Vastgesteld en getekend verslag raadsvergadering d.d. 31 maart 2021
Tekst van het document
Hilversum Mediastad
VERS LAG
Vergadering GEMEENTERAAD VAN HILVERSUM 31 MAART 2021
INDEX RAAD 31 MAART 2021 AGENDA
GEMBLAD
OMSCHRIJVING
BLZ
1
Vaststellen agenda
3
2
Lijst ingekomen stukken
3
3
Vaststellen verslag raadsvergadering d.d. 3 maart 2021
4
4
Vaststellen verslagen raadscommissievergaderingen 10, 1 1 en 18 maart 2021
4
Benoeming en beëdiging commissielid de heer Falan
4
5
12
6
13
7
14
8
15
Wijziging gemeenschappelijke regeling Veiligheidsregio Gooi en Vechtstreek
5
9
16
Wijziging RvO gemeenteraad
5
10
17
Toevoegen ‘procedure rondom nevenfuncties van bestuurders’ aan gedragscode Integriteit college van burgemeester en wethouders in de gemeente Hilversum.
5
11
18
Preventie- en handhavingsplan alcohol en drugs 2021 t/m 2024
6
12
19
Op koers + Naar een financieel gezond sociaal domein
7
13
20
Rekenkameronderzoek naar betrokkenheid inwoners bij de Hilversumse energie- en warmtetransitie
14
21
Configuratie zwembad Arenapark
24
15
22
Hilversumse educatieve agenda
30
16 17
Benoeming commissievoorzitter J.A. van Waarden Rechtstreeks geagendeerd Ontheffing ingezetenschap wethouder Rechtstreeks geagendeerd
4 4
M21/17 Hernieuwd perspectief voor de horeca Aangehouden motie raadsvergadering 3 maart 2021 M21/19 Breder perspectief voor de samenleving Aangehouden motie raadsvergadering 3 maart 2021 —
—
35
18
Vragen aan het college
37
19
M21/33 ‘Sociaal-economisch herstelplan’
37
11120210331
2
GEMEENTE HILVERSUM RAADSVERGADERING VAN 31 MAART 2021 (verslag)
Voorzitter: de heer P.I. Broertjes (burgemeester). Aanwezig zijn de leden: de heer H.P. Blok (Hilversums Belang), de dames M. Boumadkar-Boukhriss (Hart voor Hilversum) en A.A.S. den Daas (D66), de heer J. van Drogen (GroenLinks), mevrouw F.F. van Drooge (PvdA), de heren H.H. Fennema (VVD) en J.E.M.G. Göbbels (Democraten Hilversum), mevrouw M.D, Groesz (D66), de heren H.R. Jaarsma (D66) en A.S. de Jong (D66), de dames M.J. de Jong-Schrijvers (Hart voor Hilversum) en J. Kalk (PvdA), de heren H. Koç (Hart voor Hilversum) en F.R. Kool (GroenLinks), mevrouw M.G. Kooloos (Leefbaar Hilversum), de heren E.J. Kruijswijk Jansen (CDA) en R.J.C. Lancé (Leefbaar Hilversum), mevrouw H.M.G.J. van de Linde (VVD), de heren T. Pelsma (ChristenUnie) en F.W. Reijmcrink (VVD), mevrouw M.H.A. Remmers (GroenLinks), de heren P.H.J.R. van Rooden (SP), J.A.C. Slingerland (Hart voor Hilversum), P. Veenendaal (GroenLinks) en R. Verkuijlen (VVD), de dames B. Verweij (SP) en M.I. van Vliet (D66), de heren M.F. Vogel (VVD) en N.G.T. van Voorden (CDA), mevrouw A.F. Vreugdenhil-de Blécourt (ChristenUnie), de heer J.A. van Waarden (GroenLinks), mevrouw V. Wesselink (D66) en de heren T.R. Westerneng (VVD) en A. Yorulmaz (CDA). Griffier: de heer P.M.H. van Ruitenbeek. Wethouders: de heren B. 1-leller, G. Kuipers, A.R.C. Scheepers en F.G.J. Voorink en de dames K.J. Walters en A.J. Woithers. Afwezig: de heer M.F.
Eerenberg (Hart voor Hilversum), mevrouw R.W.C. Redmeijer (Hart voor Hilversum) en de heer D.E.O. Streutker (CDA). De VOORZITTER opent de raadsvergadering om 20.00 uur en heet allen welkom, in het bijzonder de van zwangerschap teruggekeerde mevrouw Groesz. Van de heren Eerenberg en Streutker en mevrouw Redmeijer is bericht van verhindering ontvangen. Volgens de noodwetgeving is het nodig om vast te stellen welke raadsleden op digitale wijze ter vergadering aanwezig zijn. Daarom laten de in dit verslag vermelde raadsleden horen dat zij aanwezig zijn en is te constateren dat zij tevens in beeld te zien zijn, met uitzondering van mevrouw Boumadkar Boukhriss. 1
VASTSTELLEN AGENDA
De VOORZITTER deelt mce dat de SP heeft gevraagd om over het Preventie- en handhavingsplan alcohol en drugs 2021-2024 (agendapunt 11) te debatteren. Het CDA heeft een motie vreemd aan de orde van de dag M 2 1-33, ‘Sociaal-economisch herstelplan’ ingediend, die wordt betrokken bij agendapunt 17, de motie M 2 1-19 van de PvdA en de SP ‘Breder perspectief voor de samenleving’. Vervolgens wordt de agenda vastgesteld, met inachtnerning van de besloten wijzigingen. 2
LIJST INGEKOMEN STUKKEN
Voor de geagendeerde stukken wordt verwezen naar de in de rubrieken 0, 1 en III van de bij de agenda overgelegde lijst van ingekomen stukken. Zonder stemming wordt conform de voorstellen van de voorzitter van de raad bij de ingekomen stukken besloten. H120210331
3
3
VASTSTELLEN VERSLAG RAADSVERGADERING D.D. 3 MAART 2021 Het verslag wordt ongewijzigd vastgesteld.
4
VASTSTELLEN VERSLAGEN RAADSCOMMISSIEVERGADERINGEN VAN 10, 11 EN 18 MAART 2021 De verslagen worden ongewijzigd vastgesteld.
5
BENOEMING EN BEËDIGING COMMISSIELID DE HEER FALAN
De VOORZITTER stelt vast dat de heer Falan zich bereid verklaart het comrnissielidmaatschap voor Hilversums Belang te aanvaarden. Zonder stemming wordt conform het voorstel van de voorzitter en de griffier besloten. In handen van de VOORZITTER legt de heer FALAN de bij wet voorgeschreven verklaring en belofte af. 6
BENOEMING COMMISSIEVOORZITTER J.A. VAN WAARDEN
De VOORZITTER deelt mee dat op grond van het vierde lid van artikel 82 van de Gemeentewet de commissievergaderingen worden voorgezeten door een raadslid. Op 27januari 2021 heeft de raad onder andere besloten dat de commissievergaderingen worden verdeeld over alle beschikbare commissievoorzitters en dat de fracties worden uitgenodigd om een voorzitter te leveren, voor zover zij dit al niet doen. Vanuit de fractie van GroenLinks is nu voorgesteld om de heer J.A. van Waarden te benoemen tot commissievoorzitter. Zonder stemming wordt besloten de heer J.A. van Waarden bij acclamatie te benoemen als commissievoorzitter. 7
ONTHEFFING INGEZETENSCHAP WETHOUDER
De VOORZITTER geeft te kennen dat op grond van de Gemeentewet wethouders woonachtig moeten zijn in de gemeente waarin ze zijn benoemd. Er is een ontheffingsmogelijkheid voor ten hoogste één jaar, met de mogelijkheid van verlenging. Gezien het tussentijdse karakter van dc aanstelling en de nog beperkte duur van de raadsperiode tot aan de gemeenteraadsverkiezingen van 2022 ligt het in dc rede de eerder verleende ontheffing van het ingezetenschap voor wethouder Kuipers te verlengen. Dc raad wordt voorgesteld dat bij dezen te doen. Mevrouw VAN DROOGE stemt in met de nieuwe ontheffing, maar is nog wel steeds principieel van mening dat een wethouder verankerd dient te zijn in de leefomgeving die hij of zij bestuurt. Mevrouw KOOLOOS memoreert dat ook Leefbaar Hilversum voor korte tijd wethouders heeft gehad vanuit de regio, maar toch een voorkeur heeft voor wethouders die komen uit Hilversums, omdat zij weten wat er leeft en speelt. De heer VAN ROODEN stemt tegen het voorstel in lijn met de eerdere stemming en vindt dat een wethouder uit Hilversum moet komen.
