Raadsinformatiebrief 2023-87 inzake Energietoeslag 2023

Raadsinformatiebrief Zaak nr.

1368427

Aan

College van burgemeester en wethouders Gemeenteraad

RIB nr.

2023 - 87

Portefeuillehouder

B. Heller

Datum

8 november 2023

Informatie bij

Arwin Fröberg

Tel. nr.

06 434 57 222

Van

Onderwerp Eenmalige energietoeslag 2023

Kernboodschap Inwoners met een laag inkomen ontvangen voor het jaar 2023 een eenmalige energietoeslag van € 1.300 om hen te ondersteunen in hun gestegen energierekening. Hiermee verhogen we het besteedbare inkomen van deze inwoners en verminderen we energiearmoede. De gemeente Hilversum kiest net als vorig jaar voor een ruimhartiger beleid dan het landelijke beleid. Dat betekent dat de gemeente de regeling beschikbaar stelt voor inwoners met een inkomen tot 130% van het wettelijk sociaal minimum. Aan inwoners die vorig jaar de energietoeslag ontvingen en nog in Hilversum wonen keren we de energietoeslag automatisch uit. Hiermee maken we het makkelijk voor onze inwoners én bereiken we al 75% van inwoners die in aanmerking komen. We roepen de overige inwoners op om snel een aanvraag te doen, zodat ook zij de energietoeslag zo snel mogelijk kunnen ontvangen!

Aanleiding Het college heeft op 7 november besloten over de beleidsregels en uitvoering van de energietoeslag 2023. Rechthebbende inwoners ontvangen in 2023 wederom een energietoeslag Het kabinet heeft besloten om mensen met een laag inkomen in 2023 ook tegemoet te komen in de gestegen energiekosten. Gemeenten verstrekken een eenmalige compensatie van € 1.300 in 2023 aan huishoudens die het betreft. Dit is het laatste jaar dat de eenmalige compensatie wordt verstrekt. Deze eenmalige compensatie heet de energietoeslag. In 2022 en 2023 zijn studenten uitgesloten voor de energietoeslag. Maar in 2023 ontvangen studenten een eenmalige tegemoetkoming van € 400. De uitvoering hiervan is belegd bij de Dienst Uitvoering Onderwijs (DUO). Dit is ingericht voor studenten die aanspraak maken op een uitwonende basisbeurs en een aanvullende beurs én voor studenten die langer studeren en eerder een aanvullende beurs kregen. DUO betaalt deze tegemoetkoming vanaf januari 2024 uit aan de studenten die hier recht op hebben.

De gemeente Hilversum kiest een ruimhartig beleid Om zoveel als mogelijk aan te sluiten bij het lokale beleid hebben gemeenten beleidsvrijheid bij invulling van de regeling. Het college van burgemeester en wethouders heeft voor de uitvoering van de energietoeslag 2023 beleidsregels opgesteld, hierin zijn de lokale keuzes verwerkt. De gemeente Hilversum heeft gekozen voor een ruimhartig beleid met oog voor de menselijke maat. Op basis van het amendement dat vorig jaar is aangenomen door uw raad is besloten de doelgroep tot 130% van het wettelijk sociaal minimum te bedienen in plaats van de doelgroep tot 120%. De gemeente Hilversum kent de energietoeslag ambtshalve toe aan inwoners die vorig jaar energietoeslag hebben ontvangen en nog woonachtig zijn in Hilversum. Dat betekent dat zij geen nieuwe aanvraag hoeven te doen. Dit past bij de pijlers in het beleidskader “Armoede en Schulden”. Hierin staat dat regelingen eenvoudig worden verstrekt en zoveel mogelijk ambtshalve worden verricht. Ook sluit dit aan op de visie sociaal domein, waarin staat dat we uitgaan van vertrouwen en eenvoud. Studenten die vorig jaar energietoeslag ontvingen op basis van de hardheidsclausule ontvangen in 2023 geen ambtshalve betaling. Zij ontvangen een tegemoetkoming van DUO.

Inwoners die vorig jaar geen recht hadden op energietoeslag, maar dit jaar wel, of inwoners die de energietoeslag niet hebben aangevraagd, kunnen vanaf december online of schriftelijk een aanvraag doen.

