Visiedocument Tennisverenigingen HW maart 2025
Tekst van het document
Toekomstvisie Tennis- en padelverenigingen HW Versie 1.1
Datum Status
Maart 2025 Definitief
Concept | Toekomstvisie | Maart 2025
Colofon
Opstellers Versienummer
Tennis- en padelverenigingen Hoeksche Waard 1.1
Pagina 2 van 17
Concept | Toekomstvisie | Maart 2025
Inhoud
Inleiding
4
1. Tennisverenigingen in de Hoeksche Waard
5
2. Structuur van de verenigingen
7
3. Beleid gemeente(n)
8
4. Landelijk beeld gemeentelijk beleid bij Tennis en Padel
12
5. Toekomst van de tennis- en padelverenigingen in de Hoeksche Waard
14
6. Voorstel ondersteuning door gemeente
15
Pagina 3 van 17
Concept | Toekomstvisie | Maart 2025
Inleiding Tennis is een populaire sport in ons land, na voetbal is het de tweede sport. Meer dan 1 miljoen mensen tennissen regelmatig en met meer dan 200.000 competitiespelers heeft Nederland één van de grootste centraal georganiseerde tenniscompetities ter wereld. Dankzij een prachtige infrastructuur met meer dan 1.650 tennisverenigingen en 10.000 tennisbanen is er voor iedereen wel een tennisvereniging in de buurt te vinden.1 Sinds een aantal jaar is ook de racketsport padel enorm in opkomst. Padel is wat laagdrempeliger op te pakken dan tennis. Hierdoor gaan ook veel mensen op relatief latere leeftijd beginnen met padel. De sport is echter ook populair onder jongeren en jong volwassenen.
Aanleiding De gemeente Hoeksche Waard is het beleid ten aanzien van sportaccommodaties aan het herzien. In de keuzenota die door de gemeenteraad van de Hoeksche Waard is aangenomen is hierin een aantal keuzes gemaakt. Als tennis- en padelverenigingen maken wij ons met het oog op onze toekomst ernstig zorgen om deze keuzes. Daarom schetsen wij in dit document: de huidige situatie van onze verenigingen; onze kijk op het beleid van de gemeente; een beeld hoe andere gemeenten omgaan met tennis- en padelverenigingen een voorstel hoe we als tennis- en padelverenigingen een gezonde toekomst tegemoet kunnen.
1
https://www.tennis.nl/alles-over-tennis/kennismaken-met-tennis/tennis-in-nederland/ Pagina 4 van 17
Concept | Toekomstvisie | Maart 2025
1. Tennisverenigingen in de Hoeksche Waard Veel tennisverenigingen in de Hoeksche Waard bestaan al decennialang. Ze werden veelal opgericht door individuen die behoefte hadden om tennis in verenigingsverband te organiseren. Tennis was in die tijd nog een beetje een ‘chique’ sport. Geld dat benodigd was voor de aanleg van de banen en de bouw van een clubhuis kwam in veel gevallen van rijke leden of leden met een eigen bedrijf die geld/middelen sponsorden om zo van start te kunnen. Tennis is op ons eiland inmiddels na voetbal de meest beoefende sport in verenigingsverband. Een aantal van de 1.650 verenigingen bevindt zich in de Hoeksche Waard. Dat zijn er om precies te zijn 12, met elk hun eigen karakter en geschiedenis. Deze 12 verenigingen zijn aangesloten bij de Koninklijke Nederlandse Lawn Tennisbond (KNLTB). Er zijn 2.995 inwoners lid van één van deze 12 tennisen padelverenigingen in de Hoeksche Waard (peildatum oktober 2024). Dat aantal is mede door de snelst groeiende sport van Nederland, te weten padel, aan het stijgen. Tennis en padel is een sport voor jong en oud. Er zijn leden van 4 jaar en leden van boven de 80. In verhouding tot andere sporten is de leeftijdsspreiding bij tennis en padel vrij groot. De verenigingen in de Hoeksche Waard doen mee aan competities en organiseren toernooien.
Daarbij spelen verenigingen binnen de Hoeksche Waard veel tegen elkaar en tegen verenigingen in de buurt. Daarbuiten organiseren de verenigingen in de Hoeksche Waard ook meer informele wedstrijden tegen elkaar. En is er ook onderling contact over waar we elkaar als verenigingen kunnen helpen en versterken. De verenigingen spelen op verschillende ondergronden. Van oudsher wordt tennis gespeeld op gravel. In de Hoeksche Waard zijn er verenigingen die op deze ondergrond spelen. Daarnaast zijn er ook kunstgras banen en all-weather banen. Er zijn in de Hoeksche Waard met het verdwijnen van de binnenbanen in sporthal de Boogerd geen mogelijkheden meer om binnen te spelen. Het is in de Hoeksche Waard ook niet mogelijk om op een binnenbaan padel te spelen. Liefhebbers van tennis en padel worden in de winterperiode zo gedwongen elders onderdak te zoeken.