H120210331
4
Zonder stemming wordt conform het voorstel van burgemeester en wethouders besloten met 31 tegen 2 stemmen, onder aantekening dat de SP geacht wenst te hebben tegengestemd (mevrouw Boumadkar Boukhriss is bij dc besluitvorming afwezig). 8
WIJZIGING GEMEENSCHAPPELIJKE REGELING VEILIGHEIDSREGIO GOOI EN VECHTSTREEK
De VOORZITTER deelt mee dat het algemeen bestuur van de veiligheidsrcgio voornemens is deel te nemen aan de op te richten Werkgeversvereniging Samenwerkende Veiligheidsregio’s. De raad mag hierop wensen en bedenkingen inbrengen. Omdat de gemeente Weesp aan het einde van dit jaar uit de veiligheidsregio treedt is ook daarvoor een wensen- en bedenkingenprocedure opgestart. Voorgesteld wordt geen wensen en bedenkingen in te brengen. In de commissievergadering achtten alle fracties het onderwerp rijp voor besluitvorming zonder debat. Zonder stemming wordt conform het voorstel van burgemeester en wethouders besloten. 9
WIJZIGING REGLEMENT VAN ORDE GEMEENTERAAD
De VOORZITTER brengt naar voren dat de griffie naar aanleiding van besluitvorming van de gemeenteraad op 27januari 2021 met grote spoed heeft gewerkt aan de wijziging van het Reglement van Orde. In de commissievergadering kwamen enkele punten aan dc orde waarover op 27januari ji. is gedebatteerd en waarover een besluit is genomen. De SP maakte in de commissievergadering een voorbehoud, de PvdA vond het voorstel rijp voor behandeling door de raad, maar met debat. De andere fracties achtten het voorstel rijp voor besluitvorming zonder debat. Mevrouw VERWEIJ stemt tegen het voorstel vanwege een aantal niet kansrijk geachte onderdelen. Zij waardeert het gedane werk wel, maar voorziet een groot democratisch drama bij uitvoering, omdat er verschillende dingen door elkaar lopen, welke niet zullen bijdragen aan de kwaliteit van vergaderen. Zij probeert wel mee te werken aan het voorstel, maar waarschuwt en ziet graag op korte termijn een evaluatie. Mevrouw VAN DROOGE heeft grote bezwaren tegen de strengere uitvoering van het spreekrecht voor inwoners. Buurtbewoners die over het Carolushof willen praten of inwoners die al maanden wachten op een besluit over een kwijtscheldingsaanvraag zijn straks niet meer welkom in de commissievergadering, wat zij zonde vindt.
Zij waardeert het werk van de raadswerkgroep zeer, maar vanwege de genoemde inperking stemt zij toch vanuit principe tegen het raadsvoorstel Wel probeert zij de nieuwe manier van vergaderen een goede kans te geven en samen tot betere besluitvorming te komen. Mevrouw BOUMADKAR BOUKHRISS meldt zich ter vergadering. Zonder stemming wordt conform de voorstellen van de raadswerkgroep vergaderen besloten, onder aantekening dat de fracties van de SP en de PvdA geacht wensen te hebben tegengestemd. 10
TOEVOEGEN ‘PROCEDURE RONDOM NEVENFUNCTIES VAN BESTUURDERS’ AAN GEDRAGSCODE INTEGRITEIT COLLEGE BURGEMEESTER EN WETHOUDERS IN DE GEMEENTE HILVERSUM
De VOORZITTER geeft aan dat eerder is gesproken over de wijze waarop nevenfuncties worden aanvaard en hoe de administratie daarvan wordt bijgehouden. Het college heeft een procedurevoorstel gedaan, waarover de commissie heeft gesproken. Wethouder Walters zegde toe nadere informatie naar de raad te sturen over de landelijke regeling en goedkeuring van nevenfuncties voor ambtenaren. 11120210331
5
De fracties vonden in de commissievergadering dat er in de raadsvergadering geen debat nodig is. Zonder stemming wordt conform het voorstel van burgemeester en wethouders be sloten. 11
PREVENTIE- EN HANDHAVINGSPLAN ALCOHOL EN DRUGS 2021 T/M 2024
Mevrouw VERWEIJ zegt dank voor het voorstel tot vaststelling van het plan, waarmee mooie stappen worden gezet. Alcohol- en drugspreventie gaan niet alleen over alcohol, maar zeker ook over lachgas, dat onderbelicht is in het plan en zij hoopt dat dat in het integraal veiligheidspian terugkomt. Het signaal over drogeren bij het uitgaan was serieus genoeg voor dc burgemeester om dat op te pakken. De resultaten daarvan wacht zij af. Harddrugs zijn altijd aanwezig in de Hilversumse samenleving en soms meer dan gewenst. Eerder heeft zij gevraagd daaraan meer aandacht te besteden. Het gaat om drugshandel binnen de horeca, drugshandel op het gebied van ondermijning en zeker om het verkrijgen van drugs nu verschillende horecagelegenheden dicht zijn. In het integraal veiligheidsplan ziet zij graag een nadere aanpak tegen harddrugs. Zij vraagt de specifieke toezegging van de portefeuillehouder dat hij drugs en harddrugs onder de loep wil leggen bij het integraal veiligheidsplan. De VOORZITTER zegt toe dat de brief over drugs onderweg is. De heer VERKUIJLEN is blij dat verdovende middelen zijn toegevoegd aan het alcoholpreventieplan. Over de aanpak van lachgas heeft hij samen met de PvdA eerder een motie ingediend en die zou hij graag nog een keer met de voorzitter van het college willen bespreken.
Hij kan zich goed in het plan vinden, maar vindt dat dat weinig rekening houdt met de coronaproblematiek. De wethouder heeft toegezegd dat in regionaal verband te adresseren en hij vraagt of dat al aan de orde is geweest en wat de reactie vanuit de regio was. Mevrouw VERWEIJ vraagt al jarenlang aandacht voor het tegengaan van gebruik van lachgas en vraagt of de VVD het ermee eens is dat dat een plek moet krijgen in het integraal veiligheidsplan. De heer VERKUIJLEN sluit zich aan bij de oproep om iets tegen lachgas te doen. De motie van de PvdA is volgens hem destijds aangehouden in afwachting van landelijke regelgeving. Of lachgas in het integraal veiligheidsplan thuishoort, is voor een volgende periode, maar hij zou daarover nu graag een gesprek voeren. Mevrouw KALK meent dat de motie over lachgas raadsbreed is aangenomen. De heer VAN VOORDEN vindt het plan er goed uitzien en weet dat lachgas schadelijk is en veel
problemen met zich meebrengt. Wat hem betreft moet dat sneller geagendeerd worden om te kijken of daar iets tegen gedaan kan worden. De VOORZITTER pakt het onderwerp lachgas op en komt daarop bij de raad nog terug, gezien de daarover geuite brede wens. Mevrouw WALTERS (wethouder) neemt lachgas ook mee in de preventie. In webinars met ouders komen alcohol, blowen en lachgas aan de orde. De vraag daarbij is hoe dergelijke zaken kunnen worden besproken tussen ouders en jongeren. Zij heeft in het afgelopen regioportefeuillehoudersoverleg sociaal domein aangegeven dat er extra aandacht moet zijn voor het benaderen van jongeren, die nu veel thuis zitten en misschien meer drinken, blowen en roken. Ambtenaren gaan daarover nu nadenken. Van belang is dat jongeren genoeg omhanden hebben. Op 30 maartjl. heeft het college een aanvraag ingediend voor een eerste € 50.000,- voor activiteiten voor jongeren, samen met Versa, Bink en Dynamic Arts. Er komen dus meer activiteiten en vrijwilligerswerk voor jongeren. H120210331
6
Tweede termijn Mevrouw KOOLOOS is benieuwd wat de SP van mensen te horen krijgt over drugs. Zij zelf vindt activiteiten belangrijk, zodat jongeren minder denken aan drugs. Mevrouw VERWEIJ spreekt met veel mensen, waaronder (horeca)ondernemers uit het centrum van Hilversum, die signaleren dat in hun omgeving nieuwe drugs de ronde doen, in de volksmond ‘designer drugs’ genoemd, die nu op straat verhandeld worden. Daarvoor vraagt zij specifiek aandacht. Regelmatig worden nog dealers opgepakt in Hilversum en Bussurn. GGZ-instellingen en verslavingszorgklinieken waarschuwen dat jongeren thuiszitten en drugs gaan gebruiken. Het gaat erom wat er in Hilversum en elders op straat verkocht wordt. Lachgas speelt al zo lang dat er iets aan moet gebeuren. Zij pleit ervoor daarover met de horeca, politie en het jongerenwerk te gaan praten. Naar lachgas kijken helpt volgens haar in de strijd tegen ondermijnende criminaliteit. Bij signalen van drogering hebben volksvertegenwoordigers dat zeer serieus te nemen. Men moet er voor zorgen dat jongeren niet aan drugs kunnen komen. Zij pleit voor het gebruik van het IJslands model om activiteiten voor de jeugd gratis te maken en te zorgen voor sport en beweging. De ogen moet men dus niet sluiten voor wat wel verhandeld wordt, maar niet meer zichtbaar is. Zonder stemming wordt conform het voorstel van burgemeester en wethouders besloten. 12
OP KOERS + NAAR EEN FINANCIEEL GEZOND SOCIAAL DOMEIN
De VOORZITTER memoreert dat het onderwerp eerder voor de raadsvergadering van 3 maartjl. was geagendeerd. Het college had op die vergaderdag enkele documenten aangeleverd, waardoor de raadsleden niet de gelegenheid hadden om die te kunnen lezen. Op voorstel van het CDA is daarom besloten behandeling te verplaatsen naar vanavond. De raad heeft het college (in motie M 20-96) gevraagd om te komen met een ‘koers voor de taakstelling sociaal domein’. De koers voor de taakstelling is de uitvoering van een nieuw regionaal actieprogramma, dat hierbij wordt voorgelegd. Het actieprogramma gaat om een regionale aanpak, een onderdeel is van een totaalaanpak van de problematiek van de oplopende kosten bij Wmo en jeugd. De raad wordt voorgesteld een zienswijze in te dienen op het regionaal actieprogramma ‘Naar een gezond financieel sociaal domein’. De woordvoerders in de commissievergadering achtten het voorstel rijp voor de raad met debat. Alle woordvoerders maakten een voorbehoud. Mevrouw KALK is van mening dat nu kansenongelijkheid en armoede mede door corona toenemen de toegang tot de zorg niet beperkt mag worden. Beperking leidt op termijn ook tot meer kosten. Minder uren hulp aan huis vergroot de eenzaamheid van ouderen. Kinderen en jongeren die het thuis niet veilig hebben moeten zonder bureaucratische rompslomp worden opgevangen.
