Raadsinformatiebrief Voorbereiding, verloop en evaluatie jaarwisseling 2024-2025

Informatiebrief Aan: Van: Zaaknummer: Documentnummer: Portefeuillehouder: Team: Datum vaststelling college: Vertrouwelijk: Fase BOB-cyclus:

gemeenteraad college Z/24/252984 DOC-25946582 burgemeester Van Heijningen Integrale Veiligheid 4 februari 2025 nee besluitvormend

Onderwerp (Voorbereiding, verloop en evaluatie) jaarwisseling 2024/2025 Inleiding Via diverse kanalen heeft u al kunnen lezen over het verloop van de jaarwisseling 2024/2025 in de Hoeksche Waard. Hierbij informeren wij u middels deze brief ook over de voorbereidingen die getroffen zijn, het verloop van de jaarwisseling en de evaluatie hiervan. Middels deze raadsinformatiebrief beschouwen wij de raadstoezeggingen d.d. 20 november jl. met betrekking tot de ‘Bewustwordingscampagne Vuurwerk’ en ‘Evaluatie Jaarwisseling’ als afgehandeld. Inhoud Hoofdlijnen Er hebben zich tijdens afgelopen jaarwisseling geen ernstige incidenten voorgedaan, waardoor we zeker kunnen spreken over een succesvolle jaarwisseling. Dit succes is niet vanzelfsprekend. Dankzij de enorme inzet op onruststokers, het opleggen van bestuurlijke maatregelen, gesprekken door politie en veel preventief overleg zowel met (overheids)partners als met inwoners. Kort na de jaarwisseling is de aanpak en het verloop van de jaarwisseling geëvalueerd met de partners die ook in de voorbereiding betrokken zijn geweest. De inzet van de inwoners van Nieuw-Beijerland, de aanwezigheid van jongerenwerk en de boa’s heeft zijn vruchten afgeworpen.

Voor komende jaarwisseling zullen we inventariseren of deze aanpak mogelijk ook in andere kernen toe te passen is waar onrust is geweest, te denken valt hierbij aan Numansdorp, Puttershoek en ’s-Gravendeel. De uitgebreide communicatiecampagne is goed gevallen bij zowel de partners als de inwoners van onze eigen gemeente. Door maanden voorafgaand aan de jaarwisseling vuurwerk af te steken ontstaat structurele overlast. Deze overlast heeft de oproep van de burgemeester om op elkaar te letten gerechtvaardigd. De actieve communicatiecampagne heeft gehoor gekregen. We gaan als college verder om voor de zomer te komen tot een goede aanpak. We kunnen niet uitsluiten dat er op enkele plekken in de Hoeksche Waard sprake is van vuurwerkoverlast. Dit blijven wij ongewenst vinden en wij treden hiertegen op. Dit kunnen wij echter niet alleen, dus blijven wij oproepen tot het melden van deze situaties. De tijdige en uitgebreide voorbereiding heeft tezamen ervoor gezorgd dat de jaarwisseling beheersbaar is geweest voor de hulpdiensten. De aanwezigheid van jongerenwerk in de dagen voor de jaarwisseling werd ook gezien als meerwaarde door de partners. 1/6

Daarnaast zou de voorbereiding nog eerder kunnen starten om initiatieven vanuit de gemeenschap, soortgelijkend aan Nieuw-Beijerland nog beter te kunnen ondersteunen. Hierbij kijken we ook naar andere mogelijkheden om onrust te voorkomen, bijvoorbeeld door het organiseren van activiteiten voor jongeren. Tijdens de jaarwisseling is de samenwerking tussen politie, brandweer en buitendienst zeer goed verlopen. Er werd snel geacteerd op potentieel brandgevaar wat mogelijke escalaties heeft doen voorkomen. In een tweetal gevallen heeft de brandweer dankzij snel ingrijpen een grote brand kunnen voorkomen. Ook de aanwezigheid van de wijkagent in risicodorpen werd gezien als erg waardevol. Het algemene beeld onder de partners over de voorbereiding en het verloop van de jaarwisseling is dat men tevreden is. Hierna geven we een nadere toelichting op enkele specifieke aspecten. Vroegtijdige en doorlopende voorbereidingen Er is vroegtijdig gestart met het integraal voorbereiden van de jaarwisseling 2024/2025. Hierbij zijn diverse partners betrokken geweest zoals politie, brandweer, jongerenwerk, communicatie en onze eigen boa’s. Op basis van eerdere evaluatiepunten en signalen is er een aanpak ontwikkeld voor afgelopen jaarwisseling.