Uitdagingen Onze verenigingen hebben zich de afgelopen decennia verder ontwikkeld. Het is gelukkig al lang geen sport meer voor een specifieke groep mensen of ondernemers. Onze leden zijn een mooie afspiegeling van de samenleving. Iedereen is welkom en het ledenaantal is de laatste jaren gelukkig weer wat aan het stijgen. Toch lopen tennisverenigingen tegen een aantal uitdagingen aan. Sponsoren Waar sponsoren in het verleden een belangrijk deel van de inkomsten genereerden blijkt het steeds lastiger om sponsoren aan de vereniging te binden én zien we dat het sponsorbedrag per sponsor terugloopt. We zien hiervoor grofweg twee oorzaken. • Een eerste oorzaak is dat dat in het verleden een groot deel van de sponsoren voortkwam uit ondernemingen van leden die zelf verbonden waren aan de vereniging. Het aantal leden dat hiertoe in staat is, is sterk afgenomen. • Een tweede oorzaak is dat veel sponsoring normaliter komt van lokaal gewortelde ondernemers die een binding hebben met een dorp. We zien dat Pagina 5 van 17
Concept | Toekomstvisie | Maart 2025
steeds meer van dergelijke bedrijven worden overgenomen door grotere partijen die minder of geen binding hebben met een dorp en/of via webshops georganiseerd zijn en daardoor de sponsoring stopzetten. Stijgende kosten De kosten voor onze verenigingen zijn de laatste jaren toegenomen. Dat zit hem deels in de materialen die nodig zijn voor het onderhouden van de banen en overige inkopen, maar bovenal in de energiekosten. De clubgebouwen zijn op een enkele uitzonderingen na vrij oud. Dit zorgt ervoor dat het veel energie vraagt om ze enigszins te verwarmen. Kleedkamers maken veel gebruik van traditionele CVketels. Daarnaast wordt er voornamelijk in de avond gespeeld, waardoor er veel gebruik wordt gemaakt van verlichting. Binnen de harmonisatie worden ook de retributies herzien. Voor een aantal verenigingen pakt dit nadelig uit en gaan hun jaarlijkse kosten omhoog. Voor TC de Binnenmaas en TV Puttershoek betekent dit bijvoorbeeld een verhoging van jaarlijks respectievelijk bijna € 1.000 en € 1.400. Vrijwilligers Verenigingen draaien grotendeels op vrijwilligers. Zij onderhouden en verzorgen het park en het clubhuis, organiseren evenementen en staan achter de bar. Op deze manier kunnen de kosten in toom gehouden worden. Daarnaast verzorgen vrijwilligers binnen een aantal verenigingen (deels) het onderhoud van de banen.
Onderhoud van de banen vindt wekelijks plaats en vraagt een aanzienlijke tijdsinvestering. Daarnaast zijn er materialen en onderhoudsmachines nodig. Het is een bredere trend dat het steeds lastiger is voor verenigingen om voldoende vrijwilligers te vinden om alle taken uit te kunnen voeren. Waar in het verleden de leden van een vereniging ook een belangrijk deel van hun sociale contacten onderhielden komt een deel van de leden nu ook puur en alleen om te sporten en is ook het animo om vrijwilligerstaken op te pakken lager. Bij de meeste verenigingen wordt of werd onderhoud uitgevoerd door leden die relatief vroeg zijn gestopt met werken. Het aantal zogenoemde ‘Vutters’ neemt snel af.
Pagina 6 van 17
Concept | Toekomstvisie | Maart 2025
2. Structuur van de verenigingen De 12 verenigingen bij elkaar tellen 67 tennisbanen en 12 padelbanen. Dit zijn allen door de KNLTB goedgekeurde banen. Het eigenaarschap van die banen ligt bij de verenigingen. Een aantal verenigingen zit op eigen grond en een aantal verenigingen zit op grond van de gemeente. Daarover zijn op dit moment verschillende afspraken waarbij de gemeente het voornemen heeft om die afspraken te harmoniseren. Onze verenigingen dragen dus zelf de verantwoordelijkheid voor de investeringen die nodig zijn voor aanleg van nieuwe banen en de renovatie van bestaande banen én voor het onderhoud van de banen en alle benodigde materialen en machines. Dat geldt ook voor de kosten en investeringen aan een clubhuis. Voor de aanleg en renovatie worden vaak grote verplichtingen (leningen) aangegaan. Onderhoud doen verenigingen veelal zelf voor zover dit mogelijk en toegestaan is zonder professionele hulp en mits er voldoende kundige vrijwilligers beschikbaar zijn. Dat is vooral ingegeven omdat het financieel vrijwel onmogelijk is om het volledige onderhoud uit te besteden. Afhankelijk van de ondergrond blijft het uitbestede onderhoud een grote kostenpost binnen de verenigingen. Inkomsten van de verenigingen bestaan voor het belangrijkste deel uit contributie.
