Concept begroting 2024 (inclusief begrotingswijziging 2023)
Tekst van het document
Begroting 2024 en Begrotingswijziging 2023
Begroting 2024 en Begrotingswijziging 2023
Begroting 2024 en Begrotingswijziging 2023
Pagina 3 van 23
Inhoud 1.
Uitgangspunten ...................................................................................................................................... 4
2.
Programmabegroting .............................................................................................................................. 7
3.
4.
5.
2.1.
Programma ............................................................................................................................................ 7
2.2.
Weerstandsvermogen en financiële positie .......................................................................................... 9
2.3.
Renterisiconorm, liquiditeit en kasgeldlimiet ........................................................................................ 9
2.4.
Overige financiële kengetallen ............................................................................................................ 11
2.5.
Onderhoud kapitaalgoederen ............................................................................................................. 12
2.6.
Risicoparagraaf .................................................................................................................................... 13
Financiële begroting .............................................................................................................................. 16 3.1.
Begrote saldo van baten en lasten ...................................................................................................... 16
3.2.
Toelichting op het overzicht van baten en lasten................................................................................ 17
3.3.
Geprognosticeerde balans ................................................................................................................... 19
3.4.
Toelichting op de geprognosticeerde balans....................................................................................... 19
3.5.
Meerjarenbegroting ............................................................................................................................ 20
3.6.
Begrotingswijziging 2023 ..................................................................................................................... 20
3.7.
Overzicht taakvelden ........................................................................................................................... 21
Bijlagen ................................................................................................................................................. 22 4.1.
EMU-saldo ........................................................................................................................................... 22
4.2.
EMU-enquête ...................................................................................................................................... 22
Vaststelling ........................................................................................................................................... 23
Begroting 2024 en Begrotingswijziging 2023
Pagina 3 van 23
1.
Uitgangspunten Voor u ligt de begroting 2024 en de meerjarenbegroting van het Wegschap Tunnel Dordtse Kil. De begroting is een instrument dat op hoofdlijnen de doelen, intenties en activiteiten van het wegschap voor 2024 aangeeft. Daarnaast is deze begroting samengesteld op basis van: ➢ Beleid. ➢ Effecten van de investeringen. ➢ Loon- en prijsontwikkelingen. ➢ Verwachte renteontwikkelingen. ➢ Verwacht verkeersaanbod. ➢ Meerjarenperspectief. Beleid Het beleid van het wegschap is er op gericht om weggebruikers een veilige doortocht door de tunnel te bieden. Hierbij wordt gestreefd naar een zo gering mogelijke bijdrage van de garanten en naar zo laag mogelijke toltarieven. Daarnaast zet het Wegschap zich in voor het zo goed als mogelijk onderhouden en in stand houden van haar kapitaalgoederen.
Begroting 2024 en Begrotingswijziging 2023
Pagina 4 van 23
Effecten van de investeringen Bij het opstellen van de (meerjaren)begroting is rekening gehouden met de investeringen welke voort zijn gekomen uit de renovatie van de afgelopen jaren. De eerste engineeringskosten voor de renovatie zijn in 2018 aangevangen. In het derde kwartaal van 2020 zijn de bouwactiviteiten aangevangen. Eind 2022 is de renovatie afgerond. Hierdoor worden de kapitaallasten (afschrijvingslasten) voor het eerst in 2023 verantwoord. Op basis van de definitieve cijfers van de investering die nu bekend zijn is de kapitaallast voor 2023 bekend geworden. U ontvangt hierbij eveneens een begrotingswijziging voor 2023 om deze lasten juist te begroten. De engeneringskosten die aan de renovatiewerkzaamheden worden toegeschreven worden eveneens geactiveerd. Dit zijn kosten voor ingenieursdiensten voorafgaand en tijdens de renovatie zoals ontwerpkosten, kosten voor directievoering en toezicht en bijvoorbeeld onderzoekskosten.
Loon- en prijsontwikkelingen Voor 2024 en verdere jaren is gerekend met een jaarlijkse loonontwikkeling van 3%. Tevens is rekening gehouden met personele mutaties, waardoor objectkennis en vakkennis geborgd is. Begin 2023 is het principe akkoord voor de CAO 2023 tussen VNG en de vakbonden getekend. Het principe akkoord is verwerkt in de begrotingswijziging 2023.
Begroting 2024 en Begrotingswijziging 2023
Pagina 5 van 23
Verwachte renteontwikkelingen In februari 2023 is een aanvullende lening van € 5 mln. afgesloten om aan verplichtingen begin 2023 te voldoen. Deze lening heeft een looptijd van 20 jaar tegen een rente van 3,117%. De rentelast van deze lening is eveneens in de begrotingswijziging 2023 verwerkt. Verwacht verkeersaanbod Voor 2024 is uitgegaan van 1% groei ten opzichte van de begroting 2023. Meerjarig is met een groei van 0,5% gerekend. Op basis van ervaringen van afgelopen jaren lijkt dit een behouden raming. Mocht de groei desondanks lager zijn is het effect tot en met 2028 maximaal (een groei van 0%) € 324.000,-. Dit effect kan in de begrote resultaten worden opgevangen. Exploitatiebijdrage Gerekend is met een jaarlijkse exploitatiebijdrage van € 50.000,-. Meerjarenperspectief Voor het meerjarenperspectief zijn de rente- en afschrijvingslasten meerjarig doorgerekend. De verwachte inkomsten is op basis van de huidige prijsstelling. Met betrekking tot de loonkosten is rekening gehouden met een jaarlijkse stijging van 3% vanaf 2024.
Begroting 2024 en Begrotingswijziging 2023
Pagina 6 van 23
2.
Programmabegroting
2.1.
