Raadsinformatiebrief Bestuurlijke reactie Rekenkamerbrief Gebiedsmarketing def

Informatiebrief Aan: Van: Zaaknummer: Documentnummer: Portefeuillehouder: Team: Datum vaststelling college: Vertrouwelijk: Fase BOB-cyclus:

gemeenteraad college van burgemeester en wethouders Z/23/200144 DOC-23720408 wethouder Boogaard Economie Nee besluitvormend

Onderwerp Bestuurlijke reactie op Rekenkamerbrief ‘Gebiedsmarketing Hoeksche Waard 2012-2022’ Inleiding De Rekenkamer heeft in de maanden december 2022, januari en februari 2023 een verkennend onderzoek uitgevoerd naar de gebiedsmarketing Hoeksche Waard. De te beantwoorden centrale vraag van het onderzoek was: Welke stappen zijn tot dusver ondernomen op gebiedsmarketing en in hoeverre is het beleid tot najaar 2022 doeltreffend ? Op 28 februari jl. is middels een Rekenkamerbrief het resultaat van het onderzoek beschikbaar gesteld aan de gemeenteraad en gedeeld met de portefeuillehouder en de ambtelijke organisatie. In deze raadsinformatiebrief geeft het college haar bestuurlijke reactie, zodat de gemeenteraad dit bij de bespreking van de Rekenkamerbrief kan betrekken. Bestuurlijke reactie Het college heeft de Rekenkamerbrief met belangstelling gelezen. Het college gebruikt de Rekenkamerbrief als één van de bouwstenen voor de evaluatie van Gebiedsmarketing, die in december 2022 door de portefeuillehouder aan de raad is toegezegd. Momenteel wordt hier een bestuurlijke opdracht voor geformuleerd. Het college kijk uit naar het gesprek met de gemeenteraad over de Rekenkamerbrief, omdat ook dit gesprek belangrijke input is voor de bovengenoemde evaluatie.

Met het sturen van een Rekenkamerbrief heeft de Rekenkamer ervoor gekozen geen ambtelijke check op de onderzoeksresultaten te laten uitvoeren. De Rekenkamerbrief geeft weliswaar in grote lijnen een inhoudelijk juiste weergave van het proces en de uitvoering van gebiedsmarketing, maar bevat ook enkele feitelijke onjuistheden die de conclusies en aanbevelingen beïnvloeden. Als reactie op de brief licht het college graag een aantal punten toe: Proces planvorming en uitvoering De totstandkoming van de visie, strategie en het uitvoeringsprogramma is in de Rekenkamerbrief beschreven. De gemeenteraad is actief betrokken bij de planvorming en gemaakte keuzes, net als partners (ondernemers, organisaties) in de zogenaamde ‘kartrekkersgroepen’. Sinds het raadsbesluit om te starten met Gebiedsmarketing (Q1 2020) is er een intensief participatieproces geweest waarbij o.a. de opgaven, doelen, scope, identiteit, positionering, merkbeeld en huisstijl in overleg met de raad en de partners in de 1/3

kartrekkersgroepen zijn bepaald. Na vaststelling van het uitvoeringsprogramma (eind 2021), is vanaf Q1 2022 gestart met de uitvoering van Gebiedsmarketing. Ten tijde van het verkennend onderzoek van de Rekenkamer was de daadwerkelijke uitvoering van Gebiedsmarketing dus een krap jaar onderweg. Doeltreffendheid gebiedsmarketing De Rekenkamer concludeert dat de effecten van het project Gebiedsmarketing niet gemeten zijn en dat de vraag wat ‘het waard is’ niet te beantwoorden is. Hierbij wil het college opmerken dat gebiedsmarketing een middel is en geen doel op zich. Gebiedsmarketing draagt bij aan het behalen van doelen die vanuit de verschillende beleidsvelden worden nagestreefd. Ook is bekend dat gebiedsmarketing een proces van lange adem is. Effecten zijn pas op langere termijn zichtbaar en zijn niet altijd (direct) meetbaar. Het is bijvoorbeeld nooit met 100% zekerheid te zeggen of een stijging van woningverkopen of een stijging van bezoekersaantallen volledig het effect is van gebiedsmarketing, of (mede) door andere inspanningen of factoren komt. Meerdere KPI’s die in het uitvoeringsprogramma beschreven staan, zijn dan ook gericht op naamsbekendheid en bezoekersaantallen (website, social media en inspiratiepunten) omdat dit wél meetbaar is.

Aangezien gebiedsmarketing net een jaar uitgevoerd wordt, geven de cijfers van bereik nog geen goed beeld (van 0 bezoekers in 2021 naar X aantal bezoekers in 2022, zorgt altijd voor een grote stijging). Na jaar 2 zijn deze cijfers beter te beoordelen. Voor de overige KPI’s, die minder specifiek en meetbaar zijn, geldt dat het effect pas later zichtbaar is. Omdat dit daarnaast kostbaarder is om in kaart te brengen, wordt tijdens de evaluatie bekeken of, hoe en wanneer deze meting plaatsvindt. Budget In de Rekenkamerbrief wordt gesteld dat de gemeente €3 mln investeert in Gebiedsmarketing. Voor het college is niet duidelijk waar dit bedrag op gebaseerd is. Voor Gebiedsmarketing is incidenteel jaarlijks €350.000 begroot over een periode van vier jaar, in totaal daarmee een bedrag van €1,4 mln. Qua realisatie is in 2020 en 2021 minder budget uitgegeven dan oorspronkelijk begroot, aangezien de uitvoering nog niet was gestart. Budgetten zijn overgeheveld van 2020 en 2021 naar de jaren 2022, 2023 en 2024. Hieronder een overzicht van de begrote kosten en de daadwerkelijke uitgaven per jaar. Ambitie en focus De ambitie, doelen en doelgroepen van Gebiedsmarketing zijn in nauwe afstemming met de gemeenteraad en betrokken partners bepaald. De Rekenkamer concludeert dat de focus van Gebiedsmarketing te breed is en herijking behoeft. Dit punt wordt meegenomen in de evaluatie.

Zoals eerder aangegeven, is gebiedsmarketing een proces van lange adem, terwijl onze omgeving in rap tempo verandert. Continu bijsturen en kijken of onze plannen aansluiten op de ontwikkelingen in de samenleving is daarom belangrijk. De arbeidsmarkt en woningmarkt zien er nu bijvoorbeeld anders uit dan bij de vaststelling van het uitvoeringsprogramma. Dit kan betekenen dat eerder beschreven inspanningen bijgesteld moeten worden. Ook sluiten de ambities en doelen van gebiedsmarketing niet naadloos aan op de ambities van het hoofdlijnenakkoord van het huidige college (2022-2026). In de evaluatie wordt meegenomen of dit om aanpassingen in het uitvoeringsprogramma vraagt. Organisatie In het Uitvoeringsprogramma Gebiedsmarketing wordt uitgegaan van de inrichting van een onafhankelijke organisatie voor gebiedsmarketing. Momenteel wordt onderzocht welke organisatievorm passend is. Ervaringen met andere publiek-private samenwerkingen in de Hoeksche Waard worden hierin meegenomen. 2/3

Ook initiatieven vanuit de samenleving hebben invloed op de organisatievorm. We zien dat er vanuit de samenleving steeds meer georganiseerd wordt, waardoor gebiedsmarketing een faciliterende partij in plaats van organiserende partij kan zijn en de organisatievorm eenvoudiger kan worden dan eerder beoogd. In de Rekenkamerbrief wordt gesteld dat private bijdragen van partners achterblijven. Doordat er geen onafhankelijke organisatie is voor gebiedsmarketing, is het voor de gemeente als kwartiermaker momenteel niet mogelijk om private partijen als direct financieel sponsor aan te laten sluiten en bij te laten dragen aan Gebiedsmarketing. In 2022 en de eerste maanden van 2023 hebben private partijen bijgedragen door kosten op zich te nemen, bijvoorbeeld door eigen middelen te ontwikkelen waar Gebiedsmarketing op mee kon liften (bijvoorbeeld advertentieruimte) of door financieel bij te dragen aan de ontwikkeling van het recreatiemagazine. Doordat steeds meer ondernemers het logo van Natuurlijk. Hoeksche Waard gebruiken, dragen zij ook bij aan de naamsbekendheid van Gebiedsmarketing en de Hoeksche Waard. Vervolgprocedure Het college ziet de Rekenkamerbrief en het gesprek met de gemeenteraad als bouwstenen voor de uit te voeren evaluatie. Het huidige Uitvoeringsprogramma Gebiedsmarketing wordt na de evaluatie bijgesteld.

In de evaluatie worden de (leer)ervaringen, feedback van partners, de verschillende onderzoeken, de conclusies en aanbevelingen van de Rekenkamer en de raadsbehandeling hiervan meegenomen. De raad zal over dit bijgestelde uitvoeringsprogramma worden geïnformeerd. Doel van de evaluatie is het aanbrengen van focus in de ambitie en doelen van Gebiedsmarketing, een duurzaam, betaalbaar en wendbaar instrument in te richten voor de gemeente en een organisatievorm te kiezen die daarbij past. Bij dit proces worden de partners van Gebiedsmarketing betrokken. Voor de start van de evaluatie wordt een bestuurlijke (college)opdracht geformuleerd.

3/3