Bezuinigen op het vervoer naar het ziekenhuis geeft een volstrekt verkeerd signaal. Hilversumse inwoners zijn volgens haar geen veelvraat van zorg en niet verantwoordelijk voor de tekorten in het sociaal domein. Die oorzaak ligt in Den Haag, waar het college moet zijn. Toch doet de PvdA een aantal ideeën aan de hand om wel eerlijk te bezuinigen: stoppen met marktwerking in de zorg; verminderde regeidruk en bureaucratie; een andere manier van aanbesteden in dejeugdzorg; afstand nemen van het idee dat de regio een grotere rol zou moeten krijgen. Daartoe heeft zij het volgende amendement gemaakt, dat als volgt luidt: -
-
-
-
Amendement A 2 1-22 ‘Zienswijze gemeente Hilversum inzake regionaal actieprogramma Naar een financieel gezond sociaal domein’ “De gemeenteraad van Hilversum, in vergadering bijeen op 31 maart 2021, behandelend het onderwerp ‘Op koers + Naar een financieel gezond sociaal domein’, de zienswijze; overwegende dat: H120210331
7
de voorgestelde zienswijze teveel de nadruk legt op maatregelen die de toegang tot zorg zullen beperken; de voorgestelde zienswijze te weinig aansluit op de versterking van de beweging naar meer preventie en wijkgericht werken; de voorgestelde maatregelen zijn vertaald in opbrengsten die niet hard zijn en die ook niet hard te maken zijn; constaterende dat: inwoners niet de rekening van dc tekorten op het sociaal domein gepresenteerd horen te krij gen; besluit: de voorstelde zienswijze integraal te vervangen door de volgende tekst: Geachte heer Uneken, Inleiding Wij hebben de raad gevraagd kennis te nemen van het regionale actieprogramma ‘Naar een financieel gezond sociaal domein’. De gemeenteraad van Hilversum heeft dc volgende zienswijze op het regionale actieprogramma ‘Naar een gezond financieel sociaal domein’ op 3 maartjl. vastgesteld. Deze zienswijze wordt door ons vervolgens ingebracht in het portefeuillehoudersoverleg in de Regio, waar het regionale actieprogramma door de regiogemeenten gezamenlijk wordt vastgesteld. Zienswijze De gemeente Hilversum waardeert de inspanningen van de Regio Gooi- en Vechtstreek, samen met alle zeven regiogemeenten, om een actieprogramma op te stellen en dit samen met de regiogemeenten uit te willen voeren. Eensluidendheid van dc regiogemeenten is voor de gemeente Hilversum geen bindende voorwaarde.
Daarvoor heeft de gemeente Hilversum teveel bedenkingen bij teveel van de beschreven maatregelen in het actieprogramma. Wij geven in deze zienswijze de volgende aandachtspunten mee: Er voltrekt zich op dit moment een stille ramp. Achter heel wat voordeuren is het 1. nu extra onveilig voor kinderen. Daarnaast lopen veel kinderen uit vooral armere gezinnen een onderwijsachterstand op. Corona vergroot kansenongeljkheid. Wij zien af van bezuinigen achter de voordeur. Wij willen met elkaar een brede maatschappelijke discussie over de vraag: wat is 2. goede zorg? Waar hebben onze inwoners behoefte aan? En hoeveel mag het kosten? De financiële uitwerking van de uitkomsten van deze discussie zien wij graag tegemoet om er op het niveau van Hilversum een besluit over te kunnen nemen. Wij erkennen het risico op doorstijging van de kosten voor jeugdzorg en Wmo. Er 3. komen steeds meer kinderen in aanmerking voor jeugdhulp en door het abonnementstarief en door de vergrijzing stijgen de Wmo-kosten. 4. Wij willen de zorg niet versoberen en vinden uitbreiding van de ambtelijke organisatie nu niet aan de orde. Hilversum heeft dit in de laatste jaren al voldoende gedaan. Wij wijzen maatregelen die de toegang tot de zorg beperken af. Budgetplafonds 5. leiden tot wachtlijsten en dus tot meer kosten op temiijn en zijn mede daarom niet gewenst.
Een ontmoedigingsbeleid, met minder zorg voor ouderen, zorg alleen op vaste dagen en de Wmo-taxi naar het ziekenhuis die duurder wordt, is wat ons betreft niet het goede antwoord. Wij wijzen maatregelen die de bureaucratie vergroten zoals een ‘onafhankelijke 6. commissie verblijf’ die gaat bepalen of kinderen uit huis moeten worden geplaatst, af. Wij zoeken de weg andersom. Daarom willen we taken uit de regio halen om echt wij kgericht te kunnen werken. H120210331
8
Wij kiezen voor zorg vanuit de uitgangspunten dat onze inwoners geen veelvraten van zorg zijn, onze professionals zijn geen geldverslindende zorgmachines maar hardwerkende hulpverleners. Wij willen deze professionals meer ruimte geven zodat zij op basis van hun kennis kunnen beoordelen wie welke zorg nodig heeft. De maatregelen in het kader van preventie en wij kgericht werken, versterking van 8. de sociale infrastructuur, inclusief de voorzieningen die daarbij horen en het vindplaatsgericht werken, zullen wij voortzetten. De rekening daarvoor leggen wij in Den Haag en niet bij onze inwoners. Zoals beschreven kunnen wij ons niet vinden in het regionale actieprogramma ‘Naar een financieel gezond sociaal domein. Wij danken u wel hartelijk voor uw inzet. Graag vernemen wij wat er met de inhoud van onze zienswijze is gedaan. Hoogachtend, de griffier, de burgemeester, P.M.H. van Ruitenbeek P.I. Broertjes” (Amendement A 21-22 van de PvdA) 7.
