Vastgesteld en getekend verslag raadsvergadering d.d. 6 maart 2024

De vraag gaat niet zozeer over het bewoners op kosten jagen, omdat gemaakte kosten betaald moeten worden. De vraag is veeleer wie die kosten gaat betalen: degenen die grof vuil aanbieden of alle inwoners. Verslag raadsvergadering 6 maart 2024

36

Mevrouw DURLACHER gaat op die informatie wachten en houdt de motie aan. 17.

MOTIE M 24-35 ‘HUIZEN VOL WATER’ EN MOTIE M 24-42 ‘ACTIE TEGEN WATEROVERLAST STIJGEND GRONDWATER’ “De raad van de gemeente Hilversum bijeen op 6 maart; constaterende dat; • vele woningen water in hun kelders hebben eerst tot hun voeten, toen tot enkels en nu staat het aan de knieën; • de gemeente aangeeft dat bewoners zelf verantwoordelijk zijn; • de wateroverlast leidt tot stress en ongezonde leefomstandigheden; is van mening dat: de situatie onwenselijk is in onze gemeente; inwoners niet gaan over waterschap beleid, ateropslag of andere water gerelateerde zaken, zodat ze ook echt zelf die verantwoordelijkheid kunnen nemen; verzoekt het college, • in gesprek te gaan met waterbeheerders en te horen wat de oorzaken zijn en eventuele oplossingen voor inwoners; • hun situatie te erkennen. Dit terug te koppelen aan de raad.” (Motie M 24-35 van Hart voor Hilversum) “De gemeenteraad van Hilversum, in vergadering bijeen op woensdag 6 maart 2024; constaterende dat: overvloedige regenval tot een hoger grondwaterpeil en navenante wateroverlast leidt in sommige delen van Hilversum; -

artikel 2.16 lid 1 sub a onder 2 Omgevingswet (voorheen artikel 3.6 van de Waterwet) de gemeente zorg oplegt voor het in het openbaar gemeentelijke gebied treffen van maatregelen om structureel nadelige gevolgen van de grondwaterstand voor de aan de grond gegeven bestemming zoveel mogelijk te voorkomen of te beperken, voor zover het treffen van die maatregelen doelmatig is en niet tot de zorg van de beheerder of de provincie behoort;

-

in vaste jurisprudentie is bepaald dat de eigenaar zelf verantwoordelijk is voor de wering van grondwater op eigen grond in, onder en om zijn woning, voor zover redelijkerwijs van hem kan worden verwacht;

-

in het Gemeentelijk Watermanagementplan 2021-2026 (GWP, pag. 29) al wordt gesproken over mogelijk stijgende grondwaterstanden, met name in Hilversum-Oost; in voornoemd GWP is opgenomen dat de gemeente naar aanleiding van meldingen van overlast het initiatief neemt om de overlast te onderzoeken; in het GWP is opgenomen dat de gemeente bij grondwateroverlast op particulier terrein overtollig grondwater in ontvangst neemt als er door structureel hoge grondwaterstanden problemen ontstaan; overwegende dat: Hilversum een gemeente is met oog voor wensen en behoeftes van Hilversummers en een leefbare en veilige stad wil zijn; -

woningen in Hilversum Oost en Zuidoost al enige tijd kampen met water in kelders of kruipruimtes door stijgend grondwater bij extreme regenval;

Verslag raadsvergadering 6 maart 2024

37

-

hulpkreten door gedupeerde inwoners door de gemeente terzijde zijn geschoven als zijnde voor de eigen verantwoordelijkheid van de melders;

-

de fracties van Democraten Hilversum en Hart voor Hilversum eerder vragen over deze wateroverlast hebben gesteld;

- de gemeente deze wateroverlast erkent; lozing van water op straat, afkomstig uit kelders, door de gemeente gedoogd wordt; doelmatige communicatie een constructieve impact heeft op mogelijke oplossingsrichtingen; draagt het college op: de wateroverlast als gevolg van hoge grondwaterstanden te onderzoeken en pandeigenaren actief te informeren over maatregelen die ze zelf geacht worden te nemen; -

te onderzoeken welke maatregelen de gemeente zelf kan en wellicht gehouden is te nemen om wateroverlast in de komende jaren te voorkomen;

-

de raad in het vierde kwartaal van 2024 te informeren over de uitkomsten van dit onderzoek, inclusief een analyse in hoeverre de gemelde problemen structureel dan wel incidenteel van aard zijn;

-

te onderzoeken op welke manier bewoners van Oost snel kunnen worden geholpen;

