Bijlage 2. Uitvoeringsprogramma Circulaire economie
Tekst van het document
te versnellen ontwikkelen we ons snel naar de economie van de toekomst. Bedrijven gaan circulaire kansen verzilveren en consumenten gaan ander denken en handelen. Zo ontstaat een maatschappij die toekomstbestendig is. De operationele doelstellingen binnen circulaire economie richten zich op de genoemde 5 thema’s. In deze communicatieparagraaf trekken we de doelgroepen en doelstellingen van deze thema’s uit elkaar. Dit maakt het iets overzichtelijker. In de uitvoering wordt per project zoals beschreven in Hoofdstuk 4 (Activiteiten en projecten) een gerichte aanpak voor communicatie en waar mogelijk participatie ontwikkeld.
35
INFORMEREN, INSPIREREN EN STIMULEREN De thema’s die binnen het programma circulaire economie vallen zijn al even divers als de doelgroepen die daarbij horen. Inwoners, bedrijven en maatschappelijke organisaties hebben in meer of mindere mate belang bij het succes van een circulair Hoeksche Waard. Dit vergt echter een verandering van het gedrag, een grote uitdaging. Hoewel de projecten zelf resultaten gaan opleveren, zijn communicatie en participatie belangrijk in de ondersteuning en zichtbaarheid. Hierdoor wordt er een brug geslagen tussen de groep koplopers en een grotere groep die nog niet actief met de thema’s aan de slag is gegaan. Door te informeren, inspireren en stimuleren moet circulaire economie normaal gaan worden.
Thema
Stakeholder / doelgroep
Communicatiedoelstelling
Consumenten
Inwoners
Informeren, enthousiasmeren en waar mogelijk betrekken bij de verschillende projecten om bewuster in te kopen, hergebruik of reparatie te stimuleren en een deeleconomie op te zetten
Ondernemers
Informeren, enthousiasmeren en activeren om activiteiten t.b.v. reparatie, upcycling en deeleconomie in de business te integreren of aan te bieden
(semi) Overheden
Informeren over de circulaire projecten binnen dit thema en waar mogelijk kruisbestuiving te laten plaatsvinden bij andere (landelijke) initiatieven
RAD
Afstemmen en coördineren uitvoering van (deel) plannen en pilots. Met 1 gezamenlijke boodschap naar buiten treden.
Scholen
Informeren (educatie) om de bewustwording van voordelen van bewuster koopgedrag, reparatie en deeleconomie
Buurtorganisaties, verenigingen
Informeren, enthousiasmeren en betrekken bij initiatieven voor deeleconomie
Ondernemers in de bouwsector
Informeren en enthousiasmeren over voordelen circulaire aanpak en betrekken bij opzetten circulair(kennis)netwerk
HW Wonen
Betrekken bij ambities circulair bouwen en enthousiasmeren v oor een gezamenlijke aanpak
Projectontwikkelaars
Informeren en enthousiasmeren over circulaire ambities in Gemeente Hoeksche Waard
(semi) Overheden
Informeren over de circulaire projecten binnen dit thema en waar mogelijk kruisbestuiving te laten plaatsvinden bij andere (landelijke) initiatieven
Bouw en infra
36
UITVOERINGSPROGRAMMA HOEKSCHE WAARD RICHTING CIRCULAIRE ECONOMIE
Communicatie en participatie
Thema
Stakeholder / doelgroep
Communicatiedoelstelling
Landbouw
Agrarische ondernemers
Informeren, enthousiasmeren en betrekken bij circulaire initiatieven binnen Regio Deal en Foodlab
Inwoners
Informeren over voordelen korte ketens en enthousiasmeren en activeren om lokaal bij de boer te kopen
LTO
Informeren over de circulaire projecten binnen dit thema en waar mogelijk kruisbestuiving te laten plaatsvinden bij andere (landelijke) initiatieven
Scholen & kennisorganisaties
Informeren (educatie) over meerwaarde van kringlooplandbouw en korte ketens
(semi) Overheden
Informeren over de circulaire projecten binnen dit thema en waar mogelijk kruisbestuiving te laten plaatsvinden bij andere (landelijke) initiatieven
Inwoners
Informeren en actief betrekken bij het tegengaan van zwerfafval in ons mooie Hoeksche Waard
