Vastgesteld en getekend verslag raadsvergadering d.d. 5 april 2023
Tekst van het document
Hilversummer om aan cultuuronderwijs buiten school deel te kunnen nemen. Het college wil primair inzetten op de versterking van cultuuronderwijs binnen de scholen door scholen meer te faciliteren op het gebied van cultuuronderwijs, zoals muziek. Interesse wekken voor cultuur is ontzettend belangrijk, en daarom omarmt zij dat wel. Daarbij hoort wel een aanvulling. Veel belangrijker is het om daarna voor iedere Hilversummer de kans te bieden zich verder te mogen ontwikkelen op het gebied van cultuur buiten de school en te kunnen dromen van bijvoorbeeld een beroep als violist of van beeldend kunstenaar. Omdat de lessen op het gebied van muziek gemiddeld zo'n € 1.000,- per persoon kunnen kosten is zo'n les onbereikbaar voor iedere Hilversummer. Zeker bij meer dan één kind per gezin. Daarom is D66 voorstander van het oprichten van een publiek-privaat fonds naast het fonds voor sport en cultuur of andere bestaande fondsen. Het is een fonds voornamelijk voor mensen met een inkomen op het bestaansminimum, zo rond de 110% en 130% van het wettelijk sociaal minimum. Zij vraagt dan ook aan het college om te onderzoeken of zo'n fonds in Hilversum gelijke kansen op cultuuronderwijs en talentontwikkeling voor iedere Hilversum kan garanderen en hoe dat vorm zou kunnen krijgen.
Ideeën hiervoor kunnen worden geput uit bijvoorbeeld fondsenvormgevingen bij andere gemeenten, zoals een centrum voor bijvoorbeeld cultuureducatie Amersfoort. Motie M 23-57 ‘Cultuur- en talentontwikkeling voor iedereen’ “De gemeenteraad, in vergadering bijeen op 5 april 2023, behandelende het cultuurbeleid ‘Momentum, een podium voor alle Hilversummers’; constaterende dat: • zowel passieve als actieve cultuurbeoefening van onschatbare waarde is voor alle Hilversummers; • het nieuwe cultuurbeleid ‘Momentum’ deze waarde ook omarmt en als doel benoemt;1 • het college de basis van cultuurbeoefening in een zo vroeg mogelijk stadium wil versterken door een structureel aanbod van cultuureducatie binnen en buiten school aan te bieden; • cultuureducatie buiten school, vooral op het gebied van muziek, duur is; • een jaar muziekonderwijs al gauw € 1.000,- per persoon kost; • de toegankelijkheid voor het kunnen beoefenen van cultuureducatie voor alle Hilversummers hierdoor in het geding is;2 voorts overwegende dat: HI20230405
19
•
de beperkte toegankelijkheid van cultuureducatie voor alle Hilversummers een ongewenste situatie is; • er in Nederland particuliere fondsen zijn waar in specifieke gevallen een beroep op gedaan kan worden om cultuureducatie en daarbinnen specifiek muziekonderwijs te beoefenen; • het van belang is dat er in Hilversum een duurzame structuur wordt ontwikkeld3 waardoor cultuureducatie (en daarbinnen specifiek muziekonderwijs) breder toegankelijk wordt gemaakt; • de rol van de gemeente in het belang van continuïteit en toevoeging van publieke middelen essentieel is; roept het college op: 1. te onderzoeken op welke wijze een publiek-privaat fonds opgericht kan worden met als doelstelling gelijke kansen voor iedere Hilversummer op het gebied van cultuureducatie buiten school en het waarborgen van talentontwikkeling binnen Hilversum; 2. de raad in september 2023 te informeren over voortgang én in Q1 van 2024 te informeren over de eindresultaten; 3. voor het onderzoek naar, het opzetten en de werking van het fonds voldoende budget beschikbaar te stellen vanuit de gemeente Hilversum; en gaat over tot de orde van de dag.” (Motie M 23-57 van D66, GroenLinks, de VVD, Democraten Hilversum en het CDA) 1 2
3
Momentum, een podium voor alle Hilversummers!, p. 7. Voor inwoners met een minimum inkomen kan een beroep worden gedaan op het Jeugdfonds sport en cultuur: https://jeugdfondssportencultuur.nl/ en op Stichting Leergeld: https://www.leergeldhilversumwijdemeren.nl/. Tevens kent de gemeente Hilversum de activiteitenregeling voor huishoudens met een inkomen tot 130% van het sociale minimum. Zie als voorbeeld van zo’n duurzame structuur de opzet van het Hanneke Delis Fonds van Scholen in de Kunst binnen de Gemeente Amersfoort: https://scholenindekunst.nl/overons/word-donateur/ waarin naast particulieren ook de Gemeente participeert.
Om mooie muziek, maar ook beeldende kunst, dans of theater te kunnen maken en over te kunnen dragen zijn mensen nodig die zich met hart en ziel kunnen inspannen. Daarvoor wil zij echt gaan en ten eerste meer geld geven aan cultuur en daarmee indirect ook aan bijvoorbeeld het sociaal domein. Mevrouw DE JONG-SCHRIJVERS vraagt waarom muziekonderwijs op dit moment niet voor iedereen toegankelijk is. Mevrouw VAN HATTEM legt uit dat cultuuronderwijs op dit moment voornamelijk niet toegankelijk is voor de middeninkomens. Daarvoor is er geen geld. De moties en amendementen zal D66 steunen, omdat zij de waarde van cultuur zeer inziet. Het beleid is een heel mooie stap en ziet er goed uit, maar zij mist de fundering ervan, het geld. Mevrouw DE JONG-SCHRIJVERS is tevreden over het nieuwe voorliggende cultuurbeleid. Het is belangrijk dat er veel verschillende cultuur beschikbaar is in Hilversum en wat Hart voor Hilversum betreft ook voor heel veel Hilversumse inwoners bereikbaar en betaalbaar is. Zij ziet een grote verscheidenheid aan cultureel aanbod en denkt dat met dit beleid veel inwoners van cultuur kunnen genieten. Wel vraagt zij of de wethouder bereid is om aan organiserende partijen te vragen rekening te houden met de rolstoeltoegankelijkheid van evenementen.
Ook wil zij uitleg over de reden waarom Wonderfeel zoveel steun van de gemeente krijgt, terwijl de prijzen van de kaarten voor dit evenement best aan de hoge kant zijn en dat festival niet in Hilversum wordt gehouden. Amateurverenigingen zijn vaak op zoek naar ruimtes waar ze kunnen optreden. Vaak zijn die ruimtes heel duur. Wellicht kan de gemeente daar hulp bij bieden. Het mooie dorp van Hilversum kan volgens haar in de toekomst niet zonder een muziektent. HI20230405
20
Mevrouw VAN EXEL-VAN DIJK herinnert eraan dat Leeuwarden in 2018 culturele hoofdstad van Europa was. Dat was een grote verrassing voor de Friezen en de rest van Nederland. Leeuwarden is een relatief kleine stad en het worden van culturele hoofdstad was met concurrenten als Utrecht, Maastricht en Den Haag met vele malen grotere budgetten een behoorlijke prestatie. De reden van de winst was het thema Iepen Mienskip, wat gemeenschapszin betekent. Één van de smaakmakers was het festival ‘Welcome to the village’, waar gestreefd werd naar niet zomaar een festival, maar naar een totaalconcept, waar met lokale cateraars en boeren werd gewerkt. Ook samen met mensen in dagbestedingen, beschermd wonenvormen en senioren werd de festivalvormgeving gemaakt. Bij ‘Welcome to the village’ deed echt iedereen mee, ook de kwetsbaarste mensen in de samenleving. Dit totaalconcept komt voort uit de gedachte dat een idee, een nieuw prototype of een samenlevingsvorm dat op een festival werkt, ook in de echte wereld kan werken. Honderden studenten, muzikanten, kunstenaars, vrijwilligers, designers, wetenschappers en festivalbezoekers werkten zo samen aan een betere wereld. En dat is een beetje haar droom. Daarom is zij op een gegeven moment bij het CDA naar binnen gestapt. Zij dient een motie in, die hopelijk handvatten biedt of aanspoort om iedereen mee te nemen en een rol te geven.
