Businesscase Samen Circulair jan2021 1
Tekst van het document
Circulair Businesscase
CIRCULAIR AMBACHTSCENTRUM HOEKSCHE WAARD
Circulair
1
IN HET KORT
WAT IS HET CIRCULAIR AMBACHTSCENTRUM HOEKSCHE WAARD? Een project uit het hart
600 m2
KRINGLOOPCENTRUM
600 m2
Uitbouwen kringloopwinkel ‘Tweedehandswarenhuis’ • bestaande kringloopwinkel (15+ jaar); • verkoop van tweedehands goederen; • bestaand netwerk van vrijwilligers en klanten; • samenwerking met andere kringloopwinkels in de Hoeksche waard.
CIRCULAIRE WERKPLAATS Goederen en grondstoffen langer in de kringloop houden • repareren en opwaarderen: goederen inzamelen op de milieustraat van de RAD; • produceren: werken met reststromen van bedrijven.
Voor productvoorbeelden zie de bijlage!
Krijgt een hippe aankleding WAT IS CIRCULAIRE ECONOMIE?
Prijswinnaar Rijkswaterstaat WVL
Icoonproject Circulaire Economie 2019–2023
Circulaire economie is een econo misch systeem van gesloten kringlopen waarin grondstoffen, onderdelen en producten hun waarde zo min mogelijk verliezen.
WIE HEBBEN ER VOORDEEL BIJ?
Afval bestaat niet, elke reststroom kan gebruikt worden voor het maken van een nieuw product.
Mensen met afstand tot de arbeidsmarkt Zinvolle dagbesteding, opstap naar een baan, langdurig werklozen en statushouders
Reduce: minimaal grondstofgebruik. Reuse: maximaal hergebruik van producten en onderdelen. Recycle: hoogwaardig hergebruik van grondstoffen.
(Startende) ondernemers Broedplaats voor circulair ondernemerschap: samenwerking, kennisuitwisseling, creeëren van netwerken rondom grondstoffenketens. Jongeren • educatieve projecten voor basis- en voortgezetonderwijs; • makerspace; gebruikmaken van gereedschappen en machines, werken in een omgeving waar ruimte is voor experiment.
Circulair
Het milieu • reduceren van afval; • grondstoffen blijven in omloop; • bewustwording en educatie. 2
BUSINESSCASE “SAMEN CIRCULAIR” Een Circulair Ambachtscentrum met kringloopcentrum in de Hoeksche Waard
MANAGEMENTSAMENVATTING Een circulair ambachtscentrum is een plek waar producthergebruik hoog in het vaandel staat. Onnodig weggooien van grondstoffen en materialen wordt voorkomen door een kringloopwinkel, een werkplaats, de milieu straat, ondernemers en onderwijs met elkaar te verbinden. In 2023 is er een kostendekkend Circulair Ambachtscentrum met kringloopcentrum. Dit houdt concreet in: • samenwerken aan scheiding, reparatie en behoud van productwaarde; • een goed lopend kringloopcentrum waar tweedehandsspullen worden ingenomen en verkocht (met minimaal 600 m² aan oppervlakte); • een werkplaats (ambachtscentrum) met opslag waar reststromen circulair worden hergebruikt (met minimaal 600 m² aan oppervlakte); • er werken mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt; • ontmoetingsfunctie met aandacht voor persoonlijke ontwikkeling; • betrokken bij dorpskernen; • samenwerking met kringloopcentra uit de Hoeksche Waard • educatieve projecten voor basis- en voortgezetonderwijs en makerspace voor jongeren; • samenwerking met ondernemers en aanjagen van circulaire economie in de Hoeksche Waard. Deze businesscase laat zien wat ons doel is, wat wij inbrengen en wat we aanvullend nodig hebben om een goedlopend centrum in de Hoeksche Waard neer te zetten. De gemeente wordt gevraagd t/m 2022 in het totaal € 299.550,- garant te stellen.
Deze garantstelling komt pas aan de orde als de baten niet of niet volledig op andere manier wordt gerealiseerd. Voor verdere uitwerking zie bijlage 2 ‘fondsenwerving’. Icoonproject Het circulaire ambachtscentrum is opgenomen als icoonproject in het uitvoeringsprogramma Circulaire Economie 2019 – 2023. Rijkswaterstaat ondersteunt gemeenten met het ontwikkelen van circulaire ambachtscentra. Gemeenten kunnen zo streven naar een ruimtelijk beleid waarin verschillende initiatieven slim samenkomen om de circulaire economie te bevorderen. Nederland streeft naar een volledig circulaire economie in 2050. In de Hoeksche Waard is hiermee een start gemaakt door in 2019 de prijsvraag ‘ontwikkelen van een Circulair Ambachtscentrum’ te winnen.
Circulair
3
INHOUDSOPGAVE 05
1. Inleiding
06
2. Landelijke en lokale context
07
3. Doelstellingen
10
4. Samenwerkingspartners en organisatiemodel
16
5. Plan en begroting
19
6. Risicobeheersing
20
Bijlagen
Circulair
4
1. INLEIDING 1.1 Aanleiding Rijkswaterstaat WVL schreef in mei 2019 een prijsvraag uit om het ontwikkelen van circulaire ambachtscentra te stimuleren. Vanuit een samenwerkingsverband tussen gemeente Hoeksche Waard, RAD HW B.V., Stichting Welzijn Hoeksche Waard, Provincie Zuid-Holland en Dennis Happé van Denns Werk is destijds het plan “Samen circulair” ingediend; gericht op het realiseren van een circulair ambachtscentrum dat bijdraagt aan de vitaliteit van kleine dorpskernen. Dankzij financiering uit de prijsvraag én uit het Gebiedsprogramma Hoeksche Waard van de Provincie Zuid-Holland heeft het samenwerkingsverband, onder de begeleiding van een extern procesbegeleider, een verkenning uitgevoerd naar de kansen en haalbaarheid van een circulair ambachtscentrum in de Hoeksche Waard. Met het resultaat van deze verkenning is verder gewerkt aan een businesscase. Deze businesscase vormt de opmaat naar het vervolg: het daadwerkelijk realiseren van het ambachtscentrum. 1.2 Waarom een Circulair Ambachtscentrum? De basisgedachte van een circulair ambachtscentrum is dat goederen gerepareerd of upcycled worden zodat ze meerwaarde krijgen. Daardoor blijven deze goederen in circulatie in plaats van dat ze bij het restafval terecht komen.
We zien het oprichten van een circulair ambachtscentrum als een realistische mogelijkheid om belangrijke maatschappelijke meerwaarde voor de lokale gemeenschap in de Hoeksche Waard te realiseren. Dit ambachtscentrum brengt een verbindende samenwerking tot stand tussen gemeente (inzamelaar), welzijn (kringloopcentra), bedrijven, startende ondernemers en inwoners van de Hoeksche Waard. Daarbij zijn a specten als het verminderen van restafval (hergebruik grondstoffen), participatie en het ondersteunen van lokale (maatschappelijke) ondernemingen de uitgangspunten. Het ambachtscentrum functioneert als broedplaats met als doel de circulaire economie in de Hoeksche Waard aan te jagen. Door dit begrip concreet en zichtbaar te maken, worden inwoners en bedrijven geïnspireerd om hier óók een bijdrage aan te leveren. 1.3 Doorlopen proces In juni 2019 startte het eerder genoemde samenwerkingsverband een verkennend onderzoek naar de kansen en haalbaarheid van een circulair ambachtscentrum. In het projectvoorstel waren slechts de ruwe contouren van een ambachtscentrum geschetst, de verkenning had tot doel deze aan te scherpen en de haalbaarheid ervan te onderzoeken.
