Initiatiefvoorstel LHW referendumverordening

Voorstel Aan: Van: Zaaknummer: Documentnummer: Portefeuillehouder: Team: Datum vaststelling college: Vertrouwelijk: Fase BOB-cyclus:

gemeenteraad Brandon Ridderhof & Britt van Daalen Z/26/364110 DOC-261137328 Miranda den Tuinder Griffie nee beeldvormend, oordeelsvormend en besluitvormend

Onderwerp Referendumverordening gemeente Hoeksche Waard Beslispunten: 1. De Referendumverordening Hoeksche Waard 2026 vast te stellen. 2. Te bepalen dat de gemeenteraad per jaar expliciet besluit over het al dan niet beschikbaar stellen van middelen voor het houden van een referendum. 3. 50% van de mogelijke kosten van een referendum op te nemen in de risicoparagraaf van de gemeentelijke begroting. Samenvatting voorstel Met dit initiatiefvoorstel kiest de gemeenteraad er bewust voor om inwoners een krachtig democratisch instrument te geven om zich uit te spreken over belangrijke ontwerp-raadsbesluiten. De referendumverordening maakt directe democratie mogelijk als aanvulling op de representatieve democratie. Zeggenschap voor inwoners is hierbij een bewuste politieke keuze en geen automatisme. De raad behoudt regie over de spelregels en de financiële inzet. Inleiding De afstand tussen overheid en inwoner staat onder druk. Vertrouwen in de politiek en betrokkenheid bij besluitvorming zijn geen vanzelfsprekendheid. Met deze referendumverordening geeft de gemeenteraad inwoners een concreet middel om invloed uit te oefenen wanneer zij vinden dat een onderwerp daar aanleiding toe geeft. Het voorstel onderstreept dat de raad inwoners serieus wil betrekken bij richtinggevende besluiten.

Beoogd effect Het versterken van democratische zeggenschap van inwoners en het vergroten van maatschappelijk draagvlak voor gemeentelijke besluitvorming. Argumenten 1. De verordening versterkt de positie van inwoners in het lokaal bestuur. 2. Zeggenschap voor inwoners is een bewuste keuze, geen automatisme.

1/2

Met deze verordening kiest de raad er expliciet voor om inwoners invloed te geven wanneer zij dat nodig achten. Tegelijkertijd bewaakt de raad de spelregels, zodat het referendum een uitzonderlijk maar betekenisvol instrument blijft. 3. Het instrument dwingt tot zorgvuldige en uitlegbare besluitvorming.

Kanttekeningen 1. Een referendum vraagt inzet van middelen en capaciteit. Dit is een bewuste politieke keuze: democratische zeggenschap mag iets kosten, maar de raad beslist jaarlijks of en wanneer dit instrument wordt ingezet.

Duurzaamheid Niet van toepassing Financiën Het houden van een referendum vereist een jaarlijks budget van circa €100.000. Dit bedrag bestaat uit circa €2 per kiesgerechtigde voor het kiesproces (stemoproepen, stembureaus, telling) en een reservering voor subsidie voor promotieactiviteiten. Deze kosten zijn ook van toepassing bij combinatie met andere verkiezingen. Het budget wordt jaarlijks afgewogen en begroot. Indien geen referendum plaatsvindt, vallen de middelen vrij in de algemene middelen. Vanwege onzekerheid over het daadwerkelijk plaatsvinden van een referendum wordt 50% van de mogelijke kosten opgenomen in de risicoparagraaf. Bij een daadwerkelijk referendum worden de kosten verwerkt via de reguliere P&C-cyclus. Communicatie Na vaststelling wordt actief gecommuniceerd richting inwoners over hun nieuwe rechten en mogelijkheden. Enerzijds vindt dit plaats door publicatie van de verordening. Anderzijds wordt dit ook op andere wijzen gecommuniceerd bijvoorbeeld via sociale media.

Uitvoering Na vaststelling treedt de verordening in werking. Evaluatie vindt plaats na ieder referendum. Bijlagen. Bijlage 1

Referendumverordening gemeente Hoeksche Waard 2026

Aangeboden door, w.g. Brandon Ridderhof Lokalen HW

w.g. Britt van Daalen Lokalen HW {{esl:Signer1:Signature:size(200,50)}} {{esl:Signer2:Signature:size(200,50)}}

2/2