De voorliggende cultuurnota vindt zij een verademing. Met de nieuwe wethouder is de focus weer eens komen te liggen op een veel breder spectrum dan alleen maar media en mediakunst. Zij is heel blij met de aanvulling van beeldende kunst en film. Er is een aanzienlijk groter budget vrijgemaakt en dat biedt veel perspectief. Voor ligt volgens haar een goed en grondig stuk. Het CDA is heel positief over de meerjarensubsidie en verheugd over de hernieuwde aandacht voor het cultuurhistorisch erfgoed en het bredere aanbod voor jongeren. Wat kunst en cultuur aan waarde voor de maatschappij opleveren is niet in geld uit te drukken. Dat betekent overigens ook dat het helemaal niet betekent dat hoe meer geld er naar cultuur gaat, hoe beter het wordt. Waardevolle niches moeten ook echt aandacht houden. De motie met de oproep om te komen tot een publiek-privaat fonds dient het CDA graag mede in, maar wel met de opmerking dat het de aangekondigde ontwikkelingen rond de versterking van de organisatie van Globe nauwlettend in de gaten wil houden. Mevrouw VAN HATTEM vraagt of het CDA met het aanzienlijke grotere budget de vrijgemaakte € 90.000,- zonder indexatie bedoelt. Mevrouw VAN EXEL-VAN DIJK bedoelt daarmee dat zij uit twee jaarrekeningen concludeerde dat er veel meer geld naar cultuur gaat.
Motie M 23-62 ‘Cultuur met alle Hilversummers’ “De raad van de gemeente Hilversum, in vergadering bijeen op 5 april 2023, behandelende het nieuwe cultuurbeleid; constaterende dat: het motto van het nieuw cultuurbeleid ‘een podium voor alle Hilversummers’ is; overwegende dat: onze samenleving via integratie in transitie is van een samenleving waarin sprake is van separatie naar een inclusieve samenleving; het stimuleren van sociale cohesie een groot goed is en een onmisbare schakel in het laten slagen van een inclusieve samenleving; de code Diversiteit & Inclusie zich richt op organisaties zelf, de samenstelling ervan en op toegankelijkheid; inclusie in bepaalde gevallen nog wat extra stimulans nodig heeft en het college daarbij een rol kan spelen, verzoekt het college om: initiatieven, waarbij kwetsbare tot zeer kwetsbare Hilversummers worden uitgenodigd deel te nemen aan organisatie en/of uitvoering, te stimuleren en waar mogelijk te faciliteren; en gaat over tot de orde van de dag.” (Motie M 23-62 van het CDA, de VVD, D66, Democraten Hilversum en GroenLinks) HI20230405
21
De heer NANNINGA vindt het ook belangrijk dat iedereen zijn of haar talenten kan ontwikkelen en gebruiken en daar ook anderen van kan laten genieten. Daarom moeten kunst en cultuur voor iedereen goed bereikbaar en betaalbaar zijn. De verbreding van het cultuurbeleid en het extra budget dat beschikbaar komt dragen hieraan bij. Daarom is hij positief over dit nieuwe cultuurbeleid. Wel heeft de ChristenUnie nog zorg over de beschikbaarheid van cultuur en kunsteducatie voor mensen met weinig geld. Daarom ondersteunt hij ook de motie voor een onderzoek naar een publiekprivaat fonds. Er zijn ook al diverse regelingen, zoals het kindbudget en het jeugdfonds sport en cultuur. Maar de vraag is of iedereen die regelingen ook goed weet te vinden. De gemeente gaat hiervoor reclame maken, maar hij denkt dat een flyer of een website ouders niet gaat helpen bij het vinden en aanvragen van een vergoeding uit de juiste regeling. Het gevolg is dat veel ouders misschien wel zullen zeggen cultuuronderwijs dan maar te laten zitten. Daarom vraagt hij de wethouder ervoor te zorgen dat de beschikbare regelingen actief onder de aandacht worden gebracht. Bijvoorbeeld bij evenementen georganiseerd door cultuurcoaches, zodat mensen direct gewezen worden op de beschikbare regelingen en hun kind meteen laagdrempelig kunnen aanmelden.
De heer LAHAISE dankt mevrouw Van Exel-van Dijk voor haar inspirerende verhaal over Leeuwarden. Lof heeft hij voor de nota, in elk geval wat betreft de uitgangspunten. Het is ook goed om de om de pijlers verbreed te zien tot een serieus fundament. Het moet hem wel van het hart dat de media als kunstensector met een in potentie enorme culturele impact op de gemeente er voor de mediastad behoorlijk bekaaid vanaf komen. Media is meervoud en niet enkelvoud, zoals de mediaparagraaf opent. Enigszins teleurstellend vindt hij ook de invulling van architectuur en kunst in de openbare ruimte. Hilversum is namelijk niet alleen de mediastad, maar ook de Dudokstad. Hilversum is trouwens ook de Jan Duikerstad. Wat de PvdA vooral zorgen baart is de disbalans tussen laagdrempelige kunst en cultuur in de wijken versus een flinke hap die uit het budget wordt genomen voor de topinstituten, die stuk voor stuk aan de goede kant van het spoor liggen. Of nog veel verder westwaarts, zoals Wonderfeel. Evenementen zijn volgens de nota bij uitstek laagdrempelig en toegankelijk. De vraag is of dat ook geldt voor het vrij prijzige klassieke muziekevenement in ‘s-Graveland. Kunst is wat de PvdA betreft voor iedereen bereikbaar.
Dat begint op school en gaat door via kunsteducatie en zelf doen naar kunst genieten in pakweg De Vorstin, het Filmhuis, het MCO, een museum en hopelijk ook ooit weer in Theater Gooiland. Daarom doet hij ook het voorstel om te kijken of het mogelijk is om in navolging van het Concertgebouw in Amsterdam ook in het Muziek Centrum van de Omroep gratis concerten aan te bieden, wat zijns ziens ook past in de profilering als mediastad. Bij kennismaken met kunst horen ook jongerenprojecten als Young Hilversummers, waarmee de commissie kennis maakte, evenals Art Hilversum, het Grafisch Atelier en andere broedplaatsen. En eigenlijk ook een niet op winstbasis werkende Kunstuitleen die hij graag een nieuwe start had gegund. Voor nu zou hij al heel blij zijn als de wethouder het Grafisch Atelier Hilversum wat meer armslag zou willen geven.