Programma Het Wegschap Tunnel Dordtse Kil voert het beheer en de exploitatie van een toltunnel onder de Dordtse Kil tussen Dordrecht en de gemeente Hoeksche Waard, inclusief de daarbij behorende wegen, gebouwen en het tolplein. Tot haar taak behoort tevens het heffen van tolgelden tegen zodanige tarieven dat een rendabele exploitatie is gewaarborgd. Hierbij dient de veiligheid, zoals ook voorgeschreven in wet- en regelgeving, van de weggebruikers en de medewerkers altijd te zijn geborgd. Dit programma wordt toegeschreven aan één taakveld, namelijk “Verkeer & Vervoer”. Veiligheid Om de veiligheid te borgen dienen de wegen en de tunnel goed onderhouden en aangepast te worden aan de vigerende regelgeving. Het wegschap stelt zich ten doel deze ontwikkelingen op de voet te volgen en in een zo vroeg mogelijk stadium ook actief betrokken te worden bij de relevante ontwikkelingen. Met betrekking tot de tunnel wordt voldaan aan de Warvw1 en onder meer de bouwregelgeving. Hierop is ook de openstellingvergunning, verleend door het bevoegd gezag i.c. Burgemeester en Wethouders van de gemeente Dordrecht, gebaseerd.
1 Wet aanvullende regels veiligheid wegtunnels
Begroting 2024 en Begrotingswijziging 2023
Pagina 7 van 23
Terrorismebestrijding en cybercriminaliteit In het kader van terrorismebestrijding heeft het Ministerie van Veiligheid en Justitie de Kiltunnel aangewezen als een van de vitale objecten. De tunnel is dan ook aangesloten op het ‘Alerteringssysteem terrorismebestrijding’. In samenwerking met de politie heeft de Kiltunnel een matrix opgesteld met maatregelen die genomen worden bij dreigende terroristische activiteiten. Deze maatregelenmatrix wordt jaarlijks in overleg met de politiedienst geactualiseerd. Ten aanzien van het voorkomen van cybercriminaliteit heeft de Kiltunnel organisatorische, hardware- en softwarematige maatregelen genomen. Beschikbaarheid Voor het ontsluiten van met name het oostelijk deel van de Hoeksche Waard is men voornamelijk aangewezen op de Kiltunnel. Het is daarom van belang dat de tunnel voor het wegverkeer een hoge beschikbaarheid heeft. Dit betekent dat weggebruikers, uitgezonderd bij ongevallen of oefeningen, altijd van de tunnel gebruik kunnen maken. Daarbij heeft een hoge beschikbaarheid natuurlijk ook direct invloed op de tolopbrengsten. De Kiltunnel is ook opengesteld voor categorie C-stoffen, zodat licht ontvlambare vloeistoffen, zoals benzine, door de tunnel getransporteerd mogen worden.
Omdat de Heinenoordtunnel tot na de renovatie van de Heinenoordtunnel gesloten is voor deze transporten, is de beschikbaarheid van de Kiltunnel voor deze sector extra belangrijk. Onderhoud De renovatie is eind 2022 opgeleverd met daarbij een garantieverplichting en een onderhoudsverplichting voor de daarop volgende jaren. Het jaarlijks terugkerend onderhoud is daarom beperkt tot het onderhouden van die assets die niet tot de renovatieverplichting behoren. Programmabaten en -lasten Gestreefd wordt om de toltarieven onveranderd te houden en niet te indexeren. De huidige tarieven zijn sinds 2011 ongewijzigd. Pas wanneer daartoe noodzaak is zullen de tarieven, na bestuursbesluit, worden verhoogd. De baten en lasten behorende bij het hiervoor omschreven programma zijn in nevenstaand overzicht weergegeven.
Overzicht programma en overige baten en lasten Omschrijving
Baten
Totaal programmabaten Bijdrage garanten
8.098 50
Totaal programmalasten Bestuurskosten Overhead Treasury Onvoorzien VPB
Lasten
4.788 26 1.074 514 0 0
Totalen
8.148
Gerealiseerd resultaat
1.747
6.401
(Bedragen x € 1.000,-)
Begroting 2024 en Begrotingswijziging 2023
Pagina 8 van 23
2.2.
Weerstandsvermogen en financiële positie Het weerstandsvermogen geeft een indicatie van de mate waarin het Wegschap in staat is om financiële tegenvallers op te vangen, zonder dat het programma in gevaar wordt gebracht. In de risicoparagraaf zijn de risico’s benoemd en is de benodigde weerstandscapaciteit berekend. Het aanhouden van weerstandsvermogen is bedoeld voor het opvangen van de risico’s in de bedrijfsvoering. Er is een drietal exploitatierisico’s te onderscheiden. In de eerste plaats is dit het volume aan verkeer. Een lager volume betekent direct lagere baten uit tol. Daarnaast risico’s met betrekking tot de rentekosten en de onderhoudskosten. Immers, hogere rentelasten en/of onderhoudskosten leiden tot hogere exploitatiekosten. Deze risico’s worden afgedekt met de algemene reserve (het eigen vermogen) en/of het positieve resultaat van baten en lasten. Het eigen vermogen -bestaande uit een algemene reserve, en een bestemmingsreserve calamiteiten, vermeerderd met het exploitatieresultaat van 2022- heeft ultimo 2022 een saldo van € 15,8 mln. Vermeerderd met het verwachte exploitatieresultaat van 2023 is de omvang van het eigenvermogen gegroeid naar € 16,9 mln. In navolgende tabel wordt de beschikbare financiële weerstandscapaciteit gerelateerd aan de benodigde weerstandscapaciteit zoals die is berekend.
Het doel voor het weerstandsvermogen is een ratio >1 (voldoende) als waardering. In de kolom “Begroting 2024” is het werkelijke exploitatieresultaat van 2022 en het begrote resultaat van 2023 verwerkt. Weerstandsvermogen Beschikbare weerstandscapaciteit Algemene reserve
2023
Begroting 2024
€
2.644
€
1.854
Bestemmingsreserve renovatie Storting uit exploitatieresultaat 2022 Begroot resultaat 2023 Beschikbare weerstandscapaciteit
€ €
8.486 4.636
€
13.122
€
15.766
€ €
1.874 16.850
Benodigde weerstandscapaciteit
€
1.616
Weerstandsvermogen
Ratio weerstand
Waardering
>2 1,5 - 2,0 1,0 - 1,5 0,8 - 1,0 0,6 - 0,8
Uitstekend Ruim voldoende Voldoende Matig Onvoldoende
< 0,6
Ruim onvoldoende
9,75
Bedragen x € 1.000,-
2.3.