Naast de multidisciplinaire overleggen waar signalen en de aanpak worden besproken is er ook ingezet op gesprekken met de gemeenschap van Nieuw-Beijerland en ’s-Gravendeel. Hier is het voorgaande jaarwisselingen onrustig geweest en heeft de Mobiele Eenheid met enige regelmaat moeten optreden. Deze gesprekken waren bedoeld om herhaling van voorgaande jaren te voorkomen en te komen tot een oplossing voor een beheersbaar verloop van de jaarwisseling 2024/2025. Dit met het resultaat dat er diverse vrijwilligers herkenbaar de straat op zijn gegaan ’s avonds en ’s nacht in Nieuw-Beijerland op 30 en 31 december om contact te maken met personen die voor overlast zorgden. Dit initiatief werd ondersteund door jongerenwerkers, boa’s en politie die ook in de omgeving van Nieuw-Beijerland aanwezig waren. Dit is zeer goed bevallen door eenieder en is één van de factoren geweest die mee heeft geholpen voor een beheersbaar verloop van de jaarwisseling. We concluderen dat de tijdige voorbereiding positief heeft bijgedragen aan het resultaat. Onderdeel daarvan zijn gesprekken met vertegenwoordigers in de gemeenschap. Het succes van de gezamenlijke aanpak in NieuwBeijerland laat zien hoe belangrijk het betrekken van alle partijen bij de voorbereidingen is. Dat sluit aan bij de oproepen aan de gemeenschap zelf een bijdrage te leveren aan de handhaving van de openbare orde en veiligheid.

Bestuurlijke maatregelen Naar aanleiding van de ongeregeldheden in Nieuw-Beijerland tijdens de jaarwisseling van 2023/2024 is er door de districtsrecherche in samenwerking met het basisteam Hoeksche Waard een team geformeerd waarbij langdurig en grondig onderzoek is gedaan naar de incidenten ten tijde van de jaarwisseling in NieuwBeijerland. Dit heeft ertoe geleidt dat er van 11 personen geconcludeerd kan worden dat zij een prominente rol hebben gehad bij deze openbare orde verstoring. Het strafrecht heeft hier inmiddels ook zijn beloop. Tegen deze personen zijn ook passende bestuurlijke maatregelen getroffen, zo hebben zij allen voor de jaarwisseling 2024/2025 een gebiedsverbod ontvangen voor het centrum van Nieuw-Beijerland en hebben aanvullend er 6 personen een last onder dwangsom ontvangen om niet in de openbare ruimte opnieuw vuur te maken.

2/6

Buiten het incident van Nieuw-Beijerland om zijn er ook 14 waarschuwingsbrieven verstuurd aan zij die in aanraking geweest zijn met de politie voor vuurwerk gerelateerde incidenten in de Hoeksche Waard tijdens de jaarwisseling van 2023/2024. Geconcludeerd wordt, zowel aan de resultaten van afgelopen Oud & Nieuw als het jaar ervoor (’s-Gravendeel), dat deze bestuurlijke aanpak effectief is. Bewustwordingscampagne Naast de gebruikelijke voorbereidingen rondom de jaarwisseling is er een bewustwordingscampagne ingezet ten aanzien van vuurwerk(overlast). De campagne bestond uit een open brief vanuit de burgemeester aan alle Hoeksche Waarders met de oproep om het vooral gezellig te houden tijdens de jaarwisseling. Hierin deed de burgemeester ook een oproep aan ouders, sportverenigingen, scholen en kerken om een extra oogje in het zeil te houden. We kunnen dit immers niet als gemeente en politie alleen. Deze brief is breed verspreidt via de gemeentelijke website, social media, het Kompas en is los verstuurd aan alle sportvereniging, scholen en kerken. Naast de brief aan alle Hoeksche Waarders is er een aparte brief verstuurd aan alle Nieuw-Beijerlanders. Ook hierin gaf de burgemeester aan dat we vooral samen moeten optrekken en dat hij hoopt dat een herhaling van vorig jaar zal uitblijven door middel van de diverse inspanningen die zijn verricht.

