Raadsvoorstel Zienswijze Jaarrekening 2023, Begroting 2025 VRZH

Voorstel Aan: Van: Zaaknummer: Documentnummer: Portefeuillehouder: Team: Datum vaststelling college: Vertrouwelijk: Fase BOB-cyclus:

gemeenteraad college van burgemeester en wethouders Z/24/238109 DOC-24838395 burgemeester Van Heijningen Integrale Veiligheid 7 mei 2024 Nee beeldvormend, oordeelsvormend en besluitvormend

Onderwerp Zienswijze op de jaarstukken 2023 en ontwerpbegroting 2025 van de Veiligheidsregio Zuid-Holland Zuid (VRZHZ). Beslispunten: 1. Kennis te nemen van de jaarstukken 2023 en de ontwerpbegroting 2025 van de VRZHZ. 2. Gebruik te maken van de mogelijkheid om een zienswijze in te dienen middels bijgevoegde brief op de jaarstukken 2023 en de ontwerpbegroting 2025 van de VRZHZ. Samenvatting Aan de gemeenteraad is gevraagd een zienswijze in te dienen op de jaarstukken 2023 en de ontwerpbegroting 2025 van de VRZHZ. De jaarrekening 2023 geeft incidenteel een voordeel. Structureel wordt er vanaf 2024 een tekort verwacht welke tot gevolg heeft dat de inwonersbijdrage aan de VRZHZ wederom verhoogd dient te worden. De zienswijze gaat ook over de begroting 2024 omdat ontwikkelingen die spelen in relatie tot de begroting 2025, ook het begrotingsjaar 2024 raken. We maken ons zorgen over het feit dat, met de inwonerbijdrage 2025 welke is opgenomen in de begroting, dit over een periode van 5 jaar een verhoging van totaal 1,5 miljoen euro betreft met een gemiddelde verhoging van €300.000 per jaar. We nemen deze zorgen over de financiële uitdagingen uit de jaarrekening 2023 en de ontwerpbegroting 2024/2025 mee in de voorgestelde zienswijzebrief. Inleiding Gemeente Hoeksche Waard maakt deel uit van de Gemeenschappelijke Regeling VRZHZ.

In april 2024 zijn de jaarstukken 2023 en de ontwerpbegroting 2025 van de VRZHZ aan de gemeenten toegezonden. De VRZHZ geeft vervolgens de mogelijkheid aan de raden om hier hun zienswijze op in te dienen. De zienswijze gaat ook over de begroting 2024. Voorstellen met betrekking tot de wijziging van de begroting 2024 vinden normaal gesproken bij de eerste bestuursrapportage in juni plaats. Ontwikkelingen die spelen in relatie tot de begroting 2025 raken echter ook het begrotingsjaar 2024. Het gaat hier concreet om het bijstellen van het oversluiten van de leningenportefeuille, CAO-ontwikkelingen, MJOP’s, bouw brandweerkazerne Sliedrecht en de energiekosten. We verwijzen u naar bijlage: Toelichting op de begroting 2025 voor uitwerking van deze onderwerpen. De VRZHZ neemt daarom voor deze ontwikkelingen ook gelijk de voorstellen 2024 mee, zodat u als raad integraal over deze onderwerpen kan spreken. Met het samenvoegen beoogd de VRZHZ kort opeenvolgende zienswijzeprocedures over dezelfde onderwerpen maar dan voor 2024. De bijstelling voor de begroting VRZHZ 2024 wordt ter besluitvorming aan u voorgelegd middels de zomerrapportage 2024. 1/4