Renterisiconorm, liquiditeit en kasgeldlimiet Twee elementen uit de ‘Wet Financiering decentrale overheden’ (FIDO) zijn de kasgeldlimiet en de renterisiconorm. Beiden worden periodiek getoetst aan de norm en verwerkt in interne rapportages. Op grond van de huidige vooruitzichten is het financieringsrisico van het Wegschap tot 2027 zeer gering. In 2027 en verder zullen diverse herfianncieringen noodzakelijk zijn dan is er een risico op hogere rentes deze zijn naar alle waarschijnlijkheid in het exploitatiesaldo op te vangen.
Begroting 2024 en Begrotingswijziging 2023
Pagina 9 van 23
Renterisiconorm Het renterisico op de vaste schuld wordt berekend door te bepalen welk deel van de langlopende leningen in enig jaar moet worden geherfinancierd. Wettelijk is vastgesteld dat 20% van het begrotingstotaal van de vaste schuld onderhevig mag zijn aan renteherziening en herfinanciering. Door middel van deze norm wordt een kader gesteld waarmee een zodanige opbouw van de langlopende leningen wordt bereikt, dat het renterisico in voldoende mate wordt beperkt. Overigens blijkt uit het meer jaren perspectief geen noodzaak tot herfinanciering zien. Echter, vanaf de introductie van de renterisiconorm hanteert het Wegschap 20% van de leningportefeuille als norm. Gezien het kapitaalintensieve karakter van het Wegschap en de relatief lage omvang van de exploitatiebegroting in relatie tot de investeringen in de tunnel en daarmee samenhangende leningportefeuille, doet deze interpretatie van de norm het meest recht aan de bedoeling van de renterisiconorm (inzicht in mogelijke renterisico’s bij herfinanciering of renteherziening). Deze interpretatie benadert ook de omvang van de norm bij gemeenten het meest. Overigens heeft in de praktijk de renterisiconorm voor het Wegschap geen betekenis omdat er geen sprake is van herfinancieringen en renteaanpassingen. Renterisiconorm Omschrijving
Rekening 2022
Begroting 2023
Begroting 2024
-
-
-
1a 1b 2
Renteherziening op vaste schuld o/g Renteherziening op vaste schuld u/g Renteherziening op vaste schuld
3a 3b
Nieuw aangetrokken vaste schuld Nieuw uitgezette lange leningen
18.500 -
5.000 -
-
4 5 6
Netto nieuw aangetrokken vaste schuld Betaalde aflossingen Herfinanciering
18.500 5.728 5.728
5.000 5.450 5.000
4.700 -
7
Renterisico op vaste schuld
5.728
5.000
-
8 9 10
Stand van de vaste schuld Vastgesteld percentage Renterisiconorm
44.250 20% 8.850
43.800 20% 8.760
39.100 20% 7.820
11a Ruimte onder de renterisiconorm 11b Overschrijding renterisiconorm
3.122
3.760
7.820
Bedragen x € 1.000,-
Liquiditeit De rentebetalingen en aflossingen zijn regelmatig over het jaar gespreid. Omdat ook de hoogte van de maandelijkse inkomsten uit de passages goed voorspelbaar is, zijn er voor de lopende exploitatie geen liquiditeitsproblemen. Indien de feitelijke ontwikkelingen niet conform deze prognose verlopen, zal op basis van de periodiek geactualiseerde liquiditeitsbegroting en met inachtneming van het ‘Financieringsstatuut’, de liquiditeitsbehoefte worden ingevuld. Ook in het meerjarenperspectief zijn na het aantrekken van de benodigde financiële middelen voor de renovatiekosten geen liquiditeitsproblemen te verwachten.
Begroting 2024 en Begrotingswijziging 2023
Pagina 10 van 23
Kasgeldlimiet De kasgeldlimiet is een instrument ter beperking van het renterisico op de korte schuld. Deze limiet stelt dat de gemiddelde netto-vlottende schuld in een bepaald kwartaal niet hoger mag zijn dan het wettelijk bepaald percentage van 8,2% van het begrotingstotaal. Het begrotingstotaal voor 2024 bedraagt € 5,3 mln. De kasgeldlimiet komt daarmee op € 434.700. Dit bedrag wordt maandelijks getoetst aan de werkelijke omvang van het kasgeld.
2.4.
Overige financiële kengetallen De navolgende kengetallen worden onderkend: 1a Netto schuldquote. 1b Netto schuldquote gecorrigeerd voor alle verstrekte leningen. 2 Solvabiliteitsratio. 3 Grondexploitatie. 4 Structurele exploitatieruimte. 5 Belastingcapaciteit. 1a Netto schuldquote De netto schuld weerspiegelt het niveau van de schuldenlast ten opzichte van de eigen middelen. Ultimo 2024 bedraagt deze schuldquote 481%. Deze hoge quote is het gevolg van de omvang van de leningportefeuille die benodigd is voor de financiering van de renovatie. Deze quote zal naar verwachting in de hierop volgende jaren afnemen. Opgemerkt wordt dat de eigen middelen, i.c. de tolopbrengsten, voldoende zijn om aan de aflossings- en renteverplichtingen te voldoen. 1b Netto schuldquote gecorrigeerd voor alle verstrekte leningen Het Wegschap heeft geen middelen doorgeleend aan private of publiekrechtelijke organisaties. Derhalve is de netto schuldquote gecorrigeerd voor alle verstrekkingen gelijk aan de netto schuldquote. 2 Solvabiliteitsratio Dit kengetal geeft inzicht in de mate van weerbaarheid van het Wegschap. Hierbij wordt opgemerkt dat de inkomstenstroom voldoende is om aan de rente- en aflossingsverplichtingen te voldoen alsmede om de algemene reserve te laten groeien. 3 Grondexploitatie Dit kengetal is niet van toepassing. Het Wegschap heeft geen grond aangekocht voor (toekomstige) projecten.
