Bijlage 1 Initiatiefvoorstel Openbare toiletten 2025 (5-11)

Initiatiefvoorstel (art. 46) Definitieve versie

Naam: Jeanette Kuipers CDA Hoeksche Waard Coen Raijer D66 Hoeksche Waard Datum: 5 november 2025 Versie: definitief

Onderwerp Openbare toiletten in de Hoeksche Waard Inleiding Toiletten horen gewoon bij een gastvrije gemeente. Iedereen heeft ze weleens nodig, ook in de openbare ruimte. Het winkelend publiek, het uitgaanspubliek, toeristen, dagjesmensen, mensen met kinderen, ouderen, kortom iedereen maak je blij met voldoende en toegankelijke toiletten. Maar buik- en blaaspatiënten hebben vaker en sneller een toilet nodig: binnen vijf minuten. Daarom zijn er in winkel- en verblijfsgebieden openbare en/of opgestelde toiletten nodig. Beoogd effect Dit initiatiefvoorstel beoogt de Hoeksche Waard te transformeren tot een meer toegankelijke en gastvrije gemeente door middel van een drievoudige aanpak: 1. Wij roepen het college op om beleid te maken voor opengestelde- en openbare toiletten voor onze gemeente Hoeksche Waard. 2. Wij roepen het college op om een aanpak te ontwikkelen om de opgestelde toiletten beter te benutten en beter bekend te maken door o.a. goede bewegwijzering. Verder roepen we het college op deze toiletten allen aan te (laten) melden bij de ‘Hoge Nood’- app en hier aandacht aan te besteden op de website van de gemeente en relevante media. 3. Wij roepen het college op vóór de volgende begrotingscyclus te onderzoeken welke financiële middelen nodig zijn om minimaal 5 openbare toiletten te realiseren op strategische plaatsen in het buitengebied in onze gemeente.

Initiatiefvoorstel Openbare Toiletten dd. 5/11/25

Achtergrond en toelichting Met het vaststellen van dit initiatief willen we de gemeente heldere kaders en een agenda meegeven om de Hoeksche Waard nog beter op de kaart te zetten als een plek waar iedereen meetelt en waar iedereen welkom is. Dat is noodzaak voor onze inwoners en bezoekers, dat is nodig voor een groeiende gemeente en is gewenst voor gastvrij toerisme en recreatie. Meer toiletten betekent: minder eenzaamheid en sociaal isolement, meer zelfredzaamheid, minder zorgkosten (preventie). Maar ook meer gastvrijheid, een aantrekkelijker gemeente en mensen die langer in een verblijfsgebied blijven hangen. Dit biedt ook economische kansen: hoe langer mensen blijven, hoe meer geld ze uitgeven. Zo realiseren we daadwerkelijk maatschappelijke impact, een win-winsituatie. Over vijf jaar staan in de Hoeksche Waard voldoende toiletten om het aantal toiletthuisblijvers te halveren. En binnen 1 jaar is het aantal aangemelde toiletten op de Hoge Nood app in de Hoeksche Waard aanzienlijk toegenomen. Voorgestelde aanpak en beslispunten: 1. In de Dorpskernen: basisvoorziening realiseren via bestaande infrastructuur (fase 1) 1.1 Inventarisatie en optimalisatie huidige voorzieningen Het college stelt binnen drie maanden een actueel overzicht op van alle publiek toegankelijke toiletten in dorpskernen, inclusief openingstijden en toegankelijkheid voor mindervaliden.