De eerste stap bestond uit interviews, gesprekken en informatiesessies met en voor diverse partijen en organisaties, waaronder alle afzonderlijke projectpartners, het gemeentelijk reïntegratiebedrijf, Repair Cafés, diverse kringloopwinkels, het lokale bedrijfsleven en ambachtscentra in andere gemeenten. Parallel werd een communicatiecampagne ontwikkeld en een pilot met de inzameling van kringloopgoederen op de milieu straat gestart. Dit had tot doel het initiatief zichtbaar te maken en de praktische haalbaarheid en te verwachten opbrengst van inzameling van kringloopgoederen op de milieustraat te onderzoeken. Uit de verkenningsfase bleek onder meer dat het initiatief op brede steun in de lokale gemeenschap kan rekenen en dat het p otentieel aan kringloopgoederen en reststromen zeer groot is. Welzijn Hoeksche Waard bleek bovendien bereid de trekkersrol van het ambachtscentrum te vervullen, een passende locatie ontbrak echter. Het ontwikkelen van een circulair ambachtscentrum op een nieuwe locatie vereist een aanzienlijk startkapitaal, dat niet vrijgemaakt kan worden uit de reguliere budgetten van de projectpartners. In deze businesscase zijn de maatschappelijke meerwaarde van én de benodigde investeringen voor een circulair ambachtscentrum daarom in detail uitgewerkt, met als doel externe partijen te interesseren in het ambachtscentrum te investeren.
1.4 Leeswijzer Dit document beschrijft de businesscase voor een circulair ambachtscentrum in de Hoeksche Waard. Daartoe wordt in hoofdstuk 2 de landelijke context geschetst, gevolgd door de geambieerde doelen (hoofdstuk 3) en het beoogde organisatiemodel (hoofdstuk 4). Hoofdstuk 5 bevat een plan van aanpak voor de realisatie van het ambachtscentrum, gevolgd in hoofdstuk 6 door een beschrijving van de financiering. Tot slot is in hoofdstuk 7 de wijze van risicobeheersing uiteengezet. Een gedetailleerde meerjarenbegroting is opgenomen in de bijlage.
Circulair
5
2. LANDELIJKE EN LOKALE CONTEXT 2.1 Beleid De Rijksoverheid heeft zich tot doel gesteld de Nederlandse economie in 2050 volledig circulair te maken. Dit doel en de route er naartoe is onder meer vastgelegd in het in 2016 verschenen Rijksbrede programma Nederland Circulair in 2050, het Grondstoffenakkoord (2017), een vijftal transitieagenda’s (2018) en het uitvoeringsprogramma Circulaire Economie 2019-2023 (2019). Eén van de vijf hoofdsporen in het Rijksbrede programma is het spoor ‘Consumptiegoederen’, met een bijbehorende transitieagenda. Binnen dit spoor is het ontwikkelen van een landelijk dekkend netwerk van circulaire ambachtscentra expliciet als icoonproject benoemd. Het uitvoeringsprogramma Circulaire Economie stelt in dit verband: “Met het ontwikkelen van circulaire ambachtscentra kunnen gemeenten streven naar een ruimtelijk beleid waarin verschillende initiatieven slim ten opzichte van elkaar zijn gesitueerd. Denk aan locaties waar combinaties van milieustraten, kringloop- en weggeefwinkels en ambachtslocaties geconcentreerd zijn. Bij deze ambachtslocaties is men bedreven in levensduurverlenging van producten door onder meer reparatie, het opknappen en uit oude producten nieuwe producten maken.
[...] Gemeenten kunnen bij de totstandkoming van dergelijke initiatieven een verbindende en faciliterende rol vervullen.” 1 De gemeente Hoeksche Waard neemt haar verantwoordelijkheid als het gaat om het realiseren van landelijke circulaire ambities en heeft in het (concept) Programmaplan Duurzaamheid de doelstelling opgenomen in 2023 een volledig zelfstandig (kostendekkend) ambachtscentrum te realiseren. Hier worden kringloopgoederen gerepareerd en geupcycled en krijgen reststromen van de milieustraat een nieuwe bestemming. Daarnaast dient dit ambachtscentrum sociale doelen, zoals het inzetten van mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt. Deze business case sluit naadloos aan bij de landelijke en gemeentelijke ambities en biedt goede mogelijkheden de gemeentelijke doelstelling te realiseren. 2.2 Ervaringen met circulaire ambachtscentra Het begrip ‘ambachtscentrum’ is relatief nieuw. De onderstaande initiatieven hebben allemaal iets van het begrip ‘ambachtscentrum’ in zich. Goed voor Goed en Kringloop Zwolle zijn, net als Samen Circulair, winnaars van de VANG-HHA prijsvraag. Zij gebruiken de toegekende subsidie voor uitbreiding van hun activiteiten. Goed voor Goed: Goed voor Goed heeft drie kringloopwinkels op Goeree Overflakkee. Het primaire doel van deze organisatie is gericht op het sociale domein: er voor zorgen dat iedereen mee kan werken.
Er worden op kleine schaal projecten opgezet die aansluiten bij de behoeften van de deelnemers. Op de milieustraat ingezamelde goederen worden opgeknapt en verkocht in de winkels. Ook is er een kunstatelier, tweedehands bouwmarkt en een bierbrouwerij. Goed voor Goed heeft zich de afgelopen jaren voornamelijk op de kringloopwinkels gericht. Upcycle centrum Almere Haven: Direct naast de milieustraat van Almere is het upcycle centrum gevestigd. Ondernemers maken producten van reststromen. Ook is er een belevingscentrum waar je kan zien en beleven hoe upcycling werkt. Er worden workshops gegeven en er kan worden vergaderd. Er is geen kringloopwinkel aan het project gekoppeld. Zwolle: Met twee winkels en een restaurant in Zwolle en 5 locaties in de omliggende dorpen is Kringloop Zwolle/Nogges&Nogges een grote organisatie die een breed assortiment kringloopgoederen aanbiedt. In de lifestyle winkel De Schatkamer worden de pareltjes uit de kringloop verkocht. Foenix: Foenix heeft 3 locaties in Apeldoorn, naast de verkoop van kringloopgoederen heeft deze organisatie een bijzonder aanbod: een naaiatelier met wasserij. Hier worden eigen producten gemaakt, maar ook kleding hersteld. Ook is er het Frisse dekbedden-project, dat in samenwerking met het eerder genoemde ‘Kringloop Zwolle’ is opgezet. Dekbedden worden professioneel gereinigd en opnieuw verkocht.