Motie M 23-63: ‘Gratis concerten MCO’ “De gemeenteraad van Hilversum, in vergadering bijeen op 5 april 2023, behandelend agendapunt 10, nieuw cultuurbeleid; constaterend dat: • het Muziekcentrum van de Omroep (MCO) met zijn rijke historie en wereldwijde faam als thuisbasis van het Radio Filharmonisch Orkest, Groot Omroepkoor en Metropole Orkest voor Hilversum een even bijzonder als onmisbaar instituut is als het Concertgebouw voor Amsterdam; • het Concertgebouw sinds jaar en dag gratis lunchconcerten verzorgt, wat mede bijdraagt aan de waardering van Amsterdammers voor dit soms als elitair ervaren kunstpaleis;
HI20230405
22
•
klassieke muziek daarmee ook voor kunstliefhebbers met een kleine beurs bereikbaar wordt gemaakt en dat deze concerten bijdragen aan de popularisering van klassieke muziek; • het MCO als muziekcentrum ‘van de omroep’ grotendeels met publieke middelen wordt gefinancierd; • de gemeente Hilversum daar indirect subsidie aan toevoegt door de financiering van huurder Globe; overwegend dat: • het prachtige MCO bij veel Hilversummers relatief onbekend is; • muziek – samen met podiumkunsten – een belangrijke pijler is van ons cultuurbeleid zoals verwoord in Momentum; • het imago van ‘mediastad’ extra invulling kan gebruiken, waarbij het principe van wederkerigheid wat nadrukkelijker tot uiting mag komen; verzoekt het college: met het MCO in gesprek te gaan over het verzorgen van tenminste maandelijks een gratis concert; en gaat over tot de orde van de dag.” (Motie M 23-63 van de PvdA) Motie M 23-65 ‘Laat Grafisch Atelier groeien’ “De gemeenteraad van Hilversum, in vergadering bijeen op 5 april 2023, behandelend agendapunt 10, Nieuw cultuurbeleid; constaterend dat: • het in 1968 opgerichte, in het dichtbevolkte en nog steeds groeiende Hilversum-Oost gevestigde, Grafisch Atelier Hilversum (GAH) mede door inflatie een lastige toekomst tegemoet gaat; • het GAH aangeeft toe te zijn aan een professionaliseringsslag; • het GAH door te professionaliseren zijn rol als co-aanjager van het
Hilversumse culturele leven, met een focus op kunsteducatie, culturele educatie en ‘doen’ in de wijken, nog beter kan oppakken; • dit in lijn is met de doelstelling ‘beleven & doen’ en ‘duurzaam & stevig’, alsook met de pijler ‘cultuureducatie & -participatie’; overwegend dat: • het GAH minder geld ontvangt voor de cultuurcoaches dan gevraagd; • het GAH met een huurverhoging te maken heeft van 14.5% en een indexatie van 4% (op een jaarbedrag van € 40.000,-) en de energiekosten zijn verdrievoudigd; • het GAH mede op aanbevelen van de cultuurraad om professionele ondersteuning heeft gevraagd maar dit nog niet is gehonoreerd, terwijl deze juist kan bijdragen aan een duurzamere, stevigere bedrijfsvoering en financiering (fondsenwerving) van het GAH; • het GAH een centrale rol speelt in veel activiteiten zoals in de nota Momentum benoemd en geroemd, van cultuureducatie en coaches tot projecten in de Gooise Brink ter promotie van het te realiseren mediaplein; • er door alle prijsontwikkeling de facto sprake is van een bezuiniging op het Grafisch Atelier Hilversum; voorts overwegend dat: • een relatief grote hap van het budget naar belangrijke doch minder laagdrempelige instellingen als Globe en De Vorstin gaat, en zelfs naar een succesvol evenement buiten de gemeentegrens; • ‘cultuureducatie & -participatie’ daarvan niet het kind van de rekening en geen sluitstuk van ons beleid mag
zijn, verzoekt het college:
HI20230405
23
•
met Stichting Grafisch Atelier in gesprek te gaan over de mogelijkheden en voorwaarden voor subsidie voor tenminste het aanstellen van een professionele kracht en adequate bekostiging van de huisvesting; • de raad over het resultaat hiervan voorafgaande aan het zomerreces met een raadsinformatiebrief te informeren; en gaat over tot de orde van de dag.” (Motie M 23-64 van de PvdA) Mevrouw ZEEUW VAN DER LAAN vindt het fijn om over cultuur te mogen praten. De prachtige speech van haar fractiegenoot bracht haar helemaal terug in de sferen van de Matthäus Passion. Zowel gelovigen als ongelovigen gaan daar naartoe, omdat de Matthäus Passion cultuur en puur genieten is. Daarom werd zij ook zo blij van de nota. Zij heeft gelezen over cabaret in Gooiland, een strijkorkest in Het Pinetum, een zomeroptreden door het Metropole Orkest bij de Dudok vijver, een huis voor de beeldende kunst, muziek in de klas, jazz in het MCO, cultuur in de wijk en talentontwikkeling. Het bruist dus van de cultuur. Toen zij de cultuurnota las herkende zij heel veel uit het verkiezingsprogramma van de VVD uit 2022. Daarom werd zij dus helemaal blij van de nota. Spreekster herinnert aan de op 9 maart 2022 ingediende motie ‘Hilversum verdient een huis voor de kunsten’, die werd aangehouden. Na het lezen van het cultuurbeleid trekt zij die motie M 22-29 in.
Heel blij wordt zij van cultuurparticipatie en talentontwikkeling. Ook zij ziet het belang van toegankelijk en betaalbaar muziekonderwijs. Muziekonderwijs en cultuuronderwijs zouden voor iedereen toegankelijk moeten zijn. Er zijn daarvoor heel veel private fondsen beschikbaar, zoals het VSB-fonds, het Prins Bernhard Fonds, het Instrumentenfonds en Stichting Leergeld. Overal zijn er dus fondsen om muziek en cultuurparticipatie te bevorderen en om gelden aan te vragen. Vervolgens gaat zij in op de vraag wat liberaal cultuurbeleid is. ChatGPT zegt daarover dat een liberaal cultuurbeleid gericht is op het bevorderen van culturele vrijheid en diversiteit, op het minimaliseren van overheidsbemoeienis en op het verbeteren van de toegankelijkheid van culturele activiteiten door het aanbieden van educatieve programma's. Ook is een liberaal cultuurbeleid gericht op het stimuleren van de markt en de private sectoren. Zij wil dan ook alle Hilversummers en Citymarketing oproepen om ambassadeur te worden van de Hilversumse kunst en cultuur en al het moois dat Hilversum te bieden heeft te delen met de niet-Hilversummers. Zij wil namelijk ook de niet-Hilversummers laten genieten, zodat Hilversum over tien jaar culturele hoofdstad van Europa kan worden. De heer DOCTER vond het leuk dat mevrouw Van Exel-Van Dijk refereerde aan Leeuwarden als culturele hoofdstad van Europa.
Hij vroeg zich daarop af of het in het Europa van de regio’s denkbaar zou zijn dat de regio Gooi en Vechtstreek zich als één blok kandideert als culturele hoofdstad of als culturele hoofdregio van Europa. Democraten Hilversum heeft veel waardering voor het enthousiasme waarmee het college de vernieuwing van het cultuurbeleid ter hand neemt en met meer middelen het culturele leven in Hilversum wil bevorderen. Maar het zou best nog ietsje beter kunnen en daarom dient hij de amendementen A 23 55 ‘Voorkom een stille bezuiniging – indexeer de cultuurbegroting’ en A 23 57, ‘Cultuur- en talentontwikkeling voor iedereen’ mede in. Ook dient Democraten Hilversum graag motie 23-62 mede in, die het podium voor alle Hilversummers ook voor kwetsbare groepen toegankelijk wil maken. Het accres van het cultuurbudget zou wat Democraten Hilversum betreft onder meer benut kunnen worden ter versterking van de sector beeldende kunst. Ook de heer Lahaise wees erop dat dat nodig is. Want die sector is er naar zijn mening in Momentum nogal bekaaid vanaf gekomen. De wethouder zoekt naar een nieuwe huisvesting voor Art Hilversum.
Hij hoort dan graag van de wethouder of die bereid is daarbij ook te onderzoeken of bijvoorbeeld door middel van een samenwerkingsverband tussen Art Hilversum, de Kunstuitleen en/of het Grafisch Atelier er een voor de beeldende kunst in Hilversum gezonde nieuwe uitgangspositie voor de komende jaren te realiseren is. Met de eigen gemeentelijke beoordeling van subsidieaanvragen is hij het principieel oneens. Die beoordeling hoort volgens hem onafhankelijk te zijn, al was het maar om de schijn van willekeur en op HI20230405
24
persoonlijke smaak gebaseerd beleid te vermijden. Daarom stelt Democraten Hilversum in amendement A 23 53 samen met de PvdA en D66 voor de artistiek inhoudelijke beoordeling van subsidieaanvragen door onafhankelijke deskundigen te laten plaatsvinden op basis van een duidelijke subsidieverordening. Die onafhankelijke deskundigheid hoeft helemaal niet apart opgetuigd te worden. Dat kan wat hem betreft prima de Cultuurraad zijn, zodra de werkwijze daarvan in lijn met de conclusies en aanbevelingen van de Rekenkamer is verbeterd. Amendement A 23-53 ‘De overheid oordeelt niet over kunst’ “De raad van de gemeente Hilversum in vergadering bijeen op 5 april 2023 behandelende het agendapunt 10, nieuw cultuurbeleid; constaterende dat: • de rol van de Cultuurraad verandert van adviseur over subsidieaanvragen naar adviseur voor culturele organisaties; • Momentum vermeldt dat ‘daarmee de advisering per kwartaal over de aanvragen van programmasubsidies door de cultuurraad komt te vervallen. De beoordeling van de subsidieaanvragen zal voornamelijk op basis van het nieuwe beleidskader ambtelijk worden gedaan. Deze nieuwe werkwijze sluit aan bij de bevindingen en het advies van de rekenkamer’(pag.
