Raadsvoorstel Transitievisie Warmte Hoeksche Waard

Voorstel Aan: Raad Van: Stephan Dorst, Omgeving Zaaknummer: Z/20/064954 Documentnummer: DOC-21465159 Portefeuillehouder: Huibert Steen Datum: 11 oktober 2021 Onderwerp Transitievisie Warmte Hoeksche Waard Beslispunten: 1. De Transitievisie Warmte Hoeksche Waard vast te stellen Inleiding In het Nationaal Klimaatakkoord is afgesproken dat iedere gemeenteraad uiterlijk 2021 een Transitievisie Warmte vaststelt. Zo ook gemeente Hoeksche Waard. In het Nationaal Klimaatakkoord staat dat alle gebouwen in Nederland in 2050 aardgasvrij moeten zijn. Dit lijkt nog v er weg, maar in 2030 moet deze doelstelling al voor 20% zijn gerealiseerd. De Transitievisie Warmte geeft richting aan hoe de aanpak van de warmtetransitie in de Hoeksche Waard eruit kan zien. Het is een momentopname van de technische mogelijkheden voor het aardgasvrij maken van de Hoeksche Waard en wat de mogelijke alternatieve warmteopties zijn. De Transitievisie Warmte wordt minimaal eens per 5 jaar herijkt. In deze visie staat een strategie waarin is beschreven hoe we de transitie naar een aardgasvrije Hoeksche Waard vorm willen geven. Tevens wordt gekeken naar de volgorde waarin de wijken en dorpen het beste aardgasvrij kunnen worden gemaakt. Per wijk en per dorp wordt gekeken welke duurzame alternatieve warmteopties beschikbaar zijn.

Waar de Transitievisie Warmte op hoofdlijnen iets vertelt over de warmtetransitie in de Hoeksche Waard, wordt de uitvoering hiervan voor de wijken en dorpen daarna uitgewerkt in een wijk- of dorpuitvoeringsplan. De Transitievisie Warmte bevat dus geen beslissing over waar welke alternatieve warmteoptie zal worden toegepast. Deze beslissing wordt pas genomen in een wijk- of dorpuitvoeringsplan. Programmaplan Duurzaamheid Eind 2020 heeft de gemeenteraad het programmaplan Duurzaamheid vastgesteld. In dit programmaplan staan de ambities van de gemeente op de thema’s Circulaire Economie, Klimaatadaptatie, Biodiversiteit en Energietransitie. De Transitievisie Warmte is onderdeel van het thema Energietransitie en draagt daarmee bij aan de doelstelling van dit thema om in 2040 als Hoeksche Waard energieneutraal te zijn. Participatie Participatie is voor de Transitievisie Warmte een belangrijk onderdeel. De Transitievisie Warmte, en het vervolg daarop met een wijk- of dorpuitvoeringsplan, raakt iedereen. Iedere woning- of gebouweigenaar krijgt te maken met de warmtetransitie naar een aardgasvrije Hoeksche Waard. Via de Transitievisie Warmte zelf misschien nog niet, maar via de uitvoeringsplannen uiteindelijk wel. Er is daarom ook al veel ingezet om zowel inwoners, ondernemers als maatschappelijke organisaties te bereiken en te betrekken bij de Transitievisie Warmte. 1/5

Naast de projectgroep en de stuurgroep die we voor de Transitievisie Warmte hebben opgericht zijn hiervoor de volgende acties uitgevoerd: 1. Er is in maart 2021 gemeente breed een vragenlijst verstuurd over de energietransitie, met een aantal specifieke vragen die betrekking hebben op de warmtetransitie en de overgang naar aardgasvrij wonen en werken. De vragenlijst is in totaal 320 keer ingevuld. De resultaten hiervan zijn meegenomen in de Transitievisie Warmte en ook als bijlage toegevoegd aan de Transitievisie Warmte. 2. Er zijn gesprekken gevoerd met maatschappelijke organisaties, deze organisaties zijn uitgenodigd om deel te nemen aan de energietafel over de Transitievisie Warmte. Een lijst met deelnemende maatschappelijke organisaties is opgenomen in de Transitievisie Warmte. De resultaten van deze gesprekken zijn meegenomen in de uitgangspunten en in de Transitievisie Warmte zelf. 3. Er zijn inmiddels 4 gemeente brede bijeenkomsten gehouden over de Transitievisie Warmte. Tijdens deze bijeenkomsten was iedereen welkom; inwoners, ondernemers, maatschappelijke organisaties of geïnteresseerden. De aanwezigen werden geïnformeerd over de stand van zaken en konden vragen stellen in de chat of meedenken en doen via de mentimeter.

