12. Raadsvoorstel Lening Zonnepark Rikkerink ECHT.pdf

S[

&

e'

Hof van eTwente

.. °… Onderwerp

Lening Zonnepark Rikkerink ECHT

Datum collegebesluit

26 april 2021

Zaaknummer Portefeuillehouder

126651 H.J. Scholten

Medewerker

(geanonimiseerd) L |

Doel

Uitvoering geven aan het in het Treasurystatuut gestelde beleid waardoor coöperatie ECHT het publiek belang kan dienen middels exploitatie van een deel van zonnepark 't Rikkerink. Voorstel

.

Het standpunt omtrent financieringsaanvragen voor postcoderoosprojecten (waarbij de kern van de postcoderoos ervoor zorgt dat sommige kernen in Hof van Twente niet in aanmerking komen voor de postcoderoosregeling maar sommige postcodes buiten Hof van Twente wel) in te nemen dat postcoderoosprojecten grensoverschrijdend werken waardoor een beperkt deel van de financiering ten goede kan komen aan inwoners buiten Hof van Twente;

. .

De coöperatie ECHT, waarmee zonnepark 't Rikkerink wordt geëxploiteerd, aan te wijzen als partij die door middel van dit zonnepark 't Rikkerink het publiek belang dient; Het college toestemming geven een lening te verstrekken aan coöperatie ECHT ad € 327.103 die in 15 jaar lineair wordt afgelost, waarvoor een rentevergoeding wordt betaald én een risico-opslag van 0,5% in rekening wordt gebracht.

Argumenten Aanleiding

Eind 2020 heeft ECHT (EnergieCoöperatie Hof van Twente) kenbaar gemaakt dat ze door Twence is uitgekozen om een deel van het zonnepark 't Rikkerink in Ambt Delden te kunnen gaan exploiteren. De planning is dat zij hun deel van het zonnepark eind 2021 overneemt van Twence waarvoor ECHT een financiering nodig heeft. Gezien de gemeentelijke duurzaamheidsambities heeft ECHT hun businesscase begin 2021 bij de gemeente ingediend, vergezeld van een rekenexercitie in Excel. Deze is beoordeeld op onder andere financiële houdbaarheid en het advies ligt in dit collegevoorstel voor. Publiek belang Bij het door de gemeente verstrekken/garanderen van geldleningen is het altijd de vraag in hoeverre de investering waarvoor een financiering wordt gevraagd het publiek belang dient (of dat het wellicht een maatschappelijk belang is). In het Treasurystatuut 2021 staat hierover

het volgende: Onder publiek belang wordt verstaan: ‘een maatschappelijk belang waarin het economische regelstelsel van de markt niet of onvoldoende kan voorzien, doordat het niet in de eerste plaats gaat om winstgevendheid, maar om algemeen nut'. Om er daarnaast zeker van te zijn dat de lening/garantie wordt gebruikt voor een investering waarvan het rendement terecht komt bij de gemeenschap, is in een tweetal leden van hetzelfde Treasurystatuut het volgende beschreven: 7.1.1. De activiteiten waarvoor de aanvragende partij een lening of garantie van de gemeente verlangt dienen het lokaal publiek belang, passen binnen staand gemeentelijk beleid en komen in overwegende mate ten goede aan de inwoners van de gemeente Hof van

Twente.

7.1.2. Er wordt geen garantie/lening verstrekt aan een partij die activiteiten ontplooit in een markt waar andere commerciële ondernemingen gelijke producten of diensten aanbieden of aan ondernemingen waarbij het aandeelhouderschap niet voor eenieder in de lokale gemeenschap open staat en waarbij het bedrijfsresultaat terugvloeit naar een beperkte kring van private aandeelhouders.