19); overwegende dat: • het advies van de Rekenkamer1 niet pleit voor het in Momentum voorgestelde beleidskader, maar slechts vraagtekens zet bij de huidige hybride werkwijze van de Cultuurraad; van mening zijnde dat: • het sinds Thorbecke een algemeen aanvaard principe is dat de overheid niet oordeelt over wetenschap en kunst; • artistiek-inhoudelijke advisering over overheidssubsidies in de kunst en cultuur een onafhankelijk deskundig oordeel vergt en derhalve niet bij het college resp. de ambtelijke organisatie thuishoort; • het gelet op het advies van de Rekenkamer gewenst is de werkwijze van de Cultuurraad te verbeteren; besluit: beslispunt 1: Het cultuurbeleid Momentum vast te stellen te wijzigen in: Het cultuurbeleid Momentum gewijzigd vast te stellen, waarbij de tekst op pagina 19 (herijken rol Cultuurraad), derde alinea, als volgt komt te luiden: ‘Op basis van het nieuwe beleidskader zal in overleg met de Cultuurraad een nieuwe werkwijze bij de behandeling van meerjarige en incidentele subsidieaanvragen worden ontwikkeld, met een heldere en laagdrempelige procedure, waarin een onafhankelijke beoordeling, transparantie, en de mogelijkheden van bezwaar en beroep door de Cultuurraad gewaarborgd zijn.’” (Amendement A 23-53 van Democraten Hilversum, de PvdA en D66) 1
Rekenkameronderzoek naar subsidieverstrekking, juni 2022.
In het cultuurbeleid mag de moeder der kunsten, de bouwkunst, volgens hem niet ontbreken. Democraten Hilversum stelt voor het bevorderen van goede architectuur een betere plek onder de mantel van het cultuurbeleid te geven. Het college erkent dat architectuur een van de meest toegankelijke kunstvormen is, maar om architectonische kwaliteit te bevorderen kan meer gedaan worden dan het organiseren van tentoonstellingen, educatie en debat. De gemeente heeft zijns inziens een voorbeeldfunctie te vervullen, maar is niet zo vaak zelf opdrachtgever. Met motie M 23-54 stelt Democraten Hilversum voor om ook bij particuliere initiatiefnemers architectonische kwaliteitsambities te stimuleren. Een nominatie HI20230405
25
voor de Hilversumse Architectuurprijs, die overigens onafhankelijk en zonder gemeentesubsidie opereert, is voor veel opdrachtgevers al een enorme stimulans. Maar ook de gemeente zou een spreekwoordelijk steentje bij kunnen dragen door bijvoorbeeld ontwikkelaars via intentie- of anterieure overeenkomsten te stimuleren via ontwerpwedstrijden het beste ontwerp voor een ontwikkellocatie te kiezen. De stad van Dudok is die inzet zeker waard en de wethouder zei in de commissievergadering dat die het een interessant idee vond,. Motie M 23-54 ‘Houd Hilversum heerlijk’ “De raad van de gemeente Hilversum in vergadering bijeen op 5 april 2023 behandelende het agendapunt 10 (nieuw cultuurbeleid); constaterende dat: • architectonische kwaliteit in Momentum wordt erkend als een van de meest laagdrempelige vormen van kunst voor alle Hilversummers (pag. 24); • het college wil inzetten daarin verbetering aan te brengen (pag.
24); overwegende dat: • maatregelen voor het actief bevorderen van architectonische kwaliteit meer vergen dan tentoonstellingen, educatie en debat; • het (zeker in de stad van Dudok) gewenst is een optimaal klimaat te scheppen voor de totstandkoming van goede architectuur en stedenbouw; • de gemeente bij bouwinitiatieven en het ontwerp van de openbare ruimte een voorbeeldfunctie heeft te vervullen, maar dat het wenselijk is ook architectonische kwaliteitsambities bij particuliere initiatiefnemers te bevorderen; besluit het college te verzoeken: • om architectonische en stedenbouwkundige kwaliteit te stimuleren door middel van ontwerpwedstrijden en meervoudige opdrachten; • ook bij particuliere initiatiefnemers ontwerpkwaliteit te stimuleren, bijvoorbeeld door daarover in intentieovereenkomsten en anterieure overeenkomsten wensen op te nemen; • daarbij gebruik te maken van de handreiking die is neergelegd in het Kompas van Architectuur Lokaal (https://www.ontwerpwedstrijden.nl/kompas/); en gaat over tot de orde van de dag.” (Motie M 23-54 van Democraten Hilversum) Mevrouw VERWEIJ stelt vast dat de wethouder een zo groot mogelijke groep Hilversummers in aanraking wil brengen met kunst en cultuur. Dat is een nobele gedachte en zij las dat bezoeken aan culturele voorzieningen ook vaak gepaard gaan met extra bestedingen in de stad. Het gaat dus om geld verdienen.
Er zijn genoeg mensen in de samenleving die dat helemaal niet kunnen betalen. Die kunnen misschien nog net het bioscoopkaartje en het Filmhuis betalen, maar zij kunnen vervolgens geen geld meer uitgeven om een drankje te kopen. Het activeringsbudget is verhoogd met € 2,50, maar dat voldoet helemaal niet om de bijdrage van verschillende cultureel-educatieve voorzieningen op te lossen. Daarom roept zij de wethouder op om de bijdrage aan het jeugdcultuurfonds stevig op te hogen. Een fonds voor mensen boven het minimuminkomen vindt zij ook een goed idee, maar dan zouden de minima er ook een beetje op vooruit moeten gaan. Het Museum Hilversum was ooit gratis op woensdagen voor inwoners uit Hilversum. Zij roept de wethouder op om dat wederom op woensdagen gratis te maken. Spreekster kan zich voorstellen dat de wethouder zich daarvoor wil inzetten. Het Rijksprogramma Meerjarenbudget impuls jongerencultuur is in de nota genoemd. Haar collega Durlacher zal daar naar aanleiding van de toezegging van de wethouder in een commissievergadering nog op terugkomen.
HI20230405
26
De Vorstin zou graag een nachtvergunning hebben. Er zijn nu maar drie nachtgelegenheden, waarvan er een maar vier dagen per week geopend is. Daarom stelt zij voor dat de wethouder daarvan echt werk gaat maken. Van de extra coronagelden voor cultuur is € 450.000,- uitgegeven. Er was echter geen festijn in buurten en wijken, maar slechts een klein beetje cultuur in het centrum. Het geld is niet naar kleine organisaties gegaan. Kleine organisaties, zoals het Grafisch Atelier en de Kunstuitleen, zouden kunnen passen in beleid. Op zijn minst wil zij een businesscase voor Gooiland zien. De gemeente heeft namelijk de grond naast Gooiland verkocht voor € 1,- aan de pandeigenaar, die daarop woningen heeft gebouwd. Die eigenaar kan dus in het theater investeren, ook omdat er nu inkomsten zijn vanwege de opvang van Oekraïners. Mevrouw DURLACHER is overall positief over het nieuwe cultuurbeleid, maar toch is zij benieuwd hoe het gaat met de meerjarensubsidies als blijkt dat de organisaties die de subsidie krijgen wellicht gewoon de eigen broek kunnen ophouden. Ook wil zij weten waarom de gemeente zoveel geld uitgeeft aan een festival dat niet in Hilversum plaatsvindt. De motie M 23-65 heeft zij aangepast, waaraan in de overweging is toegevoegd dat jongeren bij monde van Young Hilversum ingesproken hebben bij de behandeling van de cultuurnota en nut en noodzaak aangaven.
