2. NvB Bijlage 2a - Rapportage stikstofonderzoek

Project:

Transformatie De Witte Boerderij te Heinenoord

Onderwerp:

Stikstofdepositieonderzoek gebruiksfase

Kenmerk:

R202034/2001e

Auteurs:

Y. Hidskes

Datum:

13-2-2023

Bijlagen:

1: Berekeningen NOx-emissies t.b.v. invoer AERIUS 2: Uitdraai AERIUS Calculator

Adromi B.V. Reeweg 146 3343 AP Hendrik-Ido-Ambacht T 078 – 684 55 55 F 078 – 684 55 59 algemeen@adromi.nl www.adromi.nl

Inleiding In het kader van een ruimtelijke ontwikkeling aan de Gorzenweg 1 te Heinenoord in de gemeente Hoeksche Waard is een stikstofdepositieonderzoek uitgevoerd voor de gebruiksfase van de ontwikkeling. De ontwikkeling betreft de transformatie van de voormalige boerderij naar een horecafunctie, ook bekend als ‘De Witte Boerderij’. De als rijksmonument aangemerkte boerderij is in 2021 gerestaureerd. De Witte Boerderij bestaat uit een woonhuis (140 m² b.v.o.) en een schuur (515 m² b.v.o.). In het kader van de Wet natuurbescherming dient de stikstofdepositie vanwege de gebruiksfase van deze ontwikkeling op de nabijgelegen Natura 2000-gebieden inzichtelijk te worden gemaakt. Het dichtstbijzijnde stikstofgevoelige Natura 2000-gebied is ‘Biesbosch’ en ligt op circa 12 kilometer ten zuidoosten van de planlocatie. Onderstaande figuur toont de globale ligging van de ontwikkeling ten opzichte van de Natura 2000-gebieden.

Figuur 1: Globale ligging van de planlocatie te Heinenoord (aangegeven met een 'i') ten opzichte van het meest nabijgelegen stikstofgevoelige Natura 2000-gebied (bron: AERIUS Calculator).

Adromi B.V.

Pagina 1 van 7

Uitgangspunten en invoergegevens gebruiksfase Onderstaand is per emissiebron beschreven op welke gegevens deze depositieberekening is gebaseerd. Daarbij is uitgegaan van referentiegegevens en ervaringsgegevens bekend bij het adviesbureau en van gegevens aangeleverd door/namens de initiatiefnemer. Voor de betreffende ontwikkeling zijn emissies vanuit verkeersbewegingen (vrachtwagens en bestelen personenwagens) en stookinstallaties (inclusief terrasverwarming) relevant. Alle emissies zijn berekend als totale hoeveelheden per jaar. Verkeer Emissies ten gevolge van zwaar en licht verkeer zijn in beschouwing genomen. Zowel het verkeer van en naar de planlocatie (verkeersaantrekkende werking) als het verkeer binnen de planlocatie zijn meegenomen in de berekening. Er is als worst-case scenario aangenomen dat er in de gebruiksfase 365 dagen per jaar verkeer van- en naar de planlocatie rijdt, vanwege werknemers, bezoekers en bevoorrading. Dit is een worst-case benadering, omdat er ook dagen zijn waarbij er minder tot geen verkeer van en naar de planlocatie zal gaan. Zwaar verkeer Verondersteld is dat per dag twee vrachtwagens en circa drie bestelwagens naar de planlocatie rijden voor de levering van voedingsmiddelen en de afvoer van leeg fust, afvalstoffen en dergelijke. Als worst-casebenadering zijn de bestelwagens verdisconteerd in het zware verkeer en niet bij het lichte verkeer.

Per etmaal is uitgegaan van tien verkeersbewegingen. Licht verkeer Overeenkomstig het akoestische onderzoek1 is uitgegaan van in principe 774 verkeersbewegingen per etmaal van licht verkeer. Dit aantal is opgebouwd door uit te gaan van een maximum van 1.702 bezoekers per etmaal, waarvan 2,2 bezoekers samen gebruik maken van één auto. Verkeersaantrekkende werking Er is vanuit gegaan dat het verkeer vanaf de in- en uitrit van het terrein ten noorden van winkelcentrum ‘de Witte Boerderij’, via de Boonsweg, de Blaaksedijk Oost en de Provincialeweg naar de N217 rijdt. Ter hoogte van de kruising bij de N217 is aangenomen dat het verkeer is opgenomen in het heersende verkeersbeeld. De verkeersaantrekkende werking is ingevoerd als één lijnbron, overeenkomend met de beschreven rijroute, in de sectorgroep ‘wegverkeer’ met sector/wegtype ‘binnen de bebouwde kom’. Er is uitgegaan van type hoogte ligging ‘normaal’ met weghoogte ‘0’ en een rijrichting van “beide

1

Adromi B.V., De Witte Boerderij – verandering naar horecafunctie Akoestisch onderzoek RO-spoor en Wet milieubeheer, 4 mei 2021

Adromi B.V.