Ondernemers / detailhandel
Informeren en actief betrekken bij het tegengaan van zwerfafval in ons mooie Hoeksche Waard
Natuurorganisaties
Informeren over de circulaire projecten binnen dit thema en waar mogelijk kruisbestuiving te laten plaatsvinden bij andere (landelijke) initiatieven
(semi) Overheden
Informeren over de circulaire projecten binnen dit thema en waar mogelijk kruisbestuiving te laten plaatsvinden bij andere (landelijke) initiatieven
Scholen / scholieren
Informeren (educatie) over belang tegengaan zwerfaval
Ondernemers(verenigingen)
Informeren en betrekken bij kennisdeling en netwerk opbouwen voor circulaire bedrijven
Gemeente Hoeksche Waard
Intern informeren en activeren om circulair in te kopen
(semi) Overheden
Informeren over de circulaire projecten binnen dit thema en waar mogelijk kruisbestuiving te laten plaatsvinden bij andere (landelijke) initiatieven
Brancheorganisaties
Informeren over de circulaire projecten binnen dit thema en betrekken bij kennisdeling en netwerk opbouwen voor circulaire bedrijven
Zwerfafval
Bedrijfsleven
GEMEENTE HOEKSCHE WAARD
37
STRATEGIE Om invulling te geven aan de communicatiedoelstellingen, houden we voor de verschillende thema’s vast aan de communicatie- en participatieaanpak zoals beschreven in de leidraad Communicatie & Participatie programma Duurzaamheid Hoeksche Waard. Deze gaat uit van 6 bouwstenen: 1. A ctief communiceren: Circulaire economie en circulair denken zijn nog relatief vage begrippen voor een groot deel van onze inwoners. Dat vraagt om duidelijke en structurele communicatie die past bij de nuchtere Hoeksche Waardse mentaliteit. Op een positieve manier gaan we de nut en noodzaak van de projecten naar de stakeholders communiceren. Zichtbaarheid dat circulaire economie in de Hoeksche Waard ook echt een plek krijgt, is enorm belangrijk voor het succes. Informerend, inspirerend en activerend. 2. P latform voor community building*: We faciliteren een digitale plek/platform waar goede voorbeelden, kennis en ervaringen gedeeld kunnen worden, stakeholders elkaar vinden en waar initiatieven door de samenleving opgestart kunnen worden. Een onderdeel van circulaire economie is het actief tegengaan van zwerfaval. Tijdens de innovatietafels met betrokkenen was er ook duidelijk behoefte aan een centrale plek voor tips en initiatieven. Daar wordt met dit platform invulling aan gegeven. 3. M et gedragsverandering naar transitie: Het veranderen van gedrag is lastig.
Helemaal als het een structurele manier van denken en handelen vergt zoals bij circulaire economie.
38
De zichtbaarheid van projecten en het actief communiceren is de basis. Toch zullen wij als gemeente circulaire projecten moeten initiëren en faciliteren om circulaire economie in de Hoeksche Waard naar een volwassen fase te trekken. 4. Inwonersparticipatie om meedoen te stimuleren: Het succes van projecten wordt natuurlijk bepaald door de mate waarin grondstoffen bespaard en afval voorkomen wordt. Echter zit het succes hem ook in de mate waarin inwoners en bedrijven het nut ervan zien en actief bij willen dragen. Als gemeente zullen we daarom altijd inwoners en bedrijven, al dan niet verenigd, betrekken bij de plannen en uitvoering. 5. Overheidsparticipatie om initiatieven de ruimte te geven: Gelukkig zijn er al tal van organisaties, ook in de Hoeksche Waard, actief met projecten die de circulaire ambities ondersteunen. Deze kunnen wij als gemeente nog succesvoller maken door bijvoorbeeld ons netwerk in te zetten en/of bij te dragen in kosten of uitvoering. 6. Maatwerk per project: Ieder project heeft zijn eigen kansen. We zullen scherp moeten zijn om niet alle circulaire communicatie als een eenheidsworst te presenteren. Bij ieder project bepalen we opnieuw de aanpak die het meest bijdraagt aan de doelstellingen van dit uitvoeringsprogramma.