Het verzoek in de motie is gewijzigd. Verzocht wordt nu een eigentijdse chillplek te realiseren waar jongeren elkaar kunnen ontmoeten in hun vrije tijd, zoals de kroeg, maar dan zonder alcohol en drugs, in gesprek te gaan met de Gooische horecaondernemers om hen te verzoeken de oude frisfeesten weer nieuw leven in te blazen en de raad hierover voor de behandeling van de programmabegroting te informeren. Motie M 23-65 ‘Van NIX naar beter’ “De raad van de gemeente Hilversum, in vergadering bijeen op 5 april 2023, behandelend agendapunt 10, Cultuurbeleid Momentum; constaterende dat: • het aantal jongeren met psychische problemen steeds meer toeneemt; • dit een landelijk beeld is, maar in Het Gooi de cijfers hoger dan gemiddeld zijn; overwegende dat: • jongeren in de media en op school voortdurend de boodschap krijgen dat ze ‘NIX’ mogen1; • deze jongeren juist in een levensfase zijn waarin ze zichzelf en de wereld om zich heen moeten gaan ontdekken; • jongeren dit NIET bij hun ouders willen doen, maar ze in Hilversum geen enkele plek hebben waar ze heen kunnen (en daardoor vaak maar wat op straat gaan ‘hangen’); • jongeren bij monde van Young Hilversum ingesproken hebben bij de behandeling van de cultuurnota en nut en noodzaak aangaven; verzoekt het college: • een eigentijdse chillplek te realiseren waar jongeren elkaar kunnen ontmoeten in hun vrije tijd, zoals ‘de kroeg’, maar
dan zonder alcohol en drugs; • in gesprek te gaan met de Gooische horecaondernemers om hen te verzoeken de oude “FRIS”-feesten weer nieuw leven in te blazen; • de raad hierover voor de behandeling van de Programmabegroting 2024 te informeren; en gaat over tot de orde van de dag.” (Motie M 23-65 van BVNL) Mevrouw REMMERS meent dat er in de commissievergadering een fijne en een goede discussie is gevoerd en zij constateerde dat iedereen het fijn vond om te praten over hoe Hilversum en de Hilversummers cultureler gemaakt kunnen worden. Met name is zij blij met de verbreding van de pijlers en dat de vreselijke term wederkerigheid verdwenen is. Zij is superblij met de meerjarige subsidieafspraken HI20230405
27
voor de grote instellingen, waarvoor GroenLinks al jarenlang heeft gepleit. GroenLinks is uiteraard blij met de verhoging van het budget. Met cultuureducatie kan men eigenlijk niet vroeg genoeg beginnen. Ook die keuze steunt zij heel erg. Spreekster spreekt haar trots uit over de prachtige parels, zoals het Museum en De Vorstin, die na corona goed draaien. Alle amateurverenigingen wil zij zeker niet vergeten. Het college wil Globe versterken, wat zij goed vindt. Nu is het een netwerk van zzp’ers. Het is daarom goed om een organisatie neer te zetten. Zij heeft echter niet de illusie daarmee muziekonderwijs in Hilversum toegankelijker te maken voor mensen die dat niet kunnen betalen. Tegelijkertijd zou zij in gesprek willen komen over de toekomst van een muziekschool in Hilversum, die toegankelijk is voor veel meer Hilversummers dan nu het geval is. Samen met D66 heeft GroenLinks hard gewerkt aan de motie M 23-57 om het publiek-private fonds te onderzoeken. Ook amendement A 23-55 over indexering dient GroenLinks mede in, evenals motie M 23-62, ‘Cultuur met alle Hilversummers’. Tegelijkertijd denkt zij dat wat dat betreft nog een stapje extra te maken is om te komen tot een inclusieve maatschappij. Over een veilige werkomgeving gaat het vaak en eigenlijk is nu geen enkele sector vrij van uitwassen.
De wethouder wil met name de amateurverenigingen ondersteunen waarbij het helpt de verklaringen omtrent gedrag te vergoeden. Eigenlijk wil zij alle gesubsidieerde instellingen de voorwaarde opleggen dat zij zelf de verantwoordelijkheid nemen om een protocol of beleid op te stellen om te zorgen dat vrijwilligers en werknemers een veilige werkomgeving hebben. Er ligt een mooie nota voor en zij hoopt dat met het aannemen daarvan de parels van Hilversum nog zichtbaarder en hoorbaarder zullen zijn. Na de Stille Week wil zij daarom alle bazuinen laten schallen. De heer SCHEEPERS (wethouder) is beretrots dat het nieuwe raadslid Ekelmans in diens maidenspeech de Matthäus Passion heeft aangehaald, waarvan hij zaterdag 1 april nog genoot in de Grote Kerk in de uitvoering van het onvolprezen Dudok Ensemble. Met Pasen is er hoop en een nieuw cultuurbeleid. Mevrouw Van Hattem refereerde aan € 90.000,- extra. Hij wijst erop dat dat bedrag komt bovenop de € 560.000,- die al bij de programmabegroting is aangevraagd. Daarnaast zit er in de begroting nog eens € 1 miljoen extra voor de bibliotheek, waardoor de totale cultuurbegroting richting 2025 stijgt met € 1,65 miljoen.
Wat betreft amendement A 23-55 van D66, Democraten Hilversum en GroenLinks, ‘Voorkom een stille bezuiniging – indexeer de cultuurbegroting’, merkt hij op dat de opgelegde huur niet stijgt met 14,5%, maar met 4%, waarmee de gemeente de instellingen helpt. Daarnaast komt het college met een aparte regeling om voor culturele en andere maatschappelijke en sportinstellingen voor 2023 de koopkracht te repareren. Vanaf 2024 zal het college een indexatie opnemen voor alle gesubsidieerde instellingen. Als hij amendement A 23-55 zo mag interpreteren geeft hij daarover een positief advies af. Hetzelfde geldt voor motie M 23-57 van D66, GroenLinks, de VVD, het CDA, Democraten Hilversum en de ChristenUnie, ‘Cultuur- en talentontwikkeling voor iedereen’. Het college deelt het grote belang van cultuureducatie. Over onderzoek naar een fonds om ook de bereikbaarheid van cultuur voor middengroepen een kans te geven is het college zeker positief, onder aantekening dat hij pas in het najaar van 2023 in plaats van september de raad over de voortgang kan informeren. Mevrouw DE JONG-SCHRIJVERS informeert naar de dekking van die motie. De heer SCHEEPERS (wethouder) denkt dat onderzoek binnen bestaande middelen te kunnen dekken.
De rode draad van het cultuurbeleid is dat cultuur voor alle Hilversummers beschikbaar moet zijn, ook voor mensen met een fysieke beperking, zodat het college ook zeker aandacht zal schenken aan mensen in rolstoelen. Wat betreft Wonderfeel merkt hij op dat klassieke muziek duur is. Vaak is het erg ingewikkeld om een enigszins betaalbaar klassiek festival zonder subsidie te organiseren. Het evenement vindt plaats tegen de fysieke grens van Hilversum. Het college voert overigens met alle instellingen altijd een kritisch
HI20230405
28
gesprek over de verhouding tussen het subsidiebedrag en het aantal Hilversummers dat daarvan geniet, zo ook bij Wonderfeel. Het college zal faciliteren opdat amateurverenigingen weten waar ze kunnen oefenen en optreden. Dat staat ook in het beleid. Er komt een overzicht van locaties die beschikbaar zijn voor optredens en van oefenlocaties. In antwoord op de vraag of de mediastad Hilversum zonder een muziektent kan gaat het hem vooral om het muziekaanbod in de stad. Dat kan volgens hem met een mooie muziektent, maar niet met de huidige muziektent. Het CDA haalde het Friese woord Mienskip aan, dat gemeenschapszin betekent. De fractie hield een mooi pleidooi voor het opnemen van kwetsbaren, wat helemaal in het cultuurbeleid past. Daarom kan hij positief adviseren op motie M 23-62 van het CDA, de VVD, D66, Democraten Hilversum en GroenLinks, ‘Cultuur met alle Hilversummers’. Reclame maken voor regelingen bedoeld voor kwetsbare inwoners, waarom de heer Nanninga vroeg, gebeurt al. De regelingen zijn heel belangrijk voor de toegankelijkheid.
De PvdA diende motie M 23-63 over gratis concerten van het MCO in en hij raadt daarop indiener Lahaise aan op de website van het MCO te kijken, waarop vermeld staat dat het Radio Filharmonisch Orkest al met grote regelmaat gratis lunchconcerten verzorgt, zoals op 14 april, waarop men kan luisteren naar de 5e symfonie van Mendelssohn, genaamd Reformatie. Overigens is hij terughoudend om gratis concerten te faciliteren en te subsidiëren, omdat de doelgroep die daarnaar toe gaat over het algemeen prima in staat is een kaartje te betalen. De gemeente bereikt dan weinig op het gebied van laagdrempeligheid, zodat hij over de motie niet zo enthousiast is. De heer LAHAISE heeft op de MCO-website gekeken en heeft weinig tot geen gratis lunchconcerten gevonden, met uitzondering van een concert dat al uitverkocht was. Het Concertgebouw in Amsterdam biedt volgens hem wekelijks een gratis lunchconcert aan. De gemeente moet niet faciliteren, waar wel de orkesten en het MCO. Hij nodigt de wethouder aan daarmee in gesprek te gaan, om de minima en groepen die buiten alle regelingen vallen te faciliteren en die ook graag naar een concert zouden willen gaan. De heer SCHEEPERS (wethouder) wijst erop dat concerten buitengewoon duur zijn en hecht eraan dat orkesten die concerten faciliteren. Daarom zouden de orkesten goed betaald moeten worden.