Stikstofdepositieonderzoek

Pagina 2 van 7

richtingen”, omdat er sprake is van een enkele lijnbron. Hierbij is het totaal aantal voertuigen per jaar ingevoerd. Er is een filepercentage van 25% aangehouden voor al het verkeer. Verkeer binnen de planlocatie Als worst-case scenario is uitgegaan van de langst mogelijke afstand die het verkeer af zal leggen. Deze rijroute loopt rondgaand vanaf de in- en uitrit ten noorden van winkelcentrum ‘de Witte Boerderij’ langs de monumentale boerderij en de schuur/staldeel naar de in- en uitrit ten zuiden van winkelcentrum ‘de Witte Boerderij’. Het verkeer binnen de planlocatie is ingevoerd als één lijnbron, overeenkomend met de beschreven rijroute, in de sectorgroep ‘wegverkeer’ met sector/wegtype ‘binnen de bebouwde kom’. Er is uitgegaan van type hoogte ligging ‘normaal’ met weghoogte ‘0’ en een rijrichting van A naar B, omdat er sprake is van een rondgaande lijnbron. Hierbij is het totaal aantal voertuigen per jaar ingevoerd. Er is een filepercentage van 100% aangehouden, om op die manier rekening te houden met het manoeuvreren en het parkeren van de voertuigen. Zie voor een gedetailleerd overzicht van de verkeersaantallen- en bewegingen bijlage 1. De rijroutes zijn weergegeven in bijlage 2. Stookinstallaties De monumentale boerderij wordt verwarmd middels aardgasgestookte installaties. Daarnaast zal er gebruik gemaakt worden van terrasverwarming.

Er is uitgegaan van propaangas-gestookte terrasverwarmers. Verwarming van De Witte Boerderij Het aardgasverbruik van De Witte Boerderij is gebaseerd op het rapport ‘Ontwikkeling energiekentallen utiliteitsgebouwen: Een analyse van 24 gebouwtypen in de dienstensector en 12 industriële sectoren’2. Uit dit rapport volgt dat restaurants een gasintensiteit hebben van 34 m³ per m² gebruiksoppervlakte. Om te berekenen hoeveel gasverbruik De Witte Boerderij heeft, is er als worst-case scenario van uitgegaan dat de bruto-vloeroppervlakte gelijk is aan de gebruiksoppervlakte. De b.v.o. van 655 m² is vervolgens gecombineerd met 34 m³ aardgas per m² gebruiksoppervlakte om het gasverbruik te berekenen. Voor het gasverbruik als gevolg van verwarming van ruimten is de emissiefactor gebaseerd op de emissiegrenswaarden zoals is vastgesteld in tabel 3.10b van het Activiteitenbesluit. Deze NOxemissiefactor bedraagt 70 mg/Nm3. Het aardgasverbruik en de voornoemde emissiefactor zijn gebruikt om de NOx-emissie (in kg/jaar) te berekenen. Terrasverwarming Het totale propaanverbruik ten behoeve van de terrasverwarming is gebaseerd op ervaringsgegevens. Er zal een terras van maximaal 250 m² worden verwarmd, waarbij één terrasverwarmer een gemiddeld verwarmingsbereik heeft van 45 m². In totaal worden er dan zes terrasverwarmers ingezet.

2

Sipma en Rietkerk. Januari 2016. Ontwikkeling energiekentallen utiliteitsgebouwen: Een analyse van 24 gebouwtypen in de dienstensector en 12 industriële sectoren. Kenmerk: ECN-E—15-068

Adromi B.V.

Stikstofdepositieonderzoek

Pagina 3 van 7

De terrasverwarming wordt gedurende maximaal een half jaar (182,5 dagen) ingezet gedurende 8 uur per dag. Op basis van een propaanverbruik van 1 kg vloeibaar propaan per uur per terrasverwarmer is het totaalverbruik aan propaan berekend. Voor het propaanverbruik als gevolg van terrasverwarming is de emissiefactor gebaseerd op de emissiegrenswaarden zoals is vastgesteld in tabel 3.10b van het Activiteitenbesluit. Deze NOx-emissiefactor bedraagt 120 mg/Nm3. De gebruikte emissiefactoren van respectievelijk 70 en 120 mg/Nm3 zijn van toepassing op het rookgas dat vrijkomt bij de verbranding van aardgas en van propaan. Het standaard debiet van het vrijgekomen rookgas op basis van het brandstofverbruik wordt berekend met de volgende formule: Fs = Fbr x Vst x (21/21-Os) Fs: standaard debiet (m3/u) van droog rookgas bij een standaard zuurstofconcentratie Fbr: brandstofverbruik (m3/u) Os: de zuurstofconcentratie betrokken op droog rookgas (3%) 21: zuurstofconcentratie in droge lucht Vst: stoichiometrisch droog rookgasvolume (m3/m3) Het stoichiometrisch rookgasvolume voor de verbranding van aardgas bedraagt bij benadering: Vst = 0,199 + 0,234 x stookwaarde van aardgas (MJ/m3). De stookwaarde van aardgas is 31,65 MJ/m3. Hieruit volgt een stoichiometrisch rookgasvolume van 0,199 + 0,234 x 31,65 = 7,6051 m 3 rookgas/m3 aardgas.