De heer REIJMERINK is het niet eens met de PvdA en vindt dat alle Hilversummers de zorg moeten krijgen die ze nodig hebben, waarbij de grens is de financiële draagkracht van de samenleving. Van enorm belang is de gemeentelijke zorgtaken betaalbaar te houden, waarvoor het nodig is dat de gemeenteraad controle krijgt op de kostenontwikkeling binnen het sociaal domein. De urgentie is hoog, omdat de kosten in rap tempo oplopen en een steeds groter beslag krijgen op de begroting. De VVD staat dan ook in beginsel positief tegenover de verkende maatregelen in het actieprogramma en de voorliggende zienswijze van het college. De raad constateert volgens hem als geheel dat problematiek van de kostenstijging in de Wmo en Jeugdwet enorm divers en complex is. Mevrouw KALK vraagt hoe de heer Reijmerink kan beweren dat bewoners de zorg krijgen die ze nodig hebben als gemeenten daartoe niet genoeg budget van het Rijk krijgen en € 10 mijoen willen gaan bezuinigen. Mevrouw KOOLOOS is het eens met het gestelde over de problematiek in dejeugdzorg. Er is echter voldoende uitzicht op uitstroom, maar eenmaal binnen in een traject komen jongeren daar toch bijna niet meer uit. Leefbaar Hilversum wil mensen laten toezien op uitstroom, zodat veel geld en ellende bij jongeren bespaard kunnen worden.
De heer REIJMERINK zegt dank voor die suggestie en heeft ook een amendement ingediend, dat oproept om een extra punt aan de zienswijze toe te voegen, dat ziet op de stagnatie in dejeugdzorg. Leefbaar Hilversum is van harte uitgenodigd om dat amendement te ondersteunen. De VVD erkent dat de oplossing voor het probleem deels in Den Haag ligt, maar ook de gemeente Hilversum moet iets doen, omdat de kosten in rap tempo oplopen en een steeds groter beslag leggen op de gemeentelijke begroting. De raad erkent volgens hein als geheel de noodzaak om het sociaal domein binnen de financiële kaders te krijgen. Om de kwaliteit en toegankelijkheid van dejeugdvoorzieningen te kunnen blijven garanderen is het nodig te zoeken naar maatregelen om de kostenstijging in het sociaal domein op een verantwoorde wijze te beperken en waar mogelijk enigszins te reduceren. Daarom staat hij in beginsel positief tegenover het actieprogramma, dat slechts een verkenning is van mogelijke maatregelen. Bezuinigen gebeurt dus nog niet, maar verkennen van maatregelen wel.
Hij dient het volgende amendement in: Amendement A21-24’Aanpassing zienswijze ‘Naar een financieel gezond sociaal domein’ (2) “De raad van de gemeente Hilversum, in vergadering bijeen op 31 maart 2021, behandelend het agendapunt zienswijze ‘Op koers + Naar een financieel gezond sociaal domein’; constaterende dat: het college van Hilversum een zienswijze op het regionale actieprogramma ‘Naar een gezond financieel domein’ heeft opgesteld ter vaststelling door de raad; -
H120210331
9
deze zienswijze op dit moment onvolledig is en uitgebreid dient te worden met de volgende nieuwe maatregel; onderzoeken van de stagnatie in de uitstroom binnen dc Jeugdwet; besluit; de zienswijze uit te breiden met het volgende aandachtspunt; Onderzoek naar stagnatie van de uitstroom binnen de Jeugdwet 6. Het recent gepubliceerde AEF-rapport ‘Stelsel in groei’ over de financiële tekorten in de jeugdzorg stelt dat de instroom binnen de Jeugdwet constant blijft maar de uitstroom van jeugdigen afneemt. Volgens AEF is wegens ontbrekende gegevens een goede analyse van de doorstroom en uitstroom niet mogelijk, maar die is wel noodzakelijk om hiervoor beter passende maatregelen te kunnen nemen. Mogelijke factoren die volgens de branches Gespecialiseerde Zorg voor Jeugd een rol kunnen spelen bij de stagnatie van uitstroom en doorstroom binnen de Jeugdwet zijn; • het ontbreken van passend vervolgaanbod (bijvoorbeeld begeleid wonen); • de overgang naar ander stelsel (bijv. bij het bereiken van volwassen leeftijd); • de aanwezigheid van problematiek op andere gebieden (de zogenaamde ‘big five’; support, wonen, werk en school, inkomen en zorg) waardoor jeugdhulpuitvoerders terughoudend zijn om jongeren ‘los te laten’ omdat dit vaak voor grotere problemen zal zorgen.
Wij adviseren de regio met aanbieders in gesprek te gaan over de oorzaak van de stagnatie van de uitstroom binnen de Jeugdwet en op basis daarvan te komen tot passende maatregelen om dit probleem op te lossen. Wij verzoeken de Regio de gemeenteraad van Hilversum over de verdere verloop van dit proces te informeren.” (Amendement A 21-24 van de VVD, D66, GroenLinks en Hart voor Hilversum) -
Mevrouw KALK stelt dat vaststellen van het plan leidt tot een oplossingsrichting om € 10 miljoen te gaan vinden. Zij vraagt waarom de VVD dan niet met de PvdA meegaat in het idee dat het stoppen van de marktwcrking, met name in dejeugdzorg, leidt tot kostenbesparing. Met de toename van het aantal aanbieders neemt ook de bureaucratie toe. Mevrouw VERWEIJ is blij verrast dat de VVD zegt dat Hilversummers die zorg nodig hebben die krijgen en zullen blijven krijgen. Zij is niet blij met een verkenning van de regio. Als het document volgens de VVD een verkenning is zegt men impliciet ook dat de resultaten daarvan moeten terugkomen naar de gemeenteraad, zodat die kennis kan nemen van de effecten daarvan. Zij vraagt om de toezegging dat de resultaten van die verkenning eerst naar de gemeenteraden gaan en dat die daarna besluiten daarover kunnen nemen of de regio zaken kan uitvoeren. De heer REIJMERINK is er niet van overtuigd dat de open huis-inkoopstrategie zorgt voor problemen binnen de jeugdzorg. Zelf heeft hij om de toezegging gevraagd dat verdere uitwerking van de maatregelen terugkomt naar de commissie, zodat die daarnaar kan kijken. Mevrouw WESSELINK heeft met waardering kennisgenomen van de analyse en het grote aantal verbetervoorstellen voor de Wmo en dejeugdzorg in het regionaal actieprogramma.
Hilversum moet nog veel werk verzetten en het is haar met het voorliggende stuk duidelijk dat de gemeente er niet alleen voor staat, maar samen verder kan komen. Het actieprogramma vindt zij niet altijd duidelijk wat betreft het gezamenlijk uitvoeren en gezamenlijk bekostigen. Bij de uitwerking staat wel gezamenlijke uitvoering, maar niet gezamenlijke bekostiging. Zij wil weten hoe dat in de regio zal verlopen en in welke mate er verschillen in baten en kosten voor gemeenten zijn. De vraag is of een grotere solidariteit binnen de Gooi en Vechtstreek aanvaardbaar is of tot problemen zal leiden. Ook wil zij weten of er een beeld is van de financiële effecten van gezamenlijke bekostiging van in het actieprogramma genoemde voorzieningen per individuele gemeente. Uit de analyse blijkt dat de uitstroom in algemene zin stagneert. De VVD heeft een aanvulling op de zienswijze geformuleerd die daarvoor aandacht vraagt, welke aanvulling zij steunt. H120210331
10
Het amendement A 21-20 van het CDA steunt zij niet. Een budgetpiafond is volgens haar best een nuttig hulpmiddel om de schaarste goed te verdelen en scherper te kurmen prioriteren bij toewijzing. Ook arbeidsmatige dagbesteding bij thuisondersteuning is een positief voorbeeld van hoe het netwerk als mes aan twee kanten kan snijden: praktische ondersteuning krijgen en dagbesteding. Daar ligt een kans om de kwaliteit van leven voor de Hilversummer te vergroten. Het CDA-amendement wil ook twee aandachtspunten toevoegen, die direct betrekking hebben op het Hilversumse beleid. Daarmee zou Hilversum in haar zienswijze aan de regio aangeven dat zij beleid heeft en de regio vraagt om het eigen beleid aan te scherpen en dat aan dc gemeente terug te koppelen. Mevrouw VERWEIJ vraagt of D66 er zich van bewust is dat de indicatie arbeidsmatige dagbesteding is afgeschaft, zodat er geen sprake kan zijn van een budgetpiafond, omdat het product er niet meer is. Tevens vraagt zij D66 om een toelichting op de reden waarom er een budgetplafond in de regio ingesteld moet worden, terwijl de gemeente Hilversum lokaal het geld uitgeeft en de plafonds in de gemeente liggen. Mevrouw KOOLOOS heeft het gevoel dat mevrouw Wesselink een stuk voorleest en niet echt weet waarover ze het heeft. Als er nood aan de man is en zorg is bij kinderen, kan men volgens haar niet zomaar bezuinigen.
