Raadsinformatiebrief 2023-61 inzake Intentieverklaring Opwek Energie langs A1, A6 en spoor

Raadsinformatiebrief Van

Burgemeester en Wethouder/Burgemeester

Zaak nr.

1330940

Aan

Gemeenteraad

RIB nr.

2023 - 61

Portefeuillehouder

B. Heller

Datum

20 juli 2023

Informatie bij

Huibert Boer

Tel. nr.

(035) 629 2231

Onderwerp Intentieverklaring opwek energie langs infrastructuur

Kernboodschap De gemeente besluit om de “Intentieverklaring Opwek Energie langs de A1, A6 en spoor” te ondertekenen en daarmee samen met 5 regiogemeenten, Provincie Noord Holland, Rijkswaterstaat en Prorail inspanningen te doen om te komen tot de opwek van duurzame energie langs snelwegen en spoorbanen.

Aanleiding De Gemeente Gooise Meren, Gemeente Hilversum, Gemeente Huizen, Gemeente Blaricum, gemeente Laren, ProRail, de provincie Noord-Holland en Rijkswaterstaat werken samen in het programma OER aan de uitwerking van een onderdeel van de Regionale Energiestrategie NoordHolland Zuid, namelijk de opwek van duurzame energie langs snelwegen en spoorbanen. In een voorverkenning is geïnventariseerd welke gronden en/of geluidsschermen langs de A1, A6 en het spoor mogelijk geschikt zijn voor duurzame energie-opwek. Voor Hilversum zijn de als kansrijk gedefinieerde percelen gelegen bij de A1 afrit Blaricum, bij het station tussen het spoor richting Utrecht en het spoor richting Amersfoort, stroken langs het spoor richting Utrecht en geluidsschermen langs het spoor richting Amersfoort. In de bijlage “Scope van de verkenning” staat één en ander in meer detail weergegeven. We gaan nu van voorverkenning naar verkenning, waarin de mogelijkheden, voorwaarden en condities verder worden uitgewerkt. De samenwerking wordt met deze intentieverklaring verder vormgegeven.

Consequenties Met het aangaan van de intentieverklaring worden de wederzijdse verwachtingen tussen de verschillende bij het project betrokken overheden duidelijk gemaakt. De gemeenten en andere betrokken overheden verkennen gezamenlijk of en hoe de gronden en geluidsschermen langs de A1, A6 en spoor geschikt zijn voor hernieuwbare energieopwekking. Aan de oostkant van de gemeente Hilversum zal in 2024 ook een verkenning starten naar de kansen van duurzame energie-opwek langs de A27.

Vervolgtraject In 2023 worden de in de voorverkenning gevonden kansen voor energieopwek langs infrastructuur, verder ontwikkeld en wordt een strategie en randvoorwaarden voor de realisatie bepaald. Hiermee start begin 2024 een proces om exploitanten te contracteren. Burgemeester en wethouders van Hilversum, de gemeentesecretaris,

de burgemeester,

mr. C.P. Torres Barrera

dr. ir. G.M. van den Top

Bijlage(n): 1. Scope van de verkenning 2. Intentieovereenkomst “Opwek Energie langs de A1, A6 en spoor” Deze raadsinformatiebrief is digitaal beschikbaar op internet onder “Vergaderstukken”, B en W-vergadering van 18 juli 2023.

RWS NOVA Griffioenlaan 2 3526 LA Utrecht Postbus 2232 3500 GE Utrecht T 088 797 11 11 kcc@rws.nl www.rijkswaterstaat.nl Contactpersoon Jan Timmerman projectmanager OER

Scope OER A1 A6 en Spoor Noord-Holland

Datum 6 juni 2023 Kenmerk

Inleiding De voorverkenning van het OER project A1 A6 en Spoor Noord-Holland heeft geleid tot een duidelijke scope van de technische haalbaarheid voor zonneopstellingen langs de hoofdwegen in de regio Gooi en Vechtstreek. Deze scope wordt het vertrekpunt voor de activiteiten in de aanstaande verkenningsfase van het project en geeft aan op welke percelen samen met experts, omwonenden, en belangenvertegenwoordigers ontwerpvarianten kunnen worden opgesteld en uitgewerkt. De scope is weergeven op de kaartbladen in de bijlagen.

