Zienswijze PMD - Raadsvoorstel

RAADSVOORSTEL zaaknummer:

1404753

afdelingsnaam:

Leefomgeving

steller:

Marjolein van Dongen

telefoonnummer

035 629 2883

onderwerp:

Zienswijze PMD

Voorstel 1.

De zienswijze inzake PMD vast te stellen en kenbaar te maken bij Regio Gooi en Vechtstreek

Planning Titel Zienswijze PMD

Toelichting Dit voorstel betreft het geven van een zienswijze op nascheiding of bronscheiding PMD. Over dit onderwerp heeft op 11 maart een Regiopodium plaatsgevonden.

BEELDVORMING OORDEELSVORMING Commissie Commissie Duurzaamheid en Duurzaamheid en Bereikbaarheid Bereikbaarheid 8 mei 2024

BESLUITVORMING Gemeenteraad 15 mei 2024

8 mei 2024

Samenvatting

De GAD start halverwege 2024 met de nieuwe aanbesteding van afvalstromen restafval en PMD (verpakkingen van Plastic, Metaal, Drankkarton). Net als vier jaar geleden ligt de afweging voor of de huidige vorm van inzameling (bronscheiding door de inwoner) wordt voortgezet of de overstap wordt gemaakt naar nascheiding door de afvalverwerker. De raad heeft de gelegenheid om een zienswijze in te dienen op de door het algemeen bestuur van de regio te maken keuze.

Inleiding

De Gemeentelijke Afvalstoffendienst (GAD) verzorgt de inzameling en verwerking van huishoudelijk afval in onze regio. Halverwege 2024 start de GAD een nieuwe aanbesteding van de afvalstromen restafval en PMD. In het kader van de komende aanbesteding ligt de afweging voor of de huidige wijze van inzamelen via bronscheiding wordt voortgezet of de overstap wordt gemaakt naar nascheiding. Bij het huidige systeem van bronscheiding wordt PMD door inwoners gescheiden aangeboden via verzamelcontainers en minicontainers. Nascheiding houdt in dat inwoners PMD bij het restafval deponeren en de verwerker PMD uit het restafval haalt. De afweging tussen bronscheiding en nascheiding wordt gemaakt op basis van de aspecten dienstverlening, duurzaamheid en kosten. Bij de vorige aanbesteding is deze afweging ook gemaakt. Destijds was de conclusie dat de overstap op nascheiding zou leiden tot een substantiële toename van de jaarlijkse kosten. De situatie is inmiddels gewijzigd. Uit het geactualiseerde onderzoek dat KplusV heeft uitgevoerd (bijlage 3) blijkt dat het verschil tussen bronscheiding en nascheiding op de aspecten duurzaamheid en kosten nu beperkt is. Gelet hierop acht het college van B&W het aspect dienstverlening doorslaggevend.

Doel

Het uitbrengen van een zienswijze op de afweging tussen bronscheiding of nascheiding van PMD ten behoeve van besluitvorming door het algemeen bestuur van de regio G&V op 27 juni 2024. 1

Argumenten

1.1 De regio G&V heeft met de gemeenteraden afgesproken dat begin 2024 opnieuw een afweging zou worden gemaakt inzake de keuze tussen bronscheiding en nascheiding van PMD. Bij het opstellen van de Grondstoffenvisie 2021 is de gemeenteraad geconsulteerd over de visie zelf en over de keuze tussen bronscheiding en nascheiding van PMD. Destijds is besloten het systeem van bronscheiding voort te zetten. Afgesproken werd dat deze afweging begin 2024 opnieuw gemaakt zou worden. 1.2 De regio G&V geeft in de aanbiedingsbrief geen richting aan Het algemeen bestuur geeft geen richting mee in de brief, maar wacht de zienswijzen van de verschillende regiogemeenten af. Daarbij geeft het algemeen bestuur aan dat bij de te maken afweging de aspecten dienstverlening, duurzaamheid en kosten een centrale rol spelen. 1.3 Het kostenverschil tussen bronscheiding en nascheiding is beperkt In 2021 waren de financiële implicaties van een overstap van bron- naar nascheiding nog fors. Volgens de huidige inzichten zijn de financiële implicaties beperkt. De meerkosten van nascheiding zijn, ten opzichte van bronscheiding, beperkt tot ongeveer € 0,20 per persoon per maand, wat neerkomt op € 2,40 per jaar voor een eenpersoonshuishouden. Dit is ongeveer 1% van de afvalstoffenheffing van € 239,- per jaar voor een eenpersoonshuishouden.