Gezien de breed gedragen duurzaamheidsambities van de raad en het college, de eerder verstrekte leningen/garanties aan de coöperatie Hof van Twente op Rozen t.b.v. hun postcoderoosproject en het zonnepark aan de Entersestraat te Goor, valt er genoeg voor te zeggen dat ook de investering die gedaan wordt middels deze financieringsaanvraag onder het publiek belang te scharen valt. Zeker omdat een deel van het investeringsbedrag bij inwoners wordt opgehaald waardoor zij direct kunnen profiteren van deze duurzaam opgewekte energie; een grote plus t.0.v. de grote investeerders die zonneparken exploiteren waarbij het rendement terugvloeit naar enkele grootaandeelhouders. Aandachtspunt bij deze financieringsaanvraag is wél het 'buitensluiten' van sommige postcodes binnen de gemeente; hierover meer onder het punt "Geografisch bereik van de postcoderoosregeling". Doel coöperatie De in 2013 opgerichte coöperatie ECHT heeft als doel om onder andere doelmatig en efficiënt energieverbruik te stimuleren, de lokale economie te stimuleren, duurzame energie lokaal op te wekken en al hetgeen hiermee verband houdt of daartoe bevorderlijk kan zijn. Naast deze niet-financiële voordelen kunnen leden van de coöperatie op drie manieren financieel profiteren van de coöperatie. Leden betalen jaarlijks een ledenbijdrage en hebben hierdoor één stem in de ledenvergadering.

Leden kunnen middels deze stem profiteren van hun lidmaatschap doordat zij: 1. Mee kunnen delen in de winst van de coöperatie; 2. _ Via de coöperatie, bij Greenchoice, een korting op de standaardenergieprijzen krijgen; 3. _ Via het aankopen van obligaties 5% rendement behalen op hun inleg (hieronder nader

uitgelegd). Door middel van het projectplan voor zonnepark ‘t Rikkerink verwezenlijken ze hun doel om lokaal duurzame energie op te wekken. Financieringsopzet- en aanvraag De financieringsstructuur van het zonnepark 't Rikkerink is ingestoken op een manier waarbij twee soorten vreemd vermogen wordt aangetrokken; uitgifte achtergestelde obligaties aan leden van de coöperatie en een lening via de gemeente Hof van Twente, lineaire aflossing in 15 jaar. De totaal benodigde financiering is € 407.629. De hoogte van de gevraagde financiering van de gemeente bedraagt € 327.103 (senior lening), het aan te trekken achtergestelde vreemd vermogen middels obligaties € 50.526 en de coöperatie heeft € 30.000 eigen vermogen (subsidie en voorschot). Het aantal obligaties dat wordt uitgegeven

bedraagt 1.011 voor € 50 per stuk. Jaarlijks wordt 5% rendement uitgekeerd aan obligatiehouders en de gemeente krijgt een nog nader vast te stellen percentage + een risico-opslag à 0,5% (in de businesscase wordt gemakshalve gerekend met 1,5% financieringslast). Het definitieve rentetarief waartegen de lening wordt verstrekt wordt bepaald op het moment dat de gemeenteraad positief heeft besloten en de conceptleningsovereenkomst wordt opgesteld. Vanwege de regels die gelden voor de nieuwe postcoderoosregeling is de coöperatie gebonden aan minimaal één geregistreerde deelnemer per 5 geïnstalleerd Kilowattpiek (5.000 Wp). De businesscase gaat uit van een geïnstalleerd vermogen van 416.250 Wp waardoor het minimaal aantal deelnemers voor 't Rikkerink uitkomt op afgerond 83 (maximaal 1.011). Dit houdt in dat er afgerond maximaal 12 obligaties per deelnemer gekocht mogen worden om het aantal verplichte leden te halen. De coöperatie maakt het

door het uitgeven van obligaties van € 50 per stuk mogelijk voor iedere inwoner, hoe klein de portemonnee ook is, lid te worden van, en deel te nemen in, dit project. Hiermee wordt voorkomen dat het rendement op de investering terecht komt bij een (klein) groepje inwoners, mede mogelijk gemaakt door de gemeente dankzij haar goedkope financiering.