-

informatie over dit probleem op de gemeentelijke website inhoudelijk te verbeteren en up to date te houden;

en gaat over tot de orde van de dag.” (Motie M 24-42 van Democraten Hilversum, de ChristenUnie, de PvdA en D66) (De beide moties worden gezamenlijk behandeld.) Mevrouw DE JONG-SCHRIJVERS weet dat veel inwoners last hebben van water in hun kelder, waarover Hart voor Hilversum zich zorgen maakt. Mogelijk kan de gemeente deze inwoners helpen. Het water stond eerst aan hun voeten, later tot aan hun knieën en zij wil dat niet tot aan hun lippen laten komen. Mevrouw JANSSON deelt de zorg van mevrouw De Jong. Zij houdt haar betoog ook namens de PvdA, D66 en de ChristenUnie. De afgelopen maanden heeft het veel geregend. Normaal gesproken zakt het water in zandgronden makkelijk weg. Omdat het zo hard regent, stijgt nu het grondwater. In Hilversum-Oost hebben inwoners dat gemerkt. Het is afschuwelijk als de kelder of kruipruimte van je huis onder water komt te staan. Het is dan redden wat er te redden valt en letterlijk dweilen met de kraan open. Dat mensen met de handen in het haar zitten als ze hun spullen zien ronddobberen begrijpt zij. Wegpompen helpt niet, het water komt gewoon weer terug. Daarom hebben de fracties van Hart voor Hilversum en Democraten Hilversum hier al eerder vragen over gesteld. Als men in de materie duikt, is al gauw te zien dat pandeigenaren zelf verantwoordelijk zijn. Niemand zit op deze ellende te wachten. Het komt onverwacht.

Naast de materiële schade en emotionele druk is er voor deze mensen ook een financiële schadepost. Zij leeft dan ook mee met de getroffen bewoners en hoopt echt snel op drogere tijden. Volgens het gemeentelijk watermanagementplan heeft de gemeente pas een actieve zorgplicht als stijgend grondwater een structureel probleem wordt. Zij vraagt hoe de gemeente zich nu al als een zorgzame overheid kan opstellen. Het gaat er niet om de verantwoordelijkheid over te nemen van bewoners, maar wel om constructief en oplossingsgericht mee te denken. Het gaat ook om een luisterend oor voor al die ellende bieden en een proactieve houding aannemen, evenals voorbereid zijn op komende hoge grondwaterstanden.

Verslag raadsvergadering 6 maart 2024

38

In het gemeentelijke watermanagementplan las zij dat communicatie met bewoners, bedrijven en andere beheerders een speerpunt is. Ook las zij dat inzicht in de toestand en werking van de waterhuishouding nodig is en dat het college het belangrijk vindt te onderzoeken hoe dit in de praktijk gaat. Daarom hebben genoemde vier partijen een motie opgesteld, waarin het college wordt gevraagd om de overlast als gevolg van hoge grondwaterstanden te onderzoeken, dus een inventarisatie. Ook is de vraag pandeigenaren actief te informeren over maatregelen die ze zelf geacht worden te nemen en te onderzoeken welke maatregelen de gemeente zelf kan en wellicht gehouden is te nemen. Zij hoort graag in het vierde kwartaal van dit jaar wat de uitslag daarvan is. Vervolgens stelt zij het op prijs als het college zijn zorgzaamheid toont door te onderzoeken op welke manier bewoners van Oost snel geholpen kunnen worden. De informatie op de gemeentelijke website is verbeterd en zij is dan ook zeker verheugd met het bericht daarop. De heer NANNINGA benadrukt hoe ongelooflijk veel regen er de afgelopen maanden is gevallen, wat heel uitzonderlijk was. Het KNMI bevestigde dat ook. Waarschijnlijk zullen de waterbeheerders dat ook bevestigen. Voor dit soort extremen kan men dan niet verwachten dat de gemeente alle problemen van inwoners gaat oplossen.

Het drooghouden van kelders kost de gemeenschap te veel geld. De gemeente heeft wel een heel belangrijke functie in het ontvangen en behandelen van meldingen. Daarbinnen hoort ook het goed informeren van en communiceren met inwoners. Als raadslid vindt hij het na deze periode belangrijk om te weten wat de hoge grondwaterstanden waren, waar er meldingen zijn geweest van wateroverlast en op welke manier deze meldingen zijn afgehandeld. Het is te verwachten dat dit soort extremen vaker zal voorkomen. De regen van de afgelopen maanden is een goede stresstest voor het grondwatersysteem. Daarom wil hij weten hoe dat systeem deze test heeft doorstaan en waar de zwakke plekken zitten. Daarnaast is het de vraag of deze situatie incidenteel was of in de toekomst structureler gaat worden. Ook wil hij weten hoe de gemeente daar dan mee omgaat. Daarom heeft hij de motie mede ingediend. De heer DEEN beaamt dat het een extreem natte winter was. Men gaat naar een periode toe van steeds meer droogte en steeds meer extreme neerslag. Er is ook onduidelijkheid. Inwoners staan aan de lat voor het waterschapsbeleid, gezien de waterschapsverkiezingen. Hij snapt de intentie van de motie, maar zal die niet steunen. De wethouder doet ook heel veel en onderneemt veel activiteiten om er strak op te zitten.