Bijlage(n) 5 kaartbladen OER A1 A6 en Spoor Noord-Holland

Het vaststellen van deze scope is een mijlpaal voor het project en is een van de noodzakelijke besluiten voor het kernteam om de verkenningsfase te kunnen starten. Samenvatting De scope bestaat uit 183,09 ha aan publieke gronden (RWS, Provincie, ProRail, Gemeenten) en 24,84 km geluidsschermen (RWS en ProRail) technisch geschikt voor de opwek van zonne-energie. Dit is gelegen in de bermen van de snelwegen, spoorwegen, en in aangrenzende percelen. Het overgrote deel van deze percelen ligt binnen de gemeente Gooise Meren (>90%). Hiervan is meer dan de helft in beheer van Rijkswaterstaat (67%). Tijdens de verkenningsfase van het project zal een landschapsarchitect in samenwerking met experts en input uit de omgeving ontwerpvarianten opstellen binnen deze scope die uiteindelijk leiden tot een voorkeursvariant. Hierbij wordt integraal naar het gebied gekeken, wat tot een verdere concretisering van de scope zal leiden voor de planfase. Toelichting scope per grondeigenaar In de onderstaande tabellen staat de verdeling van de oppervlakten per publieke grondeigenaar en strekkende kilometers geluidsscherm per publiek eigenaar genoemd. Definiëring van de percelen binnen de scope is aangeduid op de bijgevoegde kaartbladen.

RWS INFORMATIE

Pagina 1 van 2

Grondeigenaar

Kansrijke gronden (ha) 32,07 1,95 5,94 0,96 0,04 0,17

Beperkt kansrijke gronden (ha) 90,78 39,60 2,34 8,11 1,03 0,05 0,07

TOTAAL

41,11

142,98

Eigenaar

Kansrijke geluidschermen (km) 12,04 -

Beperkt kansrijke geluidschermen (km) 8,68 4,12

12,04

12,80

Rijkswaterstaat Provincie Noord-Holland ProRail Gooise Meren Hilversum Huizen BEL combinatie

Rijkswaterstaat ProRail TOTAAL

RWS INFORMATIE

Datum 6 juni 2023 Kenmerk Bijlage(n) Kaartbladen A1 A6 en Spoor Noord-Holland

Pagina 2 van 2

Scope Voorverkenning A1 A6 en Spoor Noord-Holland

1 km

Esri Nederland, Community Map Contributors

200 m Onder 'kansrijke grond' wordt verstaan gronden van minimaal 8m breed, met weinig tot geen begroeiing en een gunstige oriëntatie (ZW-Z-ZO). 'Beperkt kansrijke grond' is minimaal 4m breed, met Geluidsschermen RWS mogelijk enkele bomen, een oriëntatie O-W, en/of ruimtelijke beperkingen uit de provinciale Geluidsschermen ProRail omgevingsverordeningen. Gronden met het label 'Niet kansrijk' zijn te smal voor de huidige Betrokken_Gemeenten beschikbare technieken, bebost, hebben een ongunstige oriëntatie (NW-N-NO), en/of er spelen zwaarwegende natuur- of cultuur-historische belangen die de ontwikkeling van zonnevelden sterk Kans-rijkheid bemoeilijken. De scope bestaat uit in totaal 41,09 ha kansrijke, en 141,98 ha beperkt kansrijke Kansrijk publieke gronden. Aanvullend zijn ook de bestaande geluidsschermen langs de hoofd(spoor)wegen Beperkt kansrijk binnen het onderzoeksgebied opgenomen in de scope. De belangrijkste aandachtspunten uit de Niet kansrijk provinciale omgevingsverordeningen zijn het UNESCO Werelderfgoed - Nieuwe Hollandse Waterlinie, Esri Nederland, Community Map Contributors Bijzonder Provinciaal Landschap, Natuurontwikkeling Diemerscheg, en Natuurnetwerk Nederland. Rijkswaterstaat (nat)