Ook de overstapkosten zijn op basis van huidige inzichten beperkt, namelijk eenmalig 3 euro per persoon, dat is eenmalig bijna 1,5% van de jaarlijkse afvalstoffenheffing. 1.4 Op het vlak van duurzaamheid is het verschil tussen bronscheiding en nascheiding klein. Wel zijn bij nascheiding, meer dan bij bronscheiding, technologische ontwikkelingen en verbeteringen te verwachten Wat betreft duurzaamheid is het verschil tussen bronscheiding en nascheiding klein, net als drie jaar geleden. De echte duurzaamheidswinst op verpakkingsmateriaal is te behalen door een beter ontwerp door de producent, niet door een andere manier van inzamelen. Dit is in lijn met de door Hilversum in 2021 bij de ALV VNG ingediende motie Stop met sturen aan de achterkant, aangenomen met een 99% meerderheid. In de motie wordt het Rijk opgeroepen om werk te maken van de uitbreiding van producentenverantwoordelijkheid, een geluid dat de VNG sindsdien structureel uitdraagt richting het Rijk. Kortom, de bron van het afvalprobleem ligt bij de producenten en niet bij consumenten. Verder zijn bij nascheiding technologische ontwikkelingen en verbeteringen te verwachten. Bij bronscheiding zijn dergelijke technologische ontwikkelingen en verbeteringen niet te verwachten. 1.5 Nascheiding leidt tot verbetering van de dienstverlening De dienstverlening voor bewoners verbetert aanmerkelijk bij de keuze voor nascheiding.

Bewoners hoeven dan immers een kliko minder in de tuin te zetten en/of geen zak PMD-afval meer apart te houden in hun keuken of op hun balkon. Nu gaat het om vier kliko’s bij woningen met een tuin en dat kan dan terug naar drie exemplaren. Dat maakt in kleine tuinen wezenlijk verschil.

Kanttekeningen

1.1 De gemeenteraad spreekt met de zienswijze de voorkeur uit voor nascheiding. Op basis van de zienswijzen van alle gemeenten neemt het algemeen bestuur op 27 juni 2024 een besluit. De zienswijzen van de regiogemeenten laten naar verwachting een diffuus beeld zien. 1.2 De keuze tussen bronscheiding en nascheiding is mede gebaseerd op een kostenraming. Er is een keuze tussen bronscheiding en nascheiding nodig, om de aanbesteding te kunnen starten. Deze keuze is gebaseerd op een afweging van dienstverlening, duurzaamheid en kosten, waarbij de factor kosten een raming betreft, op basis van de huidige inzichten. De exacte kosten worden bepaald door de uitkomst van de aanbesteding, die de regio halverwege 2024 gaat starten. 2

1.3 Het Rijk kan de wet en regelingen rondom PMD-inzameling in de toekomst gaan wijzigen. Gemeenten hebben de wettelijke taak om zorg te dragen voor inzameling en verwerking van het huishoudelijk afval. Wat betreft PMD-inzameling zijn er nu twee manieren om dat te doen; bronscheiding en nascheiding. Het is in theorie mogelijk dat het Rijk dit in de toekomst gaat veranderen en zelf een keuze maakt, waar gemeenten verplicht aan moeten voldoen. De kans dat bronscheiding landelijk verplicht wordt achten we klein, omdat dit met name in gebieden met veel hoogbouw niet zo goed werkt.

Financiën, middelen & capaciteit

De financiële effecten van het door de regio te nemen besluiten worden te zijner tijd verwerkt in de Regiobegroting 2026. Volgens de huidige inzichten zijn de financiële implicaties beperkt. De kosten worden gedekt door de afvalstoffenheffing. De meerkosten van nascheiding zijn, ten opzichte van bronscheiding, beperkt tot ongeveer € 0,20 per persoon per maand, wat neerkomt op € 2,40 per jaar voor een eenpersoonshuishouden. Dit is ongeveer 1% van de afvalstoffenheffing van € 239,- per jaar voor een eenpersoonshuishouden. Ook de overstapkosten zijn op basis van huidige inzichten beperkt, namelijk eenmalig 3 euro per persoon, dat is eenmalig bijna 1,5% van de jaarlijkse afvalstoffenheffing.

Uitvoering

De zienswijze van de gemeenteraad wordt direct na de raadsvergadering van 15 mei 2024 kenbaar gemaakt aan de regio. In de aanbiedingsbrief verzoekt de regio om de zienswijze uiterlijk 10 mei 2024 in te dienen. Afgesproken is dat de regio de zienswijze van de gemeenteraad van Hilversum, gelet op de raadsplanning, direct na de raadsververgadering van 15 mei 2024 ontvangt. Op basis van de zienswijzen van de regiogemeenten zal het algemeen bestuur van de regio Gooi en Vechtstreek op 27 juni 2024 een besluit nemen over de toekomstige wijze van inzamelen van PMD. Vervolgens wordt de aanbesteding opgestart. De nieuwe contractperiode start per 1 januari 2026. Burgemeester en wethouders van Hilversum, de gemeentesecretaris,

19 maart 2024 de burgemeester,

mr. C.P. Torres Barrera

dr. ir. G.M. van den Top

Bijlagen 1. 2. 3. 4. 5.

Aanbiedingsbrief regio G&V Memo regio G&V Rapport KplusV Zienswijze Besluit Raad

3