Verslag commissie Zorg, Welzijn en Samenleving d.d. 28 september 2022

VERSLAG

Vergadering Raadscommissie Zorg, Welzijn en Samenleving Dudokkamer 28 september 2022

1

Index verslag vergadering raadscommissie Zorg, Welzijn en Samenleving woensdag 28 september 2022 Algemeen 1.

Opening en vaststellen agenda

3

2.

Mededelingen van de voorzitter

3

3.

3

4.

Mededelingen en toezeggingen van wethouder Van Voorden (inclusief de mededelingen inzake regionale aangelegenheden) Beeldvorming Visievorming sociaal domein

5.

Oordeelsvorming visievorming sociaal domein

6

3

2

RAADSCOMMISSIE ZORG, WELZIJN EN SAMENLEVING WOENSDAG 28 SEPTEMBER 2022 Locatie: Dudokkamer. Voorzitter: mw. F.F. van Drooge. Griffier: dhr. M.N. Bouw. Aanwezigen bij aanvang: fracties: Hart voor Hilversum: mw. M. Boukhriss; D66: mw. V. Wesselink; VVD: dhr. F.R. Reijmerink; GroenLinks: dhr. S.J. Hexspoor; CDA: dhr. G.J. Postma; Democraten Hilversum: mw. A. van de Beek; PvdA: dhr. C. Bakker; SP: mw. B. Verweij; ChristenUnie: mw. G. Potters-Blijdorp; BVNL: --. College: dhr. N.G.T. van Voorden, wethouder. 1. Vaststellen agenda (0.0) De voorzitter opent de commissievergadering en heet iedereen welkom. De agenda wordt ongewijzigd vastgesteld. 2. Mededelingen van de voorzitter (0.0) Er zijn geen mededelingen. 3.

Mededelingen en toezeggingen wethouder Van Voorden (inclusief de mededelingen inzake regionale aangelegenheden)(0.0) Er zijn geen mededelingen. 4. Beeldvorming visievorming sociaal domein (0.1) Woordvoerders: fracties: Hart voor Hilversum: mw. M. Boukhriss; D66: mw. V. Wesselink; VVD: dhr. F.R. Reijmerink; GroenLinks: dhr. S.J. Hexspoor; CDA: dhr. G.J. Postma; Democraten Hilversum: mw. A. van de Beek; PvdA: dhr. C. Bakker; SP: mw. B. Verweij; ChristenUnie: mw. G. Potters-Blijdorp; BVNL: --. College: dhr. N.G.T. van Voorden, wethouder. Ambtelijke ondersteuning: mw. K. Nieuwenhuis. De voorzitter: merkt op dat de aanleiding van agendering is dat het college graag in samenspraak met de raad een overkoepelende visie op het sociaal domein wil ontwikkelen; geeft aan dat het doel vanavond is om het college te adviseren over de voorgestelde route naar de visie en de contouren; stelt voor de vragen dan ook over de route te stellen en niet over de visie zelf.

Democraten Hilversum: vraagt de wethouder iets meer over de contouren te vertellen en of het een grote of kleine visie wordt; wethouder Van Voorden vertelt dat de contour inhoudt hoe de gemeente tot een goede en compacte visie komt, waarmee zij uit de voeten kan; de voorgestelde route is allereerst het organiseren van een beeldvormende sessie, waarna gezamenlijk wordt doorgedacht over de visie en vervolgens het komen tot beleid; de visie is de opmaat naar de beleidsnota’s, zoals over jeugd, waarin de echte doelen staan. GroenLinks: informeert naar het tijdpad voor de visie; wethouder Van Voorden hoopt de visie in maart 2023 te kunnen laten vaststellen en die geldt dan tot 2030.

3

Hart voor Hilversum: informeert naar ruimte bij voortschrijdend inzicht om toch vastgesteld beleid en lopende actieplannen in lijn te brengen met de nieuwe visie; wethouder Van Voorden pakt aflopende nota’s als eerste op, maar vindt het niet verstandig om staande en lopende programma’s open te breken; hij is echter ook niet blind voor ontwikkelingen; de VVD is benieuwd wat de niet aflopende beleidskaders zijn; mevrouw Nieuwenhuis noemt in dat verband nota’s die juist wel aflopen, namelijk de educatieve agenda, die volgend jaar wel wordt geactualiseerd; nota’s over jeugd en minima, Wmo en welzijn.