Legenda

Potentie per gemeente

Totaal Gemeente

Kansrijke gronden

Gooise Meren Huizen Hilversum BEL combinatie Totaal

Geluidsschermen

[MWp] Provincie NH -

Rijkswaterstaat

ProRail

op land

op water

24,34 0,43 1,68 2,25

3,26 0,02 0,08

1,92 0,03 1,95

49,39 0,47 2,69 2,50 55,04

5,94 0,04 0,96 0,17 7,10

13,93 13,93

0,00

Gooise Meren

139,71

8,11

0,29

39,42

78,16

11,43

2,30

Huizen Hilversum BEL combinatie Totaal Totaal

3,71 1,35 5,90 150,67 205,72

0,05 1,03 0,07 9,26 16,36

3,18 0,12 5,10 8,69 22,62

0,08 0,10 39,60 39,60

0,40 0,06 0,73

-

0,04 2,34 4,29

-

32,07

Beperkt kansrijke gronden

90,78 122,85

1 km

Esri Nederland, Community Map Contributors

¯

OER A1 A6 Spoor Kans-rijkheid Gooise Meren

Esri Nederland, Community Map Contributors

Esri Nederland, Community Map Contributors

Esri Nederland, Community Map Contributors

Esri Nederland, Community Map Contributors

Legenda Geluidsschermen RWS Geluidsschermen ProRail Betrokken_Gemeenten

Kans-rijkheid Kansrijk Beperkt kansrijk Niet kansrijk Rijkswaterstaat (nat)

Esri Nederland, Community Map Contributors

Onder 'kansrijke grond' wordt verstaan gronden van minimaal 8m breed, met weinig tot geen begroeiing en een gunstige oriëntatie (ZW-Z-ZO). Beperkt kansrijke grond is minimaal 4m breed, met mogelijk enkele bomen en/of een oriëntatie O-W. Gronden met het label 'Niet kansrijk' zijn te smal voor de huidige beschikbare technieken, bebost, hebben een ongunstige oriëntatie (NW-N-NO), en/of er spelen zwaarwegende natuur- of cultuur-historische belangen die de ontwikkeling van zonnevelden bemoeilijken.

¯

Binnen de gemeenten Gooise Meren is ongeveer 220 ha aan publieke gronden van de Provincie Noord-Holland, Rijkswaterstaat, ProRail, en de gemeente opgenomen als onderzoeksgebied voor het project A1 A6 en Spoor NoordHolland. Hiervan is 35,46 ha kansrijk en 139,42 ha beperkt kansrijk bevonden. Aanvullend is 13,84 km geluidsscherm langs de hoofd(spoor)wegen beschikbaar met een geschatte opwekpotentie van 14,22 MWp. De belangrijkste aandachtspunten in deze gemeente zijn de provinciale omgevingsverordeningen Bijzonder Provinciaal Landschap, NNN gebied, Natuurontwikkeling Diemerscheg, en het Unesco werelderfgoed Nieuwe Hollandse Waterlinie.

Esri Nederland, Community Map Contributors

100 m

Esri Nederland, Community Map Contributors

500 m

OER A1 A6 Spoor Kans-rijkheid Huizen Onder 'kansrijke grond' wordt verstaan gronden van minimaal 8m breed, met weinig tot geen begroeiing en een gunstige oriëntatie (ZW-Z-ZO). Beperkt kansrijke grond is minimaal 4m breed, met mogelijk enkele bomen en/of een oriëntatie O-W. Gronden met het label 'Niet kansrijk' zijn te smal voor de huidige beschikbare technieken, bebost, hebben een ongunstige oriëntatie (NW-N-NO), en/of er spelen zwaarwegende natuur- of cultuurhistorische belangen die de ontwikkeling van zonnevelden bemoeilijken.