De heer SCHEEPERS (wethouder) onderkent dat het heel vervelend is als je kelder onder water staat, ook al ben je er misschien volgens de Waterwet zelf verantwoordelijk voor. De oorzaak van de ondergelopen kelders is heel evident. Sinds het begin van de metingen in 1906 is deze winter de op een na natste winter ooit. De februarimaand staat in de top 5 van natste februarimaanden. Normaal valt er 73 mm in De Bilt in deze maand, nu was het 120 mm. In Noord-Holland viel er zelfs 150 mm en op sommige plekken 170 mm. Het zijn wel uitzonderlijke situaties waarvan nog niet bekend is of ze zich ook structureel gaan doorzetten in de toekomst. Bekend is dat er langere periodes van droogte komen, evenals dat er af en toe vaker intensieve buien voor gaan komen. De verwachting dat deze winters structureel gaan worden is er nog niet. De Waterwet is duidelijk wanneer er structureel iets gedaan moet worden. Die wet zegt dat er drie jaar achter elkaar voor meerdere weken sprake moet zijn van een dusdanig hoge grondwaterstand, dat het problemen oplevert. Dan moet de gemeente structureel iets gaan doen. Dit is de eerste keer dat het voorkomt en hij hoopt ook persoonlijk dat het hier voorlopig even bij blijft. De opdracht om de wateroverlast als gevolg van de hoge grondwaterstanden te onderzoeken vindt hij enigszins ingewikkeld. Dat gebeurt namelijk sowieso al doorlopend.

Dat is ook op artikel 41-vragen geantwoord. Het grondwater wordt doorlopend gemeten. Op de gemeentelijke website is daarnaast vermeld dat dat grondwater op verschillende punten in de stad wordt gemeten. Er is bovendien verwezen naar Open data Hilversum. Elke inwoner van Hilversum kan dus zien wat er op welke plek in de stad gemeten wordt. Verslag raadsvergadering 6 maart 2024

39

Wat betreft maatregelen doet de gemeente al wat zij kan. Momenteel pompen heel veel bewoners water uit hun kelders weg op de riolering. Formeel gezien mag dat niet, maar hij snapt heel goed dat zij het water heel snel uit hun huis willen hebben. Daarom staat de gemeente toe dat dat gebeurt. De gemalen draaien op volle toeren, om te zorgen dat al het water uit het systeem kan. Het probleem van HilversumOost is dat er geen oppervlaktewater is waar het overtollige water naartoe kan, zodat er heel veel spanning op het systeem zit. Daarnaast worden tunnels en ondergelopen viaducten leeggepompt en worden waar nodig extra rijplaten neergelegd om de doorgang te versoepelen. Met name in februari namen de problemen echt toe. De gemeente heeft toen ook heel veel vragen en telefoontjes gekregen. Op die basis is de informatievoorziening op de website aangevuld. Er zijn interviews aan verschillende kranten gegeven om te duiden waar het probleem vandaan komt, teneinde inwoners erop te wijzen wat ze zelf kunnen doen en wat de gemeente eraan doet. Hij heeft daarom erg veel moeite met de passage waarin staat dat hulpkreten van gedupeerde inwoners door de gemeente terzijde zijn geschoven als zijnde dat melders zelf verantwoordelijk zijn. De gemeente heeft heel veel telefoontjes ontvangen en heeft gedaan wat zij kon om iedereen zo goed mogelijk te woord te staan.

Dat is misschien niet overal gelukt, maar er is daaraan keihard gewerkt. Wat betreft motie M 24-42 voelt hij de problemen ook. Het college doet wat het kan en probeert daarover maximaal te informeren. De gemeente houdt de grondwaterstand altijd in de gaten. Als het nodig is wordt actie ondernomen. Het heeft eigenlijk niet zoveel zin om de raad in het najaar te informeren. Of problemen structureel zijn is pas over een aantal jaar bekend. Het gemeentelijk watermanagementplan stamt uit 2020 en wordt over een paar jaar vernieuwd. Dan is misschien wat meer over deze situatie bekend. Hij voelt de geest van de motie en het college voelt ook heel erg de urgentie van de inwoners, die met wateroverlast kampen. Wellicht is het toch raadzaam om te overwegen motie M 24-42 aan te houden. Het college blijft zaken in de gaten houden en zich maximaal inspannen om de overlast te beperken. Miljoenen kubieke meters water in de grond krijgt men niet weggepompt. Richting het nieuwe gemeentelijke watermanagementplan is beter bekend hoe het ervoor staat en op welke plekken problemen structureel zijn. Dan zijn echt maatregelen te nemen. Op dat moment spreekt het college weer met de raad. Mevrouw JANSSON verzoekt de voorzitter de vergadering te schorsen. Mevrouw DE JONG-SCHRIJVERS houdt motie M 24-35 aan, maar wil wel dat de wethouder aan de gedupeerden blijft denken.

