Raadsinformatiebrief Weerbare samenleving

Informatiebrief Aan: Van: Zaaknummer: Documentnummer: Portefeuillehouder: Team: Datum vaststelling college: Vertrouwelijk: Fase BOB-cyclus:

gemeenteraad college Z/25/314455 DOC-251032238 burgemeester Van Heijningen Team Integrale Veiligheid 24 juni 2025 nee besluitvormend

Onderwerp Weerbare samenleving Inleiding Op 18 maart jl. zijn schriftelijke vragen beantwoord met betrekking tot het noodplan van de gemeente en het noodpakket. Hierin is opgenomen dat geopolitieke spanningen onder regie van het Rijk vallen en dat in samenwerking met het Rijk en Veiligheidsregio’s wordt ingezet op weerbaarheid en zelfredzaamheid van burgers. In de raadsvergadering van dinsdag 27 mei jl. is er een motie vreemd Lokaal Weerbaar ingediend door GroenLinks en VoorWaards met betrekking tot lokale weerbaarheid. Deze motie is ingediend onder de overweging dat er in gemeente Hoeksche Waard meer gedaan kan worden in deze onrustige tijd om onze inwoners te beschermen. Onder toezegging van onderhavige raadsinformatiebrief en een besloten bijeenkomst op dit thema gelijk na de zomer is deze motie ingetrokken. Middels onderhavige raadsinformatiebrief informeren wij u over de huidige stand van zaken om te komen tot een weerbare samenleving en wat er op korte termijn te verwachten staat. Ook geven we u een inkijkje in de bijeenkomst van 2 september. Inhoud Weerbaarheid is geen nieuw thema in de wereld van crisisbeheersing. Het laatste jaar heeft het echter wel meer de aandacht gekregen door bijvoorbeeld geopolitieke dreigingen.

De Rijksoverheid, de veiligheidsregio’s en gemeenten bereiden zich al diverse jaren voor op verschillende soorten crisistypen en bouwen al een aantal jaar aan een weerbare overheid en samenleving. Analyse van de aanwezige risico’s in de Veiligheidsregio Zuid-Holland Zuid (VRZHZ) Op 17 november 2024 heeft u tijdens een raadsvergadering kennis kunnen nemen van het concept Regionaal Risico Profiel (RRP) 2025 – 2028. Het RRP is in december jl. vastgesteld in het AB van de VRZHZ en geeft een uitgebreide analyse van de grootste risico's in onze regio. Per risico is de kans dat een incident of ramp gebeurd en hoe groot de gevolgen zijn, in kaart gebracht. Het risicoprofiel is met de partnerorganisaties en gemeenten opgesteld. We gebruiken het risicoprofiel om weerbaarder te worden tegen deze risico’s en bereiden ons hier samen met onze partners op voor. Deze risico’s lopen uiteen van langdurige stroomstoring tot aan grof- en extreem geweld. We kunnen deze dreigingen echter niet (altijd) alleen aanpakken en ligt het voor een groot deel ook niet in de invloedssfeer van de gemeente. Om die reden, en zeker bij incidenten die de maatschappij ontwrichten, werken we nauw samen met het Rijk middels de crisisstructuur. 1/4

Crisisplanvorming Naast algemene crisisplannen waarin de taken, verantwoordelijkheden en bevoegdheden van de (regionale) crisisorganisatie zijn opgenomen zijn er ook crisisplannen ontwikkeld voor specifieke crisistypen uit het RRP, zoals stroomuitval, overstroming, etc. Zo zijn er bij verstoring van het drinkwater in het uiterste noodgeval afspraken met de drinkwaterbedrijven voor het leveren van nooddrinkwater. In de Hoeksche Waard zijn er ruim 37 locaties aangewezen als noodrinkwaterpunt rekening houdende met diverse factoren zoals bereikbaarheid en aantal inwoners. Deze crisisplannen vormen de basis van trainingen en oefeningen op zowel bestuurlijk als operationeel niveau. Dit kalenderjaar wordt er bijvoorbeeld veel aandacht besteed aan het thema hoogwater en overstromingen. Op basis van evaluaties van de oefeningen en opgedane leerpunten uit de praktijk worden plannen voortdurend geactualiseerd en up-to-date gehouden. Door middel van evaluaties bij grote incidenten leren we waar de knelpunten zitten en worden we weerbaarder door eerdere ervaringen. De noodsteunpunten die het Rijk heeft gevraagd zijn nog volop in ontwikkeling. In samenspraak met de diverse veiligheidsregio’s wordt er bekeken waar zo een noodsteunpunt aan moet voldoen en welke middelen er geregeld dienen te worden.

Wel zijn er in de Hoeksche Waard sporthallen en andere ontmoetingsplekken aangewezen ter voorbereiding op rampen en crises conform bestaand beleid en geldende rampenbestrijdingsplan. Hier kunnen we bijvoorbeeld getroffen opvangen of van informatie voorzien. Daarnaast hebben we een convenant met het Nederlands Rode Kruis dat kan ondersteunen op deze locaties, maar ook kan helpen om verminderd zelfredzame te ondersteunen. Communicatie en handelingsperspectieven Er zijn inmiddels diverse landelijke communicatiecampagnes opgezet om inwoners weerbaarder te maken. Om te voorkomen dat we als gemeente andere informatie verstrekken dan het Rijk en mogelijk onrust veroorzaken, sluiten wij ons aan bij deze campagnes. Deze campagnes zijn vooral gericht op het zelfredzaam maken van inwoners voor minimaal 48 uur. In de afgelopen jaren hebben deze campagnes verschillende accenten gehad zoals: hoog water, stroomuitval en geopolitieke dreigingen. Daarnaast is op onze gemeentelijke website een doorverwijzing naar de VRZHZ over wat te doen bij specifieke crisistypen zoals opgenomen in voorgenoemd RRP. Als gemeente en veiligheidsregio kunnen we ook handelingsperspectieven bieden voor verschillende crisistypen vanwege onze uitgebreide en gedegen voorbereiding. Deze handelingsperspectieven kunnen we op verschillende manieren kenbaar maken, ook als er sprake is van langdurige stroomuitval. -