De eerste bijeenkomst was een algemene bijeenkomst over de energietransitie (in december) en de 2 daarna (januari en juli) gingen specifiek over de Transitievisie Warmte. Tijdens deze bijeenkomsten is input opgehaald voor de uitgangspunten en een reactie gevraagd op de resultaten en de voorgestelde strategie. Tijdens de laatste bijeenkomst is de concept Transitievisie Warmte gepresenteerd met de uitvoeringsstrategie zoals we deze in de Hoeksche Waard willen hanteren. De reacties tijdens deze bijeenkomsten zijn meegenomen in de Transitievisie Warmte. Op 6 september, tijdens de ter inzage periode, is een vierde onlinebijeenkomst gehouden voor iedereen die geïnteresseerd is in de Transitievisie Warmte. Tijdens deze bijeenkomst is de concept Transitievisie Warmte nog eens kort toegelicht, zijn praktische handvatten geboden en zijn vragen beantwoord. 4. In maart en april 2021 zijn online dorpsgesprekken gevoerd. In totaal zijn er 6 bijeenkomsten gehouden voor de verschillende dorpen in de Hoeksche Waard, waarbij een aantal d orpen zijn samengevoegd. Ook is een aparte bijeenkomst georganiseerd voor bedrijven/ondernemers en maatschappelijke organisatie zoals verenigingen. Tijdens deze dorpsgesprekken en bijeenkomsten lag de nadruk op het ophalen van vragen en zorgen en zijn we daarover direct het gesprek aangegaan.

Vanwege het kleinschalige karakter van deze bijeenkomsten was het ook mogelijk om ook echt het gesprek aan te gaan. Ook deze input is meegenomen in de Transitievisie Warmte. 5. Na de laatste onlinebijeenkomst van 5 juli is de concept Transitievisie Warmte aan het college van B&W aangeboden om vrij te geven voor ter inzagelegging. De concept Transitievisie Warmte Hoeksche Waard heeft 6 weken ter inzage gelegen van 26 augustus 2021 tot en met 6 oktober 2021. 6. Ook de gemeenteraad is op een aantal momenten meegenomen in het proces om te komen tot de Transitievisie Warmte. Op 29 oktober 2020 zijn de woordvoerders duurzaamheid bijgepraat over de aanpak om te komen tot de Transitievisie Warmte Hoeksche Waard, op 23 maart 2021 is de Nota van uitgangspunten vastgesteld door de gemeenteraad en op 24 juni 2021 zijn de woordvoerders duurzaamheid bijgepraat over de resultaten van de Transitievisie Warmte Hoeksche Waard. In de eerder genoemde projectgroep namen deel: provincie Zuid-Holland, woningcorporatie HW Wonen, Stedin, waterschap Hollandse Delta en gemeente Hoeksche Waard. De stuurgroep werd gevormd door: woningcorporatie HW Wonen, Stedin en gemeente Hoeksche Waard.