* maakt onderdeel uit van integrale aanpak van verschillende uitvoeringsprogramma’s duurzaamheid.
UITVOERINGSPROGRAMMA HOEKSCHE WAARD RICHTING CIRCULAIRE ECONOMIE
Communicatie en participatie
PARTICIPATIE Het plan, de doelgroep en de projecten binnen circulaire economie zijn zeer divers. Voor de totstandkoming van dit uitvoeringsprogramma is actief geparticipeerd tijdens de innovatietafels (digitaal rondetafelgesprekken) door verschillende betrokken partijen en inwoners. Dit heeft waardevolle inzichten opgeleverd en vooral heel veel enthousiasme aangewakkerd. Nagenoeg alle betrokkenen hebben aangegeven ook in de toekomst mee te willen denken om de circulaire ambities in de Hoeksche Waard richting te geven. Door deze groep ‘enthousiastelingen’ te blijven betrekken en informeren, verwachten we betere resultaten te behalen en continu gevoel te houden bij verschillende doelgroepen.
LANDELIJKE EN REGIONALE INITIATIEVEN Circulaire economie is niet in de Hoeksche Waard bedacht en we zijn ook zeker niet de enige gemeente die de ambitie heeft om de komende 5 jaar flinke stappen te zetten om in 2050 volledig circulair te zijn. Dat betekent dat we ook de ogen niet sluiten voor initiatieven buiten de gemeente. Landelijke initiatieven of die uit de Regio Deal gaan gemeente Hoeksche Waard zeker helpen het proces te versnellen. De afgelopen jaren is er ook al actief samengewerkt met de Provincie, Omgevingsdienst en omliggende gemeenten. De ontwikkeling op dit duurzaamheidsthema gaat zo snel, dat het onverstandig is om ons vast te pinnen op de projecten die we de komende 6 jaar willen uitvoeren. Er moet ruimte blijven om te ontdekken, te leren van fouten en nieuwe kansen te verzilveren.
GEMEENTE HOEKSCHE WAARD
ROL GEMEENTE HOEKSCHE WAARD "Living the brand before selling the brand", luidt het bekende marketingprincipe. Als gemeente zullen we daarom ook de circulaire gedachte moeten gaan uitdragen door ook zelf circulair te handelen. We zullen naar buiten toe circulaire projecten faciliteren en een voorbeeldfunctie hebben. Dit communiceren we dan ook actief naar buiten.
DE TOON Circulaire economie is de nieuwe economie, staat in het voorwoord van dit uitvoeringsprogramma. Het is een serieus thema en wordt steeds meer onderdeel van onze totale economie. Dat betekent dat we ook de juiste, passende toon moeten aanslaan. Afhankelijk
van het circulaire thema, het project en de campagne die daarbij ontwikkeld wordt, brengen we circulaire economie bewust met een tone of voice die staat voor: daadkracht, sympathiek, enthousiast, modern, professioneel en zuiver.
CONCRETE PROJECTEN In dit uitvoeringsprogramma is veel geschreven over waarom circulaire economie belangrijk is voor de Hoeksche Waard en welke aanpak gewenst is. Toch zijn we in veel gevallen de ‘denkfase’ al voorbij. Hieronder ter inspiratie 5 voorbeeldprojecten die niet alleen hoog op onze circulaire agenda staan, maar ook vergevorderd zijn uitgedacht. Deze willen we snel gaan oppakken!
39
Thema
Project
Consumenten
Tijdens de innovatietafels werd enthousiast gereageerd op het idee om een campagne op te zetten om bewust consumeren onder de aandacht te brengen. Samen met lokale detailhandel en andere ondernemers gaan we actief communiceren over reparatie als duurzaam alternatief.