De gemiddelde contributie voor een volwassen lid bedraagt afhankelijk van de vereniging zo rond de € 175,- tot € 220,-. Hiervoor heeft een lid alleen het recht om te spelen. Kosten voor training, kleding, competitie en materiaal zit hier nog niet bij. Voor een jeugdlidmaatschap is de contributie gemiddeld genomen aanzienlijk lager, maar de kosten voor alle overige zaken zijn gemiddeld genomen hoger, voornamelijk doordat het voor de jeugdleden essentieel is om training te volgen. Voor een jeugdlid komen de kosten per jaar inclusief training, materiaal etc. uit op circa € 500,-. Wanneer een jeugdlid meer dan één keer per week wil trainen nemen deze kosten nog verder toe. Dat is in vergelijking met andere sporten die in tegenstelling tot tennis en padel wel onder de basissporten vallen heel fors en zorgt ervoor dat het vanuit financieel oogpunt voor veel ouders lastiger is om als sport voor hun kind tennis of padel te kiezen, ondanks dat dit wel de voorkeur van het kind kan hebben. De contributie die binnen komt gaat namelijk grotendeels naar rente en aflossingen van leningen en het onderhoud van het park en de banen.
Pagina 7 van 17
Concept | Toekomstvisie | Maart 2025
3. Beleid gemeente(n) De gemeente Hoeksche Waard is op 1 januari 2019 ontstaan uit een fusie van de gemeenten Binnenmaas, Cromstrijen, Korendijk, Oud-Beijerland en Strijen. Ondanks dat de nieuwe gemeente al enige tijd bestaat is het beleid ten aanzien van sportaccommodaties nog niet geharmoniseerd. Daartoe wordt door de gemeente nu een poging gedaan.
Keuzenota en beleidsplan Harmonisatie Buitensport Accommodaties De gemeenteraad heeft op 27 februari 2024 de keuzenota Harmonisatie Buitensport accommodaties aangenomen. In de voorafgaande oordeelsvormende vergadering, waar het stuk overigens niet inhoudelijk werd behandeld, is er namens de gezamenlijke tennisverenigingen door Gerard Booden, penningmeester van TPV Bonaventura bij de gemeenteraad ingesproken. Dit agendapunt wordt in maart 2025 opnieuw door de gemeenteraad behandeld. Bij de beeldvormende vergadering is er opnieuw in gesproken om de situatie van tennis- en padelverenigingen nogmaals onder de aandacht te brengen. Er is in de aanloop naar het inbrengen van deze keuzenota niet met onze verenigingen gesproken. Dat is naar ons idee een gemiste kans, omdat dit veel onduidelijkheid en verwarring had gescheeld. Hierdoor is het voor de gemeente onmogelijk om een goed beeld van de situatie van onze verenigingen te krijgen. Onze verenigingen zijn teleurgesteld over het aannemen van deze keuzenota en de daarin gemaakte keuzes. Dit heeft niet alleen te maken met de uiteindelijke inhoud, maar ook met het proces dat vooraf is gegaan aan deze keuzenota en de totstandkoming ervan binnen de gemeenteraad. Als verenigingen zijn we van mening dat: • •
De gemeenteraad een onzorgvuldig besluit heeft genomen met het aannemen van deze keuzenota. Er sprake is van oneerlijke concurrentie tussen buitensportverenigingen door het gemeentelijk beleid.
In deze paragraaf zullen we dit puntsgewijs nader onderbouwen. 1. Het afwegingskader ontbreekt In het beleidsplan is onduidelijk wat het afwegingskader is waarop de keuze voor een basissport is gebaseerd. In het beleidsplan wordt wel genoemd welke criteria ‘over het algemeen worden gehanteerd’. Het gaat hierbij om de volgende criteria. a.
een sport die landelijk algemeen aanvaard is; - Tennis is na voetbal de grootste sport van Nederland. b. een sport die in nagenoeg elke gemeente van Nederland wordt beoefend; - Er zijn 1.650 tennis- en/of padelverenigingen verspreid over heel Nederland. c. een sport gericht op een door mensen ondernomen lichamelijke activiteit in de openlucht; - In de Hoeksche Waard is het alleen maar mogelijk om buiten te tennissen en te padellen. d. een sport die een bijdrage levert aan de doelstellingen van het gemeentelijk sportbeleid;
Pagina 8 van 17
Concept | Toekomstvisie | Maart 2025
- Tennis en padel vragen om een behoorlijke lichamelijke inspanning waar zowel jonge, maar zeker ook oudere mensen aan deelnemen. In die zin sluit het goed aan bij het streven van de gemeente Hoeksche Waard om ook ouderen aan het sporten te krijgen en te houden. e. een sport die in de openbare ruimte of op de commerciële markt niet wordt aangeboden; - Er zijn in de Hoeksche Waard geen commerciële aanbieders van zowel tennis- als padelbanen. f. een sport die wordt aangeboden en beoefend zonder winstoogmerk; - Onze verenigingen hebben geen winstoogmerk. Er zijn in de Hoeksche Waard ook geen commerciële aanbieders aanwezig. g. een sport die bij NOC*NSF is aangesloten; - De KNLTB waar zowel tennis als padel onder vallen is aangesloten bij NOC*NSF. h. een sport die zonder gemeentelijke steun niet of niet laagdrempelig kan worden aangeboden - Bij punt 3 van dit hoofdstuk onderbouwen we waarom dit het geval is. Als verenigingen zijn wij van mening dat wij ruimschoots aan deze criteria voldoen. Zeker als je dat in verhouding ziet met de keuze voor andere basissporten, zoals jeu de boules, schaatsen en beachvolleybal. De keuze voor een bassisport lijkt niet genomen te zijn op basis van een afwegingskader maar te zijn gebaseerd op het in stand houden van de huidige situatie voor het zijn van basis- en plussporten.