Het debiet van droog rookgas vanwege de verbranding van 1 m3 aardgas bedraagt (1 m3 x 7,6051 x (21/21-3%)) 8,8726 m3. Oftewel bij de verbranding van 1 m3 aardgas komt 8,8726 m3 droog rookgas vrij. Het stoichiometrisch rookgasvolume voor de verbranding van propaan bedraagt bij benadering: Vst = 0,929 + 0,221 x stookwaarde van propaan (MJ/kg). De stookwaarde van propaan is 50 MJ/kg. Hieruit volgt een stoichiometrisch rookgasvolume van 0,929 + 0,221 x 50 = 11,979 m³ rookgas/kg propaan. Het debiet van droog rookgas vanwege de verbranding van 1 kg propaan bedraagt (1 kg x 11,979 x (21/21-3%)) 13,976 m3. Oftewel bij de verbranding van 1 kg propaan komt 13,976 m3 droog rookgas vrij. De emissie vanuit de verwarming van de boerderij (woonhuis en schuur) is in het rekenprogramma ingevoerd als puntbron op de locatie van de schoorsteen in de sector Anders met ‘Verwarming van ruimten’ als temporele variatie. Er is een uittreedhoogte van 10,0 meter aangehouden. De emissie is ingevoerd in kg per jaar. De emissie vanuit de terrasverwarming is in het rekenprogramma ingevoerd als vlakbron over het terrein tussen het woonhuis en de schuur (de locatie van het beoogde terras) in de sector Wonen en Werken onder Recreatie. Er is een uittreedhoogte van 2,5 meter en een spreiding van 0,5 meter aangehouden.

Er is gekozen voor een vlakbron, omdat de terrasverwarmers in principe over dit gehele terrein geplaatst kunnen worden. Zie bijlage 2 voor de volledige berekening van de NOx-emissies.

Adromi B.V.

Stikstofdepositieonderzoek

Pagina 4 van 7

Versie en rekenjaar De berekeningen zijn uitgevoerd met behulp van het rekenprogramma AERIUS Calculator 2022 (beschikbare versie op in notitie vermelde datum). Als rekenjaar is 2023 aangehouden.

Resultaten en conclusie De stikstofdepositie op Natura 2000-gebieden is onderzocht. Het meest nabijgelegen stikstofgevoelige natuurgebied is de Biesbosch. Als gevolg van de beoogde ontwikkeling treedt er in de gebruiksfase geen stikstofdepositie op van hoger dan 0,00 mol/ha/jaar. Hiermee is aangetoond dat er geen mogelijke significante effecten vanwege de stikstofemissies van de ontwikkeling op de natuurgebieden zijn. De stikstofdepositie op omliggende Natura 2000-gebieden staat de realisatie van de beoogde ontwikkeling niet in de weg.

Adromi B.V.

Stikstofdepositieonderzoek

Pagina 5 van 7

Bijlage 1: Berekeningen NOx-emissies t.b.v. invoer AERIUS Tabel: Details verkeersgegevens Emissiebron

Zwaar verkeer Rijden en manoeuvreren vrachtwagens bevoorrading Licht verkeer Rijden en manoeuvreren personenwagens

Aantal Aantal Aantal voertuigen verkeersbewegingen dagen

Aantal Aantal voertuigen verkeersbewegingen

per dag

per dag

per jaar

per jaar

per jaar

5

10

365

1825

3650

387

774

365

141255

282510

Tabel: Emissieberekeningen van de stookinstallaties in de boerderij (woonhuis en schuur) Emissiebron

BrutoGasTotaal Rookgas per vloeroppervlakte intensiteit aardgasverbruik m³ aardgas

Restaurant

Totaal rookgas per jaar

Emissiefactor Emissie UittreedNOx NOx hoogte

m²

m³/m² GO per jaar

m³/jaar

m³

Nm³

mg/m³

kg/jaar

m

655

34

22.270

8,87

197.593

70

13,8

10

Tabel: Emissieberekeningen van de terrasverwarming Emissiebron

Terrasverwarmers

Emissiebron

Terrasverwarmers (vervolg)

Adromi B.V.

Oppervlakte Verwarmings terras bereik

Aantal Bedrijfsduur per Bedrijfsduur terrasverwarmers terrasverwarmer

m²

m²/terrasverwarmer

250

45

uur/dag

dagen/jaar

kg/uur

8

182,5

6,0

6

Totaal Rookgas per kg Totaal rookgas propaanverbruik propaan per jaar

Totaal propaanverbruik

Emissiefactor Emissie UittreedNOx NOx hoogte

kg/jaar

m³

Nm³

mg/m³

kg/jaar

m

8.760

13,98

122.425

120

14,7

2,5

Stikstofdepositieonderzoek

Pagina 6 van 7

Bijlage 2: Uitdraai AERIUS Calculator −

Kenmerk: AERIUS_projectberekening_20230130091029_GebruiksfaseRu7zWdVoi6rR

Adromi B.V.

Stikstofdepositieonderzoek

Pagina 7 van 7