Bouw en infra
Door binnen onze eigen organisatie, maar ook daar buiten met HW Wonen en lokale partijen pilotprojecten te benoemen, verankeren we circulariteit in het beleid en leren alle partijen de komende jaren vanuit de praktijk.
Landbouw
Een bewustwordingscampagne gericht op consumenten stimuleert het lokaal inkopen en op een verantwoorde manier voedselverspilling tegengaan. In de plannen is er ook plek voor de lokale horeca en supermarkten.
Zwerfafval
Met het Hoeksche Waard Plastic smart project sluit gemeente Hoeksche Waard aan op een initiatief dat breed gedragen wordt door veel partijen. Hierdoor ontstaat er niet alleen een netwerk om kennis op te doen, maar is een zwerfafvalvrij Hoeksche Waard ook publicitair breder uit te nutten.
Bedrijfsleven
Door het opzetten van een netwerk kunnen ondernemers in de Hoeksche Waard elkaar inspireren. Niet alleen op DGA functieniveau, maar ook ontwerpers en marketeers kunnen van elkaar leren en zo de meerwaarde van circulariteit voor de onderneming ontdekken
IN TE ZETTEN MIDDELEN/KANALEN Voor de communicatie maken we een afweging – wie is de afzender en voor wie is het bedoeld? – om een keuze te maken in middelen/ kanalen. De middelen kunnen afhankelijke van het thema en project onderdeel zijn van een bredere, integrale campagne. We zullen keuzes maken in eigen media en betaalde media. Met gerichte social media inzet gaan we content creëren die door externe partners overgenomen kan worden. Denk bijvoorbeeld aan brancheorganisaties en de Regio Deal Zuid-Hollandse Delta.
40
UITVOERINGSPROGRAMMA HOEKSCHE WAARD RICHTING CIRCULAIRE ECONOMIE
Financiën en monitoring
Hoofdstuk 6
Financiën en monitoring In deze tabel staan de totaalbedragen voor de 5 thema’s. Het gaat om de bedragen die op dit moment nog niet zijn opgenomen in de begroting, of bijvoorbeeld de Regio Deal. Thema
2021
2022
2023
2024
2025
Consumenten
-
€ 20.000
€ 274.000
€ 284.000
€ 89.000
Bouw en Infra
-
€ 20.000
€ 95.000
€ 95.000
-
Landbouw
-
-
€ 84.000
€ 84.000
€ 35.000
Zwerfafval
-
€ 10.000
€ 30.000
€ 25.000
€ 25.000
Bedrijfsleven
-
€ 50.000
€ 194.500
€ 159.500
€ 67.000
Totaal per jaar
-
€ 100.000
€ 677.500
€ 647.500
€ 216.000
MONITORING Monitoring is een belangrijk onderdeel voor het succes van de uitvoeringsprogramma’s. Het maakt resultaten inzichtelijk en het helpt om bij te sturen waar nodig. In 2021 wordt een eerste versie van het monitoringinstrument opgeleverd. In 2022 wordt deze doorontwikkeld naar een definitieve versie.
GEMEENTE HOEKSCHE WAARD
HUIDIGE INDICATOREN: Voor circulaire economie is, op dit moment, nog maar een beperkte hoeveelheid cijfers inzichtelijk. Ook landelijk gezien is het meten van circulariteit nog lastig, maar wel volop in ontwikkeling. Tijdens de looptijd van het uitvoeringsprogramma willen we indicatoren en meetgegevens toevoegen om beter te kunnen sturen.
Restafval
Het aantal kg restafval per inwoner per jaar Percentage gescheiden huishoudelijk afval
Zwerfafval
Jaarlijks rapportcijfer zwerfafval monitor
41
Postbus 2003 3260 EA Oud-Beijerland Bezoekadressen Kijk op www.gemeentehw.nl 14 0186 | 088 - 647 36 47 info@gemeentehw.nl www.gemeentehw.nl gemeenteHW @gemeenteHW @gemeenteHW Gemeente Hoeksche Waard