Legenda Geluidsschermen RWS Betrokken_Gemeenten

Kans-rijkheid Kansrijk Beperkt kansrijk Niet kansrijk Rijkswaterstaat (nat)

Binnen de gemeenten Huizen is ongeveer 2,34 ha aan publieke gronden van de Provincie Noord-Holland, Rijkswaterstaat, en de gemeente opgenomen als onderzoeksgebied voor het project A1 A6 en Spoor NoordHolland. Hiervan is 0,47 ha kansrijk en 0,53 ha beperkt kansrijk bevonden. Aanvullend is 3,18 km geluidschermen langs de hoofdwegen beschikbaar met naar schatting een 3,18 MWp opwek potentie.

OER A1 A6 Spoor Kans-rijkheid Blaricum & Laren Onder 'kansrijke grond' wordt verstaan gronden van minimaal 8m breed, met weinig tot geen begroeiing en een gunstige oriëntatie (ZW-Z-ZO). Beperkt kansrijke grond is minimaal 4m breed, met mogelijk enkele bomen en/of een oriëntatie O-W. Gronden met het label 'Niet kansrijk' zijn te smal voor de huidige beschikbare technieken, bebost, hebben een ongunstige oriëntatie (NW-N-NO), en/of er spelen zwaarwegende natuur- of cultuur-historische belangen die de ontwikkeling van zonnevelden bemoeilijken.

Legenda Geluidsschermen RWS Betrokken_Gemeenten

Kans-rijkheid Kansrijk Beperkt kansrijk Opgave Rijkswaterstaat (nat)

m 50

Esri Nederland, Community Map Contributors

m 250

100 m

Esri Nederland, Community Map Contributors

250 m

Esri Nederland, Community Map Contributors

Esri Nederland, Community Map Contributors

± Binnen de gemeenten Blaricum en Laren is ongeveer 4,45 ha publieke gronden van de Provincie NoordHolland, Rijkswaterstaat, ProRail, en de gemeenten opgenomen als onderzoeksgebied voor het project A1 A6 en Spoor NoordHolland. Hiervan is 2,5 ha kansrijk en 0,8 ha beperkt kansrijk bevonden. Aanvullend is 5,38 km geluidsschermen langs de hoofdwegen beschikbaar met een geschatte opwek potentie van 5,11 MWp. Het belangrijkste aandachtspunt in deze regio is de omgevingsverordening Bijzonder Provinciaal Landschap.

¯

m 200

50

Esri Nederland, Community Map Contributors

m

Legenda

Geluidsschermen ProRail

Kans-rijkheid

Geluidsschermen RWS

Kansrijk

Rijkswaterstaat (nat)

Beperkt kansrijk

Betrokken_Gemeenten

Niet kansrijk

200

Esri Nederland, Community Map Contributors

m m 200

Esri Nederland, Community Map Contributors

20 m

Esri

OER A1 A6 Spoor Kans-rijkheid Hilversum Onder 'kansrijke grond' wordt verstaan gronden van minimaal 8m breed, met weinig tot geen begroeiing en een gunstige oriëntatie (ZW-ZZO). Beperkt kansrijke grond is minimaal 4m breed, met mogelijk enkele bomen en/of een oriëntatie O-W. Gronden met het label 'Niet kansrijk' zijn te smal voor de huidige beschikbare technieken, bebost, hebben een ongunstige oriëntatie (NW-N-NO), en/of er spelen zwaarwegende natuur- of cultuurhistorische belangen die de ontwikkeling van zonnevelden bemoeilijken. Binnen de gemeente Hilversum is ongeveer 14,85 ha aan gronden van de Provincie NoordHolland, Rijkswaterstaat, ProRail, en de gemeente Hilversum opgenomen als onderzoeksgebied voor dit project. Hiervan is 2,69 ha kansrijk en 1,23 ha beperkt kansrijk bevonden. Aanvullend is 3 km geluidsscherm langs de hoofd(spoor)wegen beschikbaar met naar schatting 0,163 MWp opwek potentie. De belangrijkste aandachtspunten binnen deze gemeente zijn het Bijzonder Provinciaal Landschap en NNN gebied.