Waarom het naar haar mening echt gaat is werken aan de voorkant op school en preventie bij ouders om zorg te voorkomen. Er is geen zicht op uitstroom en zij merkt dat mevrouw Wcsselink dat niet helemaal doorheeft. Mevrouw WESSSELII’JK heeft bij een budgetplafond niet het idee dat zorgverlening op een bepaald moment stopt. Die zorg zal uiteindelijk verleend moeten worden alsof er wel budget is. Zij vraagt de wethouder op dat aspect een toelichting. Zij leest inderdaad haar bijdrage voor vanuit een vooraf geschreven Word-document. Grote delen van het actieprogramma worden ook in Hilversums beleid uitgewerkt. Het amendement A 21-21 van de ChristenUnie steunt zij wel, ondanks dat de situatie van het abonnementstarief onwenselijk is. De gemeente moet wel wetgeving naleven en hopen dat er binnenkort vanuit het Rijk een verandering zal komen. Al met al is zij verder tevreden over de voorliggende zienswijze en is zij benieuwd naar de voortgang daarvan in dc komende periode. Mevrouw KALK meent dat budgetplafonds wel een effect hebben, namelijk het ontstaan van wachtlijsten als het budget op is en uiteindelijk duurder wordende zorg. Zij vraagt of mevrouw Wesselink zich daarvan bewust is. De heer VAN VOORDEN beaamt dat een budgetplafond tot wachtlijsten en grotere veiligheidsrisico’s kan leiden en dus onwenselijk is. Mevrouw VERWEIJ erkent dat bij een budgetpiafond zorg wel stopt.
Zij vraagt wanneer mevrouw Wesselink voor het eerst en voor het laatst een rapportage van de wethouder of van de regio heeft gekregen dat het budgetplafond is bereikt en zal worden gestopt met de zorg, maar dat de raad wel extra middelen kan vrijgeven. Mevrouw WESSELE’JK heeft nog nooit een brief gezien dat het budgetplafond is bereikt. Dat budgetplafond is volgens haar wel een aanleiding om zuinig met geld om te gaan. Als een plafond te laag blijkt te zijn neemt zij aan dat de wethouder terugkomt naar dc raad. Scherper indiceren, selecteren en zuinig omgaan met geld zijn volgens haar op dit moment belangrijk voor het sociaal domein. Als de gemeente zorg niet meer kan betalen zullen maatregelen nodig zijn om wel zorg aan eenieder te kunnen verlenen. De heer VAN DROGEN leest in het advies van de Adviesraad Sociaal Domein dat die belang hecht aan het betrekken van die adviesraad bij naar Hilversum terugkomende actiepunten. De wethouder staat open voor amendementen en diverse fracties hebben die uitnodiging opgepakt. Het amendement A 21-20 van het CDA steunt hij, omdat dat voorziet in veel van zijn aandachtspunten over het agendapunt. Een onderzoek naar de stagnatie van de uitstroom is wat hem betreft belangrijk. Amendement A 2 1-24 heeft hij daarom mede ingediend. Amendement A 21-2 1 van de ChristenUnie over huishoudelijke hulp steunt hij niet.
Daaruit komt een beetje naar voren dat de ChristenUnie vindt dat mensen onder druk worden gezet om andere keuzen te H120210331
11
maken, wat wettelijk gezien niet kan. Hij heeft ook het gevoel dat die druk er ook niet is. Het huidige punt in de zienswijze wil hij handhaven. Mevrouw VREUGDENHIL-DE BLÉCOURT vraagt hoe de heer Van Drogen de zinsnede interpreteert die in het koersdocument staat. De heer VAN DROGEN meent dat mensen met voldoende inkomen of vermogen erop kan worden gewezen dat ze zelf op een misschien prettiger manier huishoudelijke hulp kunnen inkopen en dat niet altijd hoeft middels de voorliggende regeling. Als mensen de ruimte daarvoor hebben kunnen ze daarvan gebruik maken. Het amendement A 2 1-22 van de PvdA steunt hij niet, omdat daaruit vooral blijkt dat het geld uit Den Haag moet komen. Het Rijk moet wel meer doen en hij steunt daarom de wethouder die voor meer geld vanuit Den Haag pleit. Dat is echter nu niet de oplossing en hij voorziet ook geen extra geld op korte termijn. Er moet dus iets gebeuren, waarmee het actieprogramma een start maakt. Amendement A 2 1-34 van Hilversums Belang steunt hij niet, dat er vanuit gaat dat Hilversum geen zeggenschap meer heeft over haar budget. Mevrouw KALK wil alles doen om de marktwerking in de zorg te stoppen en vraagt of GroenLinks het daarmee eens is. De heer VAN DROGEN beaamt dat, maar dat kan Hilversum niet zomaar alleen doen.
In de tussentijd moet de gemeente zelf haar verantwoordelijkheid nemen en daarom steunt hij het PvdAamendement A 2 1-22 niet. De heer VAN VOORDEN roept het college op om bij de verdere besluitvorming en uitwerking de Adviesraad Sociaal Domein en het werkveldlleveranciers te betrekken, wat de wethouder ook heeft toegezegd. De kosten in Hilversums zijn gemiddeld ten opzichte van de rest van het land en dalen zelfs per cliënt in dejeugdzorg en de Wmo. Wel stijgt het aantal cliënten, wat anders is ten opzichte van andere plaatsen in het Gooi. Daarom is een regionale vergelijking lastig. Veel maatregelen zijn in Hilversum al bestaand beleid, zoals inzet op de huisartsen die naar andere zorgaanbieders verwijzen en het van begin af aan uitgaan van één gezin, één plan en één regisseur. Hij dient toch een amendement in, omdat het CDA zich niet in een aantal maatregelen kan vinden, zoals een onderzoek naar het instellen van een budgetplafond. Er moeten namelijk geen wachtlijsten bij kwetsbare kinderen ontstaan. Mensen die gebruik maken van dagbesteding moet men niet inzetten om tekorten bij de huishoudelijke hulp terug te brengen, wat verdringing tot gevolg kan hebben. Ook vindt hij het geen goed idee om iets te schrijven wat al in de participatievisie staat en al bestaand beleid is.
Het is voor hem te prematuur om al een opvatting te hebben over bescherming en opvang als de raad nog een beleidsstuk daarover gaat bespreken. Hij sluit zich aan bij amendement A 21-21 van de ChristenUnie over het niet meenemen van inkomens in de afweging. De eerste zin bij ‘maatregel 7’ onder ‘besluit’ van het CDA-amendement A 2120 wil hij laten schrappen, wat onduidelijkheid wegneemt. Het voorliggende document is een eerste aanzet verder te onderzoeken hoe kosten in het sociaal domein te besparen zijn. Wel wacht hij eerst de uitwerking af en dan wil hij pas beoordelen of opbrengsten opwegen tegen de uitvoeringskosten en de kwaliteit van zorg. Amendement A 21-20’Aanpassing zienswijze ‘naar een financieel gezond sociaal domein’ “De raad van de gemeente Hilversum, in vergadering bijeen op 31 maart 2021, behandelend het agendapunt zienswijze ‘Op koers + Naar een financieel gezond sociaal domein’; constaterende dat: 1. het college van Hilversum een zienswijze op het regionale actieprogramma ‘naar een gezond financieel domein’ heeft opgesteld ter vaststelling door de raad; 2. deze zienswijze op dit moment onvolledig is en uitgebreid dient te worden met de volgende punten: aanpassing maatregel 4 (pagina 17 en 18 van het actieprogramma); om wachtlijsten in de j eugdzorg te voorkomen; H120210331
12
• • •
aanpassing maatregel 7; (pagina 23 van het actieprogramma); om te voorkomen dat er onwenselijk situatie ontstaan met betrekking tot de arbeidsmatige dagbesteding; aanpassing maatregel 11; (pagina 28 en 29 van het actieprogramma); omdat deze maatregel al bestaand beleid is; aanpassing maatregel 13; (pagina 33 en 34 van het actieprogramma); omdat het beleidsplan Beschermd Wonen in mei wordt besproken in de gemeenteraad van Hilversum; toevoegen nieuwe maatregel: onderzoeken waarom dc uitstroom stagneert;
• besluit: de zienswijze uit te breiden met de volgende aandachtspunten: Maatregel 4: gezamenlijke bekostiging van en toegang tot verblijf 6. Door het instellen van een budgetpiafond -met als gevolg dat er een aantal gelimiteerde plekken kan worden ingekocht- is er een reële kans dat er wachtlijsten gaan ontstaan voor een zeer kwetsbare doelgroep. Dit is in onze ogen een onwenselijk effect van de voorgestelde maatregel. Daarom ontraden wij dit deel van deze maatregel. Maatregel 7: algemene voorziening voor thuisondersteuning 7. Wij zien dc meerwaarde om anders te kijken naar het inzetten van huishoudelijke hulp. Echter, wij zien geen meerwaarde in het onderzoeken om mensen, die vallen onder arbeidsmatige dagbesteding, in te gaan zetten in de huishoudelijke hulp om zo een besparing op de uitvoeringskosten te realiseren. Maatregel 11: sturen op arbeid in plaats van zorg 8. Wij zien dat deze maatregel effect kan hebben op het besparen van zorgkostcn, echter in Hilversum is deze maatregel al bestaand beleid zoals beschreven in het Meerjarenplan Participatie. Wij adviseren om dit beleid waar nodig aan te scherpen en dit specifiek aan de raad van Hilversum terug te koppelen. Maatregel 13: beschermd wonen 9. Wij zien de complexiteit binnen het domein beschermd wonen en tegelijkertijd zien wij het belang om de kosten te kunnen beheersen.