Gebruikte goederen worden naast de milieustraat ingenomen. Momenteel wordt er gewerkt aan een houtwerkplaats. 1
Uitvoeringsprogramma Circulaire Economie 2019 - 2023, ministerie van Infrastructuur en Waterstaat, 2019, p49.
Circulair
6
3. DOELSTELLINGEN 3.1 Doelen Circulaire Economie • het terugdringen van de hoeveelheid restafval; • het verhogen van het aandeel hergebruik/reparatie/opknappen van afval; • het vergroten van de bewustwording van inwoners van Hoeksche Waard over afvalpreventie, product hergebruik en de potentie van grondstoffen uit afval; • verwerken reststromen bedrijven tot nieuwe waardevolle producten. 3.2 Sociale en maatschappelijke doelen • het bieden van een nuttige tijdsbesteding en/of het aanleren van ambachten aan mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt; • het creëren van economische bedrijvigheid op een fysieke en multifunctionele locatie in kleine dorpskernen, om daarmee de vitaliteit van deze kernen te versterken; • genereren van extra inkomsten voor de kringloopcentra en/of andere doelen binnen het sociale domein; • mogelijkheden bieden als educatief centrum voor leerlingen uit de Hoeksche Waard; • realiseren van een ‘makersruimte’, waarin door nieuwe/jonge ondernemers/ontwerpers wordt gewerkt aan circulaire of anderszins maatschappelijk relevante projecten. 3.3 Samenvatting kosten en baten Kosten*
Financiële baten
Maatschappelijke baten
Huisvestingkosten
Verminderen restafval/ upcycling en recycling
Ontmoeting
Vrijwilligersvergoeding
Werkervaringsplaatsen
Verminderen restafval/ upcycling en recycling
Personeelskosten
Verkoop tweedehands spullen*
Vrijwilligerswerk
Organisatiekosten
verminderde verwerkingskosten voor grof restafval
Werkervaringsplaatsen
Investeringskosten
Activering en ondersteuning Educatie (cultureel, lessen over detailhandel en/of ambachten zoals timmeren etc.) Bewustwording bij consumenten over circulaire economie
* Een gedetailleerde begroting is meegestuurd in de bijlage
3.4 De meerwaarde voor de lokale economie in de Hoeksche Waard Kringloopgoederen Oud-Beijerland trekt veel bezoekers vanwege de hoge concentratie van kringloopwinkels. De kringloopwinkel van Welzijn Hoeksche Waard is al vele jaren een drukbezochte winkel. Hun kennis en netwerk van vrijwilligers is een goede basis voor het circulaire ambachtscentrum. De inpandige ruimte zal een creatieve en hippe aan kleding krijgen die bezoekers uitdaagt anders te kijken naar hun afgedankte goederen. Wij spelen in op trends en stimuleren ‘Do it yourself’. De gemaakte circulaire goederen staan uiteraard prominent in de etalage. Door de omvang en de uitstraling van het kringloopcentrum zetten wij in op terugkerende bezoekers. Overigens bieden wij op de website een overzicht van alle kringloopwinkels in de Hoeksche Waard voorzien van adresgegevens en openingstijden.
Circulair
7
Circulaire Economie In de Hoeksche Waard zijn verschillende ondernemers bezig met het opzetten van grondstoffen ketens, bijvoorbeeld voor hout. Door het opzetten van deze ketens blijven de grondstoffen in circulatie. Het circulair ambachtscentrum gaat een rol spelen in het ontwikkelen en produceren van circulaire producten. Daarnaast biedt het ambachtscentrum jongvolwassenen (richting beroepskeuze), startende ondernemers, kunstenaars en bedrijven die duurzaamheid hoog op de agenda hebben staan, ruimte om te experimenteren en kennis uit te wisselen. Het bieden van faciliteiten en netwerk geeft starters de mogelijkheid om met beperkte kosten hun ideeën te ontwikkelen. Bedrijven met vragen over circulaire economie kunnen op het juiste spoor worden gezet. Wij zijn er van overtuigd dat de bedrijvigheid rondom een circulair ambachts centrum met het kringloopcentrum een positieve invloed heeft op de lokale economie. 3.5 Te realiseren milieurendement Aangezien de circulaire economie een relatief nieuw begrip is, zijn er nog geen uitgebreide benchmarkgegevens beschikbaar van circulaire ambachtscentra. Wel is er cijfermatige informatie beschikbaar over de milieuresultaten van kringloopwinkels in Nederland. Onderstaande gegevens komen uit het Benchmark onderzoek ‘Branchevereniging Kringloopwinkels Nederland (BKN)’2 met cijfers uit 2018.
Deze gegevens geven een indicatief beeld van de milieuwinst die met Samen Circulair in de Hoeksche Waard geboekt kan worden.
Wethouder Steen geeft het startsein voor het inzamelen van goederen op de milieustraat.
De bij de BKN aangesloten kringloopwinkels (211 in 2018) hebben een gemiddeld oppervlakte van 1.250 m2. De winkels hebben een geschat totaal van 137,4 miljoen kilo kringloopgoederen ingezameld. Omgerekend is dat 521 kg per m2. Ongeveer 43% van ingezamelde goederen werd in 2018 in de winkel verkocht, 40% werd gesorteerd aangeboden t.b.v. recycling en 1% van de goederen is geëxporteerd naar het buitenland. Samen komt dit uit op een percentage van 84% nuttige verwerking. De overige 16% bestaat uit restafval.
Figuur 1: Verwerking door BKN-leden ingezamelde kilo’s kringloopgoederen.2 Bij aanvang van het project zal er een nulmeting gedaan worden. Zodat er gedurende het project gemeten kan worden wat de verwerking is van de ingezamelde kilo’s bij Samen Circulair.
2
Branchevereniging Kringloopbedrijven Nederland, Benchmarkonderzoek 2018. Ronald van den Heerik en Hadewych van Reeuwijk.
Circulair
8
3.6 Te realiseren maatschappelijk rendement Een circulair ambachtscentrum heeft naast het duurzame component ook een maatschappelijk doel. Hieronder worden de verschillende facetten uiteengezet. Werk voor iedereen Een van de doelen in het door gemeente Hoeksche Waard opgestelde programmaplan “inclusieve samenleving doelstelling” is dat zoveel mogelijk inwoners naar vermogen meedoen op de arbeidsmarkt. De gemeente richt zich daarbij zowel op het verkleinen van de afstand tot de arbeidsmarkt als op het verkleinen van de afstand van de arbeidsmarkt tot kwetsbare inwoners. Binnen het circulair ambachtscentrum zijn er verschillende manieren van meedoen naar vermogen op de arbeidsmarkt mogelijk. Hierbij valt te denken aan: vrijwilligerswerk, stageplaatsen, leerwerkstages (status houders), sociale activering - en werk fit trajecten, dagbesteding WMO/PGB/WLZ. Begeleidingswijze Werkzaamheden aanbieden aan (kwetsbare) inwoners waar zelfontplooiing en vaardigheden aanleren de hoofdmoot zijn, vraagt om deskundige begeleiding. In de eerste 2 jaar wordt deze expertise extern ingekocht. Dit geeft het circulair ambachtscentrum de gelegenheid om vrijwilligers met potentie op te leiden tot MBO Persoonlijk begeleider specifieke doelgroepen. Zodat vanaf 2023 deze begeleiding vanuit het circulair ambachtscentrum zelf geboden kan gaan worden. Nb.
