Integraal veiligheidsbeleid HW 2023-2026
Tekst van het document
INTEGRAAL VEILIGHEIDSBELEID Hoeksche Waard
2023 - 2026
Samenvatting Hoofdstuk 1 - Pagina 7
Aanleiding en proces Hoofdstuk 2 - Pagina 8
Veiligheidsbeeld Hoofdstuk 3 - Pagina 10
Openbare orde Hoofdstuk 4 - Pagina 12
Ondermijning Hoofdstuk 5 - Pagina 16
Leefbaarheid Hoofdstuk 6 - Pagina 20
Zorg en veiligheid Hoofdstuk 7 - Pagina 24
Crisisbeheersing en rampenbestrijding Hoofdstuk 8 - Pagina 26
Communicatie en participatie Bijlage - Pagina 27
Afkortingenlijst
Voorwoord
Voorwoord De Hoeksche Waard is een prettige en relatief veilige gemeente. We willen er alles aan doen het veilig te houden en nog veiliger te maken. In dit veiligheidsbeleid beschrijven we de uitdagingen voor de komende jaren. Zo willen we inwoners meer bewustmaken van de risico’s van ondermijnende (drugs) criminaliteit. Pas als je weet wat het is en wat de gevaren zijn, kun je het herkennen. Het bestrijden van deze criminaliteit is nodig voor de leefbaarheid in onze dorpen. Gemeente Hoeksche Waard kan en doet dat samen met vele organisaties. Denk aan de politie, het Openbaar Ministerie, de veiligheidsregio en jongerenwerk. We moeten het met elkaar doen - ook met u, onze inwoner. Veiligheid doen we samen.
Charlie Aptroot Burgemeester
SAMENWERKENDE PARTNERS
INTEGRAAL VEILIGHEIDSBELEID
3
Samenvatting
Waarom is dit veiligheidsbeleid opgesteld? Als mensen zich veilig voelen, durven zij zich in vrijheid te bewegen, zaken met elkaar te doen en samen te werken. Om de Hoeksche Waard ook in de toekomst een vitale, leefbare en veilige gemeente te houden, is dit veiligheidsbeleid opgesteld.
B
ij het opstellen van dit beleid zijn vele partners betrokken: van de veiligheidsregio en het Openbaar Ministerie tot de politie en de Veiligheidsalliantie regio Rotterdam. We beschrijven de situatie op basis van cijfers en de ervaringen van deze partners. In de Hoeksche Waard zijn er minder misdrijven per inwoner dan het landelijk gemiddelde. In vergelijking met de regio Rotterdam zijn inwoners van de Hoeksche Waard aanzienlijk positiever over hun veiligheidsbeleving. Dit beleid beschrijft prioriteiten binnen vijf thema’s: Openbare orde. Onveiligheid kun je niet altijd voorkomen. Wanneer er geen sprake meer is van ‘leefbaarheidsvraagstukken’, kunnen er toch normen worden overtreden - geschreven normen zoals wetten, maar ook ongeschreven normen zoals hinder of gevaar voor anderen of goederen. Denk bijvoorbeeld aan vernieling of het overtreden van een alcoholverbod. Ondermijning. Criminelen maken soms voor illegale activiteiten gebruik van legale bedrijven en diensten. Hierdoor vervagen normen en neemt het gevoel van veiligheid en leefbaarheid af. Dit effect heet ondermijning. We richten ons in de aanpak op het vergroten van de weerbaarheid van ondernemers, inwoners en de overheid, en op meer maatschappelijke bewustwording van de risico’s en gevaren.
4
Leefbaarheid. Iedereen wil zich veilig voelen in zijn/haar eigen leefomgeving. Kleine irritaties, zoals foutparkeren en zwerfafval, kunnen een onveilig gevoel geven. Leefbaarheid gaat over de aantrekkelijkheid van een gebied om er te wonen, leven, sporten en ontmoeten. We hebben in het bijzonder aandacht voor horeca, de jaarwisseling, woonoverlast, evenementen, de ruimtelijke omgeving en leefbaarheidsacties met onze inwoners. Zorg en veiligheid. Er zijn inwoners die te maken hebben met een opeenstapeling van persoonlijke problemen: psychische klachten, verstandelijke beperking, of verslaving. Vaak zijn zij het slachtoffer van misbruik en criminaliteit, maar veroorzaken soms ook overlast en veiligheidsproblemen. Voorbeelden hiervan zijn de aanpak van huiselijk geweld, complexe domein overstijgende problematiek, de aanpak van
INTEGRAAL VEILIGHEIDSBELEID
Samenvatting
polarisatie, of mensenhandel. Samen met het sociaal domein gaan we om de tafel om deze onderwerpen in samenhang te behandelen en van elkaar te leren. Crisisbeheersing en rampenbestrijding. De afgelopen jaren hebben we te maken gehad met de coronacrisis, de opvang van Oekraïense vluchtelingen en het ongeval in het buurtschap Zuidzijde (Nieuw-Beijerland). Onze ambitie is door een goed functionerende crisisorganisatie en zelfredzame inwoners de schadelijke gevolgen bij incidenten, rampen en crisis te beperken. Dat doen we door ervoor te zorgen dat er crisisfaciliteiten (ruimtes en voorzieningen) in het gemeentehuis aanwezig zijn en deze up to date te houden, door lokale medewerkers die ingezet worden bij een ramp of crisis op te leiden en te trainen, en door zowel structureel (bevolkingszorg) als incidenteel (bij rampen/crises) capaciteit te leveren aan de Veiligheidsregio Zuid-Holland Zuid.
INTEGRAAL VEILIGHEIDSBELEID
PREVENTIE VÓÓR REPRESSIE Door goed samen te werken, zowel intern als met partners, kunnen we onveilige situaties en crises voorkomen. We proberen in die zin ‘aan de voorkant’ van problematiek te komen. Denk bijvoorbeeld aan voorzienbare onveilige situaties bij evenementen en horeca-avonden, maar ook aan het tijdig oppakken van signalen van zorgcasussen of woonoverlast. We spannen ons in om de samenwerking tussen partijen hiertoe te verbeteren.
5
Om de Hoeksche Waard ook in de toekomst vitaal, leefbaar en veilig te houden, is dit beleid van groot belang
6
INTEGRAAL VEILIGHEIDSBELEID
Aanleiding en proces
Hoofdstuk 1
Aanleiding en proces In het hoofdlijnenakkoord 2022-2026 is afgesproken dat een integraal veiligheidsbeleid de basis vormt voor de veiligheidsaanpak van de Hoeksche Waard. Niet voor niets! Veiligheid is een belangrijke basale menselijke behoefte. Als mensen zich veilig voelen, durven zij zich in vrijheid te bewegen, zaken met elkaar te doen en samen te werken. Om de Hoeksche Waard ook in de toekomst vitaal, leefbaar en veilig te houden, is dit beleid van groot belang.
H
et opstellen van een integraal veiligheidsbeleid is een uitgebreid proces. Allereerst is het veiligheidsbeeld gemaakt waarbij o.a. gekeken is naar het gezamenlijk veiligheidsbeeld van de Veiligheidsalliantie Rotterdam (VAR). Deze analyse geeft cijfermatig een goed beeld van de huidige situatie in de Hoeksche Waard.
PRIORITERING Daarnaast is er met diverse personen gesproken over prioriteiten. Zo werd de raad tijdens een speciale raadsavond in september 2022 gevraagd mee te denken over de richting en onderwerpen van het integraal veiligheidsbeleid. Ook adviseurs uit het team Veiligheid van gemeente Hoeksche Waard, andere betrokken teams van de gemeente en ketenpartners zijn bevraagd op onderwerpen en richting. De eindconclusie van de analyse en de toetsing geeft prioriteiten binnen de onderstaande thema’s:
Openbare orde Ondermijning Leefbaarheid Zorg en veiligheid Crisisbeheersing en rampenbestrijding
Leeswijzer In dit integraal veiligheidsbeleid staat beschreven welke doelen de gemeente nastreeft op het terrein van de veiligheid. Het vormt de basis voor de handhaving van de openbare orde en de hulpverlening door de politie in de komende vier jaar, conform de politiewet art. 38b. Het is de ‘kapstok’ voor de komende vier jaar en geeft de focus aan. Daarmee schept het duidelijkheid voor degene die samenwerkt met het team Veiligheid: zowel intern (raad, burgemeester, wethouders, gemeentelijke teams) als extern (inwoners en netwerkpartners zoals politie, Openbaar Ministerie, veiligheidsregio en omgevingsdienst). Dit beleid schetst achtereenvolgens het kwantitatieve en kwalitatieve veiligheidsbeeld (hoofdstuk 2) en de vertaling daarvan in geprioriteerde thema’s (hoofdstuk 2 t/m 7). Binnen elk thema wordt per onderdeel beschreven wat de ambitie en opgave is. Hoofdstuk 8 gaat over de communicatie en participatie.