Hierbij wordt samengewerkt met (beheerders van): • Gemeentelijke gebouwen (stadhuis, bibliotheken, sporthallen) • Buurthuizen en zorginstellingen • Horecagelegenheden 1.2 Bewegwijzering en digitale zichtbaarheid Alle toiletlocaties krijgen binnen zes maanden uniforme bebording met pictogrammen en afstandsaanduidingen. De gemeente neemt het aanmelden bij de Hoge Nood App over voor de Hoeksche Waard, met een jaarlijkse updatecyclus. Communicatie: • Inwoners: bekendmaking via de reguliere en sociale media • Toeristen: integratie in regionale route-apps en VVV-materiaal • Zorgafhankelijken: samenwerking met thuiszorgorganisaties

Initiatiefvoorstel Openbare Toiletten dd. 5/11/25

2. Participatiestrategie voor organisaties en ondernemers (fase 1) De detailhandelsraad vermeldt in haar politiek manifest van augustus 2025 het volgende: Openbare toiletvoorzieningen in iedere kern Gastvrije kernen betekent ook de aanwezigheid van openbare toiletten. Samen met de ondernemerscollectieven per kern en de gemeenten zet de DHR zich graag in voor openbare toiletvoorzieningen in iedere kern. Mede op basis van dit statement roepen we het college op in samenspraak met ondernemers te werken aan het volgende: 2.1 Convenant openstellingsbereidheid Het college sluit binnen een jaar een convenant met lokale organisaties (winkels, horeca, zorginstellingen) die hun toiletten openstellen buiten eigen gebruikstijden. We streven daar tenminste 30 locaties in de Hoeksche Waard Deelnemers ontvangen: - Vermelding in gemeentelijke campagnes - Toilet Alliantie-certificering Daarnaast stemt de gemeente met ondernemers af welke ondersteuning zij hierbij nodig hebben.

3. Strategische toiletvoorzieningen buitengebied (fase 2) Naast toiletvoorzieningen in de kernen is ook het realiseren van toiletvoorzieningen in het buitengebied een ambitie binnen dit initiatief. Deze zijn wenselijk om het recreatief verblijf binnen onze gemeente voor een breder publiek toegankelijk te maken. Bij wandelen of fietsen binnen de gemeente past ook een openbare toiletvoorziening. Dit vraagt echter om een doordachte en zorgvuldige aanpak. Wij roepen het college op vóór de volgende begrotingscyclus te onderzoeken welke financiële middelen nodig zijn om minimaal 5 openbare toiletten te realiseren en te onderhouden op strategische plaatsen in onze gemeente. 3.1 Plaatsingscriteria Bij de keuze voor deze voorzieningen gaan we uit van locaties die aansluiten op bestaande recreatieroutes (fiets- en wandelknooppunten).

Initiatiefvoorstel Openbare Toiletten dd. 5/11/25

3.2 Kostenefficiënt ontwerp Het voorstel is om in de aanpak specifiek te kijken naar voor sobere units, met lage onderhoudskosten. Te denken valt bijvoorbeeld aan een concept zoals PAAVO – Kazuba droogtoiletten, waarbij de voorkeur uitgaat naar een variant die ook geschikt is voor mindervalide personen.

4. Implementatie 4.1 Bestuurlijke regie Een wethouder krijgt portefeuilleverantwoordelijkheid voor “Publieke Toegankelijkheid”, gekoppeld aan de portefeuille Toerisme en Recreatie, met: • •

Reguliere rapportages (raadsinformatiebrief) over voortgang Bevoegdheid tot het aangaan van publiek-private partnerships

4.2 Monitoring en evaluatie De effectmeting richt zich op: • 90% dekking Hoge Nood App binnen twee jaar • 80% tevredenheid over bereikbaarheid (enquête of tevredenheidsmeting)

5. Financiële paragraaf 5.1. Investeringen Voor de eerste fase van dit voorstel (beslispunt 2.1 en 2.2) benutten we de ruimte in de bestaande begroting onder Programma 5.7. Toerisme en Recreatie. Tijdens de oordeelsvormende behandeling van het concept initiatiefvoorstel dd. 4/11/25 is aangegeven door de wethouder dat dit haalbaar is. Voor de uitwerking van beslispunt 3, de realisatie van toiletvoorzieningen in het buitengebied vragen we het college te komen met een voorstel met financiële implicaties voorafgaand aan de volgende kadernota.

Initiatiefvoorstel Openbare Toiletten dd. 5/11/25