Het aantal obligaties dat uitgegeven wordt kán verhoogd worden door het bedrag per obligatie naar beneden bij te stellen. Zo wordt dit project voor nog meer inwoners toegankelijk. Het is dan wel de vraag in hoeverre het aantal benodigde obligaties wordt verkocht. Het aan te trekken vermogen middels obligaties kan niet worden verhoogd omdat dit een hogere financieringslast met zich meebrengt waardoor de businesscase verandert.

Geografisch bereik van de postcoderoosregeling Deze manier waarop de coöperatie ECHT is opgezet staat gelijk aan die van Hof van Twente Op Rozen, echter is er een belangrijk verschil. Waar Hof van Twente op Rozen zich specifiek richt op inwoners van Hof van Twente als leden/deelnemers, richt ECHT zich breder. Omdat ECHT gebruik maakt van de nieuwe postcoderegeling (het zonnepark wordt in Ambt Delden gerealiseerd waarmee dit de kern wordt), wordt ook een aantal andere postcodes 'actief’, Borne, Hengelo, Bornerbroek en Enter. De coöperatie is van plan om ook in deze postcodes leden te gaan werven. Het wrange is dat hierdoor Diepenheim niet in aanmerking komt voor dit project (Diepenheim grenst niet direct aan Ambt Delden). Hierdoor wordt een kern uit Hof van Twente buitengesloten. Het is echter de vraag of je hierdoor het project niet door moet laten gaan; er zitten immers nog meerdere projecten in de pijplijn elders in de Hof

waardoor bij toekomstige projecten andere postcodes niet mee kunnen doen. Binnen de gemeente Hof van Twente valt/vallen er namelijk altijd een of meerdere postcodes buiten de reikwijdte van de postcoderoos. Als Ambt Delden als kern wordt gekozen valt Diepenheim er buiten en wanneer Markelo wordt gekozen vallen bijvoorbeeld Bentelo en Stad Delden er buiten. Feit blijft dat de energie binnen Hof van Twente wordt opgewekt en het overgrote deel van de postcodes binnen Hof van Twente mee kunnen doen. Het is bij dit soort postcoderoosprojecten -niet te doen om ze op te knippen zodat enkel dat deel van de postcodes van de roos die binnen de gemeentegrenzen vallen deel kunnen nemen. Zo wordt de potentie van het project niet maximaal benut en is het maar de vraag in hoeverre het benodigde deel van het vreemd vermogen via obligaties wordt aangetrokken. Zoals hierboven reeds aangegeven stelt het recentelijk vastgestelde Treasurystatuut 2021

onder punt 7.1.1. dat activiteiten die door de gemeente (indirect) gefinancierd worden in overwegende mate ten goede moeten komen aan de inwoners van de gemeente Hof van Twente. Bij dit soort projecten is dit wel het geval. Omdat er in de toekomst meer van dit soort financieringsaanvragen kunnen komen, wordt voorgesteld om het volgende standpunt in te nemen:

.

Het college en de raad staan toe dat postcoderoosprojecten grensoverschrijdend werken waardoor een beperkt deel van de financiering ten goede kan komen aan inwoners buiten Hof van Twente; de financiering wordt zonder aanvullende voorwaarden in z'n geheel verstrekt;

Risico’s

De businesscase is solide, de inkomsten redelijk 'behoudend' geraamd en er is onderaan de streep een positief bedrijfsresultaat (EBITDA en cashflow zijn beide positief). Voor de gemeente is de DSCR (Debt Service Coverage Ratio) een goede graadmeter om het kredietrisico in te schatten. De DSCR is een kengetal dat de verhouding weergeeft tussen de betalingscapaciteit en de financiële verplichtingen en moet, zeker vanuit de kredietverstrekker gezien, gedurende de looptijd van de financiering altijd boven de 1,0 uitkomen. De DSCR is goed (zowel voor als na aflossing + rente senior lening) en is gedurende de looptijd van de lening altijd boven de 1,0. Wanneer het DSCR voor alleen de lening van de gemeente wordt berekend, heeft deze een gemiddelde van 1,39. De gemiddelde DSCR voor de totale financiering (inclusief obligaties) komt uit op ongeveer 1,17. De marges zijn niet groot (de nettowinst loopt van € 2.300 in het eerste jaar langzaam op naar€ 3.400 in het