Het is de bevoegdheid van de raad om dit vast te stellen. Naast het integraal veiligheidsbeleid stelt het college van burgemeester en wethouders jaarlijks een uitvoeringsplan vast. Daarin vertalen we de hoofdlijnen van het beleid naar concrete acties, taakverdelingen en termijnen.
INTEGRAAL VEILIGHEIDSBELEID
7
Hoofdstuk 2
Veiligheidsbeeld De gemeente, politie en andere partners hebben een grote diversiteit aan data en informatie beschikbaar. Dat vormt het veiligheidsbeeld. We werken zo veel mogelijk op basis van actuele informatie en wisselen waar mogelijk, én zinvol, informatie uit met onze partners.
W
e hebben gekeken naar het gemeenschappelijk veiligheidsbeeld. In dit beeld, opgesteld in opdracht van de VAR, zijn de cijfers over de veiligheidssituatie in de politie-eenheid Rotterdam op een rij gezet. Uit de criminaliteitscijfers valt in algemene zin op dat het in de Hoeksche Waard om kleine aantallen gaat - een verandering in aantallen zorgt daardoor al snel tot een grote relatieve verandering. Zo is het aantal zaken van ‘high impact crime’ zoals diefstal, bedreiging en mishandeling afgenomen van 75 in 2019 naar 46 in 2021. Scan de QR code voor het volledige beeld.
8
Ook uit de cijfers van het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) blijkt dat er in de Hoeksche Waard in vergelijking met het landelijk gemiddelde per inwoner minder misdrijven zijn (diefstallen, overvallen, straatroven, bedreigingen, mishandelingen, openlijk geweld, zedenmisdrijven, brandstichtingen en levensdelicten). Zo is het aantal misdrijven per 10.000 inwoners in de Hoeksche Waard 57, tegenover 115 landelijk. De leefbaarheid is volgens de Leefbaarometer hoger dan landelijk gemiddeld op gebied van overlast en onveiligheid. Scan de QR code voor meer cijfers.
INTEGRAAL VEILIGHEIDSBELEID
Veiligheidsbeeld
Partner - Veiligheidsalliantie regio Rotterdam (VAR) De VAR is een samenwerkingsverband van 25 gemeenten, de politie en het Openbaar Ministerie binnen de eenheid Rotterdam. De VAR functioneert als platform om kennis en ervaring te delen. Daarnaast ondersteunt de VAR regionale samenwerking tussen partners door actief te signaleren, agenderen, initiëren en verbinden. Zo organiseert de VAR leerhuizen voor burgemeesters en hun adviseurs, veiligheidsconferenties en netwerkoverleggen op regionale veiligheidsthema’s.
Aangezien veiligheid niet alleen is aan te tonen met cijfers, maar ook gaat over de manier waarop mensen veiligheid ervaren, maken we ook gebruik van de resultaten uit de Veiligheidsmonitor (bevolkingsonderzoek). In vergelijking met de rest van de politie-eenheid Rotterdam zijn inwoners van de Hoeksche Waard, volgens de Veiligheidsmonitor, significant minder slachtoffer geworden van traditionele criminaliteit en ervaren ze minder vaak overlast. De veiligheidsbeleving in de woonbuurt is daardoor aanzienlijk positiever en inwoners geven voor de leefbaarheid in de Hoeksche Waard een significant hoger cijfer. Aandachtspunt is wel de zichtbaarheid van de politie: daarover zijn inwoners minder tevreden dan gemiddeld in de eenheid. Ten opzichte van andere 70.000-plus gemeenten zijn de inwoners meer tevreden over het functioneren van de gemeente, is de buurtoverlast lager en voelen weinig inwoners zich wel eens onveilig. Scan de QR code voor de volledige monitor. Daarnaast hebben we voor onze inzet rekening te houden met andere afspraken en beleidsdoelstellingen.
INTEGRAAL VEILIGHEIDSBELEID
Partner - Basisteam politie Hoeksche Waard Het basisteam Hoeksche Waard valt onder het politiedistrict Zuid-Holland Zuid. Het Districtelijk Veiligheidsoverleg (DVO ZHZ) is het driehoeksoverleg tussen de gemeenten, het OM en de politie. Het DVO ZHZ heeft bedrijventerreinen en watergebonden locaties aangemerkt als speerpunt. Het politiedistrict Zuid-Holland Zuid valt onder de politie-eenheid Rotterdam. Het regionaal veiligheidsoverleg van de eenheid heeft een strategische agenda (regionaal beleidsplan) vastgesteld.
Wij kennen onder andere de volgende beleidsstukken: Beleid - Veiligheidsagenda Elke vier jaar stelt de minister van Justitie en Veiligheid in de Veiligheidsagenda de landelijke beleidsdoestellingen voor de taakuitvoering van de politie vast. De beleidsdoelstellingen richten zich op vraagstukken die landelijk en internationaal spelen, die eenheid overstijgend zijn en/of waar afstemming in de aanpak of specifieke expertise op landelijk niveau voor nodig zijn. De landelijke veiligheidsagenda is complementair aan de lokale veiligheidsagenda’s en laat ruimte voor het lokale gezag om de politiecapaciteit en politie-inzet te richten op de lokale en regionale vraagstukken. Het is uiteindelijk aan het gezag om lokaal de prioriteiten te stellen. De agenda 2023-2026 bevat afspraken op het gebied van ondermijning en georganiseerde criminaliteit, mensenhandel, cybercrime en gedigitaliseerde criminaliteit. Scan de QR code voor de Veiligheidsagenda. Beleid - Regionaal Veiligheidsplan Conform art. 39 Politiewet stellen de burgemeesters en de hoofdofficier van justitie ten minste eenmaal in de vier jaar het Regionaal veiligheidsplan voor de politie-eenheid Rotterdam vast.
Daarbij nemen ze de doelstellingen uit de landelijke Veiligheidsagenda in acht, houden ze rekening met het belang van een goede invulling van de politietaak in alle gemeenten, en houden ze rekening met de doelen uit de gemeentelijke veiligheidsplannen. De vijf thema’s in de strategische agenda 20232026 zijn: ‘politie voor iedereen’, ‘ontwikkeling opsporing’, ‘ondermijning/drugs’, ‘digitale transformatie’ en ‘duurzame inzetbaarheid’. Daarnaast is er blijvend aandacht voor ‘zorg en veiligheid’ en ‘maatschappelijk ongenoegen/polarisatie’. Scan de QR code voor het Regionaal Veiligheidsplan. Beleid - Driehoek Hoeksche Waard Naast de burgemeester is de officier van justitie het bevoegd gezag van de politie. Het arrondissementsparket Rotterdam van het OM verwerkt de doelen uit de Veiligheidsagenda in een jaarplan, evenals doelen op productie en doorlooptijden van de strafrechtketen. Het driehoeksoverleg bespreekt de taakuitvoering van de politie. De rode draad door de prioriteiten van de driehoek Hoeksche Waard is de wens bewustwordingsacties te organiseren om de weerbaarheid te verhogen.
In het bijzonder gaat de aandacht hierbij uit naar high impact crimes (woninginbraken, overvallen en straatroven), mobiel banditisme, ondermijning (in het bijzonder watergebonden locaties en het buitengebied en bewustwording), kwetsbare doelgroepen (jongeren, personen met onbegrepen gedrag en senioren) en de jaarwisseling.
9
Hoofdstuk 3
Openbare orde Het lukt niet altijd om onveiligheid te voorkomen. Wanneer er geen sprake is van ‘leefbaarheidsvraagstukken’, kunnen er toch normen worden overtreden – geschreven normen zoals wetten, maar ook ongeschreven normen zoals hinder of gevaar voor anderen of goederen. Denk bijvoorbeeld aan vernieling of het overtreden van een alcoholverbod. De burgemeester heeft bij openbare-ordeverstoringen bevoegdheden om in te grijpen. ALGEMENE PLAATSELIJKE VERORDENING (APV) Opgave
GEDIGITALISEERDE CRIMINALITEIT EN CYBERCRIME Opgave
Het is van belang een APV te hebben waarin actuele wetgeving en jurisprudentie zijn verwerkt.
