raadsvoorstel aanvullen budget startersleningen

Voorstel Aan: Van: Zaaknummer: Documentnummer: Portefeuillehouder: Team: Datum vaststelling college: Vertrouwelijk: Fase BOB-cyclus:

gemeenteraad college van burgemeester en wethouders Z/22/176668 DOC-22650514 wethouder Heij Omgeving, 20 december 2022 Nee beeldvormend, oordeelsvormend en besluitvormend

Onderwerp Aanvullen budget Startersleningen Beslispunten: 1. Een krediet van €1,5 miljoen beschikbaar te stellen waarbij de middelen worden gestort in het Stimuleringsfonds Volkshuisvesting Nederlandse gemeenten (SVn) voor het verstrekken van startersleningen; 2. In te stemmen met de gefaseerde storting uit het krediet in het fonds met een maximum van € 1,5 miljoen; 3. Begrotingswijziging 3 vast te stellen waarin het krediet van € 1,5 miljoen wordt opgenomen in de begroting van 2023. Samenvatting voorstel De gemeente Hoeksche Waard heeft geld beschikbaar gesteld voor Startersleningen. In 2021 zijn 73 startersleningen aangevraagd. In 2022 zijn tot december 75 startersleningen aangevraagd. De starterslening blijkt een succesvol instrument om jonge mensen in de Hoeksche Waard te ondersteunen bij de aankoop van hun eerste huis. Het budget voor de starterslening raakt op. Inleiding In dit voorstel stellen wij voor deze middelen aan te vullen met € 1,5 miljoen voor 2023. In de Perspectiefnota 2024 wordt voor 2024 €1,5 miljoen aangevraagd. Beoogd effect Het beoogd effect is om starters te stimuleren en te faciliteren om een eerste woning te kopen in de Hoeksche Waard en zo de jonge inwoners te behouden. Argumenten 1.1 Het fonds bij SVn raakt uitgeput Het fonds voor het verstrekken van de startersleningen bij SVn is bijna uitgeput.

Het faciliteren van starters op de woningmarkt is een belangrijke strategische doelstelling. Aangezien er nog steeds aanvragen binnen komen is het nodig om het fonds weer aan te vullen.

1/3

1.2 De starterslening is een succes In de afgelopen jaren is, in het kader van het project Marketing Wonen, bekendheid gegeven aan de starterslening. Het succes hiervan is te zien in het toenemende aantal aanvragen voor een starterslening. Starters worden met de lening gestimuleerd en gefaciliteerd om een eerste woning in de Hoeksche Waard te lopen. 1.3 Er bestaat behoefte aan een starterslening Door de banken gestelde strenge financieringsvoorwaarden en de hoge huizenprijzen beperken starters in het financieren en kopen van een woning. Door SVn is speciaal voor dat doel een vorm van een starterslening ontwikkeld die aanvullend is op het bankkrediet, maar waarbij toch op een zorgvuldige manier wordt omgegaan met de kredietwaardigheid van de starters bij de aankoop van hun eerste woning. 1.4 De starterslening draagt bij aan de doelstelling dat jonge huishoudens in de Hoeksche Waard blijven Door de starterslening krijgen jonge Hoeksche Waarders de mogelijkheid om een woning naar hun zin in de Hoeksche Waard te betrekken. Hierbij wordt opgemerkt dat de regeling ook mogelijkheden biedt voor starters van buiten de Hoeksche Waard. 1.5 Er is een stijgende lijn te zien in het leenbedrag In 2019 is de Verordening Starterslening geharmoniseerd en is vastgesteld met een maximaal bedrag van €35.000,-.

In onderstaande tabel is te lezen wat de ontwikkeling van het aantal vragen en het gemiddelde leenbedrag. Dit betekent dat er het budget sneller opraakt. Jaar

Aantal leningen aangevraagd

Toegewezen door gemeente

Verstrekt door Svn

In behandeling bij SVn

2019

40

28

22

€ 28.900

2020

70

70

41

€ 29.900

2021

73

67

52

€ 32.200

2022*

75

73**

47***

21

Gem. bedrag lening

€ 33.400

*

Tot 1 december 2022

**

Waarvan 5 afgewezen door SVn

***

Tussen het aantal toewijzingen gemeente en toewijzing door SVn zit verschil doordat de doorlooptijd van de financiële toetsing een aantal maanden kan zijn. Dit getal is daarom lager dan de toewijzingen door gemeente.