2. De keuzenota bevat onjuistheden In de keuzenota die door de gemeenteraad is aangenomen staan een aantal onjuistheden. Het aantal banen van een aantal verenigingen is niet correct. Padelbanen zijn geheel niet meegenomen in de nota. Informatie van de verenigingen in Oud-Beijerland (TVO), Nieuw-Beijerland (TV de Molen), Numansdorp (TV Numansdorp) en Klaaswaal (TV Klaaswaal) is niet opgenomen omdat zij niet als sportaccommodatie geregistreerd staan. Het is ons niet duidelijk wat dit betekent en wat voor gevolgen dit heeft. 3. Beeld dat tennis- en padelverenigingen zichzelf kunnen bedruipen en dat altijd hebben gedaan is onjuist Zowel bij de gemeente als bij de gemeenteraad lijkt het beeld te bestaan dat tennisen padelverenigingen zichzelf wel kunnen bedruipen omdat ze dat altijd al gedaan hebben en dat tot nu toe altijd goed is gegaan. Beide beelden zijn onjuist. Het is onjuist dat er voor de herindeling van de gemeente geen steun voor tennisverenigingen was. Het beleid was weliswaar tussen de voormalige gemeenten erg verschillend en ad hoc vormgegeven, maar tennisverenigingen hebben wel degelijk in verschillende vormen bijdragen ontvangen van de verschillende gemeenten. Dan gaat het om bijdragen aan investeringen in bijvoorbeeld tennisbanen, vervanging van verlichting voor Ledverlichting, jaarlijkse subsidie en gunstige leningen.
Het is dus onjuist dat al onze verenigingen zichzelf altijd hebben weten te bedruipen. Met het aannemen van deze keuzenota is deze steun volledig uitgesloten. Pagina 9 van 17
Concept | Toekomstvisie | Maart 2025
Los daarvan zegt of een vereniging zichzelf tot nu toe heeft kunnen bedruipen niet direct iets over de toekomst. Er is door de gemeente niet met ons gesproken over hoe het er voor staat met de tennis- en padelverenigingen in de Hoeksche Waard. De gemeente kan dus niet weten of onze verenigingen zonder steun van de gemeente verder kunnen. Door een gebrek aan middelen zijn clubgebouwen over het algemeen sterk verouderd en is er achterstallig onderhoud bij de renovatie van bestaande banen. Zoals toegelicht bij uitdagingen staan verenigingen door toegenomen kosten, een minder riante sponsoring en minder vrijwilligers onder druk. In die zin is de situatie van onze verenigingen sterk vergelijkbaar met die van de Hockeyvereniging waar de gemeenteraad wel van heeft besloten om deze als basissport toe te voegen. 4. Beeld dat tennis- en padelbanen ‘goedkoper’ zijn dan andere buitensportvelden is onjuist Als de gemeente ervan uitgaat dat tennis- en padelverenigingen zich in tegenstelling tot andere veldsporten zelf zouden moeten kunnen redden dan ligt hier waarschijnlijk de aanname onder dat tennis- en padelbanen goedkoper zijn in aanschaf en onderhoud dan bijvoorbeeld een voetbalveld of een korfbalveld. Deze aanname is onjuist. Tennis- en padelbanen vragen, net als andere velden om veel onderhoud.
De banen vragen jaarlijks groot onderhoud en moeten verder wekelijks onderhouden worden om te zorgen dat ze bespeelbaar zijn en blijven. Wanneer dit niet (goed) gebeurt verkort dit de levensduur van de baan en blijft er bij veel regen langer water op de banen liggen. Op pagina 49 en 50 van het beleidsplan Harmonisatie Buitensportaccommodaties zijn cijfers opgenomen over de kosten van verschillende sportvelden. Hierin zijn de kosten voor velden per vierkante meter weergegeven met betrekking tot onderhoud en renovatie. Hieruit blijkt dat de kosten per vierkante meter na atletiek voor tennis het hoogst liggen. Het is echter lastig om vierkante meter prijzen met elkaar te vergelijken omdat het aantal vierkante meters per veld of baan sterk verschilt. Het is ons inziens logischer om te kijken naar de kosten per veld, zodat je rekening houdt met het veldoppervlak, en vervolgens met het aantal mensen dat op dat veld gelijktijdig kan sporten. Een voetbalveld en een hockeyveld zijn immers aanzienlijk groter dan een korfbalveld of tennis- en padelbaan, maar er staan ook aanzienlijk meer mensen tegelijk op. Om hetzelfde aantal mensen te kunnen laten sporten heb je voor kleinere sportvelden dus meer velden of banen nodig. In onderstaande tabel hebben we, mede op basis van het beleidsplan, laten zien wat de kosten per tegelijk spelend persoon op een baan of veld zijn.