Uit het gemeenschappelijk veiligheidsbeeld blijkt dat ook in de eenheid Rotterdam het aantal zaken cybercrime stijgt. In het Regionaal Veiligheidsoverleg (RVO) is de aanpak gedigitaliseerde criminaliteit vastgesteld. Denk bij gedigitaliseerde criminaliteit aan WhatsApp-fraude en Marktplaatsfraude. Gemeenten zijn aan zet om preventieve acties te organiseren, zowel gericht op daders als slachtoffers. Ons doel is om te voorkomen, dan wel te beperken, dat kwetsbare doelgroepen slachtoffer worden van gedigitaliseerde criminaliteit.
Ambitie We actualiseren daartoe ten minste jaarlijks de APV.
HIGH IMPACT CRIMES (HIC) Opgave Landelijk loopt het aantal zaken van woninginbraken, overvallen en straatroven al jaren terug en dat is ook in de Hoeksche Waard te zien. Uit het gemeenschappelijk veiligheidsbeeld blijkt dat HIC-feiten de afgelopen jaren met 19% zijn afgenomen.
Ambitie Samen met de politie en het OM houden we in de gaten of er pieken zijn op locaties of fenomenen. Waar wenselijk maken we gebruik van bestuurlijke maatregelen, zoals een dwangsom bij het in het bezit hebben van inbrekerswerktuigen.
Ambitie Dat doen we door deze doelgroepen bewust te maken van de risico’s. We maken hiervoor gebruik van de handreiking van de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) die vier elementen onderscheidt: ‘eigen huis op orde’, ‘cyberincidenten en -crises’, ‘cybercrime en gedigitaliseerde criminaliteit’ en 'online aangejaagde ordeverstoring’ (focusblad digitale veiligheid). We werken samen met ondernemers, de VAR, het Platform Veilig Ondernemen (PVO) en het publiek-private Cybernetwerk Zuid-Hollandse Eilanden.
HANDHAVERS/BOA’S Opgave De boa’s zijn gastheer of gastvrouw van de gemeente, hebben een signaalfunctie en treden handhavend op. Ze werken dienstverlenend door eerst en vooral het gesprek aan te gaan en pas daarna te waarschuwen of te beboeten. De boa’s
10
INTEGRAAL VEILIGHEIDSBELEID
Openbare orde
richten zich vooral op leefbaarheidsvraagstukken, die soms niettemin tot onveilige situaties kunnen leiden. Bij veiligheidsvraagstukken, bijvoorbeeld op het gebied van drugshandel en ondermijning, is veelal de politie aan zet. De boa’s krijgen steeds vaker te maken met verbale agressie en, enkele keren per jaar, met fysiek geweld.
Ambitie De boa’s trekken waar mogelijk gezamenlijk op met de politie, bijvoorbeeld bij integrale controles en door informatie met elkaar te delen. Dat doen we uiteraard met oog voor ieders eigen bevoegdheid en voor de juridische restricties aan het delen van informatie. We vertalen de beleidsstukken door in actieplannen. Dat doen we in samenwerking met onze partners. We rusten onze boa’s uit met de juiste handvatten om om te kunnen gaan met agressieve situaties. We overwegen continu of de uitrusting van de boa’s in verhouding staat tot de werkzaamheden en bevoegdheden van de boa’s om zoveel als mogelijk in de behoefte van het gebied te voorzien.
INTEGRAAL VEILIGHEIDSBELEID
Beleid - APV 2020 In de APV staan de gemeentelijke regels op het gebied van openbare orde en veiligheid. Zo zijn de afgelopen jaren aanwijzingsbesluiten genomen op grond van de APV over alcoholverbodsgebieden, het parkeren van grote voertuigen, consumentenvuurwerk, verontreiniging door honden en loslopende honden. Scan de QR code om de APV te lezen. Beleid - Informatiebeveiliging Informatiebeveiliging is het treffen en onderhouden van een samenhangend pakket van maatregelen om de betrouwbaarheid van de informatievoorziening aantoonbaar te waarborgen. De gemeente heeft vele gegevens die beveiligd moeten worden, zoals informatie uit de Basisregistratie Personen. Het informatiebeveiligingsbeleid 2020-2024 zet in op het beveiligen van persoonsgegevens en andere informatie binnen de gemeente, hierbij rekening houdend dat informatiebeveiliging een proces is waar continue aandacht voor nodig is. De Rekenkamer Hoeksche Waard heeft onderzoek gedaan naar de status van de informatiebeveiliging en heeft aanbevelingen gedaan om de beveiliging te verbeteren. De aanbevelingen aan het college nemen we mee bij het opstellen van het nieuwe beleid, evenals de ambitie tot een hoger niveau van ‘volwassenheid’ van informatiebeveiliging te komen.
11
Hoofdstuk 4
Ondermijning Criminelen maken voor illegale activiteiten soms gebruik van legale bedrijven en diensten. Hierdoor vervagen normen en neemt het gevoel van veiligheid en leefbaarheid af. Dit effect heet ook wel ondermijning. In de aanpak van ondermijnende criminaliteit richten we ons op het vergroten van de weerbaarheid van ondernemers, inwoners en de overheid. Ook richten we ons meer op maatschappelijke bewustwording van de risico’s en gevaren.
12
INTEGRAAL VEILIGHEIDSBELEID
Ondermijning
UITVOERINGSPLAN ONDERMIJNING Opgave Hoewel uit het veiligheidsbeeld blijkt dat inwoners in de Hoeksche Waard zich relatief veilig voelen, sluiten we onze ogen niet voor minder zichtbare, ondermijnende criminaliteit.
Ambitie We stellen in 2023 een nieuw uitvoeringsplan ‘Aanpak Ondermijning’ op, zoals afgesproken in het coalitieakkoord. In het uitvoeringsplan maken we keuzes voor onze inzet op de genoemde thema’s. We participeren in de betreffende regionale werkgroepen van het DVO ZHZ en RVO. Er wordt gecontroleerd op locaties bij meldingen of andere indicaties, en we overwegen actieweken te organiseren. Ook richten we ons op het vergroten van weerbaarheid en bewustwording.
WATERGEBONDEN LOCATIES Opgave De Hoeksche Waard kent vele recreatieparken, jachthavens en bedrijven die gebonden zijn aan het water. Dat maakt deze locaties kwetsbaar voor smokkel van goederen, mensenhandel en voor niet-geregistreerde overnachting.
Ambitie De gemeente wil beter weten wat er speelt op de recreatieparken en in de jachthavens (verbeteren informatiepositie). Samen met de partners gaan we in gesprek met eigenaren en havenmeesters over de risico’s en de mogelijkheden deze risico’s te verkleinen. We werken bijvoorbeeld preventief aan de bewustwording over mogelijkheden om meldingen te doen.
Partners - Regionaal Informatie- en Expertise Centrum (RIEC) Rotterdam Het RIEC is een samenwerkingsverband met de gemeenten in de regio Rotterdam, politie, Openbaar Ministerie, Belastingdienst, FIOD, Douane, Koninklijke Marechaussee, UWV, Nederlandse Arbeidsinspectie, NVWA en provincie Zuid-Holland. Het RIEC realiseert en ondersteunt de samenwerking tussen de convenantpartners. Onder het RIEC-convenant kunnen partners gegevens met elkaar delen over (signalen van) ondermijnende criminaliteit. Het RIEC werkt aan bewustwording over de risico’s van ondermijnende criminaliteit en het versterken van de informatiepositie van de partners, met name gericht op de thema’s bedrijventerreinen, buitengebied en watergebonden locaties. Partners - Provincie Zuid-Holland De provincie heeft aandacht voor weerbaarheid tegen ondermijnende criminaliteit. De provincie wil zelf weerbaar zijn en proactief, preventief en reactief misbruik van provinciale faciliteiten en regelgeving voorkomen en bestrijden. Daarnaast wil de provincie eigen beleid en middelen inzetten om preventief aanvullend te zijn op de (boven)lokale aanpak van ondermijning, als dat - na afweging - gewenst is.
INTEGRAAL VEILIGHEIDSBELEID
13
BIBOB Opgave Om misbruik van ‘producten’ van de gemeente te voorkomen, zoals vergunningen, subsidies, vastgoedtransacties of aanbestedingen, voeren we Bibob-toetsen uit. Het doel is om risico gestuurd en effectief toetsen uit te voeren. De raad is in november 2020 geïnformeerd over de harmonisatie en de aanscherping van de Bibob-beleidslijn.
Ambitie
BUITENGEBIED EN BEDRIJVENTERREINEN Opgave Het landelijke buitengebied en de bedrijventerreinen van de Hoeksche Waard vragen onze aandacht. (Drugs) criminelen maken misbruik van kwetsbare agrariërs en ondernemers met leegstaande schuren/hallen, logistieke faciliteiten en/of teruglopende inkomsten.