4 Structurele exploitatieruimte Bij dit kengetal worden de structurele baten en lasten vergeleken met de totale baten. De baten bij het Wegschap worden, op de bijdragen van de garanten en enige neveninkomsten na, rechtstreeks bepaald door het volume aan verkeer. 5 Belastingcapaciteit Dit kengetal is niet van toepassing. Het wegschap heeft geen inkomsten uit belastingen.
Begroting 2024 en Begrotingswijziging 2023
Pagina 11 van 23
Financiële kengetallen Rekening 2022
Kengetal Netto schuldquote Netto schuldquote gecorrigeerd voor alle verstrekte leningen Solvabiliteitsratio Structurele exploitatieruimte
Begroting 2023
Begroting 2024
Begroting 2025
538% 538% 24,35% -12,91%
535% 535% 27,82% -1,00%
481% 481% 32,08% -0,99%
375% 375% 36,51% -0,99%
Passiva Totaal van de vaste schulden (ultimo jaar) Totaal van de netto-vlottende schulden (ultimo jaar) Totaal van de overlopende passiva (ultimo jaar) Totaal
44.250 2.642 1.964 48.856
44.200 15 1.782 45.997
39.500 15 1.709 41.224
30.850 15 1.837 32.702
Activa Financiële vaste activa Totaal van uitzettingen rentetypische looptijd <1 jr Totaal van alle liquide middelen Totaal van de overlopende activa Totaal voor Netto schuldquote
2.602 262 338 3.202
500 1.529 500 2.529
500 1.224 300 2.024
500 1.241 216 1.957
Totaal voor Netto schuldquote gecorrigeerd voor alle verstrekte leningen
3.202
2.529
2.024
1.957
Totaal van de baten exclusief de mutaties van reserves
8.492
8.120
8.148
8.189
15.871 65.170
17.745 63.779
19.492 60.753
21.243 58.182
Totaal lasten exclusief mutaties reserves Totaal incidentele lasten exclusief mutaties reserves Totaal structurele lasten exclusief mutaties reserves
3.855 0 3.855
6.246 0 6.246
6.401 0 6.401
6.438 0 6.438
Totaal baten exclusief mutaties reserves Totaal incidentele baten exclusief mutaties reserves Totaal structurele baten exclusief mutaties reserves
8.492 417 8.075
8.120 81 8.039
8.148 81 8.068
8.189 81 8.108
Totaal stortingen in reserves Totaal incidentele stortingen in reserves Totaal structurele stortingen in reserves
5.316 0 5.316
1.874 0 1.874
1.747 0 1.747
1.751 0 1.751
0 0 0
0 0 0
0 0 0
0 0 0
8.492
8.120
8.148
8.189
Netto schuldquote (en gecorrigeerd voor alle verstrekte leningen)
Solvabiliteitsratio Totaal eigen vermogen Totaal van de passiva
Structurele Exploitatieruimte
Totaal onttrekkingen uit reserves Totaal incidentele onttrekkingen uit reserves Totaal structurele ontrekkingen uit reserves
Totaal baten exclusief mutaties reserves Bedragen x € 1.000,-
2.5.
Onderhoud kapitaalgoederen Het wegschap is eigenaar en beheerder van ca. 4 kilometer wegvak. Gelegen tussen kilometerpaal 26.2 aan de Nieuw Bonaventuurseweg en kilometerpaal 30.1 aan de Kiltunnelweg. Tevens behoren de fietspaden, parallelwegen, het tolplein, de tunnel en de bijbehorende gebouwen tot het areaal van het wegschap. Met uitzondering van de tunnel met open afritten, het tolplein en de gebouwen is het beheer en onderhoud aan de wegen, bermen, watergangen etc. sinds 1985 uitbesteed aan de provincie. De provincie voert hieraan dagelijks en meerjarig onderhoud.
Begroting 2024 en Begrotingswijziging 2023
Pagina 12 van 23
De onderhoudsprogramma’s van het wegschap zijn gericht op de tunnel, het tolplein, de gemalen en de gebouwen. De programma’s voor het jaarlijks terugkerend onderhoud en het meerjarig onderhoud voor de periode na 2023 worden gepland in een nog op te stellen onderhouds- en instandhoudingsplan. Deze plannen zullen na oplevering van de renovatie worden samengesteld. Hierin worden werkzaamheden gepland met het doel functieverlies van installaties te voorkomen en de veiligheid van de weggebruiker te garanderen. Met het volgen van dit plan wordt geborgd dat de staat van onderhoud aan gebouwen en installaties voldoende is en functieverlies wordt voorkomen. In het kader van tunnelveiligheid is daarnaast een veiligheidsbeheerplan opgesteld. Sinds 2004 is de ‘Wet aanvullende regels veiligheid wegtunnels’ (Warvw) van kracht. De Kiltunnel valt onder de regels van deze wet, waarin is geregeld dat de tunnelbeheerder de veiligheid van de weggebruiker aantoonbaar borgt. Het tunnelveiligheidsplan en het veiligheidsbeheerplan zijn de geëigende instrumenten hiervoor. Het onderhouds- en instandhoudingsplan zijn onderdeel van het veiligheidsbeheerplan.
2.6.
Risicoparagraaf In deze paragraaf wordt inzicht gegeven in de risico’s die een rol spelen in de bedrijfsvoering van de Kiltunnel en die invloed kunnen hebben op toekomstige financiële resultaten. Indien de resultaten daar aanleiding toe geven ligt er een aantal beheersmaatregelen voor de hand: a. het aanspreken van de algemene reserve; b. het bijstellen van de bijdrage van de garanten; c. het indexeren van de toltarieven. Deze maatregelen kunnen in het lopende exploitatiejaar bij bestuursbesluit worden geëffectueerd. De navolgende risico’s kunnen worden onderkend: Betalen naar gebruik. Verminderde tolopbrengsten. Levensduur en schade civiele constructies. Zinkvoegen. Functieverlies van technische installaties. Automatisering. Stijgende onderhoudskosten. Hogere rentelasten. Betalen naar gebruik In het coalitieakkoord is vastgelegd om vanaf 2030 betalen naar gebruik te introduceren. Het is echter tot nog toe onduidelijk hoe de verdere invulling hiervan zal plaatsvinden. Dit betekent dat nog niet bekend is hoe de kosten van de Kiltunnel gedekt moeten gaan worden en of er hiervoor reserves moeten worden opgebouwd. Verminderde tolopbrengsten Naast het wel of niet beschikbaar zijn van de tunnel voor het wegverkeer zijn de tolopbrengsten afhankelijk van omstandigheden die niet door het Wegschap beïnvloedbaar zijn.