De VOORZITTER schorst de vergadering om 23.24 uur. Schorsing. De VOORZITTER heropent de vergadering om 23.25 uur. Mevrouw JANSSON gaat mee met het voorstel van de wethouder om de onderzoeken, bevindingen en contacten mee te nemen naar het nieuwe watermanagementplan vanaf 2026. Nogmaals benadrukt zij de actuele situatie nog steeds heel ellendig te vinden en te hopen dat het college voort blijft gaan op de goede ingeslagen weg. 18.

MOTIE M 24-44 ‘ZIENSWIJZEPROCEDURE SPORTNOTA’ “De gemeenteraad van Hilversum bijeen op 6 maart 2024; kennisgenomen hebbend van de discussie tijdens het vragenuur 28 februari 2024; overweegt dat: er een nieuwe sportnota in de maak is;

Verslag raadsvergadering 6 maart 2024

40

-

Participatie en meedenken voor belanghebbenden waaronder zeker sportverenigingen van (meer)waarde is;

-

de portefeuillehouder heeft aangegeven dat er vormen van participatie zijn geweest om input op te halen voor de nieuwe sportnota en er een bijeenkomst wordt georganiseerd waarin de contouren van de sportnota aan belanghebbenden wordt gepresenteerd. Maar de nota niet aan belanghebbenden wordt verstrekt;

-

er raadsleden zijn die er belang aan hechten om reactie-input van belanghebbenden op concept sportnota te ontvangen; er geen schriftelijke zienswijze procedure voor de sportnota is opgenomen; draagt het college op: om een schriftelijke zienswijze procedure te starten om zienswijzen van belanghebbenden op de sportnota op te halen. Het college kan hier dan op gebruikelijke wijze mee omgaan en bij behandeling in de commissie en raad kan de gemeenteraad kennisnemen van de zienswijzen en reactie van het college en input desgewenst betrekken bij besluiten over de nieuwe sportnota; en gaat over tot de orde van de dag.” (Motie M 24-44 van de SP) De heer VONK kijkt reikhalzend naar de sportnota uit en vraagt daarover alle verenigingen hun mening te laten geven, ook de kleine verenigingen. Mevrouw VAN HUNNIK (wethouder) heeft dezelfde vraag recent in het vragenuur beantwoord en haar standpunt is sindsdien niet veranderd. Zij ontraadt daarom de motie, omdat er een uitgebreide participatieprocedure is gevolgd, die aan de raad bekend is gemaakt in mei 2023. Die omvatte geen zienswijzenrondje. Iedereen heeft zijn zegje kunnen doen. Er is een verenigingsmonitor gehouden. Ook waren er bijeenkomsten en enquêtes. Maatschappelijke organisaties en scholen zijn betrokken. Maandag 11 maart a.s. geeft zij een presentatie aan de sportverenigingen waarbij zij suggesties kunnen doen.

De raad kan daarvan kennis nemen in de beeldvormende sessie in april a.s. Zienswijzen betekenen ook vertraging tot het derde of vierde kwartaal van 2024, terwijl de raad wacht op de uitkomst van de sportnota. De heer VONK denkt niet dat uitstel nodig is, omdat het college gewoon stukken en de sportnota tegelijkertijd naar de raad en sportverenigingen kan sturen. Mevrouw VAN HUNNIK (wethouder) stelt dat het nog een keer laten meepraten van de verenigingen genoeg zou moeten zijn. De heer WESTERNENG steunt de motie niet, teneinde vertraging te voorkomen. Hij hoopt dat de wethouder met de besturen van verenigingen in gesprek is en blijft en vertrouwt daarop. Motie M 24-44 van de SP wordt via de stemapplicatie in stemming gebracht en met 11 tegen 24 stemmen verworpen, met de stemmen van D66, de SP, BVNL, de ChristenUnie en de PvdA voor. 19.