Tabel 1: Kosten per m2 en kosten per tegelijk spelend persoon
Veldopppervlakte in m2
Kosten per m23
Voetbalveld hoofdveld natuurgras
8.250
€ 3,64
Voetbalveld hoofdveld kunstgras
8.250
€ 6,84
Type veld2
Jaarlijkse kosten per baan/Veld
Spelers per veld4
Per tegelijk spelend persoon
€ 30.030
22
€ 1.365
€ 56.430
22
€ 2.565
Over padel zijn in het beleidsplan geen cijfers beschikbaar. Deze cijfers zijn één op één overgenomen uit het beleidsplan harmonisatie buitensportaccommodaties. 4 Voor tennis is hier uitgegaan van 3,25 spelers per baan op hetzelfde moment. Dat komt doordat er zowel 1 tegen 1 als 2 tegen 2 op een baan gespeeld kan worden. Aangezien er iets meer 2 tegen 2 wordt gespeeld gaan we uit van 3,25 per baan. 2 3
Pagina 10 van 17
Concept | Toekomstvisie | Maart 2025
Tennisbaan all-weather
576
€ 7,75
€ 4.464
3,25
€ 1.374
Tennisbaan gravel
576
€ 7,45
€ 4.291
3,25
€ 1.320
Korfbalveld natuurgras
800
2,83
€ 2.264
16
€ 142
Korfbalveld kunstgras Hockeyveld zandkunstgras
800
6,24
€ 4.992
16
€ 312
5.027
€ 6,15
€ 30.916
22
€ 1.405
Uit de tabel blijkt dat de kosten voor tennis en hockey nagenoeg gelijk zijn. De kosten voor een voetbalveld met natuurgras gelijk aan een tennisbaan en voor een hoofdveld kunstgras zijn de kosten wat hoger dan een tennisbaan. De kosten voor een korfbalveld per tegelijk spelend persoon zijn voor zowel natuurgras als kunstgras aanzienlijk lager. Hieruit blijkt dat het niet klopt dat de kosten voor tennis lager liggen dan voor andere veldsporten. De kosten zijn zeer vergelijkbaar en soms zelfs hoger dan andere veldsporten die wel als basissport zijn aangemerkt. De kosten voor een padelbaan zijn in het beleidsplan niet opgenomen. Deze kosten zijn qua onderhoud en renovatie ongeveer vergelijkbaar met een tennisbaan. De baan is weliswaar iets kleiner, maar de glazen wanden vragen meer aandacht dan het hekwerk rond een tennisbaan en de kunstgras mat slijt aanzienlijk sneller. 5. Verschil basissport en plussport is rigide In de keuzenota zijn er sporten als basissport en sporten als plussport aangemerkt zonder dat daar naar ons idee een deugdelijke onderbouwing aan ten grondslag ligt. Inmiddels zijn deze termen vervangen voor gemeentelijke en niet gemeentelijke voorzieningen. In de beeldvormende vergadering van 5 maart 2025 werd door de gemeente aangegeven dat deze termen niet betekenen dat niet gemeentelijke voorzieningen minder waardevol zijn.
Dit blijkt echter niet uit hoe de gemeente qua ondersteuning omgaat met de niet gemeentelijke voorzieningen. In dit document hanteren we nog de eerder gebruikte termen basissport en plussport. Het verschil tussen hoe een basissport en een plussport door de gemeente worden ondersteund is enorm. Plussporten ontvangen zeer beperkte ondersteuning en basissporten ontvangen voor het overgrote deel van hun kosten een vergoeding van de gemeente. Het gevolg van het grote verschil tussen een basissport en een plussport is dat er oneerlijke concurrentie kan ontstaan tussen sportaanbieders in verenigingsverband. Tennis- en padelverenigingen kunnen, zoals de cijfers in dit hoofdstuk laten zien, qua prijs niet concurreren met verenigingen die wel onder de basissporten vallen. Het is wat ons betreft daarom twijfelachtig of de gemeente Hoeksche Waard met dit beleid voldoet aan het gelijkheidsbeginsel uit de Algemene Wet Bestuursrecht en aan de Wet Markt en Overheid.