De PvdA: denkt dat visievorming naast een goede analyse van maatschappelijke ontwikkeling ook zou moeten starten met een evaluatie van het huidige document en vraagt of de wethouder dat van plan is en met wie die dat gaat doen; wethouder Van Voorden antwoordt dat een evaluatie heeft plaatsgevonden op de beleidsnota’s, maar wil geen evaluatie op de huidige visie doen, wat onnodige vertraging zou opleveren; de SP vraagt om de evaluaties bij de vervolgstukken aan te leveren; wethouder Van Voorden stuurt die na en zegt toe daarvan een dossier te maken; de SP wenst ook te beschikken over recente statistieken, zoals over wachtlijsten; wethouder Van Voorden wil bij visievorming niet al te veel naar de uitvoering gaan; de SP vraagt hoe de raad dan een beeld kan krijgen van de grootte van de visie; wethouder Van Voorden meent dat de raad kan kijken naar maatschappelijke trends/ontwikkelingen, waarover ook cijfers worden aangeleverd; de SP vraagt of de raad zijn informatiebehoefte bij de wethouder kan deponeren; volgens de voorzitter kan dat altijd; wethouder Van Voorden vraagt om daarmee terughoudend te zijn vanwege de benodigde capaciteit. D66: -

vraagt of raadsleden bij de beeldvormende sessie in november nog hun wensen duidelijk kunnen maken; wethouder Van Voorden zegt van wel, die sessie is vooral om opgaven en trends duidelijk te maken.

De ChristenUnie: wil weten of de mensen op de werkvloer al zijn meegenomen bij de visie en waarom de Adviesraad Sociaal Domein (ASD) pas later wordt ingeschakeld; wethouder Van Voorden heeft zaken heel breed afgestemd, ook met zijn collega-wethouders; de voortgang moet erin blijven; bij de evaluatie Wmo en jeugd is de input van consulenten opgehaald; de ASD is betrokken en daarmee is afgestemd. De SP: stelt de vraag waarom is gekozen voor een ruime visie op het sociaal domein; wethouder Van Voorden ziet dat steeds meer ontwikkelingen zich breed in de samenleving afspelen; onderwijs is een vindplaats en gezondheid, sport en welzijn zijn thema’s; de visie smaller trekken heeft niet zijn voorkeur; vraagt of de wethouder ook alle budgetten wil samenvoegen; wethouder Van Voorden vindt dat nog te prematuur. De VVD: is benieuwd of één beeldvormende sessie voldoende zal zijn en of de wethouder extra tijd voor visievorming wil uittrekken; wethouder Van Voorden kondigt na de beeldvormende sessie commissiebijeenkomsten aan waarin input wordt opgehaald en die hij interactief wil houden, waarbij men met elkaar van gedachten kan wisselen voor een visiedocument voor te leggen; als meer tijd nodig is komt hij naar de commissie terug.

4

De PvdA: vraagt of de resultaten van de tevredenheidsonderzoeken in de visie worden verwerkt; wethouder Van Voorden antwoordt dat die resultaten in de beleidsnota Wmo en jeugd worden verwerkt. Hart voor Hilversum: informeert of veel van het actieplan ‘Samen is leuker’ gebruik is gemaakt, omdat dat zal worden uitgebreid; wethouder Van Voorden denkt dat het twee jaar geleden opgepakte actieplan een boost moet krijgen, wat ook in het coalitieakkoord staat; informeert welke opleidingsprogramma’s, vermeld in bijlage 1, worden verbreed en uitgebreid; wethouder Van Voorden antwoordt dat dat nog niet bekend is en komt in de beeldvormende sessie daarop terug. De SP: vraagt of de wethouder bereid is om verschillende beleidsstukken – economische visie op zorg, jong in Hilversum, inkoop in het sociaal domein, bescherming en opvang, de lokale inclusie agenda – toe te voegen aan het lijstje van stukken die hij relevant vindt; wethouder Van Voorden zegt toe die aan het dossier toe te voegen en een map daarvan te maken, maar de vraag is om die te behandelen in de beeldvormende sessie; D66 vraagt waarom beschermd wonen en maatschappelijke opvang niet zijn toegevoegd; wethouder Van Voorden gaat het om visiestukken en geen uitvoeringsagenda’s.