MOTIE 24-45 ‘GEEN VUILTJE AAN DE LUCHT’ “De raad van de gemeente Hilversum in vergadering bijeen op 6 maart 2024; constaterende dat: Nederland heeft de slechtste luchtkwaliteit van West-Europa*; -

de luchtkwaliteit in Hilversum volgens de WHO norm niet goed is**;

Verslag raadsvergadering 6 maart 2024

41

-

op 31 december 2023 er 114 deelnemers zijn aan het Schone Lucht Akkoord (SLA) bestaande uit 101 gemeenten, 12 provincies, en de Rijksoverheid vertegenwoordigd door het Ministerie van Infrastructuur en Waterstaat; de gemeente Hilversum het SLA nog niet heeft ondertekend; overwegende dat: de Omgevingswet gemeenten meer kansen biedt voor een fysiek gezonde leefomgeving; -

schone lucht in het belang is voor het gezond kunnen leven van alle mensen;

-

schone lucht van economisch belang is;

draagt het college op om: namens de gemeente Hilversum zo spoedig mogelijk over te gaan tot het mede ondertekenen van het Schone Lucht Akkoord; -

uiterlijk 2025 met een plan van uitvoering komt met voor de gemeente Hilversum relevante acties ter verbetering van de schone lucht in Hilversum in lijn met het Schone Lucht Akkoord;

en gaat over tot de orde van de dag.” (Motie M 24-45 van Democraten Hilversum, D66, de PvdA en GroenLinks) •

https://www.wur.nl/nl/nieuws/luchtvervuiling-het-onzichtbare-probleem-van-nederland.htm

**

https://www.theguardian.com/environment/ng-interactive/2023/sep/20/europespollutiondivide-see-how-your-area-compares

Mevrouw VAN EXEL-VAN DIJK heeft tijdens de commissiebehandeling de wethouder gevraagd hoeveel procent fijnstof het college verwacht te reduceren in Hilversum met het akkoord en wat de concrete gezondheidswinst wordt. Het antwoord was dat dat onbekend is. Daarop concludeerde zij samen met de wethouder dat de gemeentelijke invloed nihil is, omdat de luchtkwaliteit voornamelijk bepaald wordt door invloeden van buitenaf. Met het Schone Lucht Akkoord committeert de gemeente zich echter wel aan maatregelen, ook als deze nog geen beleid zijn of als die tegen gemeentelijk beleid ingaan. Er komt vanuit de overheid een stuurgroep van partijen die ondertekenaars mag aanspreken op de uitvoering. Er kunnen lopende het akkoord nieuwe maatregelen worden toegevoegd. Hiermee levert de gemeente zelfstandigheid in. Het vasthouden aan jaartallen en het ondertekenen van een akkoord, waarbij Hilversum kan worden aangesproken op de uitvoering, lijkt weinig ruimte over te houden voor een zekere mate van bestuurlijke flexibiliteit. Zeker als blijkt dat maatregelen een negatief effect hebben op bijvoorbeeld de lokale economie en lokale ondernemers, wat nu nog niet onderzocht is, zoals zero emissie. Dat zijn zaken die het CDA kritisch wil blijven volgen en waarbij zij de vrijheid wil behouden om te anticiperen op eventueel negatieve gevolgen van maatregelen.

Daarom is het CDA geen voorstander van het tekenen van het akkoord en is zij tegen de motie. Mevrouw REDMEIJER herinnert aan het aannemen van motie M 23-153 op 8 november 2023, waarmee het ondertekenen van het Schone Lucht Akkoord is afgewezen. Het opnieuw indienen van een motie over hetzelfde onderwerp vindt zij niet erg netjes en herinnert haar aan een motie ‘Kappen met kappen’ uit juni 2018, waarop GroenLinks aangaf dat de raad twee maanden daarvoor al een besluit had genomen, waarop men niet kan terugkomen. Zij vraagt GroenLinks daarom uit te leggen, waarom zij twee keer een motie met hetzelfde doel indient. De heer VAN WAARDEN antwoordt dat het college heeft aangegeven het Schone Lucht Akkoord te willen ondertekenen. Dat akkoord is landelijk door alle provincies ondertekend. Veel gemeenten hebben zich daarbij aangesloten. De luchtkwaliteit is in Hilversum nu onder de maat. Het Schone Lucht Akkoord Verslag raadsvergadering 6 maart 2024