Pagina 11 van 17
Concept | Toekomstvisie | Maart 2025
4. Landelijk beeld gemeentelijk beleid bij Tennis en Padel We hebben de KNLTB gevraagd naar het landelijk beeld ten aanzien van gemeentelijk beleid gericht op tennis en padel. Hieronder is voor een aantal gemeenten die vanuit verschillende perspectieve vergelijkbaar zijn met de Hoeksche Waard op hoofdlijnen toegelicht hoe zij hier mee om gaan en welke bijdragen zij onder andere doen aan tennis en padel. Gemeente Stichtse Vecht Dit is een fusiegemeente waar de behoefte ontstond om het sportbeleid te harmoniseren. Het oorspronkelijke idee voor tennis was om een minimaal bedrag beschikbaar te stellen als onderhoudsvergoeding, Dit was een bedrag dat al op de begroting stond als ondersteuning van een tennisvereniging in één van de voormalige gemeenten. Na onderhandelingen is de gemeente akkoord gegaan met een onderhoudsvergoeding die het jaarlijks uit te voeren onderhoud dekt. Een reden om uiteindelijk mee te gaan met de tennisverenigingen was het gegeven dat tennis anders te veel benadeeld zou zijn t.o.v. andere sporten. Feitelijk was de situatie dat de tennisverenigingen weliswaar op korte termijn rond konden komen maar niet toekomstbestendig waren. Er kon onvoldoende gereserveerd worden voor toekomstige investeringen. Gemeente Krimpenerwaard Dit is een fusiegemeente met een behoefte aan harmonisatie van het sportbeleid.
Ook in deze gemeente was er wel een bedrag gereserveerd ter ondersteuning van de 11 tennisverenigingen maar dit was zeer laag. Uiteindelijk is de gemeente akkoord gegaan met een toplaagvergoeding die de investering in een nieuwe toplaag zal kunnen dekken. Jaarlijks maakt de gemeente een bedrag over naar een coöperatie van de verenigingen en deze zorgt ervoor dat het bedrag volgens vastgestelde voorwaarden verdeeld wordt onder de verenigingen. De gemeente heeft mede toegegeven omdat de verenigingen bereid waren nauw samen te werken waardoor de gemeente niet meer met 11 verenigingen te maken heeft maar met slechts één partij, de coöperatie. Uitvoeringskosten zijn hierdoor beperkt. In deze gemeente leefde het idee dat in een nieuw sportbeleid ook de tennisverenigingen een bijdrage zouden moeten krijgen. De gemeente bestaat uit veelal kleine woonkernen waar tennis en voetbal naast elkaar liggen en samen zorgen voor sportaanbod dicht bij de bewoners. Het was dan ook niet goed te verdedigen dat voetbal een grote bijdrage krijgt en tennis onvoldoende kan rondkomen. Gemeente Goeree Overflakkee De gemeente heeft in 2021 beleid ingezet op de buitensport toekomstbestendig te maken. De gemeenteraad heeft besloten tot een miljoenen investering in de voetbalverenigingen voor het opknappen van o.a. clubgebouwen.
De tennisverenigingen voelden zich hierdoor bedreigd omdat ze zelf onvoldoende kunnen reserveren en naast zich vaak op eenzelfde locatie de gemeente zorgdraagt dat de voetbalvereniging kan floreren. Zij hebben aan de wethouder aangegeven
Pagina 12 van 17
Concept | Toekomstvisie | Maart 2025
dat zij hierdoor bedreigd worden in hun voortbestaan en dat zij de ongelijke behandeling niet kunnen accepteren. De gemeente heeft hierna toegezegd de tennisverenigingen te ondersteunen toekomstbestendig te worden. Ook voor de tennisverenigingen wordt er een inventarisatie opgesteld en zal de gemeente investeren in de accommodaties. De gemeente vindt het van groot belang dat voorzieningen die er zijn in de veelal kleine kernen blijven bestaan. De bijdrage gaat zijn in de vorm van investeringen in de accommodatie en een vorm van jaarlijkse bijdrage voor waarschijnlijk onderhoud. Een optie op dit moment is ook nog dat de gemeente de banen overneemt en verhuurt aan de verenigingen. Gemeente Koggenland De gemeente bestaat uit wat kleinere en grotere kernen waarin voetbal en tennis als grootste en vaak enige verenigingen vertegenwoordigd zijn. Padel is een nieuwe ontwikkeling en op voorspraak van de sportraad ziet de gemeente de opname van padelbanen in het aanbod van de tennisvereniging als mogelijkheid de verenigingen te versterken en om meer sportaanbod voor de inwoners in deze kernen bereikbaar te maken. De gemeente heeft besloten een derde bij te dragen aan de investeringskosten (incl. BTW) van de padelbanen.
Pagina 13 van 17
Concept | Toekomstvisie | Maart 2025
5. Toekomst van de tennis- en padelverenigingen in de Hoeksche Waard Als tennis- en padelverenigingen laten we 2.995 inwoners van de Hoeksche Waard sporten (peildatum oktober 2024). Voor een deel van hen is de vereniging niet alleen een plek waar zij werken aan hun gezondheid en plezier, maar heeft het ook een sociale functie. We zijn een vitaal onderdeel van de verschillende dorpen. Daarbij nemen wij sociale veiligheid, een gezond sportklimaat en de omgang met alcohol in onze clubgebouwen bijzonder serieus. Daarbij werken we als verenigingen ook samen, bijvoorbeeld als het gaat om cursussen voor het gebruik van een AED en verantwoord alcoholgebruik in de kantine.