Hierbij kan gedacht worden aan een pandemie, (regionale) economische omstandigheden etc. Het risico op deze financiële tegenvallers die hieruit volgen is vooraf lastig in geld te kwantificeren. In 2021 (Covid-19) zijn de tolopbrengsten € 225.000,- (-3 %) achter gebleven op de begroting. Deze effecten zijn niet meer merkbaar het verkeersvolume zit inmiddels weer op het niveau van Begroting 2024 en Begrotingswijziging 2023
Pagina 13 van 23
voor Covid-19. Daarnaast lijken de brandstofprijzen ook een dalende lijn ingezet te hebben. Echter het risico op een pandemie danwel een recessie blijft aanwezig. Bij het opstellen van de begroting 2024 is daarom ook uitgegaan van de raming van tolopbrengsten in 2023 vermeerderd met 1%. In de risicotabel is uitgegaan van nog een tegenvaller met een impact van 10%. Levensduur en schade civiele constructies Tunnels worden in Nederland normaal gesproken gebouwd voor een exploitatieperiode van 100 jaar. Echter, door het uitvoeren van onderhoud en tijdige renovaties is de levensduur niet tijdgebonden. De Kiltunnel is inmiddels 40 jaar oud en wordt nauwkeurig gemonitord. Extra aandacht wordt hierbij besteed aan de voegovergangen en de landhoofden. Voegovergangen zijn immers aan slijtage onderhevig en schade aan de landhoofden kan ontstaan door invloeden van buitenaf. Ontwikkelingen in de omgeving worden daarom nauwgezet gevolgd om de kans op schade te voorkomen. Tijdens de renovatie zijn alle voegovergangen vervangen. Hierbij is gekozen voor het toepassen van fluistervoegen zodat omwonenden met name in de Hoeksche Waard minder overlast ervaren. Functieverlies van technische installaties In het renovatiewerk worden alle technische installaties vernieuwd.
Met het uitvoeren van het onderhouds- en instandhoudingsplan wordt de conditie van deze installaties op peil gehouden waardoor functieverlies niet meer als risico wordt beschouwd. Automatisering De automatisering bestaat voornamelijk uit: ▪ Besturing en MMI2 voor de verkeerstechnische en tunnel technische installaties (VTTI). ▪ Besturing en MMI voor de tolcentrale. ▪ Kantoorautomatisering met financieel pakket. In 2022 is periodiek onderhoud uitgevoerd aan de besturing en de MMI van de verkeerstechnische installaties. Tevens is periodiek onderhoud uitgevoerd aan de tolcentrale en wordt er periodiek onderhoud uitgevoerd aan de soft- en hardware van de kantoorautomatisering. Met deze maatregelen is het risico op ernstig disfunctioneren van deze systemen nauwelijks aanwezig. Stijgende onderhoudskosten Met het tijdig en juist uitvoeren van periodiek en incidenteel onderhoud alsmede het tijdig uitvoeren van groot onderhoud worden onderhoudskosten beheersbaar. Onderdeel van de renovatie is om alle technische installaties te vernieuwen. Hierdoor zal de kans op stijgende onderhoudskosten de komende jaren nihil zijn. Hogere rentelasten Gezien de ontwikkelingen op de kapitaalmarkt is dit risico aanwezig voor de herfinanciering die in 2027 zal gaan plaatsvinden.
Wijzigingen in belasten van gebruik van motorvoertuigen In kabinetsplannen wordt voorgesorteerd op een wijziging van de belasting van motorvoertuigen. Waar nu voornamelijk bezit wordt belast, is er een overgang voor ogen naar het gebruik van een motorvoertuig. Welke gevolgen dit heeft voor de Kiltunnel en de (on)mogelijkheid om na de
2 Mens Machine Interface
Begroting 2024 en Begrotingswijziging 2023
Pagina 14 van 23
Risico's en weerstandsvermogen
Risico
Benodigde capaciteit
Maximaal risico
Beheersmaatregel
Nadere omschrijving
Impact
Kans
Tolopbrengsten
Gem.
25%
Groot
95%
10% van de raming v.d. tolopbrengsten
Niet beïnvloedbaar. E.v.t. aanpassing tarieven. In de begroting is rekening gehouden met impact van corona-maatregelen.
€
798.939
€
193.560
Levensduur civiel
Laag
5%
Middel
50%
Deformatie betonconstructies
Onderhoud, monitoring, renovatie
€
2.100.000
€
52.500
Voegen
Laag
5%
Groot
95%
Deformatie leidt tot lekkage
Gezamenlijk met RWS en COB onderzoeken en monitoren en eventueel maatregelen bedenken.
€
10.500.000
€
498.750
Functieverlies T.I.
Laag
5%
Groot
95%
Kan leiden tot sluiten van de tunnel
Adequaat onderhoud en vervangingsonderhoud. Wordt in 2022 geheel vernieuwd.
€
100.000
€
4.750
Automatisering
Laag
5%
Groot
95%
Uitval kan leiden tot verlies van data en functionaliteit
In 2022 geheel vernieuwd, ICT verandert in de huidige wereld snel, daarnaast is Cybercrime/ransomware een risico.
€
250.000
€
11.875
Onderhoudskosten
Laag
5%
Klein
5%
5% extra kostenstijging boven de raming
Directe sturing op inkopen. Na 2022 (Renovatie)zijn alle installaties nieuw.