42

heeft de intentie om die luchtkwaliteit te verbeteren. De indieners werden verrast door een motie om die ondertekening terug te draaien, omdat de raad nog geen toestemming had gegeven. GroenLinks heeft daar toen tegen gestemd en is consequent door nog steeds voorstander te zijn van het Schone Lucht Akkoord. Mevrouw REDMEIJER erkent dat GroenLinks op de inhoud consequent is, maar niet op de procedure van het nemen van raadsbesluiten. Dat vindt zij niet chic. De heer FENNEMA erkent dat schone lucht van levensbelang is, maar het akkoord is gemotiveerd met maatregelen die de gemeente al als beleid heeft vastgesteld. De enige toevoeging is twee, drie ambtenaren die naar werkgroepen gaan. Ingewikkeld vindt hij de met de SP gemaakte afspraak om een opmerking in de motie op te nemen over de omgevingsvisie. Hij vraagt daarom de mening van de SP, hoe die hierin staat. De heer VONK is door de griffie verwezen naar de burgemeester, die hem zei dat de motie van tafel zou gaan. Hij beschikt nu over voortschrijdend inzicht. De heer FENNEMA stelt dat een vorige motie is aangenomen en niet ongedaan wordt gemaakt. Het wordt dan ingewikkeld als de SP voor de voorliggende motie zou stemmen. Dan begrijpt hij destijds de gemaakte afspraak met de SP niet meer.

Mevrouw REDMEIJER kondigt aan het harde werk van mevrouw Jansson aan motie M 23-153 graag in stand te willen houden, zodat zij nu tegen de voorliggende motie stemt. Motie M 24-45 wordt via de stemapplicatie in stemming gebracht en met 19 tegen 16 stemmen aangenomen, met de stemmen van BVNL, het CDA, de VVD en Hart voor Hilversum tegen. 20.

M 24-47 ‘INTERNATIONALE VROUWENDAG’ “De gemeenteraad van Hilversum in vergadering bijeen op 6 maart 2024; Overwegende dat: 8 maart sinds 1908 de internationale vrouwendag is; -

op 8 maart de sociale, politieke en economische prestaties van vrouwen over de hele wereld worden geëerd; -

-

op 8 maart stil wordt gestaan bij de vooruitgang die is geboekt in het kader van gelijkheid tussen mannen en vrouwen;

-

deze vooruitgang nog niet heeft geleid tot daadwerkelijke gelijkheid, zoals bijvoorbeeld gelijke rechten, gelijke deelname aan de arbeidsmarkt, gelijke beloning, gelijke deelname aan de (lokale) politiek;

-

op deze dag ook herdacht wordt waarom gelijkheid zo belangrijk is voor de samenleving;

constaterende dat: • hoewel het aantal politiek actieve vrouwen op landelijk, provinciaal en lokaal niveau is gestegen sinds 1919, van 1 % naar 37 % in 20221; • dat het aantal vrouwelijke raadsleden in Hilversum exact overeenstemt met dat landelijk gemiddelde van 37 % (14 vrouwelijke raadsleden van de 37 zetels); • er in Hilversum 94.426 mensen wonen, waarvan 48,91% man is en 51,09% vrouw; • de vertegenwoordiging van vrouwelijke inwoners van Hilversum (dus) achterblijft bij het aantal vrouwelijke raadsleden; • het van belang is om het aantal politiek actieve vrouwen in Hilversum te vergroten; Verslag raadsvergadering 6 maart 2024

43

•

er in Hilversum geen lokaal evenement is, waarbij wij samen internationale vrouwendag kunnen vieren en het politieke raadswerk actief onder de aandacht kunnen brengen; verzoekt het college: een jaarlijks programma te ontwikkelen waarmee 8 maart - Internationale Vrouwendag ook in Hilversum op de kaart wordt gezet; -

structureel .€ 35.000,- te reserveren en dit mee te nemen in de Kadernota 2024;

en gaat over tot de orde van de dag.” (Motie M 24-47 van de PvdA, GroenLinks, D66, Democraten Hilversum en de SP) 1

Hoe gender(on)gelijk is de Nederlandse politiek? | Nieuwsbericht | College voor de Rechten van de Mens (mensenrechten.nl).

Mevrouw REMMERS licht de motie toe. In de aanloop naar de raadsvergadering heeft een zeer bont gezelschap aan vrouwen zich verzameld. Vrijdag 8 maart is het Internationale Vrouwendag, die 116 jaar terug voor het eerst is gevierd. Er is sindsdien ontzettend veel veranderd. Er is veel meer keuzevrijheid en scholing. Vrouwen mogen politiek actief worden. Ze hebben het recht om te werken. Haar schoonmoeder hoefde geen ontslag te nemen, want ze werd van rechtswege ontslagen vanwege het aangaan van een huwelijk. Er is dus echt wel vooruitgang, dus er is een feestje op 8 maart te vieren. Tegelijkertijd is er nog voldoende reden om aandacht te vragen voor specifieke zaken die met name vrouwen, maar ook mannen betreffen. Daarvan licht zij er twee uit. 45% van de vrouwen maakt ooit fysiek of seksueel geweld mee en bijna driekwart is ooit seksueel geïntimideerd. Het tweede aspect is werk en vrouwen. In Nederland is een op de zes vrouwen economisch niet zelfstandig. Dat betekent dat zij een inkomen hebben dat lager is dan 70% van het minimumloon. Dat is een groot financieel risico op armoede bij een scheiding. De rijksoverheid heeft een programma met als doel om meer vrouwen werk, zorg voor kinderen en het huishouden te laten combineren. Dat kan alleen als mannen ook daar hun verantwoordelijkheid nemen.