Consequenties Via de decembercirculaire 2022 is een deel van het budget ontvangen voor de uitvoering van de energietoeslag 2023. De resterende middelen voor de energietoeslag 2023 zijn, in tegenstelling tot wat was aangekondigd in RIB 2023-52 over de meicirculaire 2023, formeel niet verwerkt in de septembercirculaire doordat de noodzakelijke wijziging van de participatiewet op dat moment nog niet was goedgekeurd door de Tweede en Eerste Kamer. Op 3 oktober is de wijziging van de participatiewet als hamerstuk goedgekeurd door de 1e kamer. Dit betekent dat de middelen bij de decembercirculaire 2023 formeel beschikbaar gesteld zullen worden. Het bedrag van de energietoeslag 2023 is al bekend voor Hilversum. Vooruitlopend op de formele toekenning in de decembercirculaire 2023, wordt het alvast vermeld in de verwerking van de septembercirculaire.

Vervolgtraject Voor 1 december 2023 ontvangen de inwoners de ambtshalve uitbetaling eenmalige energietoeslag 2023. Vanaf begin december 2023 tot en met 30 juni 2024 kunnen inwoners, die de energietoeslag niet ambtshalve hebben ontvangen, online of schriftelijk een aanvraag indienen. De gemeente behandelt complete aanvragen binnen acht weken. We informeren de doelgroep met twee brieven en zetten Burgemeester en wethouders van Hilversum, de gemeentesecretaris,

de burgemeester,

mr. C.P. Torres Barrera

dr. ir. G.M. van den Top

Bijlage(n): 1. Beleidsregels eenmalige energietoeslag 2023

B en W besluit Het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Hilversum gelet op: - het collegevoorstel eenmalige energietoeslag 2023 met kenmerk 1368427; - titel 4.3 van de Algemene wet bestuursrecht; - artikel 35 van de Participatiewet; overwegende dat: - het college het wenselijk vindt om aan te geven in welke situaties en onder welke voorwaarden huishoudens in aanmerking kunnen komen voor een eenmalige energietoeslag 2023; - de gemeenteraad heeft bepaald de doelgroep te verruimen naar 130% van het wettelijk sociaal minimum; - het Rijk heeft bepaald de hoogte van de toeslag vast te stellen op €1.300 en hiervoor een budget ter beschikking te stellen;

besluiten vast te stellen:

Beleidsregels Eenmalige energietoeslag gemeente Hilversum 2023. Artikel 1: Begripsbepalingen In deze beleidsregels wordt verstaan onder: a. wet: participatiewet; b. college: college van burgemeester en wethouders van de gemeente Hilversum; c. inkomen: inkomen als bedoeld in artikel 2 lid 3 van deze beleidsregels; d. peildatum: er is een onderscheid in aanvragen die ontvangen zijn in 2023 en in 2024: - aanvragen in 2023: de eerste dag van de maand waarin de aanvraag wordt ingediend; - aanvragen in 2024: 31 december 2023; e. referteperiode: 1 maand voorafgaande aan de peildatum. In geval dat dit gunstiger uitpakt voor de inwoner, bijvoorbeeld in het geval van wisselende inkomsten, kan hiervan worden afgeweken; f. huishouden: alleenstaande of gezin met een eigen contract met een energieleverancier, dan wel met een commerciële all-in huurovereenkomst voor zelfstandige woonruimte, zoals bedoeld in artikel 11 lid 1 sub a van de Wet op de huurtoeslag; g. aanvrager: degene op wiens naam het energiecontract/huurcontract staat en die in aanmerking wil komen voor de energietoeslag; h. inkomen: onder inkomen wordt in ieder geval verstaan: - inkomen uit arbeid in loondienst; - inkomen uit een uitkering (o.a.

bijstand, WW, WIA, AOW); - pensioenuitkering of daarmee gelijk te stellen uitkering; - inkomen uit onderneming; - inkomen uit verhuur; - inkomen uit partner- en/of kinderalimentatie; i. WNSP: Wet Schuldsanering Natuurlijke personen j. MNSP: Minnelijke Schuldsanering Natuurlijke personen