Tegelijkertijd mag dit niet ten koste gaan van de kwaliteit. Dit vraagstuk is complex en vraagt daarom om een zorgvuldige behandeling. Daarom stellen wij voor om deze maatregel niet uit te voeren voordat in juni 2021 het nieuwe beleidsplan Bescherming en Opvang in de raad van Hilversum is besproken. 10. Onderzoek stagnatie uitstroom Een van de grote problemen is de stagnatie van de uitstroom in dejeugdwet waardoor de kosten niet dalen. Wij adviseren de regio om te (laten) onderzoeken welke belemmeringen er zijn waardoor de uitstroom stagneert en verzoekt de regio de raad van Hilversum hierover te informeren.” (Amendement A 2 1-20 van het CDA) De heer SLINGERLAND sluit zich graag aan bij het CDA waar het betreft hoe het document en de maatregelen op de Hilversumse schaal uitpakken. Daarom vraagt hij de wethouder nog eens goed uit te leggen hoe het proces verder zal verlopen en of en zoja wanneer de raad weer aan zet is en grip kan blijven houden op de financiën, de maatregelen en de lokale uitwerking daarvan. Hij kan zich voorstellen niet alle maatregelen tegelijkertijd te nemen, maar gedurende een reeks van maanden ofjaren. Het college heeft ervoor gekozen de zienswijze aan dc raad voor te leggen, wat hij goed vindt, zodat er de kans is om amendementen in te dienen. Hij is benieuwd naar de reactie van de wethouder op de diverse amendementen.
De heer BLOK deelt mee dat het college volgens motie M 20-96 een eigen koersdocument aan de raad moest voorleggen. Daarin moesten besparingen en het terugdringen van het tekort in het sociaal domein worden voorgelegd. In plaats daarvan ligt er een regionaal programma voor, dat door het portefeuillehoudersoverleg zou worden vastgesteld. De raad zou dan alleen een zienswijze mogen indienen, dus geen kaderstelling en controle door de raad. Dat vindt hij onjuist. H120210331
13
De regionale besparingsmaatregelen zijn zeer ingrijpend op de financiën van de gemeente Hilversum. Het gaat om maximaal € 3,5 miljoen, drie maal zoveel als de taakstelling in de begroting van 2021 en verder. Het budgetrecht van de raad wordt dus niet gerespecteerd, waaraan hij echter zeer hecht. Regionaal bezuinigen op de Hilversumse zorg is dus buiten kaderstelling, controle en het budgetrecht van de raad, wat hij principieel onjuist en af te wijzen vindt. Amendement A 21-34 draagt het college weer op om het in dc motie M 20-96 gevraagde koersdocument zelf voor de raad zelf op te stellen en bij de kadernota in juni a.s. ter vaststelling aan de raad voor te leggen. In plaats van een zienswijze aan de regio stelt hij voor de regio een brief te sturen met de strekking van zijn amendement. Dc vier andere amendementen op de conceptzienswijze zal hij dan ook niet steunen. Hij wil de raad meester laten blijven van Hilversum, het eigen sociale lot en de financiering daarvan.
Amendement A 2 1-34 ‘Regionale zorgbezuiniging’ “De raad van de gemeente Hilversum, in vergadering bijeen op 31 maart 2021, behandelend het agendapunt 12 ‘Op koers + Naar een financieel gezond sociaal domein’; overwegende dat: • op 11 november 2020 de motie ‘Visie op taakstelling sociaal domein’ (M 20-96) door de raad werd aangenomen; • daarin het college werd gevraagd om uiterlijk in maart 2021 een koersdocument voor te leggen voor vaststelling door de raad; • de mogelijkheden voor besparingen en terugdringen van de tekorten, met betrekking tot het sociaal domein, in het koersdocument moeten worden opgenomen; constaterende dat: • het college in tegenstelling tot de aangenomen motie (M20-96) heeft besloten het koersdocument niet zelf op te stellen en uit te voeren, maar het opstellen van het koersdocument bij de regio heeft neergelegd; • van vaststelling door de raad van het koersdocument geen sprake is; • het regionale actieprogramma, inclusief de ingrijpende financiële gevolgen voor Hilversum, door het regionale portefeuillehoudersoverleg zou worden vastgesteld; • het regionale portefeuillehoudersoverleg daar niet de bevoegdheid toe heeft; voorts constaterende dat: • het budgetrecht, dat bij de raad ligt, klaarblijkelijk door het college op dit onderwerp niet wordt gerespecteerd, ondanks de ingrijpende financiële gevolgen voor de begroting; • uit het voorstel blijkt dat het
totaal van alle nu door de regio voorgestelde maatregelen met betrekking tot Hilversum circa € 3,5 miljoen euro (maximaal) zou worden. (nota bene: Lijst van regiomaatregelen komt uit op maximaal € 10 miljoen waarvan 35% voor Hilversum). Dat is circa drie keer zo veel als in de taakstelling met ingang van de Begroting 2022 en verder is opgenomen; • de bezuinigingen op de zorg in Hilversum met dit gegeven nog veel dieper ingrijpen in de zorg en in de gemeentelijke financiën dan de taakstelling die in de Begroting 2022 en verder is opgenomen; concluderende dat: • regionaal bezuinigen op de Hilversumse zorg, buiten de kaderstelling om, buiten de controle van de raad om en buiten het budgetrecht van de raad om, principieel onjuist is en moet worden afgewezen; • het aangenomen verzoek aan het college, opgetekend in motie (M20-96), derhalve niet juist wordt uitgevoerd; besluit: het voorgestelde besluit te vervangen door: 1. het college op te dragen om het gevraagde koersdocument (zie motie M20-96) op te stellen, waarbij de kademota sociaal domein ‘Erbij horen en ertoe doen’ als leidraad wordt gehanteerd en dit koersdocument uiterlijk bij de behandeling van de kadernota in de H12021033l
14
gezamenlijke commissie van 26 mei en in de raadsvergadering van 9juni 2021 aan de raad voor te leggen; 2. bijgaande brief (reactie op verzoek zienswijze gemeenteraad Hilversum inzake regionale actieprogramma ‘Naar een financieel gezond sociaal domein’ 31 maart 2021) vast te stellen en te verzenden naar de regio.” (Amendement A 2 1-34 van Hilversums Belang) Reactie op verzoek zienswijze gemeenteraad Hilversum inzake regionale actieprogramma ‘Naar een financieel gezond sociaal domein’ Geacht regiobestuur, De gemeenteraad van Hilversum heeft in de raadsvergadering van 31 maart 2021 het regionale actieprogramma ‘Naar een financieel gezond sociaal domein’ besproken en besloten geen zienswijze bij de Regio in te dienen inzake het regionale actieprogramma ‘Naar een financieel gezond sociaal domein’. De gemeenteraad is tot dit besluit gekomen vanwege het volgende. De gemeenteraad heeft het college van Hilversum op 11 november 2020 verzocht in de aangenomen motie (M2 0-96, zie bijlage) aan de gemeenteraad voor eind maart 2021 een koersdocument toe te sturen met daarin een door de raad vastgestelde bezuinigingstaakstelling. In de tussentijd blijkt het college op dit specifieke punt regionale voorstellen te hebben ontwikkeld die in het regionale actieprogramma “Naar een gezond financieel domein” zijn opgenomen.
De uitgangspunten in dit document komen niet overeen met de taakstelling die de gemeenteraad van Hilversum heeft vastgesteld. Het was de wens van de raad om het gesprek te voeren met het eigen college en te komen tot de vaststelling van het koersdocument “Visie op taakstelling sociaal domein.” De gemeenteraad blijft behoefte houden het gesprek eerst te voeren met het eigen college en heeft daarom aan het college gevraagd eerst het gevraagde koersdocument aan de raad te leveren. Om die reden kan de gemeenteraad op dit moment nog niet inhoudelijk op het regionale actieprogramma reageren. In het aan deze brief toegevoegde aangenomen amendement is opgenomen dat de raad graag in de raadscommissie van 26 mei 2021 het koersdocument bespreekt. Daarna komen we graag terug met een reactie naar de regio. Hoogachtend, de griffier, de burgemeester, mr. P.M.H. van Ruitenbeek P.I. Broertjes Visie op taakstelling sociaal domein Mevrouw VREUGDENHIL-DE BLÉCOURT heeft in de commissievergadering haar teleurstelling al uitgesproken over het eerst komen van een regioplan, maar heeft daarvoor ook wel weer enigszins begrip. Haar hoofdbezwaar tegen het hele stuk was dat op een aantal punten een stevige analyse ontbreekt en er te snel een oplossing wordt bedacht, welke omissie ook is terug te zien in een aantal ingediende amendementen.
Een onderzoek naar de stagnatie van de uitstroom bij dejeugdzorg ondersteunt zij zeer. De enorme bureaucratie, het gebrek aan samenwerking en financiële prikkels behoeven aandacht en een analyse. Huishoudelijke hulp is voor haar een zeer principieel punt. Zij is voor wijziging van het abonnementstarief. Zij is ook voor scherp en eerlijk indiceren in gemeentelijke voorzieningen, evenals een appel doen op de eigen kracht van mensen, maar pertinent tegen ongelijke behandeling, te weten oneigenlijke druk uitoefenen om geen gebruik van huishoudelijke hulp te maken. De gemeente moet dus echt bij aanvragen voor huishoudelijke hulp handelen volgens bestaande wet- en regelgeving. Uitdragen dat mensen met een hoog inkomen huishoudelijke hulp zelf moeten betalen is naar haar mening onethisch. De gemeente Laren gaat daarover een proefj,roces aan en zij is heel blij dat het Hilversumse college dat voorstel niet doet. Conform bestaande wet- en regelgeving handelen betekent inkomen en vermogen niet als uitsluitingsgrond hanteren en het op geen enkele manier druk uitoefenen op mensen.
H120210331
15
De heer SLINGERLAND is het ermee eens de wet en de privacyregels niet te overschrijden en geen druk uit te oefenen. Door een bepaalde werkwijze kan men echter wel degelijk iemand een spiegel voorhouden over de vraag of het wel zinnig of wijs is een aanvraag in te dienen. Mevrouw VREUGDENHIL-DE BLÉCOURT vindt van niet en dat heeft volgens haar met bejegening van inwoners te maken. De gemeente heeft met wetgeving te maken. Politici en de gemeenteraad mogen best aangeven het niet eens te zijn met landelijke wetgeving. Er zijn ook situaties denkbaar om die in positieve zin te repareren, maar dat mogen zij in negatieve zin nooit en te nimmer doen. Het gevaar van manipulatie is naar haar oordeel heel erg groot. Een ambtenaar moet echter conform de wet handelen en mag op geen enkele manier inwoners bejegenen in strijd met de wetgeving. Dat is voor haar een zeer principieel punt. Mevrouw KALK wijst op de in de wet staande eigen kracht als onderdeel van de aanpak. Een onderdeel van eigen kracht is beschikken over financiële vermogens. Op andere momenten wordt voortdurend aan mensen gevraagd wat ze zelf kunnen, welke vraag naar haar mening terecht is. Dat is onderdeel van het scherp indiceren en een andere manier van aanpak. Geld hoort daar haars inziens bij en is een belangrijke bron van eigen kracht.
De heer VAN DROGEN vraagt hoe mevrouw Vreugdenhil denkt dat nu over eigen kracht met mensen wordt gesproken. Mevrouw VREUGDENHIL-DE BLÉCOURT stelt dat het begrip ‘eigen kracht’ heel ruim is en men het daar best over mag hebben. Het punt is in het koersdocument genoemd als middel om te bezuinigen. Dat punt is heel expliciet en op een manier genoemd zodat zij dat onethisch vindt: de gemeente is het niet eens met het abonnementstarief en stickem voert zij daarom een eigen bijdrage in. Die vorm van eigen kracht mag men in de zin van bezuinigen niet hanteren. Er moet volgens haar een eerlijker systeem komen en dc wijze van formulering in het koersdocument vindt zij manipulerend en een slechte bejegening van inwoners. De heer REIJMERINK is benieuwd naar hoe mevrouw Vreugdenhil kijkt naar inwoners die speciaal komen shoppen in de gemeente Hilversum voor goedkope huishoudelijke hulp, omdat die veel goedkoper is. Als de gemeente die mensen niet kan aanspreken op hun eigen verantwoordelijkheid en eigen kracht, vraagt hij zich af wat de gemeente dan anders nog rest. Mevrouw VREUGDENHIL-DE BLÉCOURT repliceert dat de huishoudelijke hulp in heel Nederland even duur is. Dat mensen voor allerlei regelingen komen shoppen gebeurt in heel Nederland. Het zou van mensen zelf moeten komen dat ze geen huishoudelijke hulp aanvragen. Amendement A 21-21 ‘Aanpassing zienswijze m.b.t.
huishoudelijke hulp en inkomen’ “De raad van de gemeente Hilversum, bijeen op 31 maart 2021, behandelende het onderwerp ‘Op Koers + “Naar een financieel gezond sociaal domein’; constaterende dat: • op dit moment voor elke inwoner het abonnementstarief geldt; • in het regionale actieprogramma op pagina 20 over dc huishoudelijke hulp de volgende passage staat: ‘De financiële draagkracht mee te nemen in het totale dicnstverleningsconcept van de gemeente. Vanuit alle lagen van de gemeente (politiek, bestuur, management en uitvoering) stevig(er) uitdragen dat inwoners die voldoende inkomen en vermogen hebben zelf moeten voorzien in huishoudelijk hulp. Hoewel gestuurd kan worden richting eigen financiering, kan inkomenlvermogen niet als uitsluitende grond gebruikt worden. Dit is wettelijk niet toegestaan.’; overwegende dat: • meerdere partijen net als de ChristenUnie het abonnementstarief zeer onwenselijk vinden, maar desalniettemin inwoners niet onder druk gezet mogen worden om vanwege hun inkomen geen gebruik te maken van huishoudelijke hulp en/of andere voorzieningen; • bovengenoemde passage in de uitvoering kan leiden tot ongelijke en onduidelijke behandeling;
H120210331
16
de consequenties van het abonnementstarief niet in huidig gemeentelijk beleid vertaald kunnen worden, maar dat er sprake is van een kwestie van maatschappelijke discussie en democratische landelijke besluitvorming; besluit: de zienswijze uit te breiden met het volgende aandachtspunt: 6. In het regionale actieprogramma op pagina 20 over de huishoudelijke hulp de volgende passage te schrappen: ‘De financiële draagkracht mee te nemen in het totale dienstverleningsconcept van de gemeente. Vanuit alle lagen van de gemeente (politiek, bestuur, management en uitvoering) stevig(er) uitdragen dat inwoners die voldoende inkomen en vermogen hebben zelf moeten voorzien in huishoudelijk hulp. Hoewel gestuurd kan worden richting eigen financiering, kan inkomen/vermogen niet als uitsluitende grond gebruikt worden. Dit is wettelijk niet toegestaan.’, en te vervangen door de volgende passage of een tekst met vergelijkbare strekking: ‘De gemeente zal bij aanvragen met betrekking tot huishoudelijke hulp uitsluitend beschikken confonn bestaande wet- en regelgeving. Dat betekent o.a. dat de gemeente bij beschikkingen met betrekking tot huishoudelijke hulp, inkomen en vermogen niet als uitsluitende grond mag aanvoeren.
Dit is wettelijk verboden en daarom mag ook geen druk worden uitgeoefend op inwoners met voldoende inkomen en vermogen om zelf huishoudelijke hulp te financieren.” (Amendement A 21-21 van de ChristenUnie) •
De heer GÖBBELS hoort van de Adviesraad Sociaal Domein dat het voorgenomen beleid van het college/regio niet borgt dat iedereen die zorg nodig heeft die ook zal krijgen. De reactie van het college daarop roept bij hem dan verbazing op: ‘Gelijke gevallen behandelen wij gelijk. Ongelijke gevallen mogen wij ongelijk behandelen binnen de wettelijke kaders.’ Daarmee verschuift het college zijns inziens de essentie van gelijkheid naar ongelijkheid. Hij vraagt of die omgekeerde benadering de bedoeling van de wet is. Hij vraagt verder of het college bereid is zijn interpretatie van de wet voor te leggen aan het ministerie en of dat conform de intentie van de wet is en de raad daarover vervolgens te informeren. Om de financiële druk te verlichten die uitgaat van de stijgende kosten in het sociaal domein wordt gekeken naar het Rijk voor structureel meer geld. Tegelijk wordt ingezet op meer regionale samenwerking en kijkt de gemeente naar wat ze zelf kan doen. Hij vraagt hoe het college in redelijkheid de verdeelsleutel in het verminderen van de financiële druk ziet en welk percentage de gemeente achtereenvolgens toedicht aan de gemeente Hilversum, de regionale samenwerking en het Rijk om te komen tot een gezond financieel domein.
Mevrouw KOOLOOS hoort vanavond te weinig over inzetten op de voorkant van het proces, dus preventief inzetten en zou graag vernemen of die methodiek wordt doorgevoerd. Te weinig ziet zij ook terug over jeugdzorg. Graag ziet zij het principe van één gezin, één plan en één regisseur gehanteerd en in te zetten op uitstroom. Hulpverlening moet het belang van het kind voorhouden. Gesubsidieerde instanties verliezen soms uit het oog dat het gaat om het kind en zijn er soms niet voldoende voor het kind. Een hulpverlenende instantie voelt zich niet altijd vrij. Mevrouw VERWEIJ ziet wachtlijsten en zorgen in coronatijd groeien. Er was een overweldigende Kamermeerderheid om nieuwe sociale ontwikkelbedrijven in te voeren. Inmiddels is er een aanwijzing van de minster om te werken aan de Jeugdwet. De voorliggende nota is voor die genoemde actuele ontwikkelingen geschreven. Zij wil daarom de nota terugsturen naar de regio met de opdracht een nieuw exemplaar te schrijven, aangepast aan de realiteit van vandaag en het nieuwe coaliticakkoord in de Tweede Kamer. De nota vermeldt dat de eigen bijdrage wellicht zal stijgen (maatregel 14), maar de raad besluit daarover en de Adviesraad Sociaal Domein adviseert daarover negatief. 11120210331
17
De Adviesraad Sociaal Domein adviseert ook negatief over het voorstel om de dagbesteding en lichte begeleiding om te zetten in een algemene voorziening (maatregel 10). Zij wacht nog op voldoende inzicht via data rondom beschermd wonen en wachtlijsten, wat de raad is toegezegd. Het welzijnsbudget zou enorm opgeplust moeten worden, omdat daar alle arbeidsmatige dagbestedingscliënten terecht komen. De raad is nu aan zet, maar volgens haar beslist het portefeuillehoudersoverleg. Zij vraagt daarom om de keiharde toezegging besluitvorming naar de raad te brengen en de Adviesraad Sociaal Domein bijzonder serieus te nemen. Mevrouw WALTERS (wethouder) hoorde dat de PvdA de voorgestelde aanpak niet zit zitten en minder aanbieders voorstaat. Zij merkt daarover op dat bij de huidige aanbesteding het aantal aanbieders wat is teruggelopen en meer wordt ingezet op strategische aanbieders. Er wordt dus gekeken naar strakkere samenwerking binnen het huidige model. Bij het inzetten van de sociale basis en begeleiding in de wijk gebeurt dat ook. Amendement A 21-22 van de PvdA ontraadt zij. Het collegevoorstel is volgens haar wel een goede richting om de zorg goed en betaalbaar te houden. De stelling van de PvdA klopt dat extra geld nodig is van het Rijk, omdat de huidige financiën niet echt houdbaar zijn. Bij de laatste begroting is een taakstelling op inkomsten gezet.
De gemeente maakt zich hard om € 2 miljoen in 2023 te krijgen. Er is meer actie nodig, ook vanuit de partijen in gemeenteraden. Het college heeft een taakstelling op de uitgaven gezet van € 900.000,- in 2022 en € 1,2 miljoen in de volgende jaren. Het gaat dus niet om € 10 miljoen. € 1,2 miljoen komt overeen met 3,6% van de € 33,5 miljoen. Die bezuiniging is volgens haar realistisch. De VVD diende mede namens D66, GroenLinks en Hart voor Hilversum een amendement A 21-24 in om aandacht te vragen voor een onderzoek naar uitstroom, welk amendement het college steunt. D66 vroeg wat gemeenten samen en lokaal doen. Eerst zijn regionaal allerlei maatregelen bedacht met alle ambtenaren en wethouders. Die maatregelen worden aan de gemeenteraden voorgelegd. Daarna komen ze naar de regio terug en wordt opgehaald welke gemeenten activiteiten gezamenlijk willen doen en welke gemeenten lokaal dingen willen doen. Daar komt een plan met regionale en lokale maatregelen uit, wat naar de gemeenteraad terugkomt, in elk geval voor de behandeling van de gemeentebegroting. Een deel van de beschreven maatregelen zijn binnen de huidige kaders en het huidige mandaat uit te voeren. Als een nieuw kader nodig is legt zij dat aan de raad voor volgens het budgetrecht.
Zij hoopt veel dingen regionaal samen te kunnen doen om van elkaar te kunnen leren en omdat aanbieders en organisaties regionaal werken en er baat bij hebben als er eenheid is. Als dingen lokaal moeten gebeuren en passender zijn gebeurt dat. Er komt dus voor de zomer een routekaart van maatregelen naar de raad toe. Op bladzijde 44 van het voorstel staat dat wethouders in algemene zin hebben gezegd budgetplafonds geen goed idee te vinden en die niet op grote schaal als standaardmaatregel uit te werken, omdat die tot wachtlijsten leiden. Het voorstel is wel gedaan om een budgetplafond in te stellen voor verblijf van jeugd. Jeugdverbljf kost namelijk €200.000,- perjaar per kind. Het CDA-amendement A 2020 wordt niet gesteund door een redelijk deel van de raad. Zij vindt geen noodzaak aanwezig om over dit aspect te beslissen en wil eerst werken aan een betere afstemming en toegang tot verblijf en samenwerking daarop alvorens te werken aan een budgetplafond. Mevrouw KALK begrijpt dat de wethouder voorstelt het budgetplafond voor verblijf niet in te voeren. Mevrouw WALTERS (wethouder) bevestigt dat. GroenLinks wijst erop de Adviesraad Sociaal Domein goed te betrekken en daarvoor houdt zij zeker oog. Daarmee stemt zij zeker af, vanwege de vele praktische kennis daarvan. GroenLinks wijst erop dat er meer actie richting Den Haag nodig is.
Daarmee is zij zelf al bezig en zij vraagt de fracties met haar mee te doen, omdat de boodschap nog steeds niet zo goed doorkomt. Het CDA vroeg in contact met het werkveld te blijven. Zij heeft meerdere sessies met aanbieders al bijgewoond om hun ideeën voor vernieuwing te horen. Het college ondersteunt het CDA-amendement A 2 1-20. Over beschermd wonen pas beslissen als het nieuwe beleidsplan daarover verschijnt lijkt haar terecht. H120210331
18
Hilversums Belang had in plaats van een regionaal stuk een lokaal stuk verwacht. Het stuk is echter zowel lokaal als regionaal. De gemeente is altijd lokaal betrokken en ook de uitvoeringsorganisatie is ook lokaal. Het amendement A 2 1-34 van Hilversums Belang ontraadt zij en vindt zij niet passend. Naar de uitstroom gaat zij zeker kijken. Bij het appel op eigen kracht hoort ook het bespreekbaar maken wat mensen zelf kunnen en hoe ze zaken tot nu toe geregeld hebben. Dat is niet manipuleren. Als iemand huishoudelijke hulp tot nu toe zelf heeft geregeld heeft en betaalt vraagt de gemeente hoe de betrokkene daar tegenaan kijkt en of dat voort te zetten is, in het kader van de eigen kracht. Het gaat dus om bespreekbaar maken en niet om manipuleren. Er is geen sprake van oneigenlijke druk De gemeente blijft binnen de wet en doet niet wat de gemeente Laren doet. De gemeente maakt alleen bespreekbaar wat mensen zelf kunnen doen. Mevrouw VREUGDENHIL-DE BLÉCOURT slaat aan op het deel in het koersdocument ‘Vanuit alle lagen van de gemeente, politiek, bestuur, management en uitvoering, zullen we stevig uitdragen dat inwoners dat zelf moeten doen’. Politiek en bestuur mogen dat volgens haar wel zeggen, maar management en uitvoering moeten haars inziens gewoon de wet uitvoeren. In plaats van die tekst staat zij graag een andere tekst voor, ofwel een tekst van gelijke strekking.