De PvdA: vraagt of de wethouder de ervaringen en meningen van de organisaties die werken in het sociaal domein zal verzamelen; wethouder Van Voorden doet dat continu, maar zij hebben geen formele positie in het proces; vraagt hoe de raad dan inzicht kan krijgen in wat het veld belangrijk vindt, hoe komt de opbrengst van gesprekken naar de raad toe; wethouder Van Voorden komt daarop in de beeldvormende sessie terug en zegt toe daarover na te denken. Het CDA: informeert hoe de wethouder de actualiteit wil betrekken bij het tot stand brengen van de visie; wethouder Van Voorden maakt de visie vanwege de actualiteit; in het integraal zorgakkoord staan heel veel trends en ontwikkelingen en hij raadt aan dat document te lezen; ook geeft de hervormingsagenda jeugd trends weer; vraagt de genoemde documenten met de commissie te delen; wethouder Van Voorden kan tijdens de beeldvormende sessie aandacht geven aan de actuele stand van zaken; Democraten Hilversum vraagt of de visie op het sociaal domein kan conflicteren met de omgevingsvisie; wethouder Van Voorden zegt van niet, beide visies worden op elkaar afgestemd.

De SP: wenst over een overzicht te beschikken van partners waarmee de gemeente samenwerkt en vraagt of er afspraken daarmee zijn waarbij er geen keuze is; mevrouw Nieuwenhuis kan die afspraken op hoofdlijnen aangeven; wethouder Van Voorden zegt toe die hoofdlijnen in de beeldvormende sessie te verwerken; kan zich voorstellen mandaten aan de regio inzichtelijk te maken; wethouder Van Voorden kan dat ook op hoofdlijnen duiden; als iets conflicteert met de eigen visie zal hij dat melden; op zaken die vastlopen of op welk gebied later nog een evaluatie moet plaatsvinden komt hij nog terug. De PvdA: vraagt of het kan zijn dat de visie niet aansluit bij het coalitieakkoord en wil weten wat er dan gebeurt; wethouder Van Voorden noemt de grote thema’s eenzaamheidsbestrijding en de

5

-

onderlinge verbondenheid vergroten; hij kan zich niet voorstellen dat iemand daarop tegen kan zijn; wijst erop dat uit het veld verrassende inzichten kunnen komen; wethouder Van Voorden zal die dan bekijken.

5. Oordeelsvorming visievorming sociaal domein (0.37) Woordvoerders: fracties: Hart voor Hilversum: mw. M. Boukhriss; D66: mw. V. Wesselink; VVD: dhr. F.R. Reijmerink; GroenLinks: dhr. S.J. Hexspoor; CDA: dhr. G.J. Postma; Democraten Hilversum: mw. A. van de Beek; PvdA: dhr. C. Bakker; SP: mw. B. Verweij; ChristenUnie: mw. G. Potters-Blijdorp; BVNL: --. College: dhr. N.G.T. van Voorden, wethouder. Ambtelijke ondersteuning: mw. K. Nieuwenhuis. De SP: vindt dat de visie moet aansluiten bij alles wat de gemeente moet doen en de financiële werkelijkheid; zij ziet financiële beeldvorming graag op een handige manier aan het stuk toegevoegd; raadt de commissieleden aan het VNG-stuk ‘Harmonie in het sociaal domein’ te lezen, met heel veel handvatten om na te denken over een visie; wil terugzien hoe de gemeente wenst om te gaan met prioritering; denkt dat de scope ruim is en nauwer kan en is bezorgd dat alle budgetten op één grote hoop geveegd worden; vindt het van belang om voor de beeldvormende sessie beeldvorming en de visie van partijen waarmee de gemeente samenwerkt op tafel te hebben; twijfelt aan het kunnen halen van de route, omdat nog veel beelden gevormd moeten worden en keuzes gemaakt moeten worden; vraagt aandacht voor het minimabeleid.