Naast het opstellen van brieven is er ook via de media in diverse interviews op zowel tv als radio door de burgemeester aangegeven dat een gezellige en feestelijke jaarwisseling een gezamenlijke verantwoordelijkheid betreft. We hebben vele positieve signalen gekregen over de actieve communicatie over dit onderwerp. De brieven van de burgemeester hebben veel aandacht gekregen, ook in de pers. Uiteraard moet de communicatie als ondersteunend worden gezien aan de overige maatregelen, zij kan niet op zichzelf staan. Inzet vuurwerkoverlast In aanloop naar de jaarwisseling 2023/2024 hebben we extra geïnvesteerd en gestuurd op het maken van Fixi meldingen bij vuurwerkoverlast. Door middel van deze meldingen wordt er goed inzichtelijk gemaakt wat de hotspots zijn in de Hoeksche Waard, om ook gericht te kunnen inzetten. Tot 31 december 2024 zijn er 1050 meldingen binnengekomen van vuurwerkoverlast. Echter hebben we ook een vervuiling geconstateerd van het systeem, waarbij er meermaals is geconstateerd dat éénzelfde melder op tien verschillende locaties binnen één minuut een melding maakt. De vraag kan gesteld worden in hoeverre deze meldingen als representatief kunnen worden beschouwd.

Bij de politie zijn er sinds november 2024 476 meldingen binnengekomen van vuurwerk gerelateerde overlast Desondanks zijn, op basis van de diverse meldingen bij zowel politie als gemeente, vier vuurwerkacties georganiseerd met politie en handhaving in de Hoeksche Waard. Bij twee van deze acties heeft dit ook daadwerkelijk geleid tot in beslag name van (illegaal) vuurwerk. Kluisjescontroles op diverse scholen maakten ook onderdeel uit van deze vuurwerkacties. Naast deze vuurwerkacties is er ook gehandeld op Meld Misdaad Anoniem meldingen, ook hierdoor is diverse keren illegaal vuurwerk in beslag genomen. Door de politie zijn er 13 processen-verbaal opgemaakt ten aanzien van vuurwerk gerelateerde incidenten. Verspreide over zes verschillende locaties in de Hoeksche Waard is er is door de politie honderden kilo’s illegaal vuurwerk in beslag genomen Ook de boa’s hebben een tweetal keer vuurwerk onder zich genomen.

3/6

Aanpak van vuurwerkoverlast vergt grote investeringen van politie en boa’s. De capaciteit is niet oneindig. Juist daarom is het betrekken van de gemeenschap en de voor jongeren verantwoordelijken zo belangrijk. Het moet de jongeren duidelijk zijn dat vuurwerk alleen bedoeld is voor de laatste dag van het jaar, maar ook dat overtreding van de regels zware sancties kan opleveren. Bovenal willen we voorkomen dat jongeren en anderen gewond raken door met name illegaal vuurwerk. We zullen in de aanpak voor komend Oud & Nieuw onderzoeken of we jongeren op een aansprekende manier kunnen bereiken, bijv. door video’s. Oudjaarsfeest Oud-Beijerland In de maand oktober werden wij geconfronteerd met de mededeling van de voormalige organisator dat hij dit jaar het feest niet zou organiseren om persoonlijke redenen. Op dat moment dienden we op zeer korte termijn op zoek te gaan naar een andere organisator. Dankzij de actieve inzet van medewerkers APV en OOV is het gelukt om in goed overleg met een nieuwe organisator de juiste voorwaarden te scheppen voor een feest. Daarbij heeft de gemeente extra financiële middelen ter beschikking gesteld welke voortvloeiden uit deze nieuwe situatie. In de dagen vóór 31 december 2024 leek het erop dat storm nog een spelbreker zou kunnen zijn voor het evenement, er zou sprake zijn van een harde wind met een maximum van windkracht 78.

De belangrijkste vraag was of de tent bestand was tegen deze windstoten gelet op de veiligheid van de bezoekers. Bij navraag werd duidelijk dat de tent bestand zou zijn tegen windkracht 10 en in goed overleg met alle betrokkenen is de verwachte windkracht gemonitord. Gelukkig bleek het verantwoord het feest door te laten gaan. Terugkijkend mogen we constateren dat het feest goed verlopen is. Het feest heeft aan de behoefte voldaan en is drukbezocht. Op 21 januari jl. heeft er een separate evaluatie plaatsgevonden met de partners. De verbeterpunten zijn opgehaald, besproken en genoteerd voor een volgende editie. Gezien het feit dat de aanbesteding met de voormalige organisator is verstreken dienen we tijdig een nieuw aanbestedingstraject te doorlopen om het evenement voor de komende drie jaar te gunnen. De ervaringen met de nieuwe organisator zullen hierin meegewogen worden. Dankzij de actieve ambtelijke inspanningen is het gelukt om een nieuwe organisator te vinden die het oudjaarsfeest wilden organiseren. Het feest is goed verlopen en druk bezocht. Nu de aanbesteding is verlopen zullen we tijdig een nieuw aanbestedingstraject doorlopen om het evenement voor de komende drie jaar te gunnen. Verloop jaarwisseling In de Hoeksche Waard is het vaak ook de dag voorafgaand aan de jaarwisseling al onrustig. Zo ook afgelopen jaarwisseling.

Op 30 december was er met name in Puttershoek een grote groep jongeren die de openbare orde verstoorde en met zwaar (illegaal) vuurwerk gooide. Niet alleen naar omwonenden, maar ook richting politie. Naar aanleiding van deze signalen is de politie meermaals ter plaatse geweest en heeft diverse keren moeten optreden om de rust te doen wederkeren. Ook in Strijen en ’s-Gravendeel was het vrij onrustig. In totaal heeft dit dan ook geleid tot drie aanhoudingen voor het gooien van (illegaal) vuurwerk naar politiepersoneel. Twee van deze aanhoudingen waren op 30 december.

4/6

Op 31 december zijn we publiekelijk opgeschrikt door het bericht van een ernstig ongeval met vuurwerk in ’s-Gravendeel. Een jongen van 17 jaar heeft ernstig letsel opgelopen aan hand en hoofd. Het toont weer aan hoe gevaarlijk het is met illegaal vuurwerk in de weer te zijn. Buiten dit ongeval is de jaarwisseling verder relatief goed verlopen en hebben er geen grote excessen plaatsgevonden. Voor de brandweer en de politie was de jaarwisseling dan ook beheersbaar. Ook in Nieuw-Beijerland bleef het rustig, mede dankzij de vrijwilligers die de straat op zijn gegaan en de wijkagent die de hele avond en nacht aanwezig is geweest. In Numansdorp en ’s-Gravendeel was het wel bij tijd en wijle onrustig en werden politie eenheden bestookt met zwaar vuurwerk. Al met al een resultaat dat, met name in vergelijking met voorgaande jaren, tot tevredenheid stemt. Op geen enkel moment heeft de politie de ME hoeven inzetten. Op basis hiervan moeten we streven naar een vervolgaanpak, die tot nog meer rust leidt, met liefst minder inzet van diensten. Cijfermatige inzet Ondanks de overwegend rustige nacht waren er meerdere meldingen van gebouw-, buiten- en containerbranden. In totaal rukte de brandweer in Zuid-Holland Zuid 121 keer uit, waarvan 21 keer in de Hoeksche Waard. Na Dordrecht (35 incidenten) de meeste incidenten met brandweerinzet van de regio ZuidHolland Zuid.

Zie bijlage 1 voor de inzetten in de regio tussen oudejaarsdag 00.00 uur en nieuwjaarsdag 08.00 uur gedurende de jaarwisseling. Schadecijfers gemeentelijke eigendommen en schades particulieren Uit een eerste inventarisatie blijkt dat door vuurwerk, baldadigheid en brandjes veel schade is toegebracht aan gemeentelijke eigendommen. Er werden minimaal 50 prullenbakken opgeblazen, een voorlopige kostenpost van € 17.500,-. Daarnaast werden 20 ruiten van abri’s vernield, totaal € 10.000,-. Ook is een complete abri vernield, daarvan zijn de kosten nog niet bekend. Verder moeten 30 verkeersborden worden vervangen à € 3.540,-. De schade aan ander verkeersmeubilair bedraagt € 3.850,-. De voorlopige schade aan putten/kolken/deksels komt neer op € 2.250,-. Verder zijn diverse speeltoestellen, ondergronden en hekwerken op speelplaatsen beschadigd. Deze moeten vervangen worden. Tezamen komt dit op een voorlopig schadebedrag van €37.000,-. Dat is €14.000,- meer dan vorig jaar. Het is onbekend waarom het schadebedrag zo fors is toegenomen. Bij de politie zijn er sinds november 2024 tien (particuliere) schades bekend, waarvan er drie gemeentelijke eigendommen betreffen (abri’s). Vervolgprocedure De evaluatiepunten van afgelopen jaarwisseling zullen worden meegenomen in de voorbereidingen voor de jaarwisseling van 2025/2026. Na de zomer zullen we u hierover nader informeren.

Tenslotte is er op 28 januari jl. een motie aangenomen door de gemeenteraad. De strekking van deze motie betreft het aansluiten bij de landelijke oproep van gemeenten aan de landelijke politiek om te komen tot een landelijk vuurwerkverbod. Het college van B&W heeft toegezegd een brief naar regering en parlement te sturen waarin het deze mededeling doet.

5/6

Bijlage 1 Incidenten tijdens de jaarwisseling 2024/2025

6/6