€
14.420
Nihil
Rentelasten
Groot
100%
Groot
95%
3% hogere rentelast v.d. aan te trekken lening
Benodigde leningen zijn reeds gecontracteerd.
€
900.000
€
855.000
Benodigde weerstandscapaciteit
€
1.616.435
Begroting 2024 en Begrotingswijziging 2023
Pagina 15 van 23
3.
Financiële begroting Uit de financiële begroting is de financiële positie van het wegschap af te leiden. In dit onderdeel wordt inzicht gegeven in de ontwikkeling van de balanspositie van de vaste activa en passiva, deze is opgenomen in de geprognosticeerde balans. Op basis van de geprognosticeerde begin- en eindbalans van het begrotingsjaar is het EMU-saldo berekend. Verder is ook het meerjarig beeld van de reserves, voorzieningen en de investeringen in de financiële begroting opgenomen. Inzicht in de financiële kengetallen wordt gegeven in de paragraaf weerstandsvermogen.
3.1.
Begrote saldo van baten en lasten Onderstaand overzicht geeft een weergave van het begrote saldo van baten en lasten. Rekening 2022
Begroting 2023
Gewijzigde begroting 2023
Begroting 2024
Salariskosten eigen personeel
707
787
826
901
Personeel derden
448
304
497
512
Bedrijfsvoering
161
140
166
171
Tolgeldverwerking
60
62
62
64
Controle en advies
22
30
30
31
Omschrijving Programma lasten
Vast onderhoud
145
240
320
288
Kapitaallasten
1.093
3.383
3.277
3.335
Totaal programmalasten
2.636
4.946
5.178
5.302
7.889
7.040
7.889
7.968
Overige tolvergoedingen
192
50
50
50
Bijdrage garanten
50
50
50
50
Rentebaten
12
-
50
-
Overige opbrengsten
348
81
81
81
Totaal programmabaten
8.492
7.222
8.120
8.148
Programma lasten Programma baten Gerealiseerd totaal saldo van baten en lasten
2.636 8.492 5.856
4.946 7.222 2.276
5.178 8.120 2.942
5.302 8.148 2.847
Overhead Bestuurskosten
1.167 52
1.009 25
1.043 25
1.074 26
Onvoorzien
-
-
-
-
Vennootschapsbelasting
-
-
-
-
Mutaties reserve
-
-
-
-
4.636
1.242
1.874
1.747
Programma baten Tolopbrengsten
Gerealiseerd resultaat (Bedragen x € 1.000,-)
Begroting 2024 en Begrotingswijziging 2023
Pagina 16 van 23
3.2.
Toelichting op het overzicht van baten en lasten Bij het opstellen van de begroting is de lijn uit het verleden voortgezet. Uiteraard zijn de geprognosticeerde inkomsten kritisch beschouwd. Voor de wijzigingsbegroting 2022 is rekening gehouden met de nog aan te trekken leningen dit jaar (2023). Voor de tolopbrengsten is gerekend met 1% groei t.o.v. de begroting 2023. In het meerjarenmodel na 2024 is gerekend met een groei van 0,5% per jaar. Ook de berekende kapitaallasten (rente en afschrijving) zorgen voor mutaties in de komende jaren. Salariskosten eigen personeel Deze post is samengesteld uit bruto salaris, toelagen en gratificaties, overwerk en het werkgeversdeel pensioenlasten en sociale lasten. Hierbij is zo goed als mogelijk rekening gehouden met loonontwikkelingen. Omdat de huidige technisch medewerker op termijn de dienst verlaat is er tevens rekening gehouden met het tijdig aantrekken van een nieuwe medewerker. In de begroting is gerekend met een jaarlijkse salarisgroei van 3%. Personeel derden Op deze post worden de kosten voor inhuur tolbeambten en kantoormedewerkers verantwoord. Hier is lijn met de salariskosten gerekend met een groei van 3%. Bedrijfsvoering Dit betreft hoofdzakelijk automatiseringskosten, energie, verzekeringen, schoonmaakkosten en bedrijfswagens. Jaarlijks zijn de prijzen met 3% geïndexeerd.
Tolgeldverwerking Kosten voor het girale betalingsverkeer alsmede de kosten voor het geldtransport zijn in deze post begrepen. In de begroting is rekening gehouden met toenemende kosten voor betalingsverkeer a.g.v. de groeiende belangstelling om met bankpassen te betalen. Jaarlijks zijn de prijzen met 3% geïndexeerd. Controle en advies Het betreft hier kosten voor controle en (technisch) advies. Voorts zijn hier de kosten begroot voor de veiligheidsbeambte en de functionaris gegevensbescherming. Hierbij is rekening gehouden met een indexering van 3%. Vast onderhoud Dit betreft de onderhoudskosten voor tunnel, tolplein en gebouwen. De eerste jaren is dit beperkt, mede door het recent afronden van de renovatie waardoor er nog geen grote vaste onderhoudslasten verwacht worden. In de komende jaren verwachten we nog enkele afwikkelkosten als gevolg van de renovatie daarna betreffen deze kosten vooral instandhouding van de Kiltunnel.
Begroting 2024 en Begrotingswijziging 2023
Pagina 17 van 23
Kapitaallasten De kapitaallasten bestaan uit afschrijvingskosten en rentekosten. Op basis van de bestaande activastaat en de geldende afschrijvingstermijnen is de afschrijving berekend. In 2023, na oplevering van de renovatiewerkzaamheden in 2022, zullen de kapitaallasten (afschrijvingslasten) toenemen. Tolopbrengsten Bij het opmaken van de begroting 2024 is uitgegaan van de raming van 2023 vermeerderd met 1%, voor de verdere jaren is eveneens gerekend met een groei in verkeersaanbod van 1%. Overige tolvergoedingen Hier wordt de vergoeding van Rijkswaterstaat verantwoord voor het openstellen van de Kiltunnel. Bijdrage garanten Vanaf 2021 is de jaarlijkse exploitatiebijdrage teruggebracht naar € 50.000,-. Deze bijdrage is als volgt over de deelnemers verdeeld. Rekening 2022
Begroting 2023
Begroting 2024
Begroting 2025
Begroting 2026
Begroting 2027
Begroting 2028
Totale exploitatiebijdrage
50
50
50
50
50
50
50
Provincie Zuid-Holland
25
25
25
25
25
25
25
Gemeente Dordrecht
21
21
21
21
21
21
21
Gemeente Hoeksche Waard
4
4
4
4
4
4
4
Exploitatiebijdrage
(Bedragen x € 1.000,-)
Overhead Het wegschap heeft slechts één programma namelijk het exploiteren van de tunnel, tolplein en wegen c.a.. Kosten die niet direct aan het primaire proces toegewezen kunnen worden, zoals managementkosten en onderhoudskosten kantoor, worden beschouwd als overheadkosten. Tenzij automatiseringskosten toegeschreven kunnen worden aan het primaire proces worden deze kosten eveneens beschouwd als overheadkosten.