Gezien het al bestaande aanbod vindt hij nog meer gratis concerten geen goed idee. Het college gaat met elke instelling in gesprek over subsidies, maar vanavond gaat het over cultuurbeleid en niet over één specifieke Hilversumse instelling. Voor de nieuwe subsidieronde in 2024 gaat het college ook met het Grafisch Atelier spreken over haar wensen en mogelijkheden. Motie M 23-64 van de PvdA over één instelling, het Grafisch Atelier, vindt hij niet passen bij het beleid, zodat hij daarover niet positief adviseert. Hij vindt het mooi te horen dat een pleidooi is gehouden om Hilversum of de regio culturele hoofdstad van of hoofdregio van Europa te maken. Over amendement A 23-53 van Democraten Hilversum, de PvdA en D66, ‘De overheid oordeelt niet over kunst’, heeft hij gemengde gevoelens. Hij is het met Thorbecke eens dat de overheid geen verstand heeft van wat cultuur en kunstzinnig is. De gemeente gaat niet over de inhoud, maar wel over het beleid en het toetsen aan beleidsdoelstellingen. De Rekenkamer heeft gezegd dat dat beter en concreter moet. Ambtenaren kunnen dat uitstekend doen en niet de Cultuurraad. Daarom adviseert hij te vertrouwen op de professionaliteit van de ambtenaren en dat die goed weten te toetsen aan beleid. Hij raadt aan het beleid een kans te geven.
Heeft men over een of twee jaar de indruk dat de gemeente veel te veel op de inhoud stuurt, dan is altijd een andere koers te varen. Mevrouw VAN HATTEM vindt vertrouwen in ambtenaren belangrijk, maar wijst op het capaciteitsgebrek dat al jaren duurt en het niet kunnen vinden van mensen op bepaalde kennisgebieden. Zij vraagt hoe de wethouder daartegenaan kijkt. De heer SCHEEPERS (wethouder) reageert dat de advisering door de Cultuurraad ook de nodige organisatiegraad in het raadhuis vergt. Er vindt ambtelijke toetsing plaats en het college gaat ook voor minder regeldruk, zoals het in één keer beschikken en verlenen van kleine subsidies.
HI20230405
29
Mevrouw VAN HATTEM stelt dat het college de Cultuurraad eigenlijk geen kans geeft, omdat die nog maar een paar jaar actief is. De heer SCHEEPERS (wethouder) memoreert dat de Cultuurraad inmiddels al zeven jaar actief is. Het college zoekt ook naar een andere rol van de Cultuurraad. Er is ambitie om cultuureducatie te structureren en te professionaliseren en om meerjarige afspraken met culturele instellingen te maken. De Cultuurraad beschikt over leden die van dat soort aspecten heel veel verstand hebben en die het college daarover voortreffelijk kunnen adviseren. Mevrouw VAN HATTEM meent dat dat nu ook al kan. De heer SCHEEPERS (wethouder) beaamt dat, maar het adviseren op individuele subsidieaanvragen kan het college uitstekend zelf. De heer DOCTER hield een pleidooi om de inhoudelijke beoordeling van subsidieaanvragen onafhankelijk onder te brengen. Daarmee heeft hij niet willen beweren dat ambtenaren niet deskundig zijn. Zij zijn buitengewoon deskundig. Als een organisatie het niet eens is met een subsidiebeschikking en daartegen in bezwaar en beroep gaat, dan staat de rechtmatigheid van die beslissing ter discussie. Hij zou het jammer vinden dat het college dan bij de bestuursrechter op de vingers wordt getikt. De heer SCHEEPERS (wethouder) is daar niet bang voor, omdat het college uitstekende gesprekken met culturele instellingen voert.
Het kan volgens hem niet zo zijn dat het college een cultuurraad moet instellen ten behoeve van een juridische borging voor subsidieverlening. Een heleboel steden hebben overigens geen cultuurraad. De heer DOCTER constateerde dat de Cultuurraad volgens de Rekenkamer niet zo goed functioneerde. Als men dat repareert beschikt men precies over het model wat Thorbecke voor ogen stond. De heer SCHEEPERS (wethouder) waardeert de betrokkenheid en zorgzaamheid van de heer Docter buitengewoon. Hij verzekert dat de Cultuurraad een waardevolle rol blijft houden, waarbij het college zich niet met de inhoud zal bemoeien. Wat betreft motie M 23-54 van Democraten Hilversum, ‘Houd Hilversum heerlijk’, vindt hij het ingewikkeld om een ruimtelijk ordenings-/gebiedsontwikkelingselement op te nemen in het cultuurbeleid. Dat hoort in stedenbouwkundige plannen, gebiedspaspoorten en beeldkwaliteitsplannen thuis. In reactie op de bijdrage van de SP merkt hij op dat geld verdienen een bijvangst is van het cultuurbeleid. Dat gaat vooral over de maatschappelijke en persoonlijke waarden. Met Museum Hilversum gaat het heel goed. Jongeren kunnen er op woensdag gratis naartoe. Voor jongeren tot en met 25 jaar geldt een gereduceerd tarief. Over nachtvergunningen gaat hij niet. De heer NANNINGA gaat het er bij reclame maken voor regelingen om mensen actief te helpen om de goede regelingen te kunnen vinden.
Hij vraagt wat het college daartoe concreet kan betekenen. De heer SCHEEPERS (wethouder) legt uit dat reclame maken meer is dan alleen een regeling op de gemeentelijke website publiceren. Het gaat er ook om in gesprekken met instellingen daarop te wijzen. Open 035 is de gezamenlijke effort van culturele instellingen geweest om uit de coronaperiode te komen. Open 035 is in drie maanden georganiseerd, wat hij een knappe prestatie vindt. Op de beweging naar de wijken toe en het betrekken van kleinere instellingen is nog een hele slag te maken, maar die beweging wordt absoluut ingezet. De businesscase voor Gooiland wordt boeiend en zal, als het zover is, met de raad gedeeld worden. Bij meerjarenafspraken hoort ook een tussentijdse verantwoording door gesubsidieerde organisaties. Als er bij organisaties veel geld is of als het niet goed gaat of niet past binnen het beleid, dan stuurt het college bij. Hij adviseert positief over de oorspronkelijke vorm van motie M 23-65 van BVNL, ‘Van NIX naar beter’. Onderzoeken gaat hij zeker, maar realiseren van een eigen chillplek gaat hij nog niet doen. Mevrouw Remmers gaf aan dat het bij cultuur ook om een veilige omgeving gaat. Dat is primair de verantwoordelijkheid van instellingen zelf, maar het college is bereid om die veiligheid mee te nemen in de te maken afspraken met en te stellen voorwaarden aan gesubsidieerde instellingen.
Tweede termijn
HI20230405
30
De heer DOCTER merkt op dat de strekking van amendement A 23-53, ‘De overheid oordeelt niet over kunst’ ook juist is dat de overheid van de inhoud weg moet blijven. De wethouder is op zoek naar nieuwe huisvesting voor Art Hilversum en Democraten Hilversum heeft daarom gevraagd naar de bereidheid om een nieuwe constellatie tussen kleine beeldende kunstinstellingen te onderzoeken. Cultuurbeleid noemt hij per definitie integraal beleid dat in alle sectoren als facetbeleid doorklinkt. Zo ook met architectuurbeleid. Hij vraagt waarom de wethouder daarvoor terugschrikt. De heer LAHAISE kon niet achterhalen hoe vaak er gratis lunchconcerten in het MCO plaatsvinden. Het Grafisch Atelier past perfect in de doelstellingen van de cultuurnota, zodat hij er van uitgaat dat de wethouder het beste met die organisatie voorheeft en doorgaat om daarmee te praten. Dat was de bedoeling van motie M 23-64, ‘Laat het Grafisch Atelier groeien’. Die steun heeft de wethouder niet nodig, zodat hij die motie intrekt. De gemeente subsidieert indirect het gebouw van het MCO via huursubsidie voor Globe. Hij had een gesprek met het MCO ook niet zo raar gevonden, zodat hij motie M 23-63, ‘Gratis concerten MCO’, handhaaft. Mevrouw DURLACHER is blij met de toezegging van de wethouder over het onderzoek naar een chillplek voor de jeugd, maar handhaaft de nieuwe versie van motie M 23-65.