Ambitie We werken samen met de partners aan bewustwording over de risico’s op ondermijning en de mogelijkheden deze risico’s te verkleinen (preventie door bewustwording). Hierbij maken we onder meer gebruik van de handreiking van de provincie Zuid-Holland voor de aanpak van ondermijning op bedrijventerreinen.
AUTOMOTIVE Opgave Er zijn opvallend veel autobedrijven (verkoop, verhuur, lease) in gemeente Hoeksche Waard. Veel integrale RIEC-casuïstiek is hierop gericht, bijvoorbeeld naar aanleiding van signalen over witwassen.
Conform het beleid evalueren we dit iedere twee jaar. De evaluatie gaat onder meer in op de vraag hoe de uitvoering van het Bibob-beleid loopt, of een vijfjaarlijkse toets bij exploitatievergunningen wenselijk is en of de hoogte van de bouwsom een juiste risico-indicator is om te bepalen of een toets op omgevingsvergunningen wenselijk is. Waar nodig maken we bij Bibob-toetsen gebruik van de ondersteunende expertise van het RIEC.
INVESTEREN IN BEWUSTWORDING Opgave We hebben oog voor de kwetsbaarheden van misbruik van de gemeentelijke organisatie en herkennen signalen van (ondermijnende) criminaliteit.
Ambitie We trainen medewerkers om signalen van ondermijnende criminaliteit te herkennen. Daarnaast werken we aan het vergroten van de bewustwording en meldingsbereidheid van inwoners, bijvoorbeeld via Meld Misdaad Anoniem (MMA).
Ambitie We dragen bij aan signaal overleggen met onze partners om een goede informatiepositie te krijgen en om waar nodig te komen tot interventies.
14
INTEGRAAL VEILIGHEIDSBELEID
Ondermijning
Beleid - Damoclesbeleid 2020 Op grond van artikel 13b van de Opiumwet is de burgemeester bevoegd om lokalen en woningen te sluiten indien er soft- en/of harddrugs worden verhandeld of daartoe aanwezig zijn. In de beleidsregel Damoclesbeleid staat beschreven wanneer de burgemeester een waarschuwing geeft en wanneer de burgemeester een pand sluit - en voor welke duur. Scan de QR code voor het Damoclesbeleid. Beleid - Bibob-beleidslijn 2020 De Wet bevordering integriteitsbeoordelingen door het openbaar bestuur (Bibob) ondersteunt om de niet integere ondernemers en instellingen zoveel mogelijk uit de gemeente te weren. Goed Bibob-beleid draagt daarmee bij aan het tegengaan van ondermijning. De gemeenteraad is in februari 2020 geïnformeerd over de harmonisatie van
INTEGRAAL VEILIGHEIDSBELEID
het Bibob-beleid. De beleidslijn beschrijft op welk gebied Bibob-onderzoeken plaatsvinden, in beginsel plaatsvinden, en kunnen plaatsvinden. Scan de QR code voor de Bibob-beleidslijn.
Beleid - Aanpak ondermijning provincie Zuid-Holland 2021 De provincie werkt aan een weerbaar bestuur en de aanpak van ondermijning. Dat doet ze langs drie lijnen: het vergroten van de eigen provinciale weerbaarheid, de beleidskracht van de provincie inzetten ten dienste van de (boven)lokale aanpak, en het ondersteunen van burgemeesters. Dat doet de provincie vanuit het perspectief te werken aan een economisch vitale provincie (bedrijventerreinen, vakantieparken, jachthavens en buitengebied) en de inzet op een goed bestuur, digitale economie, cybersecurity en milieutoezicht.
15
Hoofdstuk 5
Leefbaarheid Iedereen wil zich veilig voelen in de eigen leefomgeving. Kleine irritaties, zoals foutparkeren en zwerfvuil, kunnen een onveilig gevoel geven. Leefbaarheid gaat over de aantrekkelijkheid van een gebied om er te wonen, leven, sporten, ontmoeten en meer. HORECA Opgave
JAARWISSELING Opgave
We willen een veilig horecagebied. We houden daarom tijdens horeca-avonden toezicht. Daar waar dat nodig is, wordt opgetreden.
We bereiden de jaarwisseling integraal voor en bespreken de aanpak in de lokale driehoek met de politie en het OM. Waar mogelijk proberen we onrust en ME-inzetten tijdens de jaarwisseling te voorkomen.
Ambitie Notoire veroorzakers van overlast pakken we persoonsgericht aan in samenwerking met onze partners vanuit zowel het zorg- als het veiligheidsdomein. We sluiten aan bij overleggen met horecaondernemers over o.a. veiligheidsvraagstukken. We proberen overlast zo veel mogelijk te voorkomen, door integraal in gesprek te gaan met horeca-eigenaren. We bespreken met onze partners, zoals jongerenwerk, hoe zij tijdens horeca-avonden en bij evenementen effectief kunnen werken, om overlast en onveilige situaties te voorkomen.
16
Ambitie Dat doen we bijvoorbeeld door gebiedsverboden uit te reiken aan notoire onruststokers, door controles uit te voeren op illegaal vuurwerk of door tijdelijke camera’s te plaatsen waar nodig. De gemeente en haar partners hebben in het bijzonder oog voor plekken waar voorgaande jaren de overlast het grootste was en waar het risico op schade door vuurwerk is. Ook in de periode voorafgaand aan de jaarwisseling hebben wij aandacht voor de overlast van vuurwerk die door onze inwoners wordt ervaren. Het nieuwjaarsfeest in Oud-Beijerland draagt bij aan het voorkomen van onrust tijdens de jaarwisseling. Wij willen hier vervolg aan geven door vreugdevuren zoals in NieuwBeijerland alleen met een vergunning toe te staan. Daarbij hebben we tevens oog voor de wenselijkheid van vreugdevuren, gelet op de afspraken uit het Schone Lucht Akkoord dat we hebben ondertekend.
INTEGRAAL VEILIGHEIDSBELEID
Leef baarheid
ONTMOETINGSPLEKKEN VOOR JONGEREN Opgave We vinden het belangrijk dat jongeren zich thuis voelen in de Hoeksche Waard en een ontmoetingsplek hebben in de openbare ruimte.
Ambitie We realiseren ontmoetingsplekken voor jongeren. Hierbij houden we rekening met de veiligheid en aantrekkelijkheid van de plek voor jongeren. Andere aandachtspunten zijn het beperken van de overlast voor omwonenden en de zichtbaarheid van de plek.
WOONOVERLAST Opgave Sinds de coronaperiode is het aantal meldingen van overlast flink toegenomen en lijkt de tolerantie flink afgenomen. De overlast wordt deels veroorzaakt door personen met onbegrepen gedrag.
Beleid - Evenementen 2020 In de beleidsregel Evenementen zijn de toetsingskaders beschreven voor het verlenen van een evenementenvergunning. Denk bij de wettelijke kaders aan de APV en de Alcoholwet, maar ook aan de Zondagswet en het Bouwbesluit. De beleidsregel beschrijft de invulling van deze wettelijke kaders, de instrumenten die de gemeente heeft, het proces van vergunningverlening, toezicht en handhaving. Scan de QR code voor de beleidsregel Evenementen. Beleid - Visie Vrijetijdseconomie Waar nodig gebruikt de gemeente de uitgangspunten uit de ‘Visie Vrijetijdseconomie’ uit 2021 bij het beoordelen van aanvragen voor nieuwe evenementen. Scan de QR code voor de Visie Vrijetijdseconomie.
Ambitie
Ambitie
Waar sprake is van zorg gerelateerde overlast, wordt dit zo veel mogelijk opgepakt met onze zorgpartners. Buurtbemiddeling is beschikbaar voor bijvoorbeeld burenruzies. Daarnaast komen er overlastmeldingen voort uit de polarisatie en groeiende diversiteit in de samenleving. Samen met onze partners proberen we te voorkomen dat woonoverlast uit de hand loopt en politie-ingrijpen nodig is. Bij meldingen kijken we of een maatregel op grond van de Wet aanpak woonoverlast kan helpen. Over het gebruik van de bevoegdheden uit deze wet heeft de burgemeester beleidsregels vastgesteld.
Zoals in de beleidsregel evenementen is opgenomen is het uitgangspunt om ten minste het huidige evenementenaanbod te behouden en waar het kan nieuwe evenementen mogelijk te maken. Hierbij is het van belang dat deze evenementen verantwoord en veilig verlopen. Ook proberen wij de regeldruk zoveel als mogelijk terug te brengen. Dit doen wij onder andere als een activiteit niet openbaar toegankelijk is of het niet nodig is om daaraan voorschriften te verbinden. Dan proberen we het zo veel mogelijk als vergunningsvrij te behandelen. Waar nodig passen we de beleidskaders hierop aan.
