Raadsvoorstel Verordening jeugdhulp 2026

Voorstel Aan: Van: Zaaknummer: Documentnummer: Portefeuillehouder: Team: Datum vaststelling college: Vertrouwelijk: Fase BOB-cyclus:

gemeenteraad college van burgemeester en wethouders Z/24/275692 DOC-251071935 wethouder Peters Opvoeden en Opgroeien 30 september 2025 Nee beeldvormend, oordeelsvormend en besluitvormend

De echte keuzes worden door gemeenten gemaakt en dat doen we onder andere met een jeugd- en wijkteam dat gaat helpen door te doen in een nieuw op te richten stichting. Minder verwijzen, minder melden, minder bureaucratie en meer directe hulp. Een stichting die verantwoordelijk is voor de inhoud en de schaarste. Waar onnodige zorg ook niet geboden wordt. En waar toegewerkt wordt naar zorg die eindig is. Een stichting die zich verantwoordelijk voelt voor alle inwoners, maar tegelijkertijd erkent dat niet alle problemen oplosbaar zijn. Met hulpverleners die weten dat echte hulp zich richt op het versterken van de eigen- en samenkracht van Hoeksche Waarders. We maken enkel beleid als de uitvoering hierom vraagt. Deze verordening geeft de uitvoering kaders en richting voor het jeugdhulpbeleid. Onderwerp Verordening Jeugdhulp Hoeksche Waard 2026

Beslispunten: 1. De Verordening Jeugdhulp Hoeksche Waard 2026 vast te stellen. 2. De Verordening Jeugdhulp Hoeksche Waard 2022 per 1 januari 2026 in te trekken. Samenvatting voorstel De gemeente Hoeksche Waard stelt een nieuwe verordening vast voor de uitvoering van de Jeugdwet. De huidige verordening uit 2022 sluit onvoldoende aan bij maatschappelijke ontwikkelingen, regionale afspraken en de gemeentelijke visie op het sociaal domein. De nieuwe verordening biedt kaders voor een toekomstbestendige jeugdhulp, met nadruk op normaliseren, collectieve ondersteuning en versterking van de sociale basis. De raad wordt gevraagd de nieuwe verordening vast te stellen en de oude in te trekken. Inleiding Gemeente Hoeksche Waard stelt periodiek een nieuwe verordening vast voor de uitvoering van de Jeugdwet. De huidige verordening stamt uit 2022. In lijn met maatschappelijke ontwikkelingen, de regionale inkoop jeugdhulp, de gemeentelijke visie op het sociaal domein (Visie SamenLeven, d.d. 8 juli 2025) en de noodzaak tot vereenvoudiging en versterking van de sociale basis, is een herziening noodzakelijk. Een nieuwe verordening past in het rijtje van andere al genomen keuzes voor het beschikbaar en betaalbaar houden van de zorg. Zoals PAGE \* MERGEFORMAT 1/ NUMPAGES \* MERGEFORMAT 1

onder andere de nieuw op te richten stichting, jeugdhulp naar voren en de transformatieagenda WMO. De modelverordening van de VNG is als uitgangspunt genomen voor het opstellen van de nieuwe verordening. Deze sluit beter aan bij het perspectief van de inwoners, rechtspraak, landelijke standaarden contracten/inkoop en de taal is meer gericht op normaliseren. De nieuwe verordening sluit beter aan bij de uitgangspunten van normaliseren, collectieve ondersteuning en het versterken van veerkracht. Ook bevat deze verordening belangrijke inhoudelijke en strategische wijzigingen ten opzichte van de verordening jeugdhulp uit 2022 (hierna: huidige verordening). De nadruk in deze nieuwe verordening ligt op versterking van gemeentelijke regie, toetsing op eigen kracht (draagkracht/draaglast), en striktere voorwaarden voor pgb’s. Inhoudelijke aandachtspunten zijn onder andere de verwijzingen via huisartsen, het onderzoek naar draagkracht en draaglast en de vervoersvoorziening. De verordening moet aansluiten aan bij de toekomstige werkwijze van de nieuwe stichting en vraagt bestuurlijke keuzes over uitvoering, monitoring en samenwerking met andere domeinen. De gemeenteraad is vooruitlopend op het schrijven van deze nieuwe verordening meermaals betrokken geweest.