Die motie dient zij samen met de SP in. Mevrouw VAN HATTEM vraagt een verheldering over amendement A 23-55, van D66, Democraten Hilversum en GroenLinks, ‘Voorkom een stille bezuiniging – indexeer de cultuurbegroting’. Zij heeft begrepen dat er een aparte regeling voor 2023 komt en er voor 2024 een structurele indexering passend voor de cultuursector volgt. De heer SCHEEPERS (wethouder) heeft aangegeven op zoek te gaan naar een plek voor Art Hilversum en dat de gemeente de eigen collectie beeldende kunst wil exposeren. Bezien zal worden of samenwerkingsverbanden met andere instellingen kunnen worden gevonden. Ook het Grafisch Atelier heeft daaraan onder andere behoefte. Er zal onderzoek worden gedaan om te kijken of een plek voor beeldende kunst te vinden is. Architectuurbeleid is apart beleid. Cultuurbeleid gaat ook over architectuur. Architectuurbeleid heeft veel grotere ruimtelijke implicaties en is veel ruimer dan het cultuurbeleid. De gemeente subsidieert het MCO indirect, omdat het voor Hilversum een bijzondere instelling en bijzondere plek is. Op die plek muzieklessen te kunnen aanbieden is iets extra’s en dat maakt Globe een bijzondere instelling. Het MCO heeft het met het ingewikkelde pand echter ook niet gemakkelijk. Het Rijk heeft een heleboel financiering daaraan stopgezet.
Hij wil met het MCO het gesprek aangaan over mogelijkheden voor gratis concerten, maar wil die niet dwingend laten zijn en niet aangeven of die maandelijks zullen plaatsvinden. In reactie op motie M 23-65 van BVNL en de SP, ‘Van NIX naar beter’, gaat hij op zoek naar een chillplek, maar hij wil niet zeggen die te zullen realiseren. Bij de meicirculaire krijgt de gemeente extra middelen voor inflatie voor maatschappelijke instellingen en culturele instellingen. Voor 2024 komt het college met een indexatievoorstel bij de voorjaarsnota, ook voor maatschappelijke en culturele instellingen. Mevrouw DE JONG-SCHRIJVERS verzoekt de voorzitter de vergadering te schorsen. De VOORZITTER schorst de vergadering. Schorsing (22.32 – 22.39 uur).
HI20230405
31
De VOORZITTER heropent de vergadering. Mevrouw DE JONG-SCHRIJVERS deelt mee dat Hart voor Hilversum de moties/amendementen en het collegevoorstel als een vrije kwestie beschouwt. Stemverklaringen De heer LAHAISE gaat niet akkoord met amendement A 23-55 van D66, Democraten Hilversum en GroenLinks, ‘Voorkom een stille bezuiniging – indexeer de cultuurbegroting’. Hij heeft namelijk vertrouwen dat de wethouder doet wat in het amendement wordt gevraagd. Hij trekt motie M 23-65, ‘Laat Grafisch Atelier groeien’ in en handhaaft motie M 23-63, ‘Gratis concerten MCO’. Mevrouw DURLACHER heeft motie M 23-65, ‘Van NIX naar beter’ aangepast. Het verzoek aan het college is nu een onderzoek te doen naar een eigentijdse broedplaats voor jongeren, waar ze elkaar kunnen ontmoeten en met cultuur bezig kunnen zijn. De rest van de gewijzigde motie is ongewijzigd.
Gewijzigde motie M 23-65 ‘Van NIX naar beter’ “De raad van de gemeente Hilversum, in vergadering bijeen op 5 april 2023, behandelend agendapunt 10, Cultuurbeleid Momentum; constaterende dat: • het aantal jongeren met psychische problemen steeds meer toeneemt; • dit een landelijk beeld is, maar in Het Gooi de cijfers hoger dan gemiddeld zijn; overwegende dat: • jongeren in de media en op school voortdurend de boodschap krijgen dat ze ‘NIX’ mogen1; • deze jongeren juist in een levensfase zijn waarin ze zichzelf en de wereld om zich heen moeten gaan ontdekken; • jongeren dit NIET bij hun ouders willen doen, maar ze in Hilversum geen enkele plek hebben waar ze heen kunnen (en daardoor vaak maar wat op straat gaan ‘hangen’); • jongeren bij monde van Young Hilversum ingesproken hebben bij de behandeling van de cultuurnota en nut en noodzaak aangaven; verzoekt het college: • onderzoek te doen naar een eigentijdse broedplaats waar jongeren elkaar kunnen ontmoeten in hun vrije tijd en met cultuur bezig kunnen zijn; • in gesprek te gaan met de Gooische horecaondernemers om hen te verzoeken de oude “FRIS”-feesten weer nieuw leven in te blazen; • de raad hierover voor de behandeling van de Programmabegroting 2024 te informeren; en gaat over tot de orde van de dag.” (Gewijzigde motie M 23-65 van BVNL en de SP) De heer SCHEEPERS (wethouder) geeft daarover een positief advies.
De heer STREUTKER vraagt welk advies de wethouder geeft op amendement A 23-55 van D66, Democraten Hilversum en GroenLinks, ‘Voorkom een stille bezuiniging – indexeer de cultuurbegroting’. De heer SCHEEPERS (wethouder) heeft aangegeven de indexering in 2023 te laten plaatsvinden in de vorm van een aparte regeling. Vanaf 2024 komt er bij de voorjaarsnota een indexering van alle subsidies. Vanuit dat perspectief geeft hij een positief over dat amendement. Amendement A 23-53 van Democraten Hilversum, D66en de PvdA, ‘De overheid oordeelt niet over kunst’, wordt via de stemapplicatie in stemming gebracht en met 17 tegen 19
HI20230405
32
stemmen verworpen, met de stemmen van D66, Democraten Hilversum, de PvdA, de SP, de ChristenUnie en BVNL voor. Amendement A 23-55 van D66, Democraten Hilversum en GroenLinks, ‘Voorkom een stille bezuiniging – indexeer de cultuurbegroting’, wordt via de stemapplicatie in stemming gebracht en unaniem aangenomen. Motie M 23-62 van het CDA, de VVD, D66, Democraten Hilversum en GroenLinks, ‘Cultuur voor alle Hilversummers, wordt via de stemapplicatie in stemming gebracht en unaniem aangenomen. Motie M 23-54 van Democraten Hilversum, ‘Houd Hilversum heerlijk’, wordt via de stemapplicatie in stemming gebracht en met 16 tegen 20 stemmen verworpen, met de stemmen van D66, Democraten Hilversum, de PvdA, de SP en BVNL voor. Motie M 23-57 van D66, GroenLinks, de VVD, het CDA, Democraten Hilversum en de ChristenUnie, ‘Cultuur- en talentontwikkeling voor iedereen’, wordt via de stemapplicatie in stemming gebracht en met 33 tegen 3 stemmen aangenomen, met de stemmen van de leden Boukhriss, Groeneveld en Redmeijer van Hart voor Hilversum tegen. Motie M 23-63 van de PvdA, ‘Gratis concert MCO’, wordt via de stemapplicatie in stemming gebracht en met 4 tegen 32 stemmen verworpen, met de stemmen van de PvdA en de SP voor.
De gewijzigde motie M 23-65 van BVNL en de SP, ‘Van NIX naar beter’, wordt via de stemapplicatie in stemming gebracht en met 34 tegen 2 stemmen aangenomen, met de stemmen van de leden Wesselink en Zaabat tegen. Het geamendeerde voorstel van burgemeester en wethouders wordt via de stemapplicatie in stemming gebracht en unaniem aangenomen.
11.
EINDEVALUATIE EN AFRONDING CORONA HERSTELAGENDA (OKTOBER 2021OKTOBER 2022)
De VOORZITTER deelt mee dat de gemeente zich met deze corona herstelagenda samen met partners in de stad inzet voor een duurzaam herstel van de negatieve effecten van de coronacrisis. Door verschillende oorzaken is een deel van de vastgestelde maatregelen niet volledig in 2022 afgerond. Aan de raad wordt gevraagd om het niet benutte budget ook in 2023 beschikbaar te stellen. Dit voorstel is door de commissie besproken, waar bij de woordvoerders het voorstel rijp voor behandeling door de raad vonden met debat. Mevrouw REDMEIJER vindt het prima dat financiële middelen gereserveerd blijven voor de nasleep van corona. Hart voor Hilversum heeft alleen moeite met het woord ‘eindevaluatie’ in de kop van het stuk. Er is volgens haar pas sprake van een eindevaluatie als men de boeken heeft afgerond en aan de opdrachten is voldaan. Zij vraagt daarom het college of de voorliggende evaluatie een eindevaluatie is. De heer LINDEBOOM vraagt zich af of nu een zinnige discussie plaatsvindt, aangezien de conclusie van de voorgenomen eindevaluatie was nog niet klaar te zijn en dat de gemeente nog moest doorgaan. Daardoor snapt hij het punt niet dat mevrouw Redmeijer wil maken.
