Raadsvoorstel Transitie wegen WSHD

Voorstel Aan: Van: Zaaknummer: Documentnummer: Portefeuillehouder: Team: Datum vaststelling college: Vertrouwelijk: Fase BOB-cyclus:

gemeenteraad college van burgemeester en wethouders Z/24/229050 DOC-248034222 Wethouder H. van Waveren Strategie 13 februari 2024 Nee beeldvormend, oordeelsvormend en besluitvormend

Onderwerp Transitie wegen van het Waterschap Hollandse Delta (WSHD) Beslispunt Instemmen met de voorgenomen intentieverklaring tussen Waterschap Hollandse Delta (WSHD) en de gemeente Hoeksche Waard waarin afgesproken wordt een gezamenlijk onderzoek te gaan uitvoeren naar de haalbaarheid van een eventuele overdracht – voor zover mogelijk - zowel in eigendom als in beheer van de waterschapswegen aan de gemeente Hoeksche Waard. Samenvatting voorstel Inleiding Sinds 1993 zijn, op grond van de Wet Herverdeling Wegen (WHW) 5 waterschappen, bij uitzondering, ook wegbeheerder. In 2016 en 2017 hebben 4 waterschappen, waaronder WSHD, aangegeven eventueel de wegenbeheertaak kwijt te willen. (WSHD) heeft in 2018 het principebesluit genomen haar wegen over te willen dragen. Dit heeft WSHD concreet gemaakt in een plan van aanpak dat onderdeel uitmaakt van een bestuurlijke verkenning door WSHD. Tijdens deze bestuurlijke verkenning onderzoekt WSHD met de inliggende gemeenten, waaronder de gemeente Hoeksche Waard, of er interesse is om gezamenlijk een onderzoek te starten naar de mogelijkheden voor een transitie van de wegen en bijbehorende assets van WSHD naar de gemeente. Ter beeldvorming: WSHD heeft ongeveer 1800 kilometer wegen waarvan circa 400 km wegen binnen de gemeentegrenzen van Hoeksche Waard.

Tijdens deze bestuurlijke verkenning onderzoekt WSHD met de inliggende gemeenten, waaronder de gemeente Hoeksche Waard, of er interesse is om gezamenlijk een onderzoek te starten naar de mogelijkheden voor een transitie van de wegen en bijbehorende assets van WSHD naar de gemeente Hoeksche Waard. De mogelijk te tekenen intentieverklaring is dus een afspraak tussen WSHD en de gemeente Hoeksche Waard om binnen afgesproken termijn gezamenlijk een onderzoek te starten naar een mogelijke en haalbare businesscase om deze transitie vorm en inhoud te geven.

1/4

Beoogd effect / Financiële gevolgen en mogelijkheden De voorgenomen intentieverklaring is gericht op het uitvoeren van een haalbaarheidsonderzoek naar de financiële, juridische, technische en beleidsmatige gevolgen van en mogelijkheden om te komen tot een businesscase op basis waarvan circa 400 kilometer wegen per streefdatum 2025 zowel in eigendom als in beheer mogelijk wordt overgedragen van WSHD aan gemeente Hoeksche Waard. Één van de onderwerpen die in kaart zal worden gebracht, zijn de mogelijke financiële gevolgen voor de inwoners als gevolg van de verschuiving van de te betalen inwonerslasten aan WSHD naar de gemeente Hoeksche Waard . Dit als de gemeente Hoeksche Waard het beheer en onderhoud van de wegen en daaraan verbonden kosten daadwerkelijk overneemt van WSHD. Het college gaat in gesprek met WSHD om al in de intentieverklaring een duidelijke fasering van het onderzoek op te nemen, waarbij de verschillende fases telkens uitmonden in een gezamenlijke keuze om al dan niet met de volgende fase van het onderzoek verder te gaan. Argumenten 1. WSHD heeft ‘water’ als kerntaak. WSHD voert wegbeheer uit alleen in grondstoffelijke rol; 2. Als WSHD stopt als wegbeheerder in de gemeente Hoeksche Waard, heft WSHD ook geen wegenheffing meer; 3. Gemeente Hoeksche Waard kan bij meer regie op wegbeheer haar strategische rol meer vorm en inhoud geven op: a.

Ruimtelijke Ontwikkeling(splannen); b. Bereikbaarheid/Mobiliteitsvisie; c. Dienstverlening aan haar inwoners/bedrijven; 4. De uitzonderingspositie van het wegbeheer door WSHD is verwarrend voor burgers waardoor zij vaak aan het ‘verkeerde’ loket staan met vragen/meldingen over de wegen; 5. College van B&W kan over wegen in het bezit van WSHD niet zelf beslissen; 6. Alle wegen onder 1 beheer geeft vermindering van bestuurlijke drukte; 7. Door overdracht hoeft gemeente Hoeksche Waard de bijdrage WHW niet meer door te geven aan WSHD; Kanttekeningen: risico’s en kansen Het is goed op te merken dat de concept intentieverklaring (zie bijlage 2) een eerste ambtelijk concept is van de zijde van WSHD. Dit concept zal op de verschillende, specifiek voor onze gemeente van belang zijnde, merites en aspecten bekeken worden. Aantal risico’s/bedenkingen die tijdens de onderzoeksfase aan de orde komen en gewogen zullen worden: 1. Lopende trajecten / projecten inzake woningbouw, mobiliteit, openbare ruimte en buitendienst mogen op geen enkele wijze worden beïnvloed door het onderzoek; 2. Vanuit technisch oogpunt moet er aandacht zijn voor duikers/kabels en leidingen/ondergrondse infrastructuur; 3. Capaciteit bij gemeenten niet altijd voorhanden om direct met onderzoeksfase te beginnen.