Zo is er op 27 maart 2025 een oriënterende raadsvergadering geweest met als onderwerp afbakening jeugdhulp en is in de raadscyclus van juni 2025 de raad een aantal keuzes voorgelegd in de keuzenotitie jeugd. De raad heeft toen steun uitgesproken voor de voorgestelde lijn. Bij het opstellen van de nieuwe verordening zijn verschillende stakeholders betrokken geweest zoals Stichting Jeugdteams ZHZ en de Serviceorganisatie Jeugd (DG&J). Ook is er advies ingewonnen bij alle adviesraden sociaal domein in de regio en het Ouderplatform ZHZ. Bij de lokale vertaling van de nieuwe verordening is ook nog apart advies gevraagd aan de Adviesraad Sociaal Domein Hoeksche Waard, hun advies in opgenomen in de bijlagen (bijlage 6). Inhoudelijke aandachtspunten  Verwijzing via huisarts, medisch specialist of jeugdarts (artikel 3): Huisartsen kunnen nu (met de huidige verordening) buiten het lokale team om verwijzen, terwijl de gemeente betaalt. Er is gekozen om een lid op te nemen in de verordening die stelt dat medisch verwijzers bij niet-medische hulpvragen altijd doorverwijzen naar het lokale team of naar de POH GGZ Jeugd.  Nadrukkelijke verwoording dat er geen individuele voorziening wordt verstrekt voor hulp of ondersteuning die niet noodzakelijk is (artikel 9). Hierbij wordt verwezen naar de uitgave van het NJI: Normale uitdagingen voor kinderen, jongeren en ouders.

Deze is als bijlage toegevoegd aan de verordening (keuze van de raad n.a.v. de keuzenotitie jeugd 9-7-25). Hetzelfde artikel bevat een aanscherping op effectieve interventies.  Draagkracht en draaglast als toetsingskader (artikel 10): Nieuw in de verordening en inhoudelijk belangrijk. Eerder was dit afwegingskader opgenomen in de Nadere Regels bij de huidige verordening. De gemeente beoordeelt of ouders zelf hulp kunnen bieden. PAGE \* MERGEFORMAT 1/ NUMPAGES \* MERGEFORMAT 1

Dit kan leiden tot discussies over verantwoordelijkheid en inzet van hulp. Met name lid 5 is een politieke keuze: “Van ouders mag verwacht worden dat zij maatschappelijke activiteiten beperken en betaalde arbeid verminderen of anders organiseren om overbelasting op te heffen. “ 





Vervoersvoorziening (artikel 11): Het uitgangspunt is dat vervoer naar een jeugdhulpvoorziening de verantwoordelijkheid is van ouders, zoals de raad ook besloten heeft in juli 2025. Afstandsnorm bij vervoer: Alleen bij medische noodzaak én afstand tussen 6 en 30 km. Passende hulp binnen 6 km is voorliggend. Kilometervergoeding is voorliggend gemaakt op taxivervoer. Pgb-regels en kwaliteitseisen (hoofdstuk 5): Striktere eisen aan pgb-vaardigheid, kwaliteit van hulp en uitsluiting van bepaalde kosten. Dit versterkt grip op pgb maar vraagt goede communicatie richting ouders. Daarnaast is het gecontracteerde aanbod (ZIN) als uitgangspunt opgenomen (Artikel 5). Overgangsrecht (artikel 34): Lopende voorzieningen blijven geldig tot nieuw besluit. Bezwaarschriften worden afgehandeld onder oude verordening, tenzij gunstiger onder nieuwe. Dit vraagt zorgvuldige afstemming in uitvoering.

Belangrijkste inhoudelijke wijzigingen t.o.v. verordening 2022 

 

Uitbreiding en specificatie van voorzieningen (artikel 2): Nieuwe indeling in overige en individuele voorzieningen, met verwijzing naar bijlage 1 (dienstomschrijvingen). Jeugdhulp door het lokale team en inzet POH GGZ Jeugd worden expliciet genoemd als overige voorziening. Versterkte rol van het familiegroepsplan (artikel 5): Actieve inzet en ondersteuning bij opstellen van het plan. Nieuwe bepalingen over kwaliteit en toezicht (artikelen 19, 25–26): - Eisen aan uitvoerders - Meldplicht bij calamiteiten - Onderzoek naar rechtmatigheid en doelmatigheid

Onderwerp Vervoer

Was (2022) Geen vaste afstandsnorm

Dyslexie

Algemene voorziening voor EED

Vaktherapie

Pgb-vaardigheid

Max. 30 uur, afhankelijk van aanvullende verzekering Globale beoordeling

Sociaal netwerk bij pgb

Minder uitgewerkt

PAGE \* MERGEFORMAT 1/ NUMPAGES \* MERGEFORMAT 1

Wordt (2026) Alleen bij medische noodzaak én afstand tussen 6–30 km Alleen bij ED-diagnose via samenwerkingsverband PO Behouden, nu expliciet als aparte voorziening met voorwaarden Toets op 10 concrete criteria Strikte voorwaarden, lager tarief, kwaliteitseisen