¯

Esri Nederland, Community Map Contributors

250 m

Esri Nederland, Community Map Contributors

Intentieverklaring Opwek Energie langs de A1 A6 en spoor inzake de verkenning van de mogelijkheden tot het realiseren van energieopwekking

De volgende partijen; De minister van Infrastructuur en Waterstaat, handelende als bestuursorgaan en als vertegenwoordiger van de Staat der Nederlanden gezeteld te Den Haag, rechtsgeldig vertegenwoordigd door Bregje van Beekvelt, directeur Netwerkontwikkeling Rijkswaterstaat West Nederland Noord, hierna te noemen ‘de Staat’; Provincie Noord-Holland, rechtsgeldig vertegenwoordigd door Edward Stigter, Gedeputeerde van de Provincie Noord-Holland; De gemeente Gooise Meren, rechtsgeldig vertegenwoordigd door Barbara Boudewijnse, wethouder van de gemeente Gooise Meren; De gemeente Hilversum , rechtsgeldig vertegenwoordigd door Bart Heller, wethouder van de gemeente Hilversum; De gemeente Blaricum, rechtsgeldig vertegenwoordigd door Frans Cornelis, wethouder van de gemeente Blaricum; De gemeente Laren rechtsgeldig vertegenwoordigd door Flip de Groot, wethouder van de gemeente Laren; De gemeente Huizen, rechtsgeldig vertegenwoordigd door Bert Rebel, wethouder van de gemeente Huizen; ProRail, rechtsgeldig vertegenwoordigd door Harro Homan, Regiodirecteur Randstad Noord bij ProRail;

afzonderlijk te noemen ‘Partij’ en gezamenlijk ‘Partijen’; in overweging nemende dat; Nederland de opgave heeft om per 2030 35 Terra Wattuur op te wekken uit hernieuwbare bronnen, a. Deze opgave is opgenomen in dertig Regionale Energie Strategieën (hierna: RES), b. Binnen de RES regio Noord-Holland Zuid de gronden langs de A1, A6 en het spoor aangewezen zijn als kansrijke locaties voor de opwekking van hernieuwbare energie. c. De gronden en geluidsschermen rondom A1, A6 en het spoor in de RES 1.0 van RES regio Noord-Holland Zuid beschreven en vastgesteld zijn als zoekgebied door de gemeenteraden, Provinciale Staten en het Algemeen Bestuur van het Waterschap, d. De Staat de RES-regio’s wenst te ondersteunen middels het programma Opwek Energie op Rijsgrond (hierna: OER), waarin in samenwerking met de RES regio’s, gronden langs de hoofden vaarwegen waar hernieuwbare energieopwekking realistisch en kansrijk worden geacht ter beschikking worden gesteld voor de opwek van hernieuwbare energie,

e. De Gemeente Gooise Meren , Gemeente Hilversum , Gemeente Huizen, Gemeente Laren, Gemeente Weesp, de provincie, het ministerie van Economische Zaken en Klimaat werken samenwerken in het programma OER aan de uitwerking van de RES 1.0, f. In het project de gronden langs de A1, de A6 en de spoortaluds zullen worden opgenomen g. Tijdens de voorverkenning door de bestuurders van de deelnemende gemeenten ook de gronden langs het spoor als kansrijk zijn benoemd voor energieopwekking, h. Er verder onderzoek nodig is om de concrete kansen voor energieopwekking langs de A1, de A6 en het spoor te verkennen, i. De deelnemende Partijen elk afzonderlijk hun eigen beslissingsbevoegdheid behouden of een project uiteindelijk wordt uitgevoerd. spreken de volgende intenties uit; Doel I.