2/5

Ter inzagelegging De concept Transitievisie Warmte Hoeksche heeft 6 weken ter inzage gelegen, van 26 augustus 2021 tot en met 6 oktober 2021. Tijdens deze periode is één zienswijze binnengekomen. Deze zienswijze heeft niet geleid tot aanpassingen in de Transitievisie Warmte Hoeksche Waard. De zienswijze is in de Nota va n beantwoording terug te lezen, welke als bijlage is toegevoegd, inclusief de reactie hierop. Beoogd effect Met het opstellen van de Transitievisie Warmte Hoeksche Waard voldoen we aan de vraag vanuit het Rijk en het Nationale Klimaatakkoord om voor eind 2021 een door de gemeenteraad vastgestelde Transitievisie Warmte te hebben. Daarnaast geven we richting aan de warmtetransitie in de Hoeksche Waard en dragen we bij aan de doelstelling vanuit het programmaplan Duurzaamheid om als Hoeksche Waard in 2040 energieneutraal te zijn. Argumenten 1.1 Met het voorstel voldoen we aan de eisen vanuit het Nationaal Klimaatakkoord Vanuit het Nationaal Klimaatakkoord wordt aan iedere gemeente gevraagd om voor eind 2021 een vastgesteld Transitievisie Warmte te hebben. Met het opstellen van de Transitievisie Warmte Hoeksche Waard 2021 voldoen we aan het gevraagde in het Klimaatakkoord.

1.2 Geeft richting aan de warmtetransitie in de Hoeksche Waard Met het opstellen van de Transitievisie Warmte Hoeksche Waard geven we richting aan de warmtetransitie in de Hoeksche Waard en brengen we in beeld welke warmteopties we hebben in de Hoeksche Waard als vervanger van aardgas. Hiermee kunnen onze inwoners, ondernemers en maatschappelijke organisaties beter en gerichter stappen zetten naar een aardgasvrije woning of gebouw. 1.3 Draagt bij aan de doelstelling vanuit het programmaplan Duurzaamheid In het programmaplan Duurzaamheid zijn voor 4 thema’s ambities geformuleerd. De Transitievisie Warmte valt onder het thema Energietransitie. Met het opstellen van de Transitievisie Warmte Hoeksche Waard dragen we bij en leveren we input aan het realiseren van de ambitie van een energieneutrale Hoeksche Waard in 2040. 1.4 Resultaten Transitievisie Warmte sluiten aan op uitvoeringsprogramma “Hoeksche Waard richting energieneutraal” De uitkomsten van de Transitievisie Warmte sluiten aan op de acties en projecten zoals deze zijn opgenomen in het uitvoeringsprogramma ‘Hoeksche Waard richting energieneutraal’. Energie besparen is een belangrijk uitgangspunt in het uitvoeringsprogramma. Ook voor de Transitievisie Warmte is dit een uitkom st die voor de hele Hoeksche Waard zal gelden.

Hiermee versterken deze elkaar en dragen ook bij aan de ambitie van een energieneutrale Hoeksche Waard in 2040. 1.5 De resultaten doen recht aan de Hoeksche Waard De resultaten zoals verwoord in de Transitievisie Warmte Hoeksche Waard zijn in lijn met de ambities van de Hoeksche Waard en gaan ook uit van de kracht van en wat past binnen de Hoeksche Waard. Hiermee wordt voldaan aan de uitgangspunten zoals gesteld in de Nota van Uitgangspunten om zoveel mogelijk lokale bronnen te benutten en het haalbaar en betaalbaar te houden.

3/5

1.6 Sluit aan bij landelijke ontwikkelingen De gekozen strategie in de Transitievisie Warmte sluit aan bij de landelijk ontwikkelingen. Zo heeft het kabinet onlangs besloten circa 7 miljard euro extra uit te trekken voor klimaat. Een deel hiervan zal beschikbaar komen in subsidievorm voor onder andere hybride warmtepompen en isolatie. Hiermee wordt spoor 1 uit de Transitievisie Warmte Hoeksche Waard extra ondersteund. Ook de ontwikkelingen in de gasprijs en in mindere mate de elektriciteitsprijs zorgen ervoor dat investeren in energiebesparende maatregelen nog aantrekkelijker wordt. Ook de duurzame opwek van elektriciteit door middel van zonnepanelen wordt hierdoor nog interessanter. Zowel energiebesparende maatregelen als duurzame opwek zullen zich hierdoor nog sneller terugverdienen. Ka nttekeningen 1.1 Nog geen concrete volgorde voor alle dorpen en/of wijken De Transitievisie Warmte bevat geen volgorde van dorpen en/of wijken voor het a ardgasvrij maken. In de Hoeksche Waard zijn (nog) niet veel alternatieve warmte opties beschikbaar waardoor nog niet alle dorpen en/of wijken de stap naar aardgasvrij kunnen zetten. Met spoor 1 (inzetten op isoleren en besparen) bieden we echter wel alle woningen en gebouwen mogelijkheden om aardgas te besparen en de eerste stappen te zetten richting aardgasvrij.