-

We beschikken over een rampenzender. RTV Rijnmond is onze officiële rampenzender. Deze zender bevindt zich op 93,4 FM (in de ether) en 96,1 FM (op de kabel). TV Rijnmond vindt u op kanaal 63, frequentie 808.00. Op deze zender wordt gecommuniceerd wat er aan de hand is en wat handelingsperspectieven zijn. Het landelijk sirenestelsel is op dit moment nog ons alarmerings-systeem (het landelijke waarschuwings- en alarmeringssysteem (WAS)), dat dient om burgers te waarschuwen bij rampen of situaties waarbij men ramen en deuren moet sluiten. Dit wordt aangevuld (in de toekomst vervangen) met NL-Alert. Een NL-Alert wordt uitgezonden door de zendmasten van de Nederlandse providers van mobiele telefonie. Alle zendmasten die bereik hebben in het gebied, zenden het NLAlert uit.

2/4

-

-

Samenwerking met hulpdiensten: Gemeenten werken samen met politie, brandweer en andere hulpdiensten om ervoor te zorgen dat er duidelijke en consistente informatie wordt verstrekt, dit kan bijvoorbeeld door de geluidsinstallatie te gebruiken op voertuigen van hulpdiensten die door de straten rijdt. Informatiepunten: Tijdens een (langdurige) crisis kunnen fysieke informatiepunten opgezet waar inwoners informatie kunnen verkrijgen. Dit kan bijvoorbeeld een tijdelijk informatiecentrum zijn in de opvanglocaties en/of in overheidsgebouwen als het gemeentehuis/brandweerkazerne/politiebureau.

Kritieke bedrijfsprocessen van de Gemeente Hoeksche Waard Gemeente Hoeksche Waard voert taken uit die direct van belang zijn voor haar inwoners, instellingen, ketenpartners en bedrijven. Continuïteit van de bedrijfsvoering en dienstverlening van de gemeente Hoeksche Waard is daarom van groot belang voor inwoners, instellingen en ondernemers die daar afhankelijk van zijn. Recent is daarom het continuïteitsplan vastgesteld. Het continuïteitsplan is essentieel voor het waarborgen van de bedrijfsvoering en dienstverlening bij uitval van kritieke processen. Het plan biedt een gestructureerde aanpak voor het identificeren, beheren en herstellen van deze processen om de impact op inwoners, instellingen en bedrijven te minimaliseren. Gemeenschap in zijn kracht Ondanks de gedegen voorbereidingen en planvorming maken we ook graag gebruik van bestaande organisaties uit de gemeenschap om eenieder te bereiken op de momenten dat het echt nodig is. Te denken valt aan de kerkelijke gemeenschappen, brandweervrijwilligers, sportverenigingen, scholengemeenschappen en op kleinere schaal de bekende verminderd zelfredzame in een bepaalde woonstraat. Zo zetten we de gemeenschap in zijn kracht. We zullen het immers met elkaar moeten doen. In de (concept-)visie op de Hoeksche Waard is een sterk accent gelegd op het belang van levendige dorpen.

In meerdere gemeenten wordt nu het verband gelegd tussen gemeenschapszin en verantwoordelijkheid enerzijds en weerbaarheid anderzijds. In de komende periode zullen we hier op het gebied van communicatie meer aandacht aan besteden. Daarnaast zullen we onze inwoners informeren over welke maatregelen zij verder nog kunnen treffen zoals bijvoorbeeld het samenstellen van een vluchttas. In onze oproep, die breed gedeeld zal worden, wordt in ieder geval naast het noodpakket de nadruk gelegd op het in huis hebben van water en contant geld. Daarbij moet ook oog zijn voor die inwoners die door omstandigheden niet zelfredzaam zijn, bijvoorbeeld vanwege verblijf in een verpleegtehuis. Communicatie met inwoners en anderen Het is van groot belang de juiste toon aan te slaan. Op nationaal en internationaal niveau wordt er in deze tijd volop gesproken over geopolitieke dreigingen. Het is van groot belang het begrip weerbaarheid in het juiste perspectief te zetten. Wij hechten eraan samen met de andere gemeenten op te trekken in het verband van de veiligheidsregio. Allereerst omdat daar veel deskundigheid aanwezig is, daarnaast om daarmee eensgezind en adequaat informatie aan de inwoners en andere betrokkenen te geven. Met elkaar kunnen we ook een goed perspectief schetsen voor de korte en langere termijn.

Vervolgprocedure Tijdens de bijeenkomst van 2 september zult u als gemeenteraad verder meegenomen worden op het thema weerbaarheid door externe sprekers. De inhoud van deze avond wordt nog nader voorbereid, maar in ieder geval zullen we deskundigen van de VRZHZ vragen om aan te sluiten. Daarnaast bezien we welke mogelijkheden we hebben om een lokale spreker aan te laten sluiten die iets kan vertellen over de weerbaarheid van gemeente Hoeksche Waard. 3/4

Bijlagen N.v.t

4/4