Beoogd effect De zienswijze van gemeente Hoeksche Waard kenbaar te maken aan de VRZHZ middels bijgevoegde brief. Argumenten 2.1 De gemeenteraad heeft het recht om een zienswijze te geven Op basis van artikel 28 lid 6 van de Gemeenschappelijke Regeling VRZHZ heeft de gemeenteraad het recht om een zienswijze in te dienen. Door het geven van een zienswijze kan de gemeenteraad op de punten die zij belangrijk vindt sturing geven. 2.2 De zienswijze is ambtelijk integraal afgestemd Vanuit integrale veiligheid is er afstemming geweest met financiën over de zienswijze, zodat deze integraal is afgestemd. Kanttekeningen 2.1 Sturing op de financiën De raad kan middels de zienswijze sturing geven aan de aankomende verhoging van de gemeentelijke bijdrage. De meerkosten na uitsluitend indexatie van de begroting van VRZHZ zijn voor gemeente Hoeksche Waard voor het jaar 2025 ten opzichte van 2024 ruim €100.000,-. Komt er een positief besluit op alle nog voorliggende voorstellen dan moeten wij onze begroting met ruim €300.000,- bijstellen. Het gaat dan om: omzetting leningenportefeuille, MJOP huisvesting, vakbekwaamheid, energie, loonindex 2025 en extra prijsindex op de begroting. Met deze bijstelling gaat het om een totale verhoging in vijf jaar van 1.5 miljoen (gemiddeld €300.000 per jaar). Het is bekend dat er voor onze gemeente op het gebied van financiën uitdagingen zijn.

We nemen de zorgen over de financiële uitdagingen uit de jaarrekening 2023 en de ontwerpbegroting 2025 mee in de voorgestelde zienswijzebrief. Tot slot nemen wij in de zienswijzebrief ook een opmerking mee over de in de jaarrekening verantwoorde baten en lasten als mede de balansmutaties welke niet rechtmatig tot stand zijn gekomen binnen de daarvoor gestelde grens. De rechtmatigheidsfouten van de VRZHZ hebben geen invloed/effect op onze jaarstukken. Duurzaamheid Niet van toepassing. Financiën Wij streven naar gezonde gemeentelijke financiën, zowel voor deze bestuursperiode als voor de lange(re) termijn. Dat betekent dat de baten en lasten structureel in evenwicht moeten zijn (hoofdlijnenakkoord). De begrotingsaldi 2024-2027 van onze gemeente vertonen aanzienlijke structurele tekorten in de ‘ravijnjaren’ 2026 en verder als gevolg van een forse daling van de Rijksmiddelen. Het tekort vanaf 2026 is voor onze gemeente circa € 10 á 11 miljoen. Dit tekort is nog zónder rekening te houden met de (nieuwe) autonome ontwikkelingen in 2024 en actuele (structurele) knelpunten. Op dit moment is nog geen duidelijkheid of het nieuwe kabinet na de formatie dit gat deels of volledig gaat dichten.

Vanuit de Voorjaarsnota van het Rijk heeft het huidige demissionaire kabinet de opschalingskorting (korting in het gemeentefonds dat uitgaat van een toename van het aantal 100.000+ gemeenten) geschrapt én voorgesteld om een andere indexeringssystematiek bij de Wmo toe te passen. Het vervallen van de opschalingskorting betekent voor onze gemeente een voordeel van globaal € 2,5 miljoen vanaf 2026 en eenmalig een nadeel van € 2,5 miljoen 2/4

in 2025. Daardoor komt het begrotingstekort in de “ravijnjaren” vanaf 2026 voorlopig uit op globaal € 7,5 à 8,5 miljoen.