De kosten voor de begeleiding door externen worden in fase 2 en 3 gefinancierd uit persoonlijke zorgbudgetten/subsidies van de betreffende medewerkers en zijn buiten de begroting van het ambachtscentrum gelaten. Er toe doen, ook met een smalle beurs Een kringloopcentrum is een plek waar mensen met een smalle beurs in de gelegenheid gesteld worden om spullen aan te kunnen aanschaffen. Dit draagt bij aan het gevoel erbij te horen en zorgt dat kinderen uit gezinnen in armoede toch bijvoorbeeld cadeautjes kunnen krijgen bij bijzondere dagen. Signaleringsfunctie Het kringloopcentrum is een plek waar kwetsbare inwoners zich gezien voelen. Hierdoor ontstaat er met regelmaat een vertrouwensrelatie tussen medewerkers van het kringloopcentrum en bezoekers. Zodoende kan er, wanneer er problemen in de persoonlijke sfeer zijn, tijdig mee gedacht worden en zo nodig verwezen worden naar hulpverlenende instanties.
Circulair
9
4. SAMENWERKINGSPARTNERS EN ORGANISATIEMODEL 4.1 Kernteam In deze paragraaf presenteren we de samenwerkingspartners. Deze partijen spelen een belangrijke rol in het verder vormgeven van het project “Samen Circulair”. Stichting Welzijn Hoeksche Waard Stichting Welzijn Hoeksche Waard, een welzijnsorganisatie zonder winstoogmerk, staat voor het verbinden en het welzijn van alle mensen in de samenleving van de Hoeksche Waard. De organisatie inventariseert vragen van inwoners, brengt initiatieven van inwoners en organisaties bij elkaar, ondersteunt degenen die dat willen en nodig hebben om regie over eigen leven terug te krijgen en bemiddelt tussen organisaties die vrijwilligers zoeken en vrijwilligers die een leuke klus willen doen. Met 33 medewerkers en ruim 600 vrijwilligers werkt de organisatie aan sociale vitale kernen waarin iedereen mee kan doen. En als voornaamste exploiteert Welzijn Hoeksche Waard al met succes een kringloopcentrum (het Tweedehands Warenhuis) in Oud-Beijerland. RAD HW B.V. RAD HW B.V. (een overheidsvennootschap waarvan de gemeenten Hoeksche Waard en Goeree-Overflakkee aandeelhouders zijn) verzorgt -onder meer- de inzameling en verwerking van huishoudelijke afvalstoffen in de Hoeksche Waard en is medeverantwoordelijk voor het uitvoeren van het gemeentelijk afval- en grondstoffenbeleid.
Naast de huis-aan-huis inzameling exploiteert de RAD een milieustraat aan de Smidsweg in Westmaas. Inwoners leveren hier grof huishoudelijk afval in een groot aantal stromen gescheiden in. Tot op heden richtte de milieustraat zich met name op het realiseren van een zo hoog mogelijk percentage recycling. In het kader van het onderzoek naar de realisatie van het Circulair Ambachtscentrum Hoeksche Waard is door Welzijn HW (Tweedehands Warenhuis) in maart 2020 gestart met het innemen van kringloopgoederen op deze milieustraat. Als het gaat om de transitie naar een circulaire economie is het in 2018 vastgestelde grondstoffenbeleidsplan momenteel leidend voor de koers van RAD HW B.V. DENNS WERK Denns Werk is het eenmansbedrijf van Dennis Happé. Hij ontwerpt grafische uitingen voor bedrijven, maakt beeldende kunst en ontwikkelt educatieve projecten voor het basisonderwijs. De basisgedachte bij het onder nemen is te werken vanuit duurzaamheid en een sociale context. Tussen 2012 en 2018 heeft Dennis het voormalige postkantoor van Oud-Beijerland omgetoverd tot een kunst- en cultuurpodium (Post-21). Het Tweedehands Warenhuis van Welzijn HW had een onderkomen in het naastgelegen Harmoniegebouw. Het leek een logische vervolgstap om een gezamenlijk een project op te zetten. ‘Samen Circulair’ is daar mede uit voortgekomen.
Er is door de samenwerkingspartners unaniem besloten het nieuwe circulaire ambachtscentrum te koppelen aan Stichting Welzijn Hoeksche Waard. Een circulair ambachtscentrum heeft met name waarde en bestaansrecht in combinatie met een kringloopcentrum. Welzijn Hoeksche Waard heeft al een subsidierelatie met gemeente Hoeksche Waard en daarbij een bestaand kringloopcentrum (Tweedehands Warenhuis) waar het circulair ambachtscentrum aan gekoppeld kan gaan worden. Het gewenste organisatiemodel is in paragraaf 4.2 nader uitgewerkt. 4.2 Organisatiemodel In figuur 2 en 3 is het beoogde organisatiemodel voor een circulair ambachtscentrum in de Hoeksche Waard geschetst. Figuur 2 toont de basisstructuur en de relatie met de beoogde projecttrekker, Stichting Welzijn Hoeksche Waard. Deze lokale welzijnsorganisatie heeft tot doel bij te dragen aan sociaal vitale kernen en biedt inwoners in brede zin ondersteuning op het gebied van welzijn. Ook exploiteert Welzijn Hoeksche Waard al een kleinschalig kringloopcentrum. Een circulair ambachtscentrum sluit naadloos aan bij de doelstellingen, activiteiten én expertise van Welzijn Hoeksche Waard. Daarom kiezen de initiatiefnemers voor een organisatiemodel waarin het nieuwe ambachtscentrum nauw gelieerd is aan Stichting Welzijn Hoeksche Waard.
Het ambachtscentrum wordt daarbij ondergebracht in een nieuwe stichting náást Stichting Welzijn Hoeksche Waard. Beide stichtingen vallen onder de verantwoordelijkheid van de directeur-bestuurder en Raad van Toezicht van Welzijn Hoeksche Waard. Op deze manier is een professionele aansturing van het circulair ambachtscentrum geborgd,
Circulair
10
terwijl eventuele financiële risico’s niet verder reiken dan de grenzen van de twee afzonderlijke stichtingen. Daarbij geldt dat het huidige kringloopcentrum van Stichting Welzijn Hoeksche Waard wordt ondergebracht in de nieuwe Stichting Ambachtscentrum ‘Samen Circulair’.