Mevrouw VAN EXEL-VAN DIJK vraagt het verband uit te leggen tussen het betoog van mevrouw Remmers en de constatering dat het van belang is om het aantal politiek actieve vrouwen in Hilversum te vergroten. Mevrouw REMMERS antwoordt dat het aantal vrouwen in de wereld net iets groter is dan het aantal mannen. Zij wil evenveel vrouwen als mannen in de raad vertegenwoordigd laten zijn. Mevrouw VAN EXEL-VAN DIJK vraagt of het nieuwe parkeerbeleid niet was aangenomen als er een hoger percentage vrouwen in de raad had gezeten. Mevrouw REMMERS sluit dat niet uit. Er zijn namelijk aparte vrouwenparkeerplekken, die nodig zijn, omdat vrouwen zich ook in parkeergarages wel eens onveilig voelen. Mevrouw KALK vindt het van de zotte dat die aparte parkeerplaatsen nodig zijn. Toen zij geboren werd waren vrouwen nog niet handelingsbekwaam. In 1990 werd een regel ingevoerd waarmee meisjes, als ze 18 jaar werden, economisch zelfstandig werden. Daarvoor waren ze dat niet en waren ze afhankelijk van hun vader of hun partner. Haar moeder is heel jong weduwe geworden. Zij werkte en had een inkomen, ook tijdens het huwelijk. Haar moeder had een bestaan en een identiteit. Vanaf het moment dat zij weduwe was, werd in elk officieel document van de overheid gezet: weduwe van. Dat heeft haar moeder verschrikkelijk gevonden, want dat ging ten koste van haar identiteit.

Meiden in deze tijd maken vergelijkbare dingen mee die ten koste gaan van hun identiteit. Hilversum doet niks structureels aan de viering van 8 maart. De indieners vragen daar verandering in aan te brengen en daar een plan voor te maken. Mevrouw WESSELINK kijkt er heel erg naar uit een mooi thema over het onderwerp te kunnen belichten. Verslag raadsvergadering 6 maart 2024

44

Mevrouw VAN EXEL-VAN DIJK zou willen dat de raad en de samenleving haar beoordelen op wat zij zegt of wat zij doet, en niet omdat zij een vrouw is. Dat is in haar ogen discriminerend onrechtvaardig en ook stigmatiserend. Haar plek op de lijst voor het CDA destijds zou volgens sommigen alleen maar komen, omdat zij een vrouw is. Zij vraagt zich af waarom niet een oproep is gedaan om te komen tot een jaarlijks programma om meer ondernemers bij de lokale politiek te betrekken. Waarom is er geen oproep gedaan tot het afschaffen van politiek verlof, dat in de praktijk een heel eenzijdige afspiegeling van de samenleving geeft binnen een raad, ongeacht of het mannen of vrouwen zijn? Kwalitatief hoogwaardig bestuur zou in de raad voorop moeten staan. Geslacht heeft volgens haar helemaal niets met kwaliteit te maken. Zij vraagt zich tot slot af wat het zegt over het beeld dat de makers van de motie van vrouwen hebben als men denkt dat er een programma voor nodig is om vrouwen uit te leggen dat ze vrouw zijn en dat er zoiets bestaat als lokale politiek. Vrouwen kunnen volgens haar heel goed zelf bepalen waar hun interesses liggen en wat hun voorkeur heeft. Vrouwen hebben zelfbewustzijn en hoeven niet aan de hand meegenomen te worden. Politiek is een roeping en moet je doen uit intrinsieke motivatie. Daar gaat een programma naar haar mening helemaal niets aan veranderen.