1.2 Concrete kosten niet voor iedereen inzichtelijk Het is nog niet duidelijk wat de warmtetransitie voor iedereen aan kosten met zich mee zal brengen. Dit is per situatie verschillend omdat dit afhankelijk is van de alternatieve warmtebron, welke vaak nog niet duidelijk is en afhankelijk is van de staat van de woning. Wel zijn er concrete voorbeelden aangedragen en is het mogelijk via onder andere het regionaal energieloket om een beeld te krijgen van deze kosten. Dit blijft echter maatwerk. 1.3 Technieken en ontwikkelingen De Transitievisie Warmte Hoeksche Waard is een momentopname. Innovatie en ontwikkelingen in nieuwe technieken zijn nodig en dragen bij aan het realiseren van de doelstelling om 2050 aardgasvrij te zijn als gemeente Hoeksche Waard. Deze nieuwe ontwikkelingen worden nu wel al kort benoemd maar zijn nog niet altijd breed beschikbaar. Het op de voet volgen van deze ontwikkelingen en innovaties is essentieel. Financiën Dit besluit heeft geen financiële gevolgen. Communicatie Na vaststelling door de gemeenteraad maken we de Transitievisie Warmte Hoeksche Waard bekend in het Kompas en online in het gemeenteblad. Ook wordt deze op de website van de gemeente geplaatst en toegestuurd aan onze partners waarmee is samengewerkt. Er wordt nog gekeken naar een persbericht of interview om bekendheid te geven aan de vaststelling van de Transitievisie Warmte Hoeksche Waard.

Uitvoering Na besluitvorming in de gemeenteraad wordt de Transitievisie Warmte verder uitgewerkt via de 3 verschillende sporen zoals in de Transitievisie is beschreven.

4/5

Spoor 1: Stimuleren van maatregelen om energie en aardgas te besparen Met spoor 1 willen we de inwoners, ondernemers en overige gebouweigenaren stimuleren en helpen bij het realiseren van energie- en aardgasbesparende maatregelen. Hierbij kan onder andere gedacht worden aan buurtacties, groepsaankopen en webinars. De maatregelen zijn gericht op bepaalde woningtype, bijvoorbeeld met een bepaald bouwjaar. Deze acties sluiten aan bij de landelijke ontwikkelingen waarbij het kabinet heeft aangekondigd dat er meer subsidies beschikbaar zullen komen voor isolatie en (hybride) warmtepompen. Spoor 2: Onderzoeken van de warmtekansen Met spoor 2 worden de in de Transitievisie Warmte benoemde warmtekansen verder onderzocht en wordt er gekeken waar het meest voor de hand liggend is om te starten. Dit wordt gedaan op basis van informatie over de beschikbaarheid van een alternatieve warmtebron, maar ook op basis van bestaande inwonersinitiatieven, draagvlak, combinatie met andere werkzaamheden enzovoort. Daar waar dit mogelijk is zal er samen met de wijk of het dorp een uitvoeringsplan worden opgesteld. Spoor 3: Innovaties en ontwikkelingen Met spoor 3 richten we ons op het op de hoogte blijven van innovaties en ontwikkelingen welke voor de warmtetransitie in de Hoeksche Waard interessant kunnen zijn.

Ook de bestaande alternatieve warmteopties zullen worden geactualiseerd en verdiept en zijn daarmee input voor de volgende Transitievisie Warmte. In de Transitievisie Warmte zelf staan deze sporen uitgebreid toegelicht. Bijlagen - Transitievisie Warmte Hoeksche Waard - Publieksversie Transitievisie Warmte Hoeksche Waard - Nota van beantwoording zienswijzen Transitievisie Warmte Hoeksche Waard - Raadsbesluit vaststelling Transitievisie Warmte Aangeboden door, burgemeester en wethouders van gemeente Hoeksche Waard B.W. Silvis-de Heer secretaris

A.P.J. van Hemmen burgemeester

5/5