Afstemming met andere wetten

Beperkt uitgewerkt

Perspectiefplan 18+

Algemeen genoemd

Evaluatie en monitoring

Tweejaarlijks

Uitgebreid: Wlz, Zvw, Wmo, onderwijs, kinderopvang, etc. Verplicht vanaf 16 jaar bij verwachte hulp na 18e Beleid elke 4 jaar, verordening elke 2 jaar, met cliëntervaringsonderzoek

Beoogd effect Een toekomstbestendige jeugdhulp die:  uitgaat van wat jeugdigen en hun omgeving zelf kunnen,  inzet op vroegsignalering en preventie,  de sociale basis versterkt,  en aansluit bij de visie op een verbonden, veerkrachtige samenleving. Argumenten 1.1 De verordening sluit aan bij de Visie SamenLeven De verordening operationaliseert de bewegingen uit de visie, zoals:  van individuele naar collectieve ondersteuning,  van zorgen voor naar sturen op veerkracht,  van complexe systemen naar eenvoud en vertrouwen. 1.2 De verordening biedt meer ruimte voor maatwerk Door het schrappen van overbodige bepalingen en het vereenvoudigen van procedures ontstaat meer ruimte voor professionele afweging en samenwerking met het gezin. 1.3 De verordening versterkt de sociale basis Er wordt expliciet ingezet op het benutten van het netwerk van jeugdigen, ouders, buurt en vrijwilligers, vóór inzet van professionele hulp. 1.4 De verordening is juridisch en beleidsmatig actueel De bepalingen zijn geactualiseerd in overeenstemming met de Jeugdwet, recente rechtspraak en sluiten aan bij landelijke ontwikkelingen en regionale afspraken. Ook sluit deze verordening aan bij de ontwikkelingen van het lokale team – Helpen door te doen. Kanttekeningen 1.1 Implementatie vraagt om zorgvuldige communicatie De wijzigingen kunnen vragen oproepen bij inwoners en professionals.

Heldere communicatie en ondersteuning zijn essentieel. 1.2 De verordening vraagt om een cultuurverandering De nadruk op normaliseren en collectieve oplossingen vraagt een andere werkwijze van professionals en instellingen. PAGE \* MERGEFORMAT 1/ NUMPAGES \* MERGEFORMAT 1

Duurzaamheid De verordening draagt bij aan:  sociale duurzaamheid: door het versterken van gemeenschapszin en zelfredzaamheid,  efficiënt gebruik van middelen: door inzet op preventie en collectieve voorzieningen. Financiën De verordening zelf heeft geen directe financiële gevolgen. Wel kan de verschuiving naar collectieve en preventieve ondersteuning op termijn leiden tot een meer doelmatige inzet van middelen. De financiële effecten worden gemonitord via de reguliere begrotingscyclus. Communicatie Er wordt een communicatieplan opgesteld gericht op:  jeugdigen en ouders,  professionals en instellingen,  samenwerkingspartners,  gemeenteraad en maatschappelijke partners. Uitvoering Na vaststelling door de gemeenteraad wordt de verordening gepubliceerd en treedt deze in werking per 1 januari 2026. Evaluatie vindt plaats in 2027. Juridische toetsing is uitgevoerd door Juridisch Kenniscentrum Drechtsteden, Victor Advocaten (jurist Serviceorganisatie Jeugd) en de jurist verbonden aan adviesbureau van Montfoort in het kader van Helpen door te Doen. Bijlagen 1. Verordening Jeugdhulp 2026 2. Toelichting bij de Verordening 3. Bijlage 1 Dienstomschrijvingen Jeugdhulp ZHZ, versie per 1 januari 2026 4. Bijlage 2 NJI H6 Samenvattend overzicht 5. Verordening Jeugdhulp Hoeksche Waard 2022 6. Advies Adviesraad Sociaal Domein 7. Raadsbesluit

Aangeboden door, burgemeester en wethouders van gemeente Hoeksche Waard R.S.M. Heintjes secretaris a.i. {{esl:Signer1:Signature:size(200,50)}}

M. Witte burgemeester {{esl:Signer2:Signature:size(200,50)}}

PAGE \* MERGEFORMAT 1/ NUMPAGES \* MERGEFORMAT 1