Mevrouw REMMERS hoort mevrouw Van Exel-Van Dijk juist een aantal thema’s aanroeren die de raad jaarlijks zou kunnen bespreken. Men kan het erover hebben wat het zou betekenen als meer vrouwen politiek actief zouden worden. Zij wil thema’s bedenken die niet specifiek voor vrouwen zijn. Zij meent dat mevrouw Van Exel-Van Dijk best wel te porren is voor een jaarlijks evenement om met elkaar te bespreken om de bestuurlijke kwaliteit te verhogen. Mevrouw VAN DE LINDE heeft groot respect voor haar collega's die hun naam onder de motie hebben gezet, maar heeft dat zelf niet gedaan. Zij is namelijk principieel tegen het verbijzonderen van vrouwen. Vrouwen kunnen en mogen in Nederland evenveel als mannen. Zij zijn allang geen achtergestelde groep meer, dankzij de inzet van vele generaties. Hun nagedachtenis doet men volgens haar geen recht door zichzelf als slachtoffer te blijven framen. Daarnaast kan zij de specifieke strekking van de motie niet ondersteunen. Wat de kans om politiek actief te worden betreft, gelooft zij niet dat vrouwen op een achterstand staan. Sterker nog, zij durft te beweren dat bij elke politieke partij een vrouw die actief wordt een grotere kans heeft om in de raad te komen dan een blanke man van middelbare leeftijd, dankzij misplaatste politieke correctheid.

Men is pas werkelijk gelijkwaardig als het op kieslijsten er niet meer toe doet hoeveel personen er van welk geslacht er op de lijst staan en in welke volgorde. Kwaliteit en inzet zouden leidend moeten zijn, wat zij met mevrouw Van Exel-van Dijk eens is. Waar en met welk geslacht je geboren bent, is daarbij volstrekt irrelevant. Graag sluit zij af met wat in haar partij de Trias van Bolkestein wordt genoemd: niet je geloof, maar je gedrag, niet je afkomst, maar je toekomst en niet een groep, maar jij als individu is bepalend. En dus ook niet de inhoud van je onderbroek. Mevrouw WALTERS (wethouder) stelt dat de motie een nieuwe wens bevat, waarvoor € 35.000,wordt gevraagd. Gevraagd is of zij die in de voorjaarsnota wil opnemen. De motie heeft geen dekking. Daarom stelt zij voor de motie aan te houden en die bij de behandeling van de voorjaarsnota opnieuw in te dienen. Dan kan het echte politieke debat gevoerd worden over nieuw voor oud. Mevrouw VAN DE BEEK gaat mee met de wethouder. De positie van de vrouw is belicht en hoopt dat die versterkt kan worden. De VOORZITTER constateert dat de motie wordt aangehouden. De VOORZITTER besteedt vervolgens aandacht aan mevrouw Verloop die afscheid neemt als secretaris van de Rekenkamer. Het verlies van haar grote liefde heeft zij omgezet in een tocht met een nieuwe betekenis voor zichzelf. Zij heeft de opleiding ‘Verlies en rouw’ gevolgd.

Daardoor heeft ze de Verslag raadsvergadering 6 maart 2024

45

kracht opgepakt om anderen te kunnen helpen. Zij heeft een boek geschreven met verhalen van jongeren die een ouder verloren, waarmee anderen een handreiking wordt gedaan. Dorien Verloop heeft laten zien hoe een rekenkamer toegevoegde waarde kan hebben voor de kwaliteit van het controlerende werk van de raad. Er is een waardige opvolger gevonden. Voor hem is het belangrijkst dat raad en college Dorien intens dankbaar zijn voor de veertien jaar waarin ze zoveel heeft gedaan voor de gemeente, de Rekenkamer en de ontwikkeling daarvan. Bovenal was zij een inspirerend voorbeeld voor allen van hoe men vanuit een eigen lot kan kiezen om anderen terzijde te staan. Daarmee wenst hij haar heel veel succes en geluk. Applaus Mevrouw VERLOOP dankt de raad, het college, de ambtelijke organisatie, de griffie en de Rekenkamer voor de ontzettend fijne en bijzondere samenwerking. Zij waren een grote steun in goede en moeilijke tijden. Het was haar een eer en groot voorrecht om haar werk te mogen doen, dat zij met heel veel plezier heeft gedaan. Toch wel met pijn in haar hart gaat zij nu een ander pad in. De VOORZITTER sluit de vergadering om 00.02 uur. Aldus vastgesteld in de vergadering van de gemeenteraad van 3 april 2024, de griffier, de voorzitter,

A.J. van Meerveld CMC

Verslag raadsvergadering 6 maart 2024

dr.ir. G.M. van den Top

46

Transactiebewijs iBabs digitale handtekening Meerveld, van, Anita van a.vanmeerveld@hilversum.nl 04-04-2024 17:55 37a32c32308375d2dab634a9c14fb7cad6d02045eac2655f0ac3b912b72aac46

Evidence sheet iBabs digital signature Top, van den, Gerhard van den g.vandentop@hilversum.nl 04-05-2024 16:21 252533cc8958e879ffd68174b856b944a23ccb9de5cfe43fb861d9aeb2b33ff3