Hart voor Hilversum: vindt het belangrijk in de nieuwe visie beter en doelgerichter te kunnen kijken naar wat past en nodig is in welke wijk; stelt dat basisvoorzieningen voor iedereen helder en toegankelijk moeten zijn; iedereen moet geholpen worden en kunnen meedoen. GroenLinks: wil evenals de wethouder breed kijken; qua scope voor de visie is het de vraag of die per thema bekeken moet worden of dat er één hoofdvraag te beantwoorden is: hoe zorgen we voor bestaanszekerheid voor iedereen, gezien de middelen, mogelijkheden en uitdagingen; erkent dat partners in de samenleving handen en voeten aan de visie moeten geven; hun betrokkenheid bij de visie is dus erg belangrijk; staat het maken van scherpe keuzen en het benoemen van drie pijlers voor; raadt aan om aan te sluiten bij landelijk beleid: het integraal zorgakkoord en het preventieakkoord; wil een toekomstperspectief formulieren op de groeiende druk op de zorg.

De ChristenUnie: stelt dat filosoferen over een visie niet te lang moet duren en schrikt van bijlage 2, waarin veel onzekerheden zijn genoemd; daarnaar zou nu al gekeken moeten worden; vindt goede dienstverlening essentieel, met als uitgangspunt vertrouwen in de inwoner; belangrijker is dat de inwoner weer vertrouwen in de dienstverlening krijgt en dat die effectief wordt ingezet; is van mening dat het speerpunt blijft dat de inwoner centraal staat, maar zij wil zich niet vastpinnen op alleen maar buurtgericht denken, wat voor sommige hulpvragers te weinig is; wil in een vorm van participatie diaconieën en maatschappelijke netwerken meenemen.

6

D66: -

denkt ook dat de route krap is en kijkt uit naar de beeldvormende sessie; is blij met het toevoegen van genoemde stukken; kan zich vinden in het schrappen van het coalitieakkoord uit het stuk.

De VVD: staat achter het starten met de visie en vindt het belangrijk dat de visie niet onder te grote druk tot stand komt; roept de commissieleden op voor het maken van de visie punten aan het college mee te geven; mist de onderwerpen sport en bewegen en wil de koppeling daarmee maken in de visie op het sociaal domein. Democraten Hilversum: noemt de route vrij compact en over een kort tijdsbestek lopen; als men er niet uitkomt wil zij die iets langer maken; herkent in de contouren punten waarvoor Democraten Hilversum ook staat; ziet als kernbegrippen voor de visie eigen kracht, preventie, meedoen, ontwikkelen en ondersteunen; kan zich vinden in een compacte visie voor veel beleidsterreinen met een brede scope; mist het aspect van kostenbeheersbaarheid nog, omdat de kosten voor de zorg uit de hand lopen; vindt ook het uitgangspunt dat goede zorg zo zwaar als nodig is, maar het liefst zo licht mogelijk. Het CDA: vindt de brede scope mooi en wil ook een compacte visie; kan zich vinden in de routekaart en wil ook kijken wat er landelijk gebeurt; ook lokaal zijn er ontwikkelingen, bijvoorbeeld de 30% minder ziekenhuisbeddencapaciteit, wat iets zal betekenen voor de Wmo.

De PvdA: stelt dat het voorstel een nogal intern gerichte indruk maakt; is van mening dat een nieuwe visie voortbouwt op het goede uit de oude visie en verbeteringen aanbrengt op die punten waar de oude visie minder goed was; de fractie vraagt daarom om de toezegging van een evaluatie van de oude visie; is uit evaluaties en wetenschappelijk onderzoek gebleken dat eigen kracht en zelfredzaamheid veel minder aanwezig zijn dan beleidsmakers veronderstellen en wensen; dergelijke onderzoeken, onder andere van het SCP, ontbreken en dat vindt de fractie niet goed; daarom wordt gevraagd om de toezegging deze onderzoeken alsnog toe te voegen; vindt het belangrijk informatie uit klanttevredenheidsonderzoeken te verzamelen en in de visie te verwerken; wensen en bedenkingen van klanten zouden goed in de visie verwerkt moeten worden; daarop vraagt de fractie eveneens een toezegging; vindt de route om in maart 2023 een nieuwe visie vast te stellen te ambitieus en niet haalbaar; het verzamelen van belangrijke basisinformatie vraagt namelijk tijd.