Dit voorstel van VRZHZ leidt tot een extra structurele last op onze meerjarenbegroting van ruim € 100.000 en bij positief besluit op eerder benoemde voorstellen ruim €300.000 euro in 2025. Als het Rijk het financiële gat in de ravijnjaren niet volledig dicht, dan neemt onze opgave om de begroting weer structureel sluitend te krijgen verder toe met deze extra last. Tot het moment dat vanuit het Rijk meer duidelijkheid komt over de ravijnjaren, adviseren wij om, in lijn met de doelstelling uit het hoofdlijnenakkoord (structureel sluitende begroting), zeer terughoudend om te gaan met de inzet van extra structurele middelen, omdat allerlei autonome ontwikkelingen (prijsstijgingen, etc.) óók nog van invloed zijn op onze meerjarenbegroting. In de zienswijze naar alle GR-en nemen wij een tekst op over de Ravijnjaren met het verzoek aan de GR-en hierin haar bijdrage te leveren. Als het nieuwe kabinet na de formatie blijft vasthouden aan deze bezuiniging op het gemeentefonds vanaf 2026, dan zijn scherpe keuzes voor gemeenten helaas onvermijdelijk. Dat heeft uiteraard ook gevolgen hebben voor inwoners, bedrijven en maatschappelijke instellingen. De komende periode onderzoeken wij samen met de gemeenteraad welke beleidskeuzes gemaakt kunnen worden om het structurele evenwicht te herstellen. Een aantal gemeentetaken worden door gemeenschappelijke regeling uitgevoerd.

Voor gemeente Hoeksche Waard betreft de totale bijdrage aan gemeenschappelijke regelingen ca. 25% van het begrotingstotaal. Hierdoor is het van belang om ook deze taken bij GR-en kritisch tegen het licht te houden. Om deze reden vragen wij aan alle gemeenschappelijke regelingen om, voor zover dat nog niet is opgestart, te anticiperen op de Ravijnjaren vanaf 2026 en hiervoor scenario’s voor te bereiden, waardoor de kosten van de GR worden teruggedrongen en daarmee ook de deelnemersbijdragen van gemeenten worden verlaagd. De concrete maatregelen dienen uiterlijk in de Begroting 2026 van de GR te worden verwerkt, zodat de deelnemende gemeenten deze verlaging van de deelnemersbijdragen ook in hun Begroting 2026 kunnen verwerken. Wij zijn ervan overtuigd dat wij deze financiële uitdagingen de komende periode samen met de GR-en kunnen realiseren! Beoogde maatschappelijk effecten De verhoging van de gemeentelijke bijdragen bestaat o.a. uit een aantal exogene ontwikkelingen, waaronder de CAO-ontwikkeling. Indien het personeel van de VRZHZ geen loonsverhoging zou krijgen volgens deze ontwikkeling kunnen de volgende maatschappelijke gevolgen betekenen: ontevreden personeelsbestand, eventueel uitloop en mindere aantrekken van nieuw personeel. Dit heeft tot gevolg dat de druk op de (basis)taken van de VRZHZ toeneemt.

Het instemmen met de verhoging resulteert, ondanks de stijging van de gemeentelijke bijdrage, in een tevreden personeelsbestand en een aantrekkelijke werkomgeving. Het structurele tekort voor vakbekwaamheid kan resulteren in minder en kwalitatief slechter getraind personeel met een negatief effect op de uitvoering van de (basis)taken van de VRZHZ. Het instemmen met de verhoging resulteert, ondanks de stijging van de gemeentelijke bijdrage, in goed getraind personeel volgens het principe “realistisch trainen” en daarmee kwalitatief goede uitvoering van de (basis)taken van de VRZHZ. Communicatie Na instemming zal de bijgevoegde zienswijzebrief verstuurd worden aan de VRZHZ. Uitvoering 3/4

Na besluitvorming in de raadsvergadering van 18 juni 2024 zal de definitieve zienswijze met de VRZHZ gedeeld worden. Bijlagen 1. Aanbiedingsbrief jaarstukken 2023 VRZHZ 2. Aanbiedingsbrief ontwerpbegroting 2025 VRZHZ 3. Jaarstukken 2023 VRZHZ 4. Begroting 2025 VRZHZ 5. Toelichting op de begroting 2025 VRZHZ 6. Raadsbesluit 7. Concept zienswijzebrief jaarstukken 2023 en ontwerpbegroting 2025 VRZHZ

Aangeboden door, burgemeester en wethouders van gemeente Hoeksche Waard D.E. Koops secretaris {{esl:Signer1:Signature:size(200,50)}}

F.D. van Heijningen burgemeester {{esl:Signer2:Signature:size(200,50)}}

4/4