Begroting 2024 en Begrotingswijziging 2023
Pagina 18 van 23
3.3.
Geprognosticeerde balans Bij de waardering van de balansposten in de jaarrekening en begroting wordt zoals gebruikelijk het toerekeningsbeginsel in acht genomen. Dit beginsel kent drie componenten namelijk het voorzichtigheids-, het realisatie- en het matchingprincipe. Dit betekent dat verliezen worden genomen wanneer ze voorzienbaar zijn, dat winsten worden opgenomen als deze op balansdatum zijn verwezenlijkt en dat kosten en opbrengsten die met elkaar gerelateerd zijn in dezelfde periode worden verantwoord. Geprognostiseerde balans Ultimo 2022
Ultimo 2023
Ultimo 2024
Ultimo 2025
Ultimo 2026
Ultimo 2027
Ultimo 2028
Vaste Activa Immateriële vaste activa Matriëlele vaste activa Financiële vaste activa: Kapitaalverstrekkingen Financiële vaste activa: Leningen Financiële vaste activa: Uitzettingen > 1 jaar Totaal Vaste Activa
3.161 58.807 61.968
2.725 58.525 61.250
2.289 56.440 58.729
1.853 54.372 56.224
1.417 52.274 53.691
981 50.145 51.125
544 47.982 48.526
Vlottende Activa Uitzettingen <1 jaar Liquide middelen Overlopende activa Totaal Vlottende Activa
2.602 262 338 3.202
500 1.529 500 2.529
500 1.224 300 2.024
500 1.241 216 1.957
500 1.375 175 2.050
500 77 150 727
500 -2.638 100 -2.038
Totaal Activa
65.170
63.779
60.753
58.182
55.741
51.853
46.489
Vaste Passiva Eigen vermogen Voorzieningen Vaste schuld Totaal Vaste Passiva
15.871 41 44.652 60.564
17.745 37 44.200 61.982
19.492 37 39.500 59.029
21.243 37 35.050 56.330
22.954 37 30.850 53.841
24.625 37 25.250 49.912
26.257 37 18.250 44.544
Vlottende passiva Vlottende schuld Overlopende passiva Totaal Vlottende Passiva
2.642 1.964 4.606
15 1.782 1.797
15 1.709 1.724
15 1.837 1.852
15 1.885 1.900
15 1.926 1.941
15 1.930 1.945
Totaal Passiva
65.170
63.779
60.753
58.182
55.741
51.853
46.489
Activa
Passiva
(Bedragen x € 1.000,-)
3.4.
Toelichting op de geprognosticeerde balans Eigen vermogen Onderstaande tabel geeft een overzicht van de ontwikkeling van de reserve tot ultimo 2025. Reserve
Rekening
Begroting
Begroting
Begroting
2022
2023
2024
2025
Algemene reserve
€
2.644
€
7.280
€
9.154
€
10.901
Bestemmingsreserve Calimiteitein en onvoorzien onderhoud
€
8.486
€
8.486
€
8.486
€
8.486
Exploitatieresultaat voorgaande jaar
€
4.636
€
1.874
€
1.747
€
1.751
Totaal aan reserve einde jaar
€
15.767
€
17.641
€
19.387
€
21.138
(Bedragen x € 1.000,-)
Begroting 2024 en Begrotingswijziging 2023
Pagina 19 van 23
3.5.
Meerjarenbegroting Onderstaande tabel geeft de baten en lasten en de resultaten voor de periode tot en met 2028 weer. Bij het opstellen van de meerjarenbegroting wordt in beginsel uitgegaan van het extrapoleren van het bestaande beleid. De loonkosten zijn berekend op basis van loonontwikkelingen van 3% en een eenmalig stijging in 2023 in lijn met het principe akkoord tussen de vakbonden en de VNG. De kapitaallasten zijn per jaar afzonderlijk doorgerekend en overeenkomstig opgenomen in de meerjarenbegroting.
3.6.