Aan WSHD zijn volgende vragen gesteld: - Maak inzichtelijk welke capaciteit gevraagd zou worden voor een eventuele onderzoeksfase; - Wat kost het uitvoeren van aanvullend onderzoek naar data/kwaliteit? 2/4

4. Sluitende businesscase (vooral voor Netto-Ontvanger) kan soms nog wel eens een (te?) grote uitdaging worden. Deelname van Rotterdam en onderschrijven van het solidariteitsprincipe door Rotterdam is belangrijkste voorwaarde. Vooral om het complete verhaal ook betaalbaar te houden voor de andere (kleinere) Netto-Betalers (zie ook bijlage); 5. Enkele gemeenten hebben aangegeven dat zij eventueel ook een overdracht aan de provincie een optie vinden voor een specifieke WSHD weg. Toegezegd is dit in de eventuele onderzoeksfase concreet te maken en dan zo nodig ook met de provincie het gesprek te voeren; 6. Hoe om te gaan met situaties/wegen die op een onderlinge gemeentegrens liggen? In sommige gevallen zou eventueel een aanpassing van de gemeentegrens een optie kunnen zijn om duidelijkheid te krijgen over ‘wie gaat er over deze weg’? 7. Sommige gemeenten zullen erg kritisch zijn op onderhoudsniveau en beschikbare data over funderingen/grond/inspecties. Kansen die tijdens de onderzoeksfase aan de orde komen en gewogen zullen worden: 1. Indien het beheer en eigendom van de wegen in handen komen van de gemeente Hoeksche Waard kan de gemeente bij projecten buiten de bebouwde sneller opereren; 2. Indien het beheer en eigendom van de wegen in handen komen van de gemeente Hoeksche Waard kan de gemeente de wegen in het buitengebied ook nader differentiëren naar functie en gebruik; 3.

Aantal gemeenten treffen elkaar op het dossier verkeer in MRDH-verband. Het kan voordelen opleveren als bestuurders elkaar in dat verband kunnen spreken over deze transitie wegen WSHD; 4. Ten behoeve van een mogelijke/haalbare businesscase kan gekeken worden naar een mogelijke uitruil van taken: Denk hierbij aan taken die nu nog bij de gemeente Hoeksche Waard liggen maar misschien wel bij WSHD ondergebracht kunnen worden zoals bijvoorbeeld het onderhoud van stedelijk water Uitvoering en planning Een ambtelijke werkgroep onder leiding van een stevige projectleider wordt samengesteld die in samenwerking met WSHD de intentieverklaring gaat voorbereiden. Het streven is dat de intentieverklaring voor de zomer van 2024 wordt ondertekend. Op dit dossier wordt vanuit deze werkgroep de samenwerking gezocht met andere gemeenten die hierover in gesprek zijn met WSHD. Juridica Duur en inwerkingtreding a. Deze intentieverklaring treedt in werking zodra zij door beide partijen is ondertekend; b. Deze intentieverklaring heeft werking zolang Partijen niet anders bepalen. Indien en zodra een van Partijen wil uittreden, vervalt per datum uittreding de werking van deze intentieverklaring. De uittredende partij is jegens de overige Partijen geen schadevergoeding verschuldigd ten gevolge van het uittreden; c.

Deze intentieverklaring eindigt wanneer partijen overeenstemming hebben bereikt over de overdracht van de wegen dan wel wanneer partijen tot de conclusie komen dat overeenstemming niet binnen bereik ligt en realisatie van het beoogde doel daardoor niet mogelijk is. Geschillen a. Deze intentieverklaring bindt Partijen rechtens niet. Het in deze intentieverklaring bepaalde is in rechte niet afdwingbaar. Derden kunnen aan deze intentieverklaring geen rechten ontlenen; 3/4

b. In geval van geschillen tussen Partijen over de bepalingen en inhoud van deze intentieverklaring zal dit in der minne worden afgewikkeld; c. Partijen verplichten zich deze intentieverklaring te goeder trouw na te komen en elkaar te informeren over alle zaken die daarvoor van belang zijn; Wanneer deze intentieverklaring niet leidt tot het beoogd resultaat dan leidt dit niet tot schadeplichtigheid van één van de Partijen jegens een ander

Bijlagen 1. Bestuurlijke verkenning TW WSHD – Hoeksche Waard 2. Raadsbesluit 3. Concept Intentieverklaring Transitie Wegen WSHD

Aangeboden door, burgemeester en wethouders van gemeente Hoeksche Waard D.E. Koops secretaris {{esl:Signer1:Signature:size(200,50)}}

F.D. van Heijningen burgemeester {{esl:Signer2:Signature:size(200,50)}}

4/4