EVENEMENTEN Opgave
VEILIGHEID RUIMTELIJKE OMGEVING Opgave
Evenementen zijn openbaar toegankelijke verrichtingen van vermaak. De beleidskaders voor evenementen zijn vastgelegd in de APV, de beleidsregel evenementen en de samenwerkingsafspraken met de Veiligheidsregio Zuid-Holland Zuid.
Zoals in het Hoofdlijnenakkoord 2022-2026 staat, is het uitgangspunt voor de fysieke ruimte ‘schoon, heel en veilig’. Voor de veiligheidsbeleving van onze inwoners is het belangrijk dat meldingen over de openbare ruimte (Fixi), zoals kapotte straatverlichting, snel worden opgepakt. Schade in de openbare ruimte herstellen we dus zo snel als mogelijk.
INTEGRAAL VEILIGHEIDSBELEID
17
De gemeente is verantwoordelijk voor bouw- en woningtoezicht. In het programmaplan mobiliteit zijn daarnaast doelen opgenomen om de impact van mobiliteit op de leefbaarheid te verlagen, waaronder veiliger landbouwverkeer, veilige fietsroutes en het verminderen van overlast door wildgeparkeerde vrachtwagens. Momenteel wordt er vanuit het team Verkeer gewerkt aan een plan dat zich richt op de toekomstige mobiliteit en verkeersveiligheid in de Hoeksche Waard. Hierin wordt nadrukkelijk de verbinding gezocht met de politie en handhavers hoe beleid en handhaving elkaar hierin kunnen versterken.
LEEFBAARHEIDSACTIES MET INWONERS Opgave Dat doen we via Buurtpreventie, Buurt Bestuurt en WhatsApp Buurtpreventie-groepen. Bijvoorbeeld met een Donkere Dagen Offensief (DDO), acties in de Week van de Veiligheid en deelname aan de Veiligheidsdag. Ook nemen we deel aan de jaarlijkse inleveractie voor wapens.
Ambitie We stimuleren betrokkenheid en participatie van inwoners bij het vergroten van de veiligheidsbeleving.
Ambitie We controleren onder meer op illegale bebouwing en illegaal gebruik, bodemverontreiniging en brandveiligheid. In het VTH-beleid staan de prioriteiten genoemd. We bereiden ons bovendien voor op eventuele incidenten aan de infrastructuur: denk naast (auto)verkeer ook aan de A29 en de N217, de spoorlijnen, waterwegen en buisleidingen die in en om de Hoeksche Waard lopen.
18
Kijken we naar de cijfers, dan zien we in de Hoeksche Waard dat eind 2021 15.768 personen zich hadden aangemeld voor Burgernet. Hiermee komt de dekkingsgraad met 18,3% ruim boven het 10% streefcijfer van de politie-eenheid uit.
INTEGRAAL VEILIGHEIDSBELEID
Leef baarheid
Partner - Omgevingsdienst Zuid-Holland Zuid (OZHZ) De OZHZ beschermt de leefomgeving, het milieu en de natuur. Dit doet de OZHZ door controles uit te voeren, vergunningen te verlenen en gemeenten en provincies te adviseren vanuit haar expertise. Zo voert de OZHZ in opdracht van de gemeente periodieke (milieu)controles uit bij bedrijven, ziet de OZHZ toe op het bedrijfsmatig saneren van asbest en draagt de OZHZ bij aan controles naar aanleiding van signalen van ondermijnende criminaliteit.
Partner - HW Wonen HW Wonen is een stichting die zorgt voor goed en betaalbaar wonen in de Hoeksche Waard. De woningcorporatie maakt zich sterk voor comfortabel en gezond wonen in een prettige woonomgeving, met een huurprijs die past bij de portemonnee van de huurders. HW Wonen biedt in de Hoeksche Waard ruim 10.000 (huur)woningen en diensten aan.
Beleid - Wet aanpak woonoverlast Hoeksche Waard 2020 In de Wet aanpak woonoverlast is bepaald dat de raad kan bepalen dat er geen ernstige en herhaaldelijke hinder voor omwonenden wordt veroorzaakt. De gemeenteraad van de Hoeksche Waard heeft in mei 2019 besloten dit artikel op te nemen in de APV. De burgemeester heeft de bevoegdheid een last onder bestuursdwang wegens overtreding op te leggen, in ieder geval bij geluid- of geurhinder, hinder van dieren, hinder van bezoekers, overlast door vervuiling of verwaarlozing, of intimidatie van derden. Deze last kan een huisverbod inhouden voor de periode van tien dagen tot ten hoogste vier weken (Wet tijdelijk huisverbod). Een bestuursrechtelijke maatregel is een ultimum remedium, we bekijken eerst met onze partners of minder ingrijpende maatregelen mogelijk zijn. Over de lokale werkwijze staat in de beleidsregel dat de burgemeester aansluiting zoekt met het Regionaal Convenant Woonoverlast 2020 en dat de uitvoering wordt opgenomen in de werkwijze voor de Ketenaanpak Escalerende Zorg. Scan de QR code voor de Wet aanpak Woonoverlast Hoeksche Waard 2020.
Beleid - Nota VTH-beleid OZHZ Deze nota van de Omgevingsdienst Zuid-Holland Zuid bevat de uitvoeringskaders en strategieën voor de gemeentelijke Wabo-taken (Wet algemene bepalingen omgevingsrecht: Wabo-milieu en Wabo-breed) vergunningverlening, toezicht en handhaving. De nota bundelt dit beleidskader met de nota RUN (regionaal uitvoeringsniveau), waarin de evaluatie en de preventiestrategie zijn verwerkt. In de RUN Wabo-milieu staan de effecten (outcome) van risicobenadering centraal. Het richt zich op de risico’s die een grote impact op het leefmilieu kunnen veroorzaken (primair veiligheid en gezondheid borgen). De RUN Wabo-breed is daarop aanvullend en richt zich op het beheersen van veiligheids- en gezondheidsrisico’s voor de ‘argeloze’ burger. Het VTH-beleid sluit aan op het motto "OZHZ draagt bij aan een veilige, gezonde, duurzame en leefbare omgeving!", met als doel het bevorderen van naleving op de bestuurlijke doelen. Scan de QR code voor de Nota VTH-beleid OZHZ.
Beleid - VTH-beleid 2020-2023 Het Besluit Omgevingsrecht verplicht gemeenten om meerjarig beleid op te stellen voor de taken die zien op vergunningverlening, toezicht en handhaving (VTH). In het VTH-beleid staat onder meer beschreven dat uitgangspunten van gemeentelijk toezicht zijn dat we toezicht integraal en themagericht uitvoeren, dat toezichthouders zichtbaar en aanspreekbaar zijn, dat we direct handhavend optreden bij acuut gevaar, dat we informatie- en risicogestuurd toezicht uitvoeren en bij goed naleefgedrag minder vaak controleren. De meeste prioriteit in het toezicht krijgen onder andere brandveiligheid, alcohol- en drugsgebruik onder jongeren/drugshandel op straat, ondermijning en overlast. Het beleid gaat over de zogenaamde ‘thuistaken’. Voor de taken die door de OZHZ en VRZHZ worden uitgevoerd, is in regionaal verband beleid gemaakt dat door de gemeente is vastgesteld. Scan de QR code voor het VTH-beleid 2020-2023.
INTEGRAAL VEILIGHEIDSBELEID
Beleid - Veilige publieke taak Medewerkers van de gemeente moeten hun publieke taak veilig (VPT) kunnen uitvoeren. We proberen te voorkomen dat medewerkers te maken krijgen met agressie en bereiden ons voor op bedreigende situaties en nazorg daarbij. In het bijzonder hebben we aandacht voor de veiligheid van medewerkers met klantcontacten, zoals baliemedewerkers, medewerkers van de Buitendienst, toezichthouders en boa’s. Daartoe stelt de gemeente VPT-beleid op.
19
Hoofdstuk 6
Zorg en veiligheid Er zijn inwoners die te maken hebben met een opeenstapeling van persoonlijke problemen: psychische klachten, verstandelijke beperking, of verslaving. Vaak zijn zij slachtoffer van misbruik en criminaliteit. Soms veroorzaken ze overlast en veiligheidsproblemen. Voorbeelden hiervan zijn de aanpak van huiselijk geweld, complexe domein overstijgende problematiek, de aanpak van polarisatie, of mensenhandel. Samen met het sociaal domein gaan we om de tafel om deze onderwerpen in samenhang te behandelen en van elkaar te leren.