Begrotingswijziging 2023 In de begrotingswijziging 2023 is rekening gehouden met de aangetrokken lening begin 2023 en zijn de afschrijvingslasten opnieuw doorgerekend op basis van de werkelijke renovatiekosten. Daarnaast is er een hoger bedrag opgenomen voor personeel van deren enkele jaren bleek dat de kosten hoger waren dan initieel geschat. De verwachting is niet dat deze komende jaren lager worden. Tevens is in de overhead en personeelskosten een eenmalig effect ingerekend als gevolg van de CAO verhoging hiervoor is 5% aangehouden. Tot slot is een post onderhoud ingerekend om de laatste punten van de renovatie af te kunnen wikkelen. Overigens is aan de opbrengsten kant gezien het gestegen verkeersaanbod ook een stijging ingerekend. Door deze hogere opbrengsten kunnen de hogere lasten worden gedekt. Rekening 2022
Begroting 2023
Gewijzigde begroting 2023
Begroting 2024
Salariskosten eigen personeel
707
787
826
Personeel derden
448
304
497
Bedrijfsvoering
161
140
Tolgeldverwerking
60
Controle en advies
Begroting 2025
Begroting 2026
Begroting 2027
Begroting 2028
901
978
1.008
1.038
1.069
512
527
543
559
576
166
171
176
182
187
193
62
62
64
66
68
70
72
22
30
30
31
32
33
34
35
Vast onderhoud
145
240
320
288
256
264
271
280
Kapitaallasten
1.093
3.383
3.277
3.335
3.270
3.256
3.238
3.217
Totaal programmalasten
2.636
4.946
5.178
5.302
5.305
5.351
5.397
5.440
Omschrijving Programma lasten
Programma baten Tolopbrengsten
7.889
7.040
7.889
7.968
8.008
8.048
8.088
8.128
Overige tolvergoedingen
192
50
50
50
50
50
50
50
Bijdrage garanten
50
50
50
50
50
50
50
50
Rentebaten
12
-
50
-
-
-
-
-
Overige opbrengsten
348
81
81
81
81
81
82
82
Totaal programmabaten
8.492
7.222
8.120
8.148
8.189
8.229
8.270
8.310
Programma lasten Programma baten Gerealiseerd totaal saldo van baten en lasten
2.636 8.492 5.856
4.946 7.222 2.276
5.178 8.120 2.942
5.302 8.148 2.847
5.305 8.189 2.883
5.351 8.229 2.877
5.397 8.270 2.872
5.440 8.310 2.870
Overhead Bestuurskosten
1.167 52
1.009 25
1.043 25
1.074 26
1.106 27
1.139 27
1.173 28
1.209 29
Onvoorzien
-
-
-
-
-
-
-
Vennootschapsbelasting
-
-
-
-
-
-
-
Mutaties reserve
-
-
-
-
-
-
-
4.636
1.242
1.874
1.747
1.751
1.711
1.671
Gerealiseerd resultaat
1.632
(Bedragen x € 1.000,-)
Begroting 2024 en Begrotingswijziging 2023
Pagina 20 van 23
3.7.
Overzicht taakvelden In onderstaand overzicht wordt het taakveld conform de vereisten van het BBV gepresenteerd. Rekening 2022 Lasten Baten
Begroting 2023 Lasten Baten
Begroting 2024 Lasten Baten
€ €
52 1.167
25 1043
26 1074
€
410
Taakvelden 0. 0.1 0.4
Bestuur en ondersteuning Bestuur Overhead
0.5 0.8
Treasury Overige baten en lasten
2. 2.1
Verkeer, vervoer en waterstaat Verkeer en vervoer Totalen
0.11
Resultaat van de rekening van baten en lasten
€ €
2.226 3.856
557 €
11
€ €
8.480 8.492
€
4.636
€
4.621 6.246
514 €
-
€
8.120 8.120
€
1.874
€
4.788 6.401
€
-
€
8.148 8.148
€
1.747
(Bedragen x € 1.000,-)
Begroting 2024 en Begrotingswijziging 2023
Pagina 21 van 23
4.
Bijlagen
4.1.
EMU-saldo Voor gemeenschappelijke regelingen is het van belang te weten of de individuele referentiewaarden van het EMU-saldo die voor de individuele gemeenschappelijke regeling berekend zijn, meerjarig overschreden worden. Omdat het consequenties heeft als de macronorm overschreden wordt, is het voor individuele overheden van belang om meerjarig op de individuele referentiewaarden te sturen. Begrotingsjaar
2022
2023
2024
2025
2026
2027
2028
-22.382
2.588
4.268
4.255
4.245
4.236
4.231
Kapitaalverstrekkingen en leningen
0
0
0
0
0
0
0
Uitzettingen
0
0
0
0
0
0
0
Uitzettingen
-3.370
-2.102
0
0
0
0
0
123
1.267
-305
17
134
-1.298
-2.715
EMU-saldo Financiële vaste activa
Activa Vlottende activa
Liquide middelen
Mutaties (1 januari tot 31 december)
Overlopende activa Vaste Passiva Passiva Vlottende passiva
304
162
-200
-84
-41
-25
-50
Vaste schuld
13.266
-452
-4.700
-4.450
-4.200
-5.600
-7.000
Vlottende schuld
2.627
-2.627
0
0
0
0
0
839
-182
-73
128
48
41
4
0
0
0
0
0
0
Overlopende passiva Eventuele boekwinst bij verkoop effecten en (im)materiële vaste activa (Bedragen x € 1.000,-)
4.2.
EMU-enquête 2023 Volgens begroting 2022
2024 Volgens meerjarenraming in begroting 2022
2025 Volgens meerjarenraming in begroting 2022
2026 Volgens meerjarenraming in begroting 2022
2027 Volgens meerjarenraming in begroting 2022
2028 Volgens meerjarenraming in begroting 2022
1. Exploitatiesaldo vóór toevoeging aan c.q. onttrekking uit reserves (zie BBV, artikel 17c)
1.874
1.747
1.751
1.711
1.671
1.632
2. Mutatie (im)materiële vaste activa 3. Mutatie voorzieningen 4. Mutatie voorraden (incl. bouwgronden in exploitatie) 5. Verwachte boekwinst bij verkoop effecten en verwachte boekwinst bij verkoop (im)materiële vaste activa Berekend EMU-saldo
-718 -4 0 0
-2.521 0 0 0
-2.504 0 0 0
-2.534 0 0 0
-2.565 0 0 0
-2.599 -37 0 0
2.589
4.268
4.255
4.244
4.236
4.194
Omschrijving
(Bedragen x € 1.000,-)
Begroting 2024 en Begrotingswijziging 2023
Pagina 22 van 23
5.
Vaststelling
Het Dagelijks Bestuur
Aldus behandeld in de vergadering van Dagelijks Bestuur van vrijdag 24 maart 2023
De secretaris
De voorzitter
De heer Ir. M.M.K. Zuurmond
De heer E.F.A. Zevenbergen
Het Algemeen Bestuur
Aldus behandeld in de vergadering van het Algemeen Bestuur van vrijdag 7 juli 2023
De secretaris
De voorzitter
De heer Ir. M.M.K. Zuurmond
De heer E.F.A. Zevenbergen
Begroting 2024 en Begrotingswijziging 2023
Pagina 23 van 23