laatste jaar van de exploitatie), maar gezien de veilige raming van de inkomsten kan worden gezegd dat de businesscase betrouwbaar is en dat er een grote mate van zekerheid bestaat dat de lening die van de gemeente gevraagd wordt netjes in 15 jaar terugbetaald kan worden, samen met een rentevergoeding; het kredietrisico/debiteurenrisico is klein. Gevolg van het geringe bedrijfsresultaat is wel dat leden hierdoor meedelen in een beperkte winst waardoor er, naast het rendement op obligaties en het voordeel op de energierekening, weinig overblijft.

Tot slot zijn de obligaties achtergesteld ten opzichte van de lening van de gemeente. Dit verkleint het risico voor de gemeente verder. Kijkend naar bovenstaande kan geconcludeerd worden dat het debiteuren/kredietrisico bij deze lening beperkt is. Bij het verstrekken van leningen/garanties wordt altijd een inschatting gemaakt bij de

begroting in de risicoparagraaf wat het risico is van deze verstrekte financiering. Deze lening zal worden meegenomen voor 2,5% van het uitstaande vermogen; afgerond € 8.000 in het eerste jaar. Alternatieven

Naast het standpunt dat postcoderoosprojecten grensoverschrijdend werken, zijn de volgende twee standpunten denkbaar: . Het college en de raad staan toe dat postcoderoosprojecten grensoverschrijdend werken, maar stellen als voorwaarde dat de andere gemeenten waarin het

desbetreffende postcoderoosproject actief wordt, ook een deel van de financiering voor haar rekening neemt; .

Het college en de raad staan niet toe dat postcoderoosprojecten grensoverschrijdend werken en eisen van coöperaties dat ze enkel leden werven binnen Hof van Twente.

De gemeente kan er uiteraard ook voor kiezen om de lening niet te verstrekken en ECHT elders een financiering te laten zoeken. Hierdoor zal de financieringslast (een stuk) hoger uitvallen. Bij een rentetarief van 3% zal de eerste paar jaar zelfs een verlies gemaakt worden als de andere variabelen gelijk blijven. De kans op het succesvol op de markt aanvragen van

een financiering wordt hierdoor erg klein, zeker omdat de BNG geen leningen meer verstrekt onder de € 1 min. De BNG heeft wel diverse duurzaamheidsfondsen (€ 100.000 € 2.500.000), maar hier hangt een hoger prijskaartje aan van tussen de 3% en 5%. Bij deze tarieven is de businesscase niet sluitend en zal ECHT de financiering niet rond krijgen. Vervolg Wanneer de raad positief besloten heeft kan het rentetarief worden vastgesteld waartegen de coöperatie de lening kan afsluiten. Hier wordt gekeken waartegen de gemeente op het moment van het opstellen van de leningsovereenkomst geld kan aantrekken voor een gelijksoortige financiering. Verder verwacht ECHT dat het park in september wordt opgeleverd waarna ze het kunnen overnemen. ECHT wil, bij een positief besluit, gedurende het tweede kwartaal geïnteresseerden gaan informeren en de aanvraag postcoderoos nieuwe stijl indienen. Bij

een positief besluit wordt een leningsovereenkomst opgesteld en een rentetarief vastgesteld; dit wordt door het college afgewikkeld.

Burgemeester en wethouders van Hof van Twente, de secretaris,

(geanonimiseerd) _ drs7D. Lacroix

de buggemeester,

(geanonimiseerd) rsAfA.M. Nauta-van Moorsel MPM