Wel of geen basissport Zoals eerder opgemerkt in dit document is op basis van het beleidsplan harmonisatie buitensportaccommodaties inhoudelijk onduidelijk waarom tennis en padel geen basissport zouden zijn. Wij denken dat dit vooral komt doordat het op dit moment ook geen basissport is en dit historisch zo is gegroeid. Het zou voor een aantal verenigingen qua eigenaarschap van de grond ook best een puzzel zijn om dit te realiseren, aangezien bij een basissport zowel de grond als de velden van de gemeente zijn. Hoewel het bij de hockeyvereniging ook kan, snappen wij dat dit voor de gemeente erg ingrijpend is. Voor ons is het niet per se een probleem om als plussport aangemerkt te worden. Wat ons betreft zouden daarbij wel de volgende uitgangspunten leidend moeten zijn: • •
• •
dat ook plussporten op redelijke steun kunnen rekenen van de gemeente Hoeksche Waard; dat er geen oneerlijke concurrentie ontstaat tussen sportverenigingen binnen de Hoeksche Waard in het algemeen en binnen dorpen in het bijzonder doordat de kosten vanwege het gemeentelijk beleid voor een plussport aanzienlijk hoger zijn dan voor een basissport; dat onze verenigingen ook kunnen gaan voldoen aan de normen ten aanzien van duurzame accommodaties; dat we onze verenigingen levendig kunnen houden en dat we met de opkomst van padel mee kunnen met de positieve landelijke ontwikkeling.
Wij begrijpen heel goed dat het hier gaat om gemeenschapsgeld waar verstandig mee omgegaan dient te worden. Wat ons betreft is het, ondanks dat onze kostenstructuur grotendeels gelijk is aan andere veldsporten, ook onnodig dat 90% van onze kosten worden vergoed. We hebben niet meer nodig dan redelijke financiële ondersteuning, die ons helpt om onze continuïteit naar de toekomst toe te borgen.
Pagina 14 van 17
Concept | Toekomstvisie | Maart 2025
6. Voorstel ondersteuning door gemeente Als tennis- en padelverenigingen willen we een vitaal onderdeel van een dorp zijn en blijven waarbij zowel jongeren en ouderen binnen de Hoeksche Waard kunnen werken aan hun gezondheid en ontspanning en sociale binding vinden. Daarvoor is het wel van belang dat we toekomstperspectief hebben en qua aanbod en kosten enigszins in de pas kunnen lopen met andere verenigingen. Helaas is dat op dit moment niet het geval en wordt dat zoals in dit document ook toegelicht steeds lastiger. Als verenigingen hebben we nagedacht op welke manier wij met een beperktere steun dan bij een basissport toch toekomstbestendig kunnen worden. Daarbij hebben we het uitgangspunt genomen dat het, zoals ook in de keuzenota is opgenomen, eenvoudig en transparant moet zijn. Hiertoe hebben wij twee concrete behoeften. Een onderhouds- en renovatiebijdrage We vragen een onderhouds- en renovatiebijdrage van 50% van de kosten. Om het eenvoudig te houden gaan we uit van één bedrag en is er geen onderscheid tussen een all-weatherbaan, gravelbaan en tussen tennis- en padelbanen, aangezien het verschil tussen de onderhoudskosten van die banen nihil is. Het bedrag baseren we op het gemiddelde van een all-weatherbaan (€4.464) en een gravelbaan (€4.291) en komt daarmee op € 4.378 per jaar.
Daar 50% van komt neer op een onderhouds- en renovatievergoeding van € 2.189 per baan per jaar. In bijlage 1 is aangegeven wat dit per vereniging zou betekenen. Hierin zijn alleen de door de KNLTB goedgekeurde en volwaardige tennis- en padelbanen opgenomen. Voor minibanen, oefenkooien of andersoortige banen vragen we geen onderhouds- en renovatiebijdrage. Een bijdrage voor investeringen in nieuwe banen De tennis- en padelsport is in ontwikkeling. Een deel van de huidige tennissers gaat ook padellen of stapt zelfs helemaal over. Daarnaast is er een nieuwe doelgroep die nooit heeft getennist maar ook start met padellen. We zien echter ook dat tennis als zelfstandige sport stabiel blijft en dat tennis en padel in gezamenlijkheid langzaam maar zeker iets groeit. Om de ontwikkeling bij te kunnen houden vragen we een bijdrage voor investeringen in nieuwe banen van 25% van de investering en het niet doorbelasten van de kosten voor een eventueel benodigde omgevingsvergunning. Met gebruikmaking van de bestaande BOSA subsidie van het Rijk blijft voor de vereniging een investering over van ongeveer 55% van de totale kosten. Dit uitgaand van de huidige BOSA subsidievoorwaarden en een subsidiepot die voldoende toereikend is. Deze subsidie staat door overvraging namelijk steeds verder onder druk.