Artikel 2: Doelgroep eenmalige energietoeslag 2023 1. De eenmalige energietoeslag 2023 van € 1.300, - is bedoeld voor een huishouden, zoals bedoeld in artikel 1 sub f, met een laag inkomen en wordt ambtshalve of op aanvraag als bijzondere bijstand verleend. 2. Voor de toepassing van deze regeling wordt het vermogen niet in aanmerking genomen. 3. Een huishouden (alleenstaande of gezin) heeft een laag inkomen als het in aanmerking te nemen (gemiddelde) inkomen in de referteperiode niet hoger is dan 130 % van de toepasselijke bijstandsnorm. Daarbij geldt het volgende: a. bij het vaststellen van het inkomen wordt uitgegaan van het netto-inkomen inclusief vakantiegeld. Indien alleen het netto-inkomen exclusief vakantiegeld bekend is, wordt dit verhoogd met 5%; b. in geval van beslaglegging op het inkomen wordt uitgegaan van het inkomen na beslaglegging; c. in geval van een schuldsaneringsregeling (op grond van de WSNP of MSNP) wordt verwacht dat het huishouden niet over draagkracht beschikt; d. bij bepaling van het inkomen wordt geen rekening gehouden met de Kostendelersnorm als bedoeld in artikel 22a van de participatiewet. 4. Tot een huishouden wordt niet gerekend de persoon die op de peildatum: a.

in een inrichting verblijft als bedoeld in artikel 1 aanhef en onderdeel f van de wet, mits de inrichting voorziet in de energiekosten en deze energiekosten niet in rekening brengt bij de bewoners; b. jonger is dan 21 jaar; c. is ingeschreven in de basisregistratie personen als ingezetene van de gemeente Hilversum met enkel een briefadres; d. Studenten die in aanmerking komen voor studiefinanciering als bedoeld in artikel 3.1, eerste of tweede lid, Wet studiefinanciering 2000. 5. De energietoeslag 2023 wordt eenmalig uitgekeerd. Indien het huishouden de energietoeslag 2023 heeft gekregen van een andere gemeente, wordt geen energietoeslag verstrekt. Artikel 3: Ambtshalve toekenning 1. Huishoudens a. die voldoen aan de doelgroepomschrijving van artikel 2; en b. aan wie in 2022 of 2023 een energietoeslag 2022 is verstrekt; en c. woonachtig zijn in Hilversum; ontvangen de eenmalige energietoeslag 2023 ambtshalve. Artikel 4: Aanvraag 1. Huishoudens die niet in aanmerking komen voor een ambtshalve toekenning van de energietoeslag kunnen een aanvraag indienen met gebruikmaking van het aanvraagformulier. 2. De aanvraag voor de tegemoetkoming dient op één van de volgende wijzen ingediend te worden: a. digitaal via het webformulier dat staat gepubliceerd op de website van de gemeente Hilversum; b. schriftelijk via het aangewezen aanvraagformulier. 3.

De identiteit van de aanvrager moet worden vastgesteld. 4. De aanvraag dient te worden onderbouwd met bewijstukken. In ieder geval worden de volgende stukken bij de aanvraag gevoegd: a. inkomen uit loon, pensioen of uitkering: - laatste loon of uitkeringsspecificatie(s) met de cumulatieve inkomensgegevens; b. inkomen uit onderneming: - overzicht resultaten (omzet minus kosten), vanaf 1 januari 2023 tot datum aanvraag, of bij het indienen van de aanvraag in 2024, tot en met 31 december 2023. c. energiecontract/ huurovereenkomst met een all-in huurprijs (inclusief kosten voor energie): - laatste op naam gestelde (voorschot) energienota; - meest recente huurovereenkomst. d. overig: voor zover aan de orde stuurt de aanvrager de volgende stukken uit het jaar 2023 mee: - gegevens met betrekking tot schuldsanering;