Raad van toezicht
Directuurbestuurder
Stichting Welzijn Hoeksche Waard
Vera Hersbach
Stichting Ambachtscentrum Samen Circulair
Erik Legerstee Dennis Happé
Diverse samenwerkingspartners
Figuur 2: Organisatiestructuur Stichting Ambachtscentrum ‘Samen Circulair’
Startsituatie
Figuur 3 toont een nadere uitwerking van het lichtgrijs gemarkeerde deel in figuur 2. Dit laat de beoogde opzet van en goederenstroom door het ambachtscentrum meer in detail zien, zowel in de aanvangssituatie als in een doorgroeimodel. Het ambachtscentrum start met een basisstructuur die alle essentiële elementen bevat. Daarbij is 1 Fte aan beroepskrachten voorzien, voor het overige wordt gewerkt met vrijwilligers. Daarbij kan het gaan om vrijwilligers mét en zonder een zorgbehoefte en -budget. Externe samenwerkingspartners zijn in deze fase de RAD HW B.V. voor de inname van materialen op de milieustraat en een nader te bepalen externe partij voor de begeleiding van vrijwilligers met een zorgbehoefte en -budget. Met deze partijen worden samenwerkingsovereenkomsten op maat afgesloten.
Input
Bewerking
Output
Ophalen op afroep
Centrale werkplaats: sorteren, repareren, upcyclen
Kringloopcentrum (voorheen Welzijn HW)
Inname op locatie
Doorgroeimodel
Inname milieustraat
Inname bij andere organisaties
0,5 FTE begroepskracht + vrijwilligers
0,5 FTE begroepskracht + vrijwilligers
Externe begeleiding vrijwilligers
Digitale verkoopkanalen
Samenwerking met: - De Overbrugging - HW Werkt - Ondernemers - Onderwijs en stages - Repair Cafés
- Verkoop via andere kringloopwinkels - Verkoop circulaire producten via partners/bedrijven - Productontwikkeling in opdracht
0,7 FTE begroepskracht voor begeleiding vrijwilligers
Legenda: Onderdeel van Stichting Samen Circulair Externe samenwerkingspartners Personele bezetting
Figuur 3: Detailweergave Stichting Ambachtscentrum ‘Samen Circulair’
Circulair
11
Het doorgroeimodel voorziet ten eerste in uitbreiding van het aantal samenwerkingspartners. De eerste contacten zijn hiervoor reeds gelegd, onder meer met Stichting De Overbrugging, HW Werkt en lokale bedrijven (zie paragraaf 4.4 en 4.5). De initiatiefnemers kiezen er echter nadrukkelijk voor dergelijke samenwerkingsverbanden op te nemen in het doorgroeimodel om de risico’s en complexiteit van het ambachtscentrum bij aanvang te minimaliseren. Zodra de basisstructuur op stabiele wijze operationeel is, kunnen nieuwe samen werkingsvormen gerealiseerd worden. Ten tweede voorziet het doorgroeimodel in begeleiding van vrijwilligers met een zorgbehoefte door eigen medewerkers. In de opstartfase staat het realiseren van de vereiste professionele kwalificaties hiervoor hoog op de agenda. Samengevat kiezen we voor een organisatiemodel waarin het ambachtscentrum optimaal profiteert van de expertise van andere organisaties, terwijl deze organisaties geen financieel risico lopen. Ook de keuze voor een doorgroeimodel waarborgt dat eerst een stabiele basisstructuur wordt neergezet met minimale financiële risico’s, waarna de doorgroeimogelijkheden stap voor stap onderzocht en uitgewerkt kunnen worden. 4.3.
Beschrijving werkzaamheden beroepskrachten ambachtscentrum Het streven binnen een kringloopcentrum/circulair ambachtscentrum is om het aantal betaalde werknemers zo laag mogelijk te houden. Op deze manier kan de opbrengst maximaal besteed worden aan circulaire en maatschappelijke doeleinden. In het Benchmark onderzoek, wat uitgevoerd is in de branchevereniging Kringloopwinkels Nederland in 2018, is de verdeelsleutel van werknemers als volgt: 20% regulier, 30% doelgroepen, 35% vrijwilligers, 15% stage- en werkervaringsplaatsen en overige medewerkers. In het circulair ambachtscentrum zijn 2 betaalde functies te onderscheiden: Coördinatoren De coördinatoren (totaal 1 Fte) zijn eindverantwoordelijk voor het kringloopcentrum en het circulair ambachtscentrum. Zij coördineren de vrijwilligers, sturen de begeleiders aan en zorgen voor het uitvoeren van protocollen, procesverbetering en doorontwikkeling van het circulair ambachtscentrum. Zij zetten nieuwe samenwerkingen op en onderhouden de contacten met bestaande samenwerkingspartners. De coördinatoren houden ontwikkelingen m.b.t. circulair ondernemen bij en vertalen dit naar nieuwe diensten/producten. De coördinatoren zijn HBO geschoold. Begeleiders Begeleiders zijn verantwoordelijk voor de dagelijkse begeleiding van (kwetsbare) medewerkers met een afstand tot de arbeidsmarkt.
Zij maken persoonlijke ontwikkelplannen met de medewerkers en ondersteunen en stimuleren hen met het behalen van hun gestelde doelen. Begeleiders zijn MBO opgeleid. In de eerste 2 jaar wordt deze expertise geleverd door een externe partij. Dit geeft het circulair ambachts centrum de gelegenheid om een vrijwilliger/bijstand medewerker met potentie op te leiden tot MBO Persoonlijk begeleider specifieke doelgroepen. 4.4 Potentiële toekomstige samenwerkingspartners Na realisatie van het basismodel van het circulaire ambachtscentrum, is het doel nadrukkelijk het aantal samenwerkingen uit te breiden om daarmee de sociale- en milieu-impact te vergroten. In deze paragraaf zijn de kansen voor nieuwe samenwerkingsverbanden kort opgesomd. Het overzicht is niet uitputtend, maar geeft inzicht in de breedte van het potentieel van het ambachtscentrum. Ondernemers •K leine zelfstandigen en start-ups; gebruik maken van de werkplaats, kennisdeling (techniek, ondernemerschap), samenwerken, ontwikkelen producten •O ndernemers: restpartijen, afvalstromen inleveren (tegen betaling) zodat ze in circulatie blijven. Ook vanuit maatschappelijk ondernemen is het interessant voor bedrijven om zich te verbinden met het project. Samenwerken in het ontwikkelen van circulaire producten.