Het gaat dan alleen om investeringen in nieuwe banen en niet om renovatie van banen, aangezien daar de onderhouds- en renovatiebijdrage voor is bedoeld. In de praktijk gaat het dus alleen om de aanleg van nieuwe padelbanen. Het aanleggen van extra tennisbanen lijkt de komende jaren namelijk niet aan de orde. In deze situatie blijven tennis- en padelverenigingen het overgrote deel van hun investeringen zelf betalen en blijven de kosten voor de gemeente beperkt. We vragen geen bijdrage voor andersoortige investeringen zoals aan een clubhuis of voor de inrichting van het park. Pagina 15 van 17
Concept | Toekomstvisie | Maart 2025
Het verloop van de investeringen zal niet ieder jaar gelijk zijn. Een inschatting is dat een jaarlijks budget van € 60.000 toereikend zal zijn. Omdat het verloop in investeringen niet ieder jaar gelijk is, is het voorstel dat er (zoals ook bij BOSA het geval is) tot 12 maanden na investering nog beroep kan worden gedaan op de subsidie zolang de subsidiepot toereikend is. Budget wat in een betreffend jaar over is kan worden toegevoegd worden aan een daarvoor bedoelde reserve, die bijvoorbeeld tot een maximum van € 120.000 wordt gevuld. Wanneer dan nog budget over is kan dat terug naar de algemene reserve. Indien de gemeente een jaarlijks investeringsbudget qua uitvoering te ingewikkeld vindt kan ook gekozen worden dit budget te verdelen op basis van het aantal actieve leden binnen de verenigingen. Investeringen in (nieuwe) banen zouden immers moeten leiden tot extra leden.
Totaal benodigd budget Het totaal benodigde budget komt met de onderhouds- en renovatiebijdrage (€ 173.000) en de uit investeringsbijdrage (€ 60.000) op ongeveer € 233.000 per jaar uit (prijspeil 2024). Gezien de omvang van de tennis- en padelsport in de Hoeksche Waard, onze maatschappelijke functie en de bijdragen voor andere verenigingen vinden we dat we hiermee een relatief bescheiden beroep doen op de gemeente. Deze bedragen zijn gebaseerd op prijspeil 2024. Conform de systematiek van de gemeente worden bedragen ieder jaar gecorrigeerd voor inflatie. De bedragen voor 2025 komen neer op een onderhouds- en renovatiebijdrage van € 182.000 en een investeringsbijdrage van € 63.000. Hierbij hetzelfde percentage gebruikt als dat de gemeente in zijn begroting heeft gebruikt. Verenigingen zijn de afgelopen jaren iets terughoudender geweest in het doen van grote investeringen. Dit komt onder andere doordat corona ook financieel veel onzekerheid mee heeft gebracht en doordat verenigingen in afwachting waren van het vaststellen van het gemeentelijk beleid. Het zou daarom wenselijk zijn om de investeringsbijdrage in het eerste jaar eénmalig te verdubbelen zodat verenigingen hun investeringen niet nog langer uit hoeven te stellen. Ten aanzien van het budget gaan wij uit van een aantal uitgangspunten: -
Het budget wordt jaarlijks aangepast conform de systematiek van de gemeentelijke begroting voor inflatiecorrectie. Op dit moment is nog onduidelijk of en zo ja hoe de retributies eruit gaan zien. Op dit moment zitten er verschillen tussen de verenigingen waarbij een aantal verenigingen niets betaald en een aantal verenigen een beperkte bijdrage betaalt aan huur of retributies. We gaan er vanuit dat hier een harmonisatie in plaats vindt en dat de kosten hiervoor op het totaal bezien maximaal gelijk blijven aan hoe de situatie nu is. Hierop zijn de berekeningen in dit document ook gebaseerd.
Pagina 16 van 17
Concept | Toekomstvisie | Maart 2025
Bijlage 1: Financiële gevolgen
Banen
Dorp s Gravendeel Putterhoek Strijen Maasdam Klaaswaal Numansdorp Westmaas Mijnsheerenland Heinenoord Oud-Beijerland Zuid-Beijerland Nieuw-Beijerland Totaal
Tennisbanen Padelbanen 6 8 5 2 4 4 2 8 3 6 2 4 10 6 5 4 67 12
Totaal 6 8 7 4 6 8 3 8 4 16 5 4 79
Bijdrage (prijspeil 2024) 13.134 17.512 15.323 8.756 13.134 17.512 6.567 17.512 8.756 35.024 10.945 8.756 172.931
Bijdrage (prijspeil 2025) 13.804 18.405 16.104 9.203 13.804 18.405 6.902 18.405 9.203 36.810 11.503 9.203 181.750
Pagina 17 van 17