- gegevens met betrekking tot loonbeslag; - afschrift beschikking inzake kwijtschelding gemeentelijke belastingen; - afschrift huurovereenkomst (in geval van inkomsten uit verhuur); - meest recente alimentatiebeschikking. 5. Ter verificatie van de juistheid en/of volledigheid van de verstrekte informatie kan de aanvrager worden verzocht aanvullende stukken te overleggen, zoals de jaarstukken/belastingaangiftes en aanslagen met betrekking tot een onderneming (deze opsomming is niet limitatief). 6. Een aanvraag voor de eenmalige energietoeslag kan worden ingediend tot en met 30 juni 2024. Artikel 5: Hardheidsclausule 1. Als de aanvrager niet in aanmerking komt voor een eenmalige energietoeslag kan het college in het individuele geval beoordelen of de aanvrager in afwijking van de beleidsregels alsnog in aanmerking komt voor een eenmalige energietoeslag, indien dringende redenen hiertoe noodzaken. Artikel 6. Inlichtingenplicht en terugvordering 1. Op de aanvraag van de eenmalige energietoeslag 2023 is de inlichtingenplicht, zoals bedoeld in artikel 17, eerste lid, van de wet, van toepassing. 2. Het college trekt de eenmalige energietoeslag 2023 in en vordert terug voor zover de toeslag ten onrechte of tot een te hoog bedrag is ontvangen door het verstrekken van onjuiste of onvolledige inlichtingen. Artikel 7. Inwerkingtreding en duur beleidsregels 1.

Deze beleidsregels treden in werking met ingang van 1 november 2023. 2. Deze beleidsregels vervallen op 1 september 2024. 3. Op eventuele bezwaar- en beroepsprocedures en toepassing van artikel 6 na 1 september 2024, blijven deze beleidsregels van toepassing. Artikel 8. Citeertitel Deze beleidsregels worden aangehaald als: ‘Beleidsregels Eenmalige energietoeslag gemeente Hilversum 2023’. Aldus vastgesteld op 7 november 2023. Het college van burgemeester en wethouders, de gemeentesecretaris, ls. de burgemeester

drs. T.J. Meester

dr. ir. G.M. van den Top

Toelichting Artikel 1 bevat enkele definities. Met de gekozen referteperiode wordt bewust aangesloten bij de actuele inkomenssituatie. De energietoeslag is bedoeld voor die huishoudens die het meest worden getroffen door de stijging van de energielasten. Daarom moet er ook sprake zijn van een eigen energiecontract van het huishouden, dan wel van een commerciële huurovereenkomst, inclusief energielasten, voor zelfstandige woonruimte. In artikel 2 wordt de doelgroep nader omschreven. Wat betreft de normering wordt aangesloten bij de inkomensgrenzen die gehanteerd worden bij de minimaregelingen. Deze liggen op 130%. Er wordt geen rekening gehouden met vermogen. Op grond van artikel 3 is ambtshalve toekenning mogelijk als vaststaat dat de persoon recht heeft. Voor een ambtshalve toekenning hoeft een inwoner geen aanvraag in te dienen. Dit kan worden aangenomen bij huishoudens die in aanmerking kwamen voor een energietoeslag 2022 en nog woonachtig zijn in de gemeente Hilversum. Uit artikel 4 volgt dat aanvragen in beginsel digitaal worden ingediend. De mogelijkheid blijft echter bestaan om een schriftelijke aanvraag te doen. Het is de bedoeling dat de aanvraag zo eenvoudig mogelijk is, zodat de aanvrager er weinig hinder van ondervindt en de uitvoeringskosten beperkt blijven.

Om de aanvragen inhoudelijk te kunnen beoordelen, is het echter wel noodzakelijk dat de aanvrager stukken indient. In bepaalde situaties zijn dan toch nog aanvullende gegevens vereist. Daarop ziet lid 5. Er zijn situaties denkbaar waarbij de aanvrager op de peildatum strikt genomen weliswaar niet voldoet aan de voorwaarden voor de energietoeslag, maar een afwijzing van de aanvraag op grond van de vastgestelde feiten en omstandigheden niet te rechtvaardigen is. De hardheidsclausule van artikel 16 van de Participatiewet biedt te weinig ruimte om hierin een eigen afweging te maken. Daarom is in artikel 5 van deze beleidsregels een aparte hardheidsclausule opgenomen. Het enkele feit dat een huishouden net boven de inkomensgrens van 130% van de toepasselijke bijstandsnorm zit, is op zichzelf genomen overigens nog geen reden om toepassing te geven aan de hardheidsclausule. De beleidsregel eenmalige energietoeslag 2023 staat niet op zichzelf, maar is gebaseerd op artikel 35 van de Participatiewet. Dit betekent dat wie niet aan de voorwaarden van de wet voldoet, bijvoorbeeld omdat die persoon op de peildatum geen rechthebbende is of omdat een uitsluitingsgrond geldt, geen aanspraak kan maken op de energietoeslag. Soms kan dat een hardheid inhouden. Daar voorziet artikel 5 in.