Partijen willen gezamenlijk nader verkennen of en hoe de gronden en/of geluidsschermen langs de A1, A6 en spoor geschikt zijn voor de realisatie van hernieuwbare energieopwekking.

Verkenningsfase II. Partijen zullen in deze verkenningsfase gezamenlijk onderzoek doen naar de ruimtelijke, maatschappelijke, technische, bestuurlijke, financiële, juridische en planologische mogelijkheden waaronder de gronden en/of geluidschermen rond de A1, A6 en spoor geschikt zijn voor hernieuwbare energieopwekking. III. Partijen willen naargelang de ruimtelijke karakteristieken en kenmerken van het gebied gezamenlijk ruimtelijke varianten voor een energiepark ontwerpen waarin de mogelijkheden, wensen en eisen worden opgenomen om hernieuwbare energieopwekking langs de A1, A6 en spoor mogelijk te maken. IV. De partijen streven in deze samenwerking naar uniformiteit in ontwerp en voorwaarden van deze ruimtelijke varianten. V. De Partijen streven ernaar om deze verkenning binnen een jaar af te ronden. VI. Partijen zullen de verkenningsfase uitvoeren zoals beschreven in het gezamenlijk opgestelde plan van aanpak (Projectplan OER A1 A6 en spoor, 13 juni 2023).

Organisatie VII. De verkenningsfase wordt uitgevoerd door een kernteam. VIII. Het kernteam maakt gebruik van het Integraal Projectmanagement Model (hierna: IPM). a. Het projectmanagement, projectbeheersing, technisch management en contractmanagement wordt ingevuld door de Staat der Nederlanden. b. Het omgevingsmanagement wordt ingevuld door de gemeente Gooische Meren en Rijkswaterstaat. c. De inhoudelijke begeleiding op de IPM rollen wordt ingevuld door de deelnemende gemeenten en Liander IX. Partijen stellen personele inzet en expertise beschikbaar aan het kernteam. X. Het kernteam legt gedurende de verkenningsfase verantwoording af aan een bestuurlijke vertegenwoordiging van Partijen; XI. Partijen dragen ieder hun eigen (organisatie)kosten die voortvloeien uit deze intentieovereenkomst. Omgeving XII. Partijen hebben speciale aandacht voor de belangen vanuit de omgeving. Middels een participatietraject zal de omgeving actief betrokken worden bij de verkenningsfase.

XIII.

Hierbij is het streven naar minimaal 50% lokaal eigenaarschap door burgers en bedrijven het uitgangspunt, dit wordt gedurende de verkenning verder uitgewerkt.

Overige XIV. De verkenningsfase start met het ondertekenen van deze verklaring door alle Partijen. Zodra de verkenningsfase is afgerond eindigt deze intentieverklaring. Indien Partijen een verdere samenwerking wensen om de opwek van hernieuwbare energie langs de A1, A6 en spoor te realiseren, kunnen ze hiervoor een nieuwe schriftelijke samenwerkingsovereenkomst aangaan voor de volgende projectfase. XV. Partijen kunnen gedurende de verkenningsfase op elk moment eenzijdig dan wel gezamenlijk besluiten dat zij geen verder gevolg willen geven aan deze intentieverklaring. Partijen zullen elkaar van een dergelijk besluit zo spoedig mogelijk op de hoogte brengen. Een dergelijk besluit heeft geen financiële en/of juridische consequenties voor Partijen. Aldus overeengekomen en door Partijen ondertekend, Ondertekening

de Staat – Bregje van Beekvelt

Provincie Noord-Holland – Edward Stigter

De gemeente Gooise Meren - Barbara Boudewijnse

De gemeente Huizen - Bