer aannemelijk is gemaakt: dat (her)benutting van bestaande erven en/of bebouwing in de Groene Omgeving in redelijkheid niet mogelijk is; dat mogelijkheden voor combinatie van functies op bestaande erven optimaal zijn benut. Doorwerking voor voorliggend plan: In dit geval is er sprake van een ontwikkeling op een bestaand erf. Er wordt daarbij geen extra beslag op de groene ruimte gelegd. De opzet en inrichting van het erf is daarbij zodanig dat er sprake is van de één erfgedachte. artikel 2.1.5 Ruimtelijke kwaliteit In de toelichting op bestemmingsplannen wordt onderbouwd dat de nieuwe ontwikkelingen die het bestemmingsplan mogelijk maakt, bijdragen aan het versterken van de ruimtelijke kwaliteit conform de geldende gebiedskenmerken. Doorwerking voor voorliggend plan: In deze paragraaf wordt ingegaan op de gebiedskenmerken in relatie tot het plan. Daaruit blijkt dat de ruimtelijke kwaliteit wordt versterkt. Landschapsontsierende bebouwing op erf elders in Hengevelde (Slotsweg 23) wordt gesloopt. In ruil daarvoor wordt een nieuwe woning op een bestaand erf gerealiseerd.

De nieuwe situatie wordt daarbij in de omgeving ingepast, met landschappelijke ingrepen passend bij het landschap ter plaatse. artikel 2.2.2 Realisatie nieuwe woningen Bestemmingsplannen en omgevingsvergunningen als bedoeld in artikel 2.1 lid 1 onder c van de Wabo, voorzien uitsluitend in de mogelijkheid tot het realiseren van nieuwe woningen als de behoefte daaraan is aangetoond door middel van actueel onderzoek woningbouw. De behoefte aan nieuwe woningen zoals bedoeld in lid 1 wordt in ieder geval geacht te zijn aangetoond als realisatie daarvan past binnen de geldende woonafspraken zoals die zijn gemaakt tussen gemeente en provincie op basis van regionale afstemming. Doorwerking voor voorliggend plan: In de Woonvisie Hof van Twente 2021-2025 is (richtinggevend) opgenomen dat een aantal van 160-165 woningen toegevoegd kan worden in het buitengebied in de periode van 2020-2030. Onderhavig bestemmingsplan maakt rood voor rood mogelijk. Er is sprake van de bouw van één woning. Deze past binnen het woningbouwprogramma. Ontwikkelingsperspectieven De opgaven, kansen, beleidsambities en ruimtelijke kwaliteitsambities voor de provincie zijn geschetst in ontwikkelingsperspectieven voor de groene omgeving en stedelijke omgeving. In dit geval zijn uitsluitend de ontwikkelingsperspectieven voor de landelijke omgeving van belang.

In figuur 3.2 is een fragment van de kaart van de ontwikkelingsperspectieven behorende bij de Omgevingsvisie weergegeven.

vastgesteld

23

Buitengebied Hof van Twente, herziening Diepenheimsestraat 63a Hengevelde

Figuur 3.2: Fragment ontwikkelingsperspectievenkaart, Omgevingsvisie Overijssel, de locatie is omlijnd (bron: provincie Overijssel) Het plangebied is gelegen in het ontwikkelingsperspectief 'wonen en werken in het kleinschalige mixlandschap'. Het ontwikkelingsperspectief Wonen en werken in het kleinschalige mixlandschap richt zich op het in harmonie met elkaar ontwikkelen van de diverse functies in het buitengebied. Aan de ene kant melkveehouderij, akkerbouw en opwekking van hernieuwbare energie als belangrijke vormen van landgebruik. Aan de andere kant gebruik voor natuur, recreatie, wonen en andere bedrijvigheid. De ontwikkelingsmogelijkheden voor de landbouw, maar ook die voor de andere sectoren, worden in dit ontwikkelingsperspectief nadrukkelijk verbonden met behoud en versterking van cultuurhistorische, natuurlijke en landschapselementen. Het waterbeheer richt zich op optimale condities voor de lokaal aanwezige functies, rekening houdend met de klimaatopgave en de kenmerken van het watersysteem. Doorwerking voor voorliggend plan: Het plan voor de extra woning op het erf aan de Diepenheimsestraat 63/63a doet geen afbreuk aan het eigen karakter van het gebied en levert geen extra belemmeringen op voor functies in de omgeving.

De sloop van landschapsontsierende bebouwing aan de Slotsweg 23 in Hengevelde die wordt ingezet om de bouw van de nieuwe woning mogelijk te maken is een passende ontwikkeling in het kader van de tranformatie van het buitengebied en het vergroten van de ruimtelijke kwaliteit. Gebiedskenmerken Natuurlijke laag De natuurlijke laag geeft aan het gebied het kenmerk 'dekzandvlakte en ruggen' en

24

vastgesteld

Buitengebied Hof van Twente, herziening Diepenheimsestraat 63a Hengevelde

'beekdalen en natte laagtes' (zie figuur 3.3).

Figuur 3.3: Natuurlijke laag, Omgevingsvisie Overijssel (bron: provincie Overijssel) Dekzandvlakte en ruggen In de occupatiegeschiedenis zijn de dekzandgebieden voor het overgrote deel in cultuur gebracht als essenlandschap, oude hoevenlandschap en heideontginningslandschap. Kenmerkend reliëf is op veel plaatsen vervlakt, b.v. door egalisaties ten behoeve van de landbouw. Als ontwikkelingen plaats vinden, dan dragen deze bij aan het beter zichtbaar en beleefbaar maken van de hoogteverschillen en het watersysteem. Beiden zijn tevens uitgangspunt bij (her)inrichting.Bij ontwikkelingen is de (strekkings)richting van het landschap, gevormd door de afwisseling van beekdalen en ruggen, het uitgangspunt. Beekdalen en natte laagten Ten aanzien van de kenmerken van deze laag gelden de volgende kenmerken: het Overijsselse zandlandschap is van oorsprong kletsnat. In de laagtes van het zandgebied verzamelde zich het water. Hier ontwikkelden zich moerassen en broekbossen, waar het water in de loop van het seizoen geleidelijk uit weg sijpelde naar de lager gelegen delen, naar de beken en rivieren. Beeld van de beken: zomers kleine stroom met droge geulen, ’s winters bredere stroomdraad met meestromende geulen. De dynamiek (water, wind) bepaalt de verschijningsvorm; de gedaante wisselt. Dynamisch landschap, open karakter met hogere randen.

De ambitie is de beekdalen als functionele en ruimtelijke dragende structuren van het landschap betekenis te geven. Ruimte voor water, continuïteit van het systeem zijn leidend. Tevens is de ambitie afwenteling van wateroverlast op stroomafwaarts gelegen gebieden te voorkomen door het beeksysteem als eenheid te beschouwen en het vasthouden van water te bevorderen. Tot slot zijn beekdalen belangrijke verbindingen voor mens, plant en dier, Toetsing Het erf ligt in het heideontginningslandschap met ten westen van het plangebied de overgang naar het oude hoevenlandschap met meer organische vormen. Vanuit de aanwezige landschappelijke structuren kan gemotiveerd worden dat de locatie van de nieuwe woning passend is in het rationele en rechtlijnige landschap, waarbij de

vastgesteld

25

Buitengebied Hof van Twente, herziening Diepenheimsestraat 63a Hengevelde

aanvullende bebouwing achter de voorgevel van het hoofdgebouw staat. De locatie van de nieuwe woning past in de gebiedskenmerken. Laag van het agrarisch cultuurlandschap De laag van het agrarisch cultuurlandschap kent het kenmerk 'jonge heide- en broekontginningslandschap' aan het gebied toe. In figuur 3.4 is een fragment van de betreffende kaart weergegeven.

Figuur 3.4: Laag van het agrarische cultuurlandschap, Omgevingsvisie Overijssel (bron: provincie Overijssel) De grote oppervlakte aan -voormalige- natte en droge heidegronden was oorspronkelijk functioneel verbonden met het essen- en oude hoevenlandschap. Hier werd geweid en werden de plaggen gestoken voor in de stal. De bemeste plaggen dienden als structuurverbeteraar en bemesting voor de akkergronden op de essen. Na de uitvinding van kunstmest ging deze functie verlorden en werden deze gronden grotendeels in cultuur gebracht. Eerst kleinschalig, later werd de ontginningen planmatig en grootschalig aangepakt. De ambitie is om de ruimtelijke kwaliteit van deze gebied een stevige impuls te geven en soms een transformatie als daartoe aanleiding is. De dragende structuren worden gevormd door landschappelijke raamwerken van lanen, bosstroken en waterlopen, die rechtlijnige ontginningstructuren versterken. Daarnaast is de ambitie om de landschappelijke karakteristieken voor weidevogels in stand te houden en te versterken Toetsing Het erf ligt in het heideontginningslandschapmet ten westen van het erf de overgang naar het oude hoevenlandschap met meer organische vormen. Vanuit landschappelijke structuren is de nieuwe woning, die gesitueerd is achter de voorgevel van de bestaande woning, passend in het rationele en rechtlijnige landschap.

De locatie van de nieuwe woning is daarmee acceptabel en conform gebiedskenmerken. Er worden daarbij een aantal landschapsmaatregelen genomen (aanplant hagen en bomen) die passen binnen de gebiedskenmerken.

26

vastgesteld

Buitengebied Hof van Twente, herziening Diepenheimsestraat 63a Hengevelde

De 'Stedelijke laag' en de 'Laag van de beleving' hebben binnen het plangebied geen specifieke kenmerken en blijven daarom verder buiten beschouwing. Conclusie Geconcludeerd kan worden dat de in dit voorliggende bestemmingsplan besloten planologische wijziging volledig in overeenstemming is met het in de Omgevingsvisie Overijssel verwoorde en in de Omgevingsverordening verankerde provinciaal ruimtelijk beleid.

3.3

Gemeentelijk beleid

3.3.1

Strategische visie, Hof van Twente, zicht op 2030 Algemeen In 'Hof van Twente, zicht op 2030' heeft de gemeente Hof van Twente de toekomstvisie voor haar grondgebied vastgelegd. De gemeenteraad heeft de strategische visie op 1 juni 2010 definitief vastgesteld. De visie bevat naast een overzicht van te verwachten trends en ontwikkelingen ook informatie over de gewenste identiteit voor Hof van Twente. Over deze gewenste identiteit is in januari 2009 meegedacht door ruim 60 inwoners uit allerlei geledingen van de gemeente en daarbuiten. In 20 streefbeelden geeft het gemeentebestuur aan in welke richting het beleid voor de komende jaren moet worden ontwikkeld. Streefbeelden 10 en 11 zijn voornamelijk van belang. Deze worden hierna behandeld. Streefbeeld: Unieke landschappelijke en cultuurlandschappelijke kwaliteiten verder ontwikkeld Het landschap, de parel van Hof van Twente, heeft in 2030 nog altijd een belangrijke plaats. De structuur van het landschap, met deelgebieden stuwwal/verzamelgebied (westelijk), dekzandgebied (midden) en plateau (oostelijk), maar ook het reliëf en het watersysteem zijn leidend. In de waardevolle ensembles (landschap met natuur- en cultuurhistorische waarden) wordt behoud, onderhoud en herstel van cultuurhistorische en ecologische waarden in praktijk gebracht. Voltooiing van de ecologische hoofdstructuur is eveneens een herkenbaar resultaat.

In 2030 is deze een feit. Bestaande natuurgebieden zijn binnen de gemeente en daarbuiten verbonden met elkaar, waardoor duurzame instandhouding van flora en fauna mogelijk is geworden. De reconstructieplannen die aan het begin van de eeuw zijn gemaakt, zijn uitgevoerd. Dit betekent dat ruimtelijke knelpunten, zoals agrarische bedrijven in de directe nabijheid van natuur of milieuhinderveroorzakende bedrijven in het buitengebied, zijn opgelost. Voor nieuwe inrichting van het landschap door functiewijziging zijn oorspronkelijke landschapstypen richtinggevend. Landgoederen hebben in 2030 hun ruimtelijke visies uit het begin van de eeuw uitgevoerd en de Bovenregge slingert weer als vanouds door het landschap. Dit lint van water door het landschap refereert aan de historie. Het project Bovenregge van Schipbeek tot Elsenerbroek visualiseert de verbinding tussen stad en landelijk gebied. Kwaliteit woningenbestand is hoog en divers, aansluitend op de mark t/behoefte van inwoners,maar toch betaalbaar gebleven De grotere kernen in Hof van Twente houden een belangrijke woonfunctie; de meeste mensen wonen daar. Ze hebben ook de functie om woonruimte te bieden aan mensen die uit het buitengebied komen. Als centraal gelegen kern heeft Goor het meest een stedelijk karakter. In de buurtschappen en het buitengebied wordt het wonen zorgvuldig geïntegreerd in het landschap.

Vrijkomende agrarische gebouwen krijgen alleen een andere, bijvoorbeeld woonfunctie, na een zorgvuldige afweging. Structuurvisies en bestemmingsplannen zijn op deze uitgangspunten aangepast. In het buitengebied en de buurtschappen zal het wonen kleinschalig, groen en duurzaam zijn.

vastgesteld

27

Buitengebied Hof van Twente, herziening Diepenheimsestraat 63a Hengevelde

Toets en conclusie De voorgenomen ontwikkeling betekent een impuls in de ruimtelijke kwaliteit van het buitengebied, omdat vrijkomende ontsierende agrarische bebouwing wordt gesloopt en op een bestaand erf een extra woning wordt gerealiseerd. De ontwikkeling wordt daarbij landschappelijk ingepast. Met de bouw van een extra woning blijft het voor initiatiefnemer mogelijk om in het buitengebied te blijven wonen. Ook in het kader van het eventueel verlenen van mantelzorg is dit een passende ontwikkeling. De ontwikkeling bij aan de uitvoering van het beleid uit de visie. Vastgesteld wordt dat de voorgenomen ontwikkeling past binnen het streefbeeld als bedoeld in de 'Hof van Twente, zicht op 2030'. 3.3.2

Structuurvisie Landelijk Gebied In 'Structuurvisie Landelijk gebied' van de gemeente Hof van Twente staat de ontwikkeling van het landelijk gebied voor de komende 10 jaar centraal. De structuurvisie vormt vooral een integratiekader voor het bestaande beleid van de gemeente ten aanzien van de verschillende functies en waarden in het gebied. Een dergelijk 'integratiekader' schetst de bredere achtergrond van beleid dat voor specifieke thema's (bijvoorbeeld recreatie, rood-voor-rood en vrijkomende agrarische bebouwing) is uitgewerkt. Daarnaast beschrijft deze structuur de algemene strategie van de gemeente Hof van Twente ten aanzien van verschillende functies en waarden. Deze strategie geeft richting aan de latere toetsing van verschillende initiatieven die bij de gemeente worden ingediend, en bij het bepalen van het beleid dat in het bestemmingsplan buitengebied wordt uitgewerkt.

De structuurvisie benoemt de volgende kernkwaliteiten van het landelijk gebied in Hof van Twente: een sterke agrarische structuur, bestaande uit bedrijven die door schaalvergroting actief anticiperen op een wereldwijde marktwerking, of hun risico's spreiden door diensten te verlenen op het gebied van natuur en landschap en recreatieve functies of andere bedrijvigheid aan het bedrijf toe te voegen; een grote mate van ondernemerschap, waardoor verspreid over het gehele landelijk gebied nieuwe bedrijvigheid wordt gestart; een breed scala aan landelijke woonmilieus, variërend van kernen en buurtschappen tot individuele erven, dat qua kwaliteit aansluit bij actuele behoefte van de woonconsument; een gevarieerd en aantrekkelijk landschap, met als bijzondere parels 23 archeologische monumenten, twee rijksbeschermde stads- en dorpsgezichten (Den Haller en Stokkum) en acht rijksbeschermde historische buitenplaatsen; een robuust ecologisch netwerk, dankzij een combinatie van grote natuurgebieden en talrijke verbindingen via beken en kleine natuurelementen; een sterk ontwikkelde recreatieve (infra)structuur; een goede regionale infrastructuur. Om de karakteristiek van het landelijk gebied te behouden geldt als uitgangspunt dat zo min mogelijk niet functioneel aan het buitengebied gebonden bebouwing wordt toegevoegd. Dit kan ten koste gaan van de aanwezige landschapswaarden.

Er wordt daarom geen mede- werking verleend aan het toevoegen van nieuwe woningen door het realiseren van geheel nieuwe solitair gelegen woonerven. Dit hangt ook samen met het beschermen van agrarische bedrijvigheid tegen beperkingen die uit de nabijheid van woningen voortkomen. De nieuwe woning kan elders in het buitengebied worden gerealiseerd, indien de nieuwe woning deel uit maakt van een bestaand bebouwingscluster, zoals een buurtschap. Het omvormen van voormalige agrarische erven, naar woonerven wordt ondersteund, mits er tevens een aantoonbare verbetering van ruimtelijke kwaliteit plaatsvindt. De verbetering van de ruimtelijke kwaliteit komt hoofdzakelijk tot uitdrukking in de sloop

28

vastgesteld

Buitengebied Hof van Twente, herziening Diepenheimsestraat 63a Hengevelde

van landschapsontsierende bedrijfsgebouwen, de realisatie van nieuwe landschapselementen rond het erf en het behoud van cultuurhistorische bebouwing. Een steeds groter deel van de inwoners van het buitengebied bestaat uit ouderen. On hen in staat te stellen zelfstandig te wonen zijn aanpassingen nodig; het aanbod van mantelzorg en en welzijnsdiensten dat aan huis geleverd kan worden kan verbeterd worden. Inwoning (bewoning van een woning door twee huishoudens) wordt gefaciliteerd. Toets en conclusie Middels het voorliggende bestemmingsplan wordt met toepassing van de gemeentelijke rood voor rood regeling een nieuwe woning toegevoegd op een bestaand (woon)erf aan de Diepenheimsestraat 63/63a. Toevoeging van een extra woning op dit bestaande erf middels de toepassing van rood voor rood is mogelijk op grond van het gemeentelijk beleid. Met het toevoegen van de woning worden er mogelijkheden gegeven voor het verlenen van mantelzorg, mocht dit nodig zijn in de toekomst. Dit sluit aan bij de uitgangspunten in de visie omtrent het langer zelfstandig kunnen wonen van ouderen. De ontwikkeling wordt landschappelijk goed ingepast. Daarbij worden bestaande landschapselementen behouden en worden er nieuwe passende elementen toegevoegd, Daarmee wordt geacht dat deze ontwikkeling past binnen het streefbeeld als bedoeld in de 'Structuurvisie Landelijk Gebied'. 3.3.3

Beleidsnota Grond voor gebruik Algemeen De gemeente Hof van Twente staat voor een enorme opgave als het gaat om het behoud van de ruimtelijke kwaliteit van het buitengebied. Tot 2030 komt naar verwachting meer dan 300.000 m2 aan agrarische bebouwing leeg te staan. Deze vrijkomende erven bieden volop kansen voor nieuwe ontwikkelingen. Om een objectieve en eenduidige toepassing van instrumentarium mogelijk te maken is een duidelijke integrale benadering van nieuwe initiatieven van belang. In het bestemmingsplan Buitengebied Hof van Twente is een aantal regelingen opgenomen die ontwikkelingen in het buitengebied eenvoudig mogelijk maken en het versterken van ruimtelijke kwaliteit (sloop en nieuwe functies) als doel hebben. Voor grootschalige projecten is echter een bestemmingsplanprocedure (herziening of wijziging) nodig. In voorliggend geval is een herziening van het bestemmingsplan benodigd. De beleidsnotitie 'grond voor gebruik' voorziet in de kaders om de gewenste ontwikkeling mogelijk te maken. Deze beleidsnotitie voorziet in de kaders met betrekking tot het VAB-beleid, Rood voor Rood beleid, beleid omtrent veldschuren, landgoederen, niet-agrarische bedrijvigheid in het buitengebied en de sloopvoucher-regeling. In dit geval zijn de kaders van het Rood voor Rood beleid en de sloopvoucher-regeling van belang.

Rood voor Rood Het doel dat de gemeente voor ogen heeft is de verbetering van de ruimtelijke kwaliteit van het landelijk gebied. Dit doel is onder andere te bewerkstelligen door de sloop van landschapsontsierende bedrijfsgebouwen. De regeling Rood voor Rood gaat uit van de sloop van een minimum oppervlakte van 1.000 m2, waarvoor ter compensatie een nieuwe woning kan worden gerealiseerd. De maximale inhoud van de te realiseren compensatiewoning bedraagt 750 m3. De compensatiekavel wordt bij voorkeur toegekend aan de locatie waar het meest wordt gesloopt en wordt gesitueerd in de directe omgeving van de te handhaven bedrijfswoning, om de erfstructuur te handhaven en de daarbij behorende clustering van bebouwing (ensemble) te bewerkstelligen. De compensatiekavel mag nabijgelegen (agrarische) bedrijven niet hinderen in hun

vastgesteld

29

Buitengebied Hof van Twente, herziening Diepenheimsestraat 63a Hengevelde

bedrijfsvoering. Het erf en de tuin worden samen met de nieuwe woning en het daarbij behorende bijgebouw op de compensatiekavel gerealiseerd. Uitgangspunt voor de grootte van het bijgebouw is 150 m2. De ruimtelijke kwaliteit moet voor alle betrokken locaties zijn gewaarborgd. In dat kader dient een landschapsplan (erfinrichtingsplan) te worden opgesteld, evenals dat een beeldkwaliteitplan/schetsplan van de nieuwe bebouwing vereist is. Er zijn eigenaren van erven die graag de voormalige (landschapontsierende) agrarische bedrijfsbebouwing willen slopen en deze op een later moment willen inbrengen in een projectwaarvoor sloopcompensatie nodig is. Om dit te stimuleren kan een eigenaar voor dit soortsituaties een sloopvoucher ontvangen. In deze sloopvoucher wordt vastgelegd hoeveel oppervlakte te slopen bebouwing in aanmerking komt. Deze voucher is 10 jaar geldig en kan ingezet worden bij projecten waarvoor sloopcompensatie nodig is.

Om gebruik te kunnen maken van de voucher-regeling moet worden voldaan aan de volgende voorwaarden: - de oppervlakte te slopen bebouwing kan niet terug worden gebouwd; - de oppervlakte te slopen bebouwing is afkomstig uit de gemeente Hof van Twente; - op de slooplocaties blijft maximaal 150 m2 aan bijgebouwen gehandhaafd, bij een grotere oppervlakte is de regeling ‘herbouw bijgebouw tot 450 m2’ van toepassing; - eerdere verplichtingen kunnen niet in de regeling worden ingebracht; - alle asbest moet worden gesaneerd. - er wordt voorzien in een goede landschappelijke inpassing en erfinrichting door middel van een erfinrichtings- en/of beplantingsplan, bij het opstellen wordt een landschapsdeskundige wordt geraadpleegd; - Als de bestemming nog Agrarisch is moet deze gewijzigd worden naar een bestemming Wonen. Toets en conclusie Middels uitvoering van het voorliggende bestemmingsplan wordt een sloopvoucher ingezet. Deze sloopvoucher is afkomstig van de Slotsweg 23 in Hengevelde. De sloopvoucher kent een oppervlakte van 2598 m2 landschapsontsierende bebouwing. Hiervan wordt 1000 m2 ingezet voor de bouw van een nieuwe woning op het perceel Diepenheimsestraat 63/63a.

In het bestemmingsplan 'Buitengebied Hof van Twente, Veegplan 2020' heeft de locatie waar de sloopvoucher voor is afgegeven (Slotsweg 23 in Hengevelde) en die wordt gebruikt in het kader van de ontwikkeling op Diepenheimsestraat 63/63 in Hengevelde reeds een bestemming 'wonen-vab' gekregen. Aan het bestemmingsplan is een erfinrichtingsplan gekoppeld, waarin de toekomstige erfinrichting en landschapsmaatregelen zijn vastgelegd. Aan de voorwaarden van de voucherregeling zijn -blijkt ook uit de afgegeven voucher- voldaan. De bouwlocatie van de nieuwe woning is gesitueerd op een bestaand erf. De inhoud van de nieuwe woning bedraagt maximaal 750 m3. Daarbij is per woning maximaal 150 m2 bijgebouwen toegestaan. Met het bouwen op dit bestaande erf worden er geen solitaire woonbestemmingen opgericht die de ruimtelijke kwaliteit van het buitengebied van de gemeente Hof van Twente verslechteren. Uit de milieutoets (paragraaf 4.2 en 4.3) blijkt dat omliggende (agrarische) bedrijven niet belemmerd worden. De beoogde ontwikkeling wordt op passende wijze ingepast. De uitvoering daarvan, evenals de sloop van de landschapsontsierende bebouwing, is gewaarborgd via een voorwaardelijke verplichting in de regels. Op gronde van voorgaande wordt geacht dat het plan past binnen de beleidsnota 'Grond voor gebruik'.

30

vastgesteld

Buitengebied Hof van Twente, herziening Diepenheimsestraat 63a Hengevelde

3.3.4

Landschapsontwikkelingsplan Haaksbergen en Hof van Twente In 2005 is een landschapsontwikkelingsplan opgesteld en vastgesteld. Per landschapstype is aangegeven welk kenmerken dienen te worden behouden en/of versterkt. De uitwerking is gebaseerd op vier thema's: -behoud en versterking van waardevolle ensembles: behoud, herstel, aanleg en onderhoud van een samenhangend patroon van landschapselementen (beplantingen inclusief lanen, historische elementen met name in het kampenlandschap, open essen en erfbeplantingen) is het speerpunt; -landschappelijke versterking van het watersysteem; - zorg voor het agrarisch werklandschap: Dit doel uit zich met name in het behouden van relicten van het voormalige kampenlandschap, zonder de patronen te willen herstellen; - inpassen van kernen en routes. Nieuwe ontwikkelingen dienen getoetst te worden aan deze visie. Inrichtingsvoorstellen krijgen als leidraad deze visie mee. Het plangebied is gelegen binnen het half open dekzandlandschap en veldontginningslandschap. In de afbeelding hieronder is de ligging aangegeven met een rode cirkel.

Figuur 3.6: uitsnede landschapsontwikkelingsplan Haaksbergen en Hof van Twente (bron: gemeente Hof van Twente) Het behoud van landschapselementen, het behoud en versterking van het landschapspatroon zijn uitgangspunt in deze landschappen. Toets Middels het opgestelde erfinrichtingsplan blijven de voor het gebied kenmerkende landschapselementen behouden en worden deze versterkt. Elementen van gebiedseigen beplanting zorgen voor de begrenzing van het erf en omliggende gronden, waardoor een voor de landschapstypen passende inrichting wordt gerealiseerd.

vastgesteld

31

Buitengebied Hof van Twente, herziening Diepenheimsestraat 63a Hengevelde

Het erf en plangebied isomgeven door een landschap met zowel grillige vormen als rationele structuren. Het erf is relatief jong en gevormd in het ontginningslandschap waarbij de bebouwing georiënteerd is op de noordelijk gelegen doorgaande weg tussen Hengevelde enDiepenheim. Het erf ligt in het ‘jong heide- en broekontginningslandschap ’ welke omschreven kan worden als een rechtlijnig landschap met laanbeplanting langs de wegenen erfbeplanting langs de perceelranden. De nieuwe woning zal qua hiërarchie op het erf ondergeschikt worden aan het bestaande hoofdgebouw op het erf. De woning heeft een op zichzelf staande kavel maar heeft een ruimtelijke relatie met de overige bebouwing. Erfbeplanting is streekeigen, inheems, versterkt het karakter van het erf en sluit aan op bestaande landschapselementen. Op en nabij het erf worden diverse beplantingsmaatregelen getroffen om de nieuwe situatie in te passen, passend in het ontginningslandschap.De aanwezigheid van beplanting op het erf was voornamelijk gericht op functionaliteit. Een boomgroep of erfboom is dan ook een kenmerkend beplantingselement op een erf. Diverse bomen versterken bestaande structuren en voegen karakter toe aan het erf. Een hagenstructuur wordt aangebracht als markering van de kavelgrenzen en draagt bij aan de herkenbaarheid van het erf.

32

vastgesteld

Buitengebied Hof van Twente, herziening Diepenheimsestraat 63a Hengevelde

Hoofdstuk 4

Omgevingsaspecten

Op grond van artikel 3.1.6 van het Besluit ruimtelijke ordening moet in de toelichting op het bestemmingsplan een beschrijving staan van het verrichte onderzoek naar de voor het plan relevante feiten en de af te wegen belangen (Algemene wet bestuursrecht, artikel 3.2). In dit hoofdstuk wordt ingegaan op de geldende wet- en regelgeving die op voorliggend plan en plangebied van toepassing zijn. Bovendien is een bestemmingsplan vaak een belangrijk middel voor afstemming tussen de milieuaspecten en ruimtelijke ordening. In dit hoofdstuk worden daarom de resultaten van het onderzoek naar o.a. de milieukundige uitvoerbaarheid beschreven. Het betreffen voor zover relevant de thema's geluid, bodem, luchtkwaliteit, externe veiligheid, milieuzonering, geur, ecologie, archeologie & cultuurhistorie, verkeer, water en vormvrije m.e.r-beoordeling.

4.1

Vormvrije m.e.r.-beoordeling Op 1 april 2011 is het huidige Besluit milieueffectrapportage in werking getreden. Op 7 juli 2017 zijn er enkele wijzigingen doorgevoerd binnen dit besluit om de m.e.r.-procedure eenduidiger en overzichtelijker te maken, alsmede het aspect milieueffectrapportage explicieter te behandelen in aanvragen. Dit besluit heeft tot doel het vaststellen van mogelijke, ernstig nadelige milieugevolgen ten gevolge van een activiteit binnen de aanvraag. Binnen het Besluit milieueffectrapportage zijn een tweetal mogelijkheden opgenomen hoe om te gaan met dit besluit bij een aanvraag. Wanneer de beoogde activiteit in de D-lijst van het Besluit milieueffectrapportage wordt benoemd, maar onder de gestelde drempelwaarden blijft, volstaat een vormvrije m.e.r.-beoordeling. Wanneer de beoogde activiteit in de D-lijst van het Besluit milieueffectrapportage wordt benoemd en bovendien de gestelde drempelwaarden overstijgt, is de betreffende aanvraag m.e.r.-plichtig. Op dat moment zal een m.e.r.-rapportage op moeten worden gesteld. Toets Het begrip 'stedelijk ontwikkelingsproject' is niet gedefinieerd. In de toelichting op het Besluit m.e.r. zijn wel een aantal voorbeelden van bouwprojecten opgenomen die als stedelijk ontwikkelingsproject kunnen worden aangemerkt.

In dat kader wordt verwezen naar woningen, parkeerterreinen, theaters, sportcentra, kantoorgebouwen en dergelijke of een combinatie daarvan. Of sprake is van een 'stedelijk ontwikkelingsproject' hangt af van de concrete omstandigheden van het geval. Onder andere de aard en de omvang van de voorziene wijziging van de stedelijke ontwikkeling spelen daarbij een rol. Of de ontwikkeling per saldo aanzienlijke negatieve gevolgen voor het milieu kan hebben, is daarbij niet relevant. Gelet op de uitspraak van de Raad van State van 31 januari 2018 (ECLI:NL:RVS:2018:348) lijken de volgende aspecten relevant voor de vraag of sprake is van een stedelijk ontwikkelingsproject: de aard en omvang van de ontwikkeling; de vormgeving en opzet; de schaalgrootte; de ligging; de voorgenomen functie(wijziging), en; de vraag of sprake is van een bestaand of van een te realiseren bouwwerk. Als een project voorziet in een (gedeeltelijke) functiewijziging, maar de bebouwde

vastgesteld

33

Buitengebied Hof van Twente, herziening Diepenheimsestraat 63a Hengevelde

oppervlakte hetzelfde blijft, lijkt gelet op de uitspraak van de Raad van State van 31 januari 2018 (ECLI:NL:RVS:2018:348) geen sprake te zijn van een stedelijk ontwikkelingsproject als bedoeld in het Besluit m.e.r. Op basis van deze uitspraak lijken de volgende aspecten voor de vraag of sprake is van een stedelijk ontwikkelingsproject relevant: (een uitbreiding) van de bebouwde oppervlakte, de opzet en de vormgeving van de ontwikkeling. Ten aanzien van de relevante aspecten kan tevens een verwijzing worden gemaakt naar de uitspraak van de Raad van State van 29 juli 2020 (ECLI:NL:RVS:2020:1832). Gelet op de toename van de bebouwde oppervlakte kan aansluiting worden gezocht bij de uitspraak van de Raad van State van 12 juni 2019 (ECLI:NL:RVS:2019:1879). In deze uitspraak heeft de Raad van State geoordeeld dat de realisatie van twee woningen op voorheen (hobbymatige) agrarische gronden niet wordt aangemerkt als een stedelijk ontwikkelingsproject. Hoewel het plan betrekking heeft op de toevoeging van (aantal woningen) op (bestemming/grond), kan gelet op de uitspraak van 12 juni 2019 worden geconcludeerd dat het plan niet voorziet in een nieuw stedelijk ontwikkelingsproject als bedoeld in kolom 1 van categorie 11.2 van onderdeel D van de bijlage bij het Besluit milieueffectrapportage.

Daarbij is van belang dat het ruimtebeslag van de voorziene bebouwing beperkt is en dat de voorziene ontwikkeling gepaard gaat met een beperkte uitbreiding van de bebouwing op het perceel. Onderliggend bestemmingsplan maakt de bouw van één extra woning op een bestaand erf in het buitengebied mogelijk. Volledigheidshalve is een aanmeldnotitie opgesteld. Hieruit blijkt dat de ontwikkeling geen significant negatieve gevolgen heeft.

4.2

Milieuzonering Zowel de ruimtelijke ordening als het milieubeleid stellen zich ten doel een goede kwaliteit van het leefmilieu te handhaven en te bevorderen. Dit gebeurt onder andere door milieuzonering. Onder milieuzonering verstaan we het aanbrengen van een voldoende ruimtelijke scheiding tussen milieubelastende bedrijven of inrichtingen enerzijds en milieugevoelige functies als wonen en recreëren anderzijds. De ruimtelijke scheiding bestaat doorgaans uit het aanhouden van een bepaalde afstand tussen milieubelastende en milieugevoelige functies. Die onderlinge afstand moet groter zijn naarmate de milieubelastende functie het milieu sterker belast. Milieuzonering heeft twee doelen: het voorkomen of zoveel mogelijk beperken van hinder en gevaar bij woningen en andere gevoelige functies; het bieden van voldoende zekerheid aan bedrijven dat zij hun activiteiten duurzaam onder aanvaardbare voorwaarden kunnen uitoefenen. Voor het bepalen van de aan te houden afstanden wordt de VNG-uitgave 'Bedrijven en Milieuzonering' uit 2009 gehanteerd. Deze uitgave bevat een lijst, waarin voor een hele reeks van milieubelastende activiteiten (naar SBI-code gerangschikt) richtafstanden zijn gegeven ten opzichte van milieugevoelige functies. De lijst geeft richtafstanden voor de ruimtelijk relevante milieuaspecten geur, stof, geluid en gevaar.

De grootste van de vier richtafstanden is bepalend voor de indeling van een milieubelastende activiteit in een milieucategorie en daarmee ook voor de uiteindelijke richtafstand. De richtafstandenlijst gaat uit van gemiddeld moderne bedrijven. Indien bekend is welke activiteiten concreet zullen worden uitgeoefend, kan gemotiveerd worden uitgegaan van de daadwerkelijk te verwachten milieubelasting, in plaats van de richtafstanden. De afstanden worden gemeten tussen enerzijds de grens van de bestemming die de milieubelastende functie(s) toelaat en anderzijds de uiterste situering van de gevel van een milieugevoelige functie die op grond van het bestemmingsplan/wijzigingsplan mogelijk is.

34

vastgesteld

Buitengebied Hof van Twente, herziening Diepenheimsestraat 63a Hengevelde

Hoe gevoelig een gebied is voor milieubelastende activiteiten is mede afhankelijk van het omgevingstype. De richtafstanden van de richtafstandenlijst gelden ten opzichte van het omgevingstype 'rustige woonwijk/buitengebied' dan wel 'gemengd gebied'. In figuur 4.1 zijn de richtafstanden weergegeven.