HI20230405
33
Mevrouw REDMEIJER denkt het met de heer Lindeboom eens te zijn dat de agenda nog niet is afgewerkt en daarom gelden worden overgeheveld om zaken af te maken. In haar beleving kan men de evaluatie daarom geen eindevaluatie noemen. Mevrouw KALK stelt vast dat er vanuit corona herstelagenda een kleine vijf ton over is. Het college vraagt nu een mandaat om dit geld uit te kunnen geven voor een aantal niet uitgevoerde maatregelen. Het niet uitvoeren kent verschillende oorzaken, zoals een gebrek aan medewerkers, terugtrekkende partners of een niet werkende aanpak. Die redenen zijn serieus te nemen en juist daarom vindt zij het vreemd dat het voorstel op deze wijze wordt gedaan. De gemeente werkt namelijk al vanaf 2019 met indicatieloos werken in het kader van de Wmo, omdat dat goedkoper zou zijn. Daarvoor heeft de raad al ettelijke keren extra geld beschikbaar gesteld, alleen heeft dat nog nooit aantoonbaar tot het beoogde effect van goedkoper werken geleid. Toch is dat staand beleid en het heeft met corona niet zoveel te maken. En dat geldt ook voor de ontwikkeling van een sociale kaart. Ook die wens staat los van corona. Het college concludeert dat bepaalde inwoners en delen van sectoren harder worden geraakt dan andere en dat de samenleving opnieuw geconfronteerd wordt met crises. Zij is dat met het college eens.
En juist omdat die problemen zo groot zijn zou de PvdA kiezen voor gerichte maatregelen om daar te kunnen investeren waar de klappen het hardst aankomen en waar de effecten van corona het grootst zijn geweest, het onderwijsveld. Het voorliggende voorstel komt daar helaas niet aan tegemoet. De heer LINDEBOOM herinnert aan de crisis, waarbij de raad zich achter de inwoners en ondernemers schaarde. Er was sprake van een mooie ingezette beweging. Nu is er de neiging te redeneren dat het allemaal voorbij is, terwijl er nog een nasleep van die effecten is. Daar komt bij dat de raad het destijds een goed plan vond om alle acties op touw te zetten en uit te voeren. In het algemeen is hij iemand die vindt dat je moet doen wat je zegt, zodat hij een groot voorstander is van het alsnog afronden van de corona herstelagenda, al is het alleen maar omdat die beweging ooit is ingezet. Zijn enige kanttekening daarbij is dat deze beweging al ingezet is. Het merendeel van de acties heeft continuïteit nodig. Zij waren eind vorig jaar of begin dit jaar al ingezet en daaraan wordt al geld uitgegeven. De raad is dus eigenlijk een voldongen feit aan het vaststellen. De raad wist in oktober of november al dat de situatie zich ging voordoen en daarvan had die eerder in de gelegenheid kunnen worden gesteld om daarover te besluiten.
Daarom roept hij op om die situatie in de toekomst te voorkomen en niet achteraf dingen vast te stellen die vooraf te bepalen waren. Mevrouw WALTERS (wethouder) kondigt aan in de jaarrekening van 2023 een apart kopje op te nemen om ook de laatste activiteiten te evalueren. Het stuk is ‘eindevaluatie’ genoemd, omdat die in de planning zo heette. Mevrouw REDMEIJER begreep uit de stukken dat nog budget nodig is voor acties die nog doorlopen naar 2024. Zij vraagt of het dan realistisch is de eindevaluatie in de jaarrekening van 2023 te doen. Mevrouw WALTERS (wethouder) antwoordt dat de jaarrekening over 2023 in het voorjaar van 2024 komt, zodat alles weer keurig aansluit. De PvdA constateerde dat opnieuw geld voor begeleiding in de wijk wordt bestemd. Dat was gepland, omdat door de coronasituatie werd gezien dat meer mensen aan begeleiding behoefte hadden. Meer mensen waren aan huis gekluisterd, zodat het aantal mensen dat behoefte heeft aan begeleiding toeneemt. Ook wil zij meer herindicaties in de wijk opvangen. De PvdA had het geld graag aan onderwijs gegeven. Er is echter een apart actieprogramma NPO, waarin ook veel gemeentegeld zit. Er wordt dus op twee fronten heel veel gedaan. D66 betreurt het dat de evaluatie nu komt en niet eerder. Dat ziet zij anders. Pas op het einde van het jaar was het bekend wat er nog niet af is en welk geld daar nog voor nodig is.
Het college wilde de nota ook al in februari jl. voor hebben liggen, maar dat kwam niet uit. Bij het overhevelen van gelden loopt men altijd een stukje vooruit, omdat activiteiten anders moeten stoppen.
HI20230405
34
De heer LINDEBOOM is benieuwd of het college in oktober jl. al een idee had of de agenda zou worden afgerond of dat er een verschuiving van de plannen nodig was. Mevrouw WALTERS (wethouder) heeft in de tussenevaluatie in juli jl. aangegeven hoe zaken verliepen. Om een goed voorstel voor te leggen moest zij weten welk geld eind december was besteed en welk geld begin dit jaar nodig zou zijn. In haar beleving kan men het beste in december naar de activiteiten kijken en die in februari met de raad bespreken. De heer LINDEBOOM verschilt daarover van mening met de wethouder. Zonder stemming wordt conform het voorstel van burgemeester en wethouders besloten, onder aantekening dat de PvdA en BVNL geacht worden te hebben tegengestemd.
12.
VRAGEN AAN HET COLLEGE
De VOORZITTER deelt mee dat D66 vragen heeft aangekondigd over de herijking van het Integraal huisvestingsplan scholen (IHP). De heer DEEN vraagt aandacht voor de casus van Villa Vrolik, bij welke school er een noodzaak is voor noodlokalen. Hij vraagt de wethouder wanneer die er zullen komen. Mevrouw VAN HUNNIK (wethouder) weet dat de heer Deen heel erg geïnvolveerd is in het onderwerp en stelt dat ook heel erg op prijs. Hij is echter niet het enige raadslid dat er zo bij betrokken is, evenals zijzelf en heel veel van haar ambtenaren. Het verheugt haar dat de heer Deen vooruitgang ziet en dat hij daar in de toekomst vertrouwen in heeft. Er wordt nu al veel voortgang geboekt. De gemeente vervult een rol, maar de schoolbesturen doen dat eveneens. In dit geval staat de gemeente klaar om noodlokalen onmiddellijk te faciliteren, maar het schoolbestuur is bouwheer en moet daarover een besluit nemen. Dat moet aangeven hoe de planning eruit gaat zien. Daarop wacht de gemeente, waarna zij namens de gemeente pas kan acteren. De heer DEEN vraagt of de wethouder afwacht totdat STIP met iets komt of dat zij daarmee in gesprek is. De wethouder kan de benodigde informatie volgens hem ook ophalen. Mevrouw VAN HUNNIK (wethouder) is voortdurend met het schoolbestuur in gesprek. Het college helpt STIP om vergunningaanvragen etc. klaar te maken.
Het schoolbestuur moet echter zelf een besluit nemen en gaat over de aanbesteding. De heer DEEN vindt het lastig dat de wethouder aangeeft te wachten op STIP, terwijl STIP juist zegt te wachten op de gemeente. Hij roept de wethouder daarom op om in gesprek met STIP te gaan om dit probleem op te lossen. Een jaar terug is namelijk al een aanvraag voor noodlokalen gedaan en intussen is de situatie niet anders geworden. Daarom adviseert hij niet af te wachten, maar aan de slag te gaan. Mevrouw VAN HUNNIK (wethouder) zegt niet af te wachten, maar alleen te wachten op een stap voorwaarts van het schoolbestuur. 13.
MOTIE M 23-50 ‘BURGER GOED INFORMEREN’
Motie M 23-50 ‘Burger goed informeren’ “De gemeenteraad van Hilversum, in vergadering bijeen op 5 april 2023; constaterende dat: de gemeentelijke communicatie naar de burger toe niet altijd uitmunt in duidelijkheid en accuratesse, de onlangs vernieuwde gemeentelijke website ten spijt1; overwegende dat: de website voor veel burgers steeds vaker het eerste en laatste gemeenteloket is waar zij te rade gaan of op aangewezen zijn voor diensten van de gemeente; HI20230405