20
INTEGRAAL VEILIGHEIDSBELEID
Zorg en veiligheid
COMPLEXE ZORG Opgave We proberen met adequate zorg excessen te voorkomen. Hierbij valt te denken aan overlastgevende situaties waarbij politieof bestuurlijke inzet nodig is of situaties waarbij sprake is van verwaarlozing of wegkwijnen. Doel is om vroegtijdig risico’s te onderkennen en daarop maatregelen te nemen.
Ambitie Ook bij complexe maatschappelijke zorg organiseren wij een ‘sluitende’ aanpak waarbij overlastgevende mensen met problemen op meerdere terreinen (multi problematiek) de juiste hulp krijgen. Ook stimuleren wij de samenwerking met externe partijen.
ONBEGREPEN GEDRAG Opgave Het aantal meldingen van personen met onbegrepen gedrag stijgt al enkele jaren. Ook in de Hoeksche Waard is deze stijging te zien.
Ambitie We zetten ons in om te voorkomen dat repressief ingrijpen nodig is bij overlastgevende situaties door mensen met onbegrepen gedrag. We werken aan een opschalingsmodel met onze partners om problematiek beter gezamenlijk aan te pakken.
HUISELIJK GEWELD EN KINDERMISHANDELING Opgave Situaties van huiselijk geweld en kindermishandeling blijven vaak lang onzichtbaar voor de buitenwereld. Om een goed beeld te hebben bij de omvang van de problematiek, stimuleren we alle professionals en partners - zoals wijkteam en jeugdhulp, maar ook kinderopvang- en onderwijsinstellingen - om meldingen te maken conform de afgesproken meldcode. Ook moeten wij ons de komende jaren voorbereiden op het toekomstscenario kind- en gezinsbescherming waarbij de te verwachte organisatorische consequenties van de herinrichting van het huidige stelsel een groter beroep gaan doen op de gemeentelijke organisatie en een mogelijke toename aan verantwoordelijkheden.
INTEGRAAL VEILIGHEIDSBELEID
Partner - Zorg- en Veiligheidshuis Zuid-Holland Zuid (ZVH ZHZ) Sommige problemen van burgers zijn zo complex dat geen oplossing wordt bereikt in de reguliere processen van zorg en veiligheid. Er is dan regie en coördinatie nodig om tot een doorbraak te komen. Het ZVH ZHZ is een netwerkorganisatie die, in samenwerking met de partners uit het bestuurlijke, justitiële en borgdomein, complexe en domeinoverstijgende problematiek aanpakt. De regisseurs brengen professionals bij elkaar. Een convenant en protocol regelen de juridische inbedding voor gegevensdeling bij het behandelen van casussen, waaronder de eisen vanuit privacywetgeving. De komende jaren bepalen we het fundament van het Zorg- en Veiligheidshuis met een duidelijke escalatieladder en focus op regionale thema’s. Partner - Dienst Gezondheid en Jeugd (DG&J) DG&J kent drie onderdelen: de GGD Zuid-Holland Zuid, LVS Zuid-Holland Zuid (leerplicht en voortijdig schoolverlaten) en Veilig Thuis Zuid-Holland Zuid. Daarnaast voert de Serviceorganisatie Jeugd taken uit op het gebied van inkoopen contractmanagement, administratie en bekostiging, en informatievoorziening en verantwoording. De professionals van de DG&J zijn specialisten op het terrein van publieke gezondheid, toezicht, het recht op onderwijs en sociale veiligheid (ook in de thuissituatie).
De DG&J geeft vanuit haar wettelijke taken en beschikbare kennis ondersteuning en advies over effectieve interventies en nieuwe ontwikkelingen en vertaalt landelijke en academische trends naar lokale mogelijkheden. De DG&J heeft samen met de Geneeskundige Hulpverleningsorganisatie in de Regio (GHOR) de beschikking over een georganiseerde, voorbereide en altijd beschikbare crisisorganisatie voor calamiteiten in de publieke gezondheidszorg. Partner - Expertteam onbegrepen gedrag De Dienst Gezondheid & Jeugd voert in de Hoeksche Waard procesregie en -consultatie van bemoeizorg en trajecten van extreme woningvervuiling uit en Wvggz-gemandateerde taken zoals het proces voor een zorgmachtiging en de hoorplicht voorafgaand aan een crisismaatregel. Via het Meldpunt Zorg & Overlast Zuid-Holland Zuid wordt bijgehouden hoeveel (recidive) meldingen worden gemaakt en hoeveel personen meer dan 10 meldingen hebben veroorzaakt. Hoewel het in de Hoeksche Waard om kleine aantallen gaat, is de afgelopen jaren een toename te zien van het aantal extreme woningvervuilingen. We nemen deel aan het expertteam van samenwerkende partijen, onder leiding van de GGD, om te zorgen voor een passend hulpaanbod/vangnet voor bemoeizorg, het uitrollen van de hulp- en crisiskaart, overzichtelijke afspraken over zorg voor ouderen en (licht) verstandelijk beperkten, en het betrekken van ervaringsdeskundigen hierin.
21
Ambitie Het doel is, zoals beschreven in het regioplan ‘Geweld hoort nergens thuis’, om huiselijk geweld en kindermishandeling eerder in beeld te krijgen, de geweldscyclus (van generatie op generatie) duurzaam te doorbreken en alle doelgroepen effectieve hulp te laten krijgen. We krijgen de problematiek eerder in beeld met bijvoorbeeld voorlichting, deskundigheidsbevordering van professionals, een multidisciplinaire aanpak en de inzet van ervaringsdeskundigen. We creëren dus bewustzijn en doorbreken het taboe om hulp te vragen. We proberen huisuitzettingen zo veel mogelijk te voorkomen.
NAZORG EX-GEDETINEERDEN Opgave Als een gedetineerde vrijkomt na detentie is het belangrijk dat de basisvoorwaarden geregeld zijn: werk en inkomen, huisvesting, financiën, een identiteitsbewijs en een zorgverzekering.
Ambitie We helpen ex-gedetineerden bij het regelen van hun basisvoorwaarden voor re-integratie. Waar zinvol maken we hierbij gebruik van de ondersteuning van het ZVH ZHZ.
MENSENHANDEL Opgave Er zijn verschillende vormen van mensenhandel, waarbij personen worden uitgebuit: arbeidsuitbuiting, seksuele uitbuiting, criminele uitbuiting of gedwongen orgaanverwijdering. Ook in de Hoeksche Waard zijn risico’s aanwezig en ontvangen we soms signalen van vermoedelijke uitbuiting. Het interdepartementale ‘Samen tegen Mensenhandel’ heeft een programma geschreven, waarin ook de rol voor gemeenten is beschreven.
Ambitie Samen met de VAR ontwikkelen we beleid voor het borgen van de aanpak van mensenhandel, met als doel om slachtofferschap te voorkomen, de juiste hulp te bieden aan slachtoffers en daders aan te pakken. Waar mogelijk trekken we hierin op met de gemeenten van de regio Rotterdam, zoals bij het meldpunt en de zorgcoördinatie op het gebied van mensenhandel.
22
HALT Opgave Uit het gemeenschappelijk veiligheidsbeeld blijkt onder meer dat het aantal Halt-verwijzingen de afgelopen jaren flink is afgenomen.
Ambitie We wijzen collega’s en partners op de mogelijkheid een Halt-interventie op te leggen, om strafbaar gedrag onder jongeren aan te pakken zonder dat de jongere een strafblad krijgt. De komende jaren spannen we ons dus in om de zichtbaarheid van Halt in de gemeente en richting partnerorganisaties te vergroten.
ALCOHOL- EN DRUGSGEBRUIK Opgave Uit de GGD-monitor ‘Hoe gezond is Zuid-Holland Zuid’ blijkt onder meer dat jongeren onder de 18 jaar uit de Hoeksche Waard ten opzichte van het gemiddelde in Zuid-Holland Zuid vaker alcohol gedronken hebben, dronken zijn geweest en ‘binge drinken’. Gemeente Hoeksche Waard heeft de ambities uit het Nationaal Preventieakkoord van de Rijksoverheid onderschreven in het Preventie- en Handhavingsplan alcohol 2020-2023 en convenant veilige school. Hoofddoel van deze plannen is om (problematisch) alcoholgebruik en waar dat kan ook gebruik van drugs en lachgas, overlast, crimineel gedrag en vandalisme onder jongeren en jongvolwassenen terug te dringen, om jongeren veilig en gezond op te laten groeien.
Ambitie In het toezicht en de handhaving op het schenken van alcohol aan minderjarigen leggen we de focus op paracommerciële instellingen zoals sportkantines, omdat hier het nalevingspercentage van de leeftijdsgrens voor alcohol lager ligt dan in commerciële instellingen (horeca, cafetaria, slijterijen en supermarkten). We betrekken ook scholen in de aanpak, bijvoorbeeld middels kluisjescontroles. De gemeente onderzoekt welke methode het meest geschikt is om goede beleidsmatige keuzes te maken om het drugsgebruik in de Hoeksche Waard aan te pakken. Om zicht te krijgen op het drugsgebruik onder jongeren is het - naast inzet van politie en boa’s - ook belangrijk dat jongerenwerkers ‘ambulant’ werken en waar nodig samenwerken met partners in het jeugdteam. We wijzen partners actief op de mogelijkheid jongeren aan te melden bij het Jeugdpreventieteam.
INTEGRAAL VEILIGHEIDSBELEID
Zorg en veiligheid
Beleid - Visie Wonen, Welzijn en Zorg 2030 Met de Visie WWZ wil gemeente Hoeksche Waard bereiken dat ouderen en kwetsbare groepen in Hoeksche Waard compleet deel kunnen uitmaken van de lokale samenleving. Zelfstandig kunnen wonen in een voor hen geschikte woning en woonomgeving. En dat ze kunnen terugvallen op goed georganiseerde ondersteuning en zorg. Hierdoor vergroten wij de mogelijkheid van inwoners om regie te voeren over hun eigen leven. Scan de QR code voor de Visie Wonen, Welzijn en Zorg 2030. Beleid - Programmaplan inclusieve samenleving 2019-2023 Met de juiste zorg voor mensen is vaak te voorkomen dat situaties escaleren en veiligheidsdiensten moeten optreden - bijvoorbeeld op basis van een Wvggz-crisismaatregel van de burgemeester. De Hoeksche Waard bevindt zich deels in het samenwerkingsgebied Zuid-Holland Zuid, waar gemeente Dordrecht centrumgemeente is (Dienst Gezondheid & Jeugd, Veilig Thuis, Zorg- en Veiligheidshuis) en deels in het gebied Zuid-Hollandse Eilanden met centrumgemeente Nissewaard (beschermd wonen, maatschappelijke opvang en vrouwenopvang). In lijn met het Programmaplan inclusieve samenleving 2019-2023 is de ambitie om ‘sterke schakels’ te creëren door te investeren in slimme(re) manieren van samenwerken en in te zetten op stevige (hulp)structuren. De aanpak rond deze opgave is programmatisch uitgewerkt in het programmaplan.
Scan de QR code voor het Programmaplan inclusieve samenleving 2019-2023.
ervoor gekozen om deze regiovisie gezamenlijk op te stellen. Er wordt feitelijk in de aanpak al grotendeels op het niveau van Rotterdam-Rijnmond samengewerkt. De Hoeksche Waard heeft daarin een bijzondere positie: deze gemeente valt onder de centrumregio Nissewaard en is daarom partij in deze regiovisie. De Hoeksche Waard werkt in de uitvoering grotendeels samen met partijen in Zuid-Holland Zuid (Veilig Thuis, jeugdhulp) en heeft er daarom voor gekozen niet deel te nemen in het Regionaal Actieplan Rotterdam-Rijnmond maar in dat van Zuid-Holland Zuid. Scan de QR code voor de Regiovisie geweld hoort nergens thuis 2020-2023. Beleid - Coffeeshop en shishalounge beleid 2020 Met deze notitie geeft gemeente Hoeksche Waard de richtlijnen aan op basis waarvan de gemeente aanvragen voor coffeeshops en shishalounges behandelt. Uitgangspunt van het beleid omtrent coffeeshops is het voorkomen dat de veiligheid, de openbare orde, het woon- en leefklimaat en de gezondheid van de inwoners in de gemeente nadelig worden beïnvloed als direct of indirect gevolg van de ves-
tiging van een coffeeshop. Vanuit dit perspectief en het karakter van de gemeente wordt een coffeeshop binnen de gemeentegrenzen niet gedoogd. Shishalounges fungeren in bepaalde gevallen als ontmoetingsplaatsen voor criminelen. Voor de politie is het vaak lastig om op criminele activiteiten te controleren omdat deze horecabedrijven een gesloten uitstraling hebben. Scan de QR code voor het Coffeeshop en shishalounge beleid 2020 Beleid - Preventie- en handhavingsplan alcohol Hoeksche Waardse jongeren moeten gezond en veilig kunnen opgroeien. Dit is waar gemeente Hoeksche waard zich voor inzet. De focus ligt bij de risicogroepen waar de meeste gezondheidswinst te behalen valt. Om die reden is een doelstelling in het preventie- en handhavingsplan om het problematisch c.q. excessief alcoholgebruik onder jongeren terug te dringen en het aantal jongeren onder de 18 jaar dat alcohol drinkt te verlagen. Voor de aanpak hanteren we het preventiemodel van Reynolds en het concept positieve gezondheid. Daarnaast geeft dit plan weer hoe controle en toezicht worden ingezet.
Beleid - Regiovisie geweld hoort nergens thuis 2020-2023 Het opstellen van een Regiovisie voor de aanpak van Huiselijk geweld en Kindermishandeling (HGKM) was een opdracht van het Rijk met als doel meer samenhang en betere sturing in beleid en aanpak te brengen. De drie centrumgemeenten Nissewaard, Rotterdam en Vlaardingen hebben
INTEGRAAL VEILIGHEIDSBELEID
1 Schatzoeken aquathermie: Op zoek naar kansen voor de Hoeksche Waard
23
Hoofdstuk 7
Crisisbeheersing en rampenbestrijding Onze ambitie is door een goed functionerende crisisorganisatie en zelfredzame inwoners de schadelijke gevolgen bij incidenten, rampen en crisis beperken. Dat doen we door het beschikbaar stellen van crisisfaciliteiten (ruimtes en voorzieningen) in het gemeentehuis en deze up to date te houden, door lokale medewerkers die ingezet worden bij een ramp of crisis op te leiden en te trainen, en door zowel structureel (bevolkingszorg) als incidenteel (bij rampen/crises) capaciteit te leveren aan de Veiligheidsregio Zuid-Holland Zuid. De afgelopen jaren hebben we bijvoorbeeld te maken gehad met de coronacrisis, de opvang van Oekraïense vluchtelingen en het ongeval in het buurtschap Zuidzijde (Nieuw-Beijerland).
DE ROL VAN DE GEMEENTE Opgave
BEVOLKINGSZORG Opgave
Het college van burgemeester en wethouders is belast met de organisatie van brandweerzorg, crisisbeheersing en rampenbestrijding en geneeskundige hulpverlening. De organisatie hiervan is conform de Wet Veiligheidsregio’s overgedragen aan het bestuur van de Veiligheidsregio Zuid-Holland Zuid. Uiteraard blijft de burgemeester bevoegd gezag voor gemeente Hoeksche Waard in het kader van openbare orde en veiligheid.
Bevolkingszorg bestaat onder meer uit het geven van voorlichting aan de bevolking, voorzien in opvang en verzorging en verzorgen van nazorg voor de bevolking. De crisisorganisatie van de VRZHZ bestaat uit vijf kolommen. Dit zijn brandweer, politie, geneeskundige hulpverlening, crisiscommunicatie en bevolkingszorg. In de kolom bevolkingszorg zijn de 10 gemeenten vertegenwoordigd door de Adviseur Risicobeheersing en bevolkingszorg. Zij zijn verantwoordelijk voor de zorg voor hun inwoners. In de kolom bevolkingszorg zijn diverse processen ondergebracht zoals opvang van niet-zelfredzame personen en juridische ondersteuning. Voor deze processen zijn regionale functionarissen beschikbaar van de 10 gemeenten in Zuid-Holland Zuid die getraind en geoefend zijn en leidinggeven aan een proces. Bij een ramp of crisis vormen zij een team met lokale medewerkers van de getroffen gemeente. Naast inzet tijdens een ramp of crisis levert elke gemeente in Zuid-Holland Zuid ook structureel capaciteit aan de VRZHZ voor het getraind en geoefend houden van de crisisorganisatie.
Ambitie De gemeente blijft verantwoordelijk voor bevolkingszorg bij rampen en crises, zoals een uitbraak van vogelgriep, hoogwater in buitendijkse gebieden door klimaatverandering, cybercrises of verkeerscalamiteiten. We bereiden ons, samen met veiligheidspartners, voor op dergelijke voorzienbare crisissituaties. De Veiligheidsregio Zuid-Holland Zuid vervult hierin een centrale rol.