Wethouder Van Voorden: denkt dat de commissie alle ruimte krijgt om een goed gesprek te kunnen voeren; als extra tijd nodig is komt hij bij de commissie terug; gaat ook nadenken over het vragen van input van externe partijen; zal tijdens de beeldvormende sessie het begrippenkader toelichten; geeft aan dat klanttevredenheidsonderzoeken vooral plaatsvinden bij de beleidsnota’s Wmo en jeugd en niet bij de visie; de visie gaat over kernwaarden; komt nog te spreken over de gewenste opbrengst; heeft met het stuk de intentie om verhalen te vertellen en verbinding met de samenleving te zoeken; waar is het sociaal domein van; dat zorgt voor focus.

7

Debat Democraten Hilversum: ziet in de oplegger dat al wel op de inhoud wordt ingegaan; wethouder Van Voorden neemt trends mee als die nog zouden ontbreken; ontbrekende trends kunnen hem nog toegemaild worden. De SP: vraagt overeenstemming te bereiken over definities, zodat allen hetzelfde beeld voor ogen hebben; wethouder Van Voorden vindt dat een goede suggestie en zegt toe een begrippenlijst toe te sturen; duidelijk wordt gemaakt wat het eindproduct moet zijn waarop de commissie kan reageren. De PvdA: vraagt wat de wethouder bedoelt met ‘verhalen vertellen op grond van de visie’; wethouder Van Voorden wil een gezamenlijk verhaal vertellen over wat belangrijk is voor zorg, welzijnswerk en jeugdhulp; daarop wil hij een visie ontwikkelen; uitvoeringsprogramma’s volgen later.

De SP: vraagt of de commissieleden eventueel bereid zijn om een noodgreep te doen; Hart voor Hilversum komt daarop later terug; Democraten Hilversum herinnert aan de coronaperiode waarin de gemeente noodgrepen heeft gedaan, is afgeweken van beleid en ergens anders mee aan de slag is gegaan; GroenLinks merkt op dat de raad het erover moet hebben als de visie wordt doorkruist en waaraan dan de voorkeur moet worden gegeven; dat is afhankelijk van de situatie en het dilemma; wijst op het uitgangspunt dat wanneer ‘we toe zijn aan herziening we deze in lijn brengen met de nieuwe visie’; wethouder Van Voorden heeft toegezegd in de beeldvormende sessie terug te komen op de kaders en wil nu daarop geen keuzes maken; Democraten Hilversum erkent dat trends heftig onderhevig aan de actualiteit, zoals een personeelscrisis en energiecrisis; als een visie tot 2030 geldt zal die soms aan de actualiteit aangepast moeten worden. Democraten Hilversum: vraagt wat de ChristenUnie bedoelt met het betrekken van diaconieën; de ChristenUnie ziet dat in het sociaal domein heel veel van vrijwilligers wordt gevraagd, maar in Hilversum er ook een groot diaconaal netwerk is, dat kan meeparticiperen omdat er zoveel wordt gevraagd.

De SP: vraagt of het netwerk van samenwerkende islamitische organisaties ook meegenomen kan worden; de ChristenUnie vindt dat ook; wil weten wat Democraten Hilversum in de visie terug wil zien over uit de hand lopende zorgkosten; Democraten Hilversum wil in de visie eerst zien waar de gemeente Hilversum voor staat; volgens haar is dat voor een betrouwbare uitvoering van het sociaal domein; in de visie komen thematische dingen naar voren, waaronder kostenbeheersbaarheid; vanwege de vergrijzing moet er ergens prioritering en netwerken plaatsvinden; kostenbeheersing neemt zij daarin mee. Hart voor Hilversum: vraagt of Democraten Hilversum het idee heeft dat netwerken al gebeurt; Democraten Hilversum antwoordt dat er heel veel initiatieven en activiteiten zijn die gebeuren door mantelzorgers en diaconieën, die in de toekomst uitgebreid kunnen worden. Advisering aan het college De SP: verzoekt het college scenario’s/opties van scopes te maken; wethouder Van Voorden neemt dat punt mee;

8

-

vraagt wanneer wordt besloten dat iets geen crisis meer is, maar een realiteit, gezien de trend van crisismaatregelen; wethouder Van Voorden neemt geen apart thema als crisis mee.

Wethouder Van Voorden: stopt alle relevante stukken over visievorming op het sociaal domein in een map voor de commissieleden; De voorzitter sluit de vergadering om 21.53 uur. Aldus vastgesteld in de raadsvergadering van 26 oktober 2022. De griffier,

De voorzitter,

B. van ’t Westeinde

G.M. van den Top

9