1.6 De starterslening kost de gemeente nauwelijks geld De starterslening is een revolverend fonds. Door aflossing en rentebetaling van de kredietnemers vloeien de uitgezette middelen na verloop van tijd weer terug in het fonds. Op dat moment zijn de middelen weer beschikbaar voor nieuwe leningen. Voor het beheer rekent SVn 0,57% beheerskosten en een variabele fee naar het aantal inwoners van de gemeente. Deze worden berekend over het totaalbedrag van de lopende leningen en worden jaarlijks in gehouden van de rekening courant. Kanttekeningen 1.1 Er is een klein risico op niet terugbetalen / aflossen van de lening In Nederland mag je 100% van de waarde van je woning lenen in de vorm van een hypothecaire lening. De Starterslening overbrugt het verschil tussen de prijs van het huis en de (eerste) hypotheek bij de bank. SVn toetst de kredietwaardigheid van de aanvrager volgens de eisen van NHG (Nationale Hypotheekgarantie). 2/3

De NHG biedt alleen borgstelling bij waardeverlies in geval van gedwongen verkoop. Kwijtschelding is dan alleen mogelijk bij ingrijpende gebeurtenissen (zoals scheiding, ontslag, overlijden) waardoor de hypotheek niet meer betaald kan worden. Dus niet bij een verlies bij verkoop van de woning als bewoners willen doorstromen naar een andere woning. De hypothecaire lening heeft als onderpand de woning. De gemeente behoudt de vordering en het recht om de lening terug te eisen als blijkt dat er terugbetaalproblemen zijn. Het risico is beperkt, maar wel aanwezig. 1.2 Het toetsen en verstekken van de leningen vraagt capaciteit van de gemeentelijke organisatie Het toetsen en registreren van de aanvragen van de startersleningen vraagt capaciteit van de gemeentelijke organisatie. De toetsing bestaat uit een volledigheidstoets, een check op de juiste doelgroep en verzending van een voorlopige beschikking. De financiële toetsing voert SVn uit. Duurzaamheid De starterslening is een instrument voor aankoop van een eerste huis inclusief eventuele verbeter- en meerwerk. Dit kunnen ook verbeterkosten voor duurzaamheidsmaatregelen zijn. Daarnaast bestaat er ook de Duurzaamheidslenig waarvoor inwoners een aanvraag kunnen indienen. Financiën Aan de gemeenteraad wordt gevraagd om een krediet van € 1,5 miljoen beschikbaar te stellen. De verwachting is dat voldoende is voor de aanvragen in 2023.

In de Perspectiefnota 2024 wordt voor 2024 € 1,5 miljoen aangevraagd. Deze bedragen komen als uitgezette geldlening terug op de balans te staan. Dit omdat de leningen die met dit geld worden verstrekt uiteindelijk weer terugvloeien in het revolverend fonds. Dit betekent dat de aflossingen en rentebetalingen terugvloeien in het fonds en komen daarmee opnieuw beschikbaar voor het verstrekken van nieuwe startersleningen. Het geld vloeit daardoor niet terug naar de gemeente maar blijft als uitgezette lening bestaan, tenzij gestopt wordt met de regeling. Het bedrag zal in delen, naar behoefte, in het fonds bij SVn gestort worden. Dat gebeurt op het moment dat het fonds aangezuiverd dient te worden voor nieuwe aanvragen. Communicatie Na het besluit van de gemeenteraad zal hierover worden gecommuniceerd via de reguliere kanalen. Uitvoering Nadat het besluit is genomen wordt het benodigde budget in het fonds van de starterslening bij SVn gestort.

Aangeboden door, burgemeester en wethouders van gemeente Hoeksche Waard V.A.H. Martens loco secretaris

Ch.B. Aptroot burgemeester

ValidSigned door Vincent Martens op 21-12-2022

ValidSigned door Charlie Aptroot op 21-12-2022

3/3