24
INTEGRAAL VEILIGHEIDSBELEID
Crisisbeheersing en rampenbestrijding
Ambitie We beheren de regionale en lokale crisisorganisatie: we zorgen ervoor dat de gemeentelijke organisatie goed is voorbereid (planvorming), hebben voldoende piketfunctionarissen, organiseren een lokale en regionale crisisstructuur en zorgen dat medewerkers hierin goed geoefend, getraind en opgeleid (OTO) zijn.
OEFENGEBIED DEFENSIE Opgave De Hoeksche Waard is één van de in Nederland aangewezen laagvlieggebieden. Defensie oefent met enige regelmaat in de Hoeksche Waard met manschappen, voertuigen en helikopters. Hierbij spant Defensie zich in om de overlast tot een minimum te beperken.
Ambitie De gemeente brengt de belangen van de inwoners frequent onder de aandacht bij Defensie. We proberen de overlast te beperken door tijdig op de juiste manier te communiceren, maar hierin zijn wij afhankelijk van Defensie.
LANGDURIGE CASUÏSTIEK Opgave We hebben steeds meer te maken met langdurige rampen of crisissituaties. Denk daarbij aan de pandemieën en vluchtelingenstromen. Dat vraagt vaak ook om een langdurige aanpak door de gemeente: Pandemieën De coronapandemie heeft langdurig inzet gevraagd van de gemeente, partners in de veiligheidsregio en gezondheidszorg. We ervaren nog altijd de maatschappelijke gevolgen (onder andere polarisatie) van de pandemie. Ambitie We bereiden ons voor op nieuwe oplevingen van virussen en werken hierin samen binnen de veiligheidsregio. Opvang vluchtelingen Sinds december 2021 vangt het Centraal orgaan Opvang Asielzoekers (COA) asielzoekers op in ’s-Gravendeel. Sinds maart 2022 levert gemeente Hoeksche Waard bovendien een bijdrage aan het realiseren van opvangplekken voor vluchtelingen. Ambitie We overleggen in de regio Zuid-Holland Zuid over de bijdrage die de Hoeksche Waard levert aan het realiseren van eventuele extra opvangplekken en indien noodzakelijk, crisisnoodopvang.
INTEGRAAL VEILIGHEIDSBELEID
Partner - Veiligheidsregio Zuid-Holland Zuid (VRZHZ) De VRZHZ werkt aan een veilige en gezonde omgeving voor de inwoners, bedrijven en bezoekers van onze regio. De VRZHZ verbindt, coördineert en faciliteert alle betrokken partijen om incidenten, rampen en crises te voorkomen, goed voor te bereiden en te bestrijden. We leveren een bijdrage aan de werkgroepen bevolkingszorg van de VRZHZ om zowel regionaal als lokaal voorbereid te zijn op crises: denk daarbij aan thema’s als planvorming, communicatie en zelfredzaamheid. De gemeente investeert ook financieel fors in de veiligheidsregio en spant zich in om de samenwerking zo efficiënt mogelijk te organiseren. De crisisorganisatie van de VRZHZ bestaat uit vijf kolommen: brandweer, politie, geneeskundige hulpverlening, crisiscommunicatie en bevolkingszorg. In de kolom bevolkingszorg zijn diverse processen ondergebracht zoals de opvang van niet-zelfredzame personen en juridische ondersteuning. Voor deze processen zijn regionale functionarissen beschikbaar van de 10 gemeenten in Zuid-Holland Zuid die getraind en geoefend zijn en leiding geven aan een proces. Bij een ramp of crisis vormen zij een team met lokale medewerkers van de getroffen gemeente. Naast inzet tijdens een ramp of crisis levert elke gemeente in Zuid-Holland Zuid ook structureel capaciteit aan de VRZHZ voor het getraind en geoefend houden van de crisisorganisatie.
Beleid - Beleidsplan veiligheidsregio De Veiligheidsregio Zuid-Holland Zuid (VRZHZ) kenmerkt zich onder andere door 4 riviermondingen, meerdere gebieden onder zeeniveau (badkuip), veel doorvoer van personen en goederen, veel risicovolle bedrijven en evenementen, daarnaast historische steden, natuurgebieden en de molens bij Kinderdijk. De VRZHZ heeft oog voor relevante maatschappelijke ontwikkelingen zoals vergrijzing, de afhankelijkheid van data, klimaatverandering. Voor de Hoeksche Waard zijn specifiek ook de grote onderhoudsopgaven aan wegen, bruggen, tunnels en sluizen relevant de komende jaren, waaronder de Heinenoordtunnel (2023-2024), Kiltunnel (2022), Haringvlietbrug (2022 en 2025) en de Noordtunnel (2025). De VRZHZ acteert op het risicobeeld, adviseert in risicobeheersing en verbindt in crisisbeheersing, levert brandweerzorg, werkt informatie gestuurd en werkt omgevingsgericht aan zelfredzaamheid. Het regionaal risicoprofiel en het regionaal crisisplan fungeren als leidraad voor de regionale en lokale crisisbeheersing. Scan de QR code voor het Beleidsplan Veiligheidsregio ZHZ.
25
Hoofdstuk 8
Communicatie en participatie Communicatie en participatie zijn belangrijk om onze inzet zichtbaar te maken, aan te jagen en op lange termijn een structurele gedragsverandering teweeg te brengen. We communiceren daadkrachtig, sympathiek, empathisch, professioneel, transparant en eerlijk.
Afhankelijk van de doelgroep maken we een keuze in middelen/kanalen voor onze communicatie. De middelen kunnen afhankelijk van het thema en project onderdeel zijn van een bredere, integrale campagne. We maken keuzes in eigen media en betaalde media. We zetten social media gericht in en maken content die door externe partners overgenomen kan worden zoals de politie, de Veiligheidsregio Zuid-Holland Zuid en de omgevingsdienst.
26
BETROKKENHEID INWONERS Inwoners willen vooral weten wat er concreet op het gebied van veiligheid gebeurt. Ook in de jaren na de publicatie van dit veiligheidsbeleid is het nodig inwoners blijvend te betrekken: we laten zien wat we doen, vertellen welke stappen we nemen en laten de effecten zien. Het draait daarbij niet alleen om de cijfers, maar juist om de context. Daarmee creëren we draagvlak, betrekken we mensen en krijgen we mensen in beweging.
INTEGRAAL VEILIGHEIDSBELEID
Bijlage
Bijlage
Afkortingenlijst APV:
Algemene Plaatselijke Verordening
Bibob:
wet Bevordering integriteitsbeoordelingen door het openbaar bestuur
CBS:
Centraal Bureau voor de Statistiek
COA:
Centraal Orgaan opvang Asielzoekers
DG&J:
Dienst Gezondheid en Jeugd
DVO ZHZ:
Districtelijk Veiligheidsoverleg Zuid-Holland Zuid
FIOD:
Fiscale inlichtingen- en opsporingsdienst
GGD:
Gemeenschappelijke Gezondheidsdienst
GHOR:
Geneeskundige Hulpverleningsorganisatie in de Regio
HGKM:
Huiselijk Geweld en Kindermishandeling
HIC:
High Impact Crimes
MMA:
Meld Misdaad Anoniem
NVWA:
Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit
OM:
Openbaar Ministerie
OTO:
Opleiden, Trainen en Oefenen
OZHZ:
Omgevingsdienst Zuid-Holland Zuid
PVO:
Platform Veilig Ondernemen
RIEC:
Regionaal Informatie- en Expertise Centrum
RVO:
Regionaal Veiligheidsoverleg
UWV:
Uitvoeringsinstituut Werknemersverzekeringen
VAR:
Veiligheidsalliantie Rotterdam
VNG:
Vereniging van Nederlandse Gemeenten
VPT:
Veilige Publieke Taak
VR ZHZ:
Veiligheidsregio Zuid-Holland Zuid
VTH:
Veiligheid, Toezicht en Handhaving
Wabo:
Wet algemene bepalingen omgevingsrecht
Wvggz:
Wet verplichte geestelijke gezondheidszorg
ZVH ZHZ:
Zorg- en Veiligheidshuis Zuid-Holland Zuid
INTEGRAAL VEILIGHEIDSBELEID
27
Postbus 2003 3260 EA Oud-Beijerland Bezoekadressen Kijk op www.gemeentehw.nl 14 0186 | 088 - 647 36 47 info@gemeentehw.nl www.gemeentehw.nl gemeenteHW @gemeenteHW @gemeenteHW Gemeente Hoeksche Waard