•V erbinden met omliggende bedrijven, lidmaatschap Ondernemersvereniging Hoeksche Waard •K unstenaars: werkplaats, ruimte om te experimenteren met materialen, kunst van afval, samenwerking, kennisdeling, ontwikkelen producten
Circulair
12
Particulieren • Vrijwilligerswerk: zinvolle tijdsbesteding in een stimulerende omgeving geeft veel voldoening, daarnaast leer je ervan en is het goed voor je sociale contacten. • Werkplaats: het volgen van workshops, gebruikmaken van de werkplaats, het delen van kennis, repareren/ upcyclen van je eigen spullen. • Kringloopcentrum: kringloopgoederen inleveren en weten dat ze goed terechtkomen. Kringloopgoederen kopen en weten dat het geld zinvol wordt besteed. Kringloopgoederen kopen omdat je een kleine beurs hebt. Naar het kringloopcentrum komen voor sociale contacten. Ook kunnen er kinderfeestjes worden georganiseerd met bijvoorbeeld een creatieve workshop. • Tieners en jongvolwassenen: gebruikmaken van de werkplaats en/of makerspace/lab. Uit de inventarisatieronde van het beleidsplan kunst en cultuur van de gemeente Hoeksche Waard kwam naar voren dat jongeren behoefte hebben om in hun vrijetijd met hun handen te werken. Onderwijs • Basisonderwijs: (cultuur)educatieproject ‘Circulaire Economie’, i.s.m. Professor Lamoraal van Dennis H appé (Afvalvrije School-project i.s.m. RAD HW B.V., er is contact met vrijwel alle basisscholen in de Hoeksche Waard), het geven van klassikale workshops (in samenwerking met Cultuureducatie met Kwaliteit (www.cultuurhw.nl) en de aanbieders van cultuureducatie uit de Hoeksche Waard (www.cultuureducatiehw.nl).
• Voortgezet onderwijs: snuffelstage, profielwerkstuk, klassikale workshops. • Beroepsonderwijs: stageplaatsen (bijvoorbeeld: art & design, ondernemerschap, retail en zorg). Kringloopwinkels Wij zetten in op een nauwe samenwerking met de (non-profit) kringloopwinkels uit de Hoeksche Waard. Daarbij kan het zowel gaan om het verkopen van goederen uit het ambachtscentrum door diverse kringloopwinkels als om het upcyclen van niet-verkoopbare goederen van de kringloopwinkels in het ambachtscentrum. In de huidige situatie is er nauwelijks sprake van samenwerking tussen de kringloopwinkels in de Hoeksche Waard, het ambachtscentrum beoogt de onderlinge samenwerking waar mogelijk te stimuleren. Op 9 januari jl. is er een informatieavond geweest met de non-profit kringloopwinkels binnen de Hoeksche Waard. Het plan tot een circulair ambachtscentrum is met hen gedeeld. De kringloopwinkels waren enthousiast over het concept. Er was vanuit deze kringloopwinkels niet de behoefte om actief deel te nemen in de totstandkoming van het circulair ambachtscentrum. Er is met hen afgesproken dat zij op de hoogte worden gehouden van het proces zodat zij op een later moment kunnen aansluiten. In ditzelfde verband zijn reeds diverse gesprekken gevoerd met Stichting De Overbrugging.
Dit heeft ertoe geleid dat de intentie is uitgesproken de kringloopcentra van het ambachtscentrum en Stichting De Overbrugging in de toekomst naast elkaar te situeren en in beide centra goederen uit het ambachtscentrum te verkopen. Ook als het gaat om het inzetten en begeleiden van vrijwilligers in het ambachtscentrum zijn er mogelijk samenwerkingskansen. HW Werkt, zorgorganisaties ‘Samen Circulair’ wil mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt een werkplek bieden. De uitgangspunten hierbij zijn: • het bieden van dagbesteding en sociale contacten; • het kunnen meedoen in de maatschappij, waarbij wordt uitgegaan van kwaliteiten van mensen, in plaats van beperkingen; • het bieden van re-integratie en persoonlijke ontwikkeling. Deze werkplekken zijn beschikbaar voor o.a. langdurig werklozen, re-integratietrajecten, statushouders en mensen met een beperking. 4.5. Doorgroeimodel: reststromen van bedrijven Onderdeel van het doorgroeimodel van het ambachtscentrum is het circulair werken met reststromen van bedrijven uit de Hoeksche Waard. Met deze reststromen worden nieuwe producten gemaakt, waardoor er waarde wordt toegevoegd en de reststroom in de kringloop blijft. Op voorhand lijkt dit element van het doorgroeimodel veel potentie te hebben, het wordt hieronder daarom nader toegelicht.
Circulair
13
‘Samen Circulair’ wil een broedplaats zijn voor nieuwe initiatieven en samenwerkingen tussen bedrijven om de circulaire economie zichtbaar en rendabel te maken. Onze functie is het ontwikkelen van ideeën, het maken van prototypes en het produceren van kleine oplages. Wanneer blijkt dat een casus economisch rendabel is, kan deze bijvoorbeeld verder worden uitgewerkt in een aparte onderneming. Het is niet de bedoeling dat ‘Samen Circulair’ een productiebedrijf wordt. Mogelijke samenwerkingsvormen tussen ‘Samen Circulair’ en bedrijven uit de Hoeksche Waard zijn: • De reststroom wordt normaliter afgevoerd, hieraan zijn voor het bedrijf kosten verbonden. Het bedrijf betaalt ‘Samen Circulair’ voor het circulair verwerken van de reststroom. • De samenwerking is een win-win situatie. Het bedrijf dat een reststroom levert, zet zich in voor ‘Samen Circulair’. Bijvoorbeeld door de reststroom te sorteren en te transporteren. Wanneer dit past zet het bedrijf zich ook in voor de verkoop van de gemaakte producten. • Meerdere bedrijven vormen samen een gesloten keten. Bijvoorbeeld een houtketen: een sloper levert houten balken, ‘Samen Circulair’ maakt deze schoon, een houtzagerij verzaagd de balken en houthandel verkoopt ze aan een aannemer.
Om de circulaire economie binnen de Hoeksche Waard te stimuleren heeft de gemeente in 2019 verschillende ondernemers in rondetafelgesprekken bij elkaar gebracht. Doel was de kansen te verkennen voor het g ebruiken van elkaars reststromen, kennis en netwerk. Naar aanleiding van deze gesprekken heeft de gemeente Hoeksche Waard in samenwerking met gemeente Leiden eind 2019 een ‘Circotrack’ georganiseerd. Doel was om de kansen voor het inzetten van reststromen zo concreet mogelijk te verkennen, inclusief het opstellen van een bijbehorend businessmodel. Mede naar aanleiding van deze Circotrack is onderzoek gedaan naar concrete samenwerkingsmogelijkheden tussen het Circulaire Ambachtscentrum en bedrijven in de Hoeksche Waard. Dit heeft geleid tot de onderstaande projectideeën, die in de opstartfase van het ambachtscentrum verder uitgewerkt worden. Een beroepskracht van het Circulair Ambachtscentrum treedt daarbij op als projectleider en aanjager van deze projecten. De uitvoering wordt gedaan door de werknemers van het Circulair Ambachtscentrum. Hoeksche Houtketen Samenwerkingspartners: Trouwborst Hout, (Zuid-Beijerland), Van der Sijde Hout (Strijen), Boonstoppel Groen (Klaaswaal), Eco Concept Group. Hoeksche Houtketen wil een gesloten cirkel maken voor het produceren en verwerken van hout in de H oeksche Waard. Onderdeel daarvan is ook het in omloop houden van het hout.
Bijvoorbeeld door na sloop het hout schoon te maken en te verzagen ten behoeve van verkoop aan aannemers. ‘Samen Circulair’ kan hierin een rol spelen. Duurzame relatiegeschenken Ondernemer Marleen van Gulden (www.iamoo.nl) ontwerpt, produceert en verkoopt circulaire relatie geschenken. Als grondstof gebruik zij reststromen van bedrijven. Marleen sluit graag met haar activiteiten aan bij het ambachtscentrum. Upcycle-atelier In de verkenningsfase voor het Circulair Ambachtscentrum bleek dat kringloopwinkels veel niet-verkoopbare goederen aangeboden krijgen. Deze goederen zijn in overmaat beschikbaar of ‘uit-de-tijd’. In het Upcycle-atelier krijgen deze goederen een facelift. Met creatieve bewerkingen en het kleurpalet van huidige trends worden het eyecatchers voor het interieur en geschikt om opnieuw te verkopen. De waarde van de producten worden hiermee verhoogd en er zal een jongere doelgroep mee worden aangesproken. Door het upcyclen van deze goederen zullen ze niet op de milieustraat terechtkomen. Naaiatelier Kringloopwinkel Hands of mercy uit Oud-Beijerland heeft aangegeven interesse te hebben in het opzetten en gebruik maken van een naaiatelier voor het vervaardigen van producten uit gebruikt textiel.
Circulair
14
Fietsreparatiewerkplaats Een gepensioneerde ondernemer uit de Hoeksche Waard heeft aangegeven een fietsreparatiewerkplaats te willen starten als onderdeel van het project. Educatief project Het educatieproject ‘Circulaire Economie’ is een vervolg op het project ‘Afvalvrije school’ dat wordt uitgevoerd door Dennis Happé in opdracht van de RAD Hoeksche Waard (zie www.afvalredders.nl). Het alter-ego van Dennis in dit project is Professor Lamoraal. Een warrig, maar enthousiast figuur, die van alles onderzoekt. Hij is erg geschrokken van de hoeveelheid zwerfafval langs de oevers van de Hoeksche Waard. Dat was aanleiding voor zijn droom: ‘De Hoeksche Waard, het eerste afvalvrije eiland van Nederland!’. Gedurende een schooljaar committeren basisscholen zich aan de doelstelling om afval te verminderen. Professor Lamoraal ondersteunt de kinderen met lessen en een workshop. Het vervolg op dit project vindt plaats in het ambachtscentrum en gaat over de circulaire economie. De kinderen krijgen ook hier een mix aangeboden van leren en doen. De organisatie Cultuureducatie met Kwaliteit (www.cultuurhw.nl) heeft voor de ontwikkeling van dit project € 10.000,00 in haar begroting opgenomen. De RAD HW B.V. zal vanuit het educatiebudget € 20.000,00 docent uren bekostigen. Ontwikkeling: 2021, uitvoering 2022 (10x groep 7/8 van 25 kinderen) en 2023 (15x groep 7/8 van 25 kinderen).
Plastic-atelier Voor het hierboven beschreven basisschoolproject heeft Dennis Happé de recycle machines van het project ‘Precious plastic’ gebouwd. Met deze machines wordt gebruikt plastic verwerkt tot een nieuw product. Met de machines geeft hij workshops op basisscholen. De machines kunnen in het Circulair Ambachtscentrum breder worden ingezet. Bijvoorbeeld voor de productie van woondecoratie artikelen en halffabricaten voor bijvoorbeeld het upcycle-atelier. Stoelen voor MFA de Boezem Nog vóór de officiële start van het Circulair Ambachtscentrum is de eerste opdracht al uitgevoerd! Voor de MFA De Boezem zijn 70 retro kantinestoelen opgeknapt door de vrijwilligers van het Tweedehands Warenhuis. De stoelen staan te pronken in de gezamenlijke ruimte van het circulaire gebouw aan de Boezemsingel in Oud-Beijerland.
Circulair
15
5. PLAN EN BEGROTING 5.1 Investeringen tot nu toe Sinds de start van de samenwerking om te komen tot het circulair ambachtscentrum is door de samen werkingspartners een aanzienlijke investering gedaan. In onderstaand overzicht is de omvang hiervan weergegeven.
Organisatie
Subsidie 1
Ureninzet 2
Kosten ureninzet
Materiële bijdrage
Welzijn Hoeksche Waard
156
€ 12.480,-
Inzet bus voor inname kringloopgoederen
RAD Hoeksche Waard
95
€ 7.600,-
Denns Werk
45
€ 3.600,-
296
€ 23.680,-
Provincie Zuid-Holland
€ 30.000,-
VANG HH
€ 32.056,-
Totaal
€ 62.065,-
Totaal: € 85.745,-
e subsidie van VANG-HHA is volledig ingezet voor het inzetten van een externe procesbegleider. De subsidie D van de Provincie Zuid-Holland is ingezet voor het financieren van de communicatiecampagne en het huren van een tijdelijke loods voor opslag en bewerking van ingezamelde goederen. 2) Het betreft hier een eigen bijdrage in uren vanuit de betreffende organisatie. Er zijn dus uitsluitend uren opgenomen waar geen financiële dekking uit subsidiegeld tegenover stond. 1)
5.2 Overige inkomstenbronnen Het circulair ambachtscentrum gaat een inspanningsverplichting aan om, naast de verkoop van (geupcyclde) goederen, op andere manieren extra financiële middelen te generen. Het streven is om € 75.000,- met fondsenwerving in de begroting te kunnen afdekken. Zie bijlage 2 ‘fondsenwerving’ voor een nadere omschrijving.
5.3 Investeringsvoorstel Het doel is om in 2023 een kostendekkend Circulair Ambachtscentrum te hebben. Om daar te komen hebben we de investeringskosten in verschillende fasen uiteengezet (zie bijlage 1 voor begroting en uitleg). De gemeente wordt gevraagd t/m 2022 in het totaal € 299.550,- garant te stellen. Deze garantstelling komt pas aan de orde als de baten niet of niet volledig op andere manier wordt gerealiseerd. Voor verdere uitwerking zie bijlage 2 ‘fondsenwerving’. De investeringskosten kunnen lager uitvallen wanneer de kosten lager zijn of er meer inkomsten zijn dan begroot door o.a. verkoop spullen, fondsen of andere subsidiemogelijkheden.
Circulair
16
Fase
Investeringskosten
Fase 1 Voorbereiden opschaling pilot (Projectleider 16 uur; onderzoek naar gewenste huisvesting, deelname milieustraat coördineren, werven vrijwilligers)
€ 13.913,- (reeds gefinancierd)
Fase 2 Operationeel maken van Circulair Ambachtscentrum (Projectleider 32 uur, investeringskosten, huur en organisatiekosten)
€ 99.750
Fase 3 Eerste jaar operationeel (2021)
€ 128.600,-
Fase 4 Tweede jaar operationeel (2022)
€ 71.200,-
Totaal fase 2 t/m 4
€ 299.550,-
Toelichting: Gedurende de eerste twee operationele jaren (fase 3 en 4) is er sprake van doorgroei naar een financieel zelfstandig ambachtscentrum. Gedurende deze periode nemen, als gevolg van doorontwikkeling van de beoogde activiteiten, de inkomsten uit de verkoop van goederen (kringloop, recycle en upcycle) toe. Daarnaast geven we in deze periode het personele model een volwaardige invulling, waarbij zorgbudgetten van werknemers ingezet worden om de personele kosten voor de begeleiding te financieren, waarbij de insteek wordt om in fase 4 vrijwilligers met potentie te scholen om begeleider te worden in fase 5. Hierdoor gaan we ervanuit uit dat we in fase 5 (2023) kostendekkend zijn. Een gedetailleerde begroting is meegestuurd in de bijlage. 5.4 Planning Mijlpaal
Datum
Indienen businesscase gemeente
januari 2020
“Go” financiering gemeente
februari 2020
Huisvesting gevonden
maart 2020
Huisvesting inrichten
maart-april 2021
Opening
mei 2021
Start upcycle atelier
mei 2021
Start bedrijvenproject
september 2021
Start educatieproject
januari 2022
Volledig zelfstandig (kostendekkend)
2023
Circulair
17
5.5 PR en marketing Eind 2019 is er een campagne ontwikkeld voor het werven van vrijwilligers om goederen in te zamelen op de milieustraat. Het doel van de campagne is tevens de inwoners van de Hoeksche Waard bekend maken met het project ‘Samen Circulair’ en de komst van het ambachtscentrum. Er is een logo met bijbehorende huisstijl ontworpen, een website gebouwd (www.samencirculairhw.nl) en een facebookpagina aangemaakt. Op de milieustraat zijn de vrijwilligers te herkennen aan felgekleurde hesjes en strandvlaggen bij de vrachtwagen. Voor de campagne is de slogan ‘gered van de sloop/hier te koop’ bedacht. Artikelen die zijn ingezameld op de milieustraat vinden hun weg naar verschillende kringloopwinkels in de Hoeksche Waard, en zijn daar daad werkelijk te koop. Met posters en flyers worden de inwoners erop attent gemaakt. Helaas strooide Covid-19 roet in het eten en kon er maar een keer op de milieustraat worden ingezameld, vanwege de beperkende maatregelen. Wanneer ‘Samen Circulair’ van start gaat op een nieuwe locatie zal er een vervolgcampagne worden ontwikkeld. Het afbeelden van de geredde goederen uit de eerste campagne blijft doorlopen, als aanvulling willen we de mensen die bij het project werkzaam zijn in beeld brengen. Hiermee wordt het duurzame aan het sociale component gekoppeld.
Om de betrokkenheid van bedrijven bij ‘Samen Circulair’ te realiseren denken wij aan een directe benadering. Door in gesprek te gaan over de circulaire economie en de voordelen met betrekking tot maatschappelijk verantwoord ondernemen willen wij bedrijven aan ons binden. Hiervoor zullen wij een leaflet met informatie ontwikkelen. De bedragen voor de vervolgcampagnes zijn terug te vinden in de begroting.
Twee posters van de campagne ‘Gered van de sloop... hier te koop..
Circulair
18
6. RISICOBEHEERSING 6.1 Randvoorwaarden • Draagvlak gemeente Hoeksche Waard • Financiering opstartfase • Continuering samenwerkingspartners • Huisvesting met lang termijnperspectief (10 jr.)
6.2 Risico analyse Risico
Impact
Maatregel
Geen financiering gemeente
5
Gesprekken wethouder
Geen geschikte huisvesting
5
Projectleider actief zoeken huisvesting
Tekort aan vrijwilligers
4
Werving en communicatie campagne
Stopzetten samenwerking tussen partners
4
Maandelijks evalueren over samenwerking & voortgang/ samenwerkingsovereenkomst opstellen en ondertekenen
Bij stopzetting geen daginvulling voor zorgcliënten
5
Afspraken maken met huidige werkgevers/aanbieders over een terugkeergarantie. Inspanningsverplichting samen werkingspartners
Circulair
19
BIJLAGEN Bijlage 1: Begroting (zie Excel document: ‘Begroting Circulair ambachtscentrum.exe’) Bijlage 2: Fondsenwerving Bijlage 3: Productideeën
Circulair
20
Bijlage 2
FONDSENWERVING: PLAN VAN AANPAK De initiatiefnemers beogen de helft van de financiering van het Circulair Ambachtscentrum te realiseren m iddels fondsenwerving1. Deze financiering is een mix van verschillende vormen; institutionele fondsen en crowdfunding. De fondsenwerving valt in het takenpakket van de projectleider van het ambachtscentrum. De inspanningen worden in de uitvoeringsovereenkomst met de gemeente vastgelegd.
Institutionele fondsen Beoogd bedrag: € 55.000 Voor het aanvragen van fondsen wordt een fondsenwervingsbureau aangetrokken. Zij begeleiden ons bij het indienen van de aanvragen. Het ambachtscentrum heeft raakvlakken met duurzaamheid en het sociale domein. Hierdoor kan de fondsenwerving breder worden ingezet. Voorbeelden van institutionele fondsen zijn het VSB fonds, Instituut GAK en Stichting Doen. Periode: januari-juli 2021 • Selecteren Fondsenwervingsbureau • Vooronderzoek • Projectplan afstemmen op aanvraag • Aanvraag indienen
Lokale actie(s) Beoogd bedrag: € 20.000 Met een lokale crowdfundingsactie willen wij inwoners en bedrijven van de Hoeksche Waard enthousiast maken over het Ambachtscentrum. Hiervoor wordt een aansprekende campagne ontwikkeld, bijvoorbeeld om in te zetten op sociale media. Bij crowdfunding is het gebruikelijk om de donateur iets terug te geven. Dit kan in de vorm van een uniek product uit de werkplaats, een tegoedbon te besteden in het kringloopcentrum of een workshop voor bedrijven. De crowdfunding wordt ingezet wanneer het Ambachtscentrum is gestart. Periode ontwikkeling campagne: mei-aug 2021 Periode campagne: sept-nov 2021
Totaal fondsenwerving: €75.000
Dit betreft de helft van de financiering voor de fasen 2 tot en met 4 in de begroting van de Businesscase Circulair Ambachtscentrum. De voorliggende fasen (haalbaarheidsonderzoek, opstellen businesscase) zijn reeds voor een bedrag van circa €60.000,- gefinancierd door externe fondsen. Daarnaast hebben de initiatiefnemers een aanzienlijk bedrag aan eigen tijd en middelen geïnvesteerd in deze projectfasen.
1
Circulair
21
Bijlage 3
PRODUCT IDEEËN
Tuinproducten ism Van der Sijde Hout - Strijen
Kringloop Textiel via kringloop Hands of Mercy
Circulair
22
Cadeauproducten van o.a. zaagafval
Meubels en decoratie resthout van aannemers en slopers verf en lak ism Schildersbedrijf van Dongen en bouwmarkten
Circulair
23
UPCYCLE IDEEËN
Meubels facelift geven
Stoffen bedrukken
Circulair
24
Plastic recyclen
Nieuwe producten maken van overschot artikelen uit de kringloopwinkels
Circulair
25
Circulair
Samen Circulair is een initiatief van:
.NL
Voor meer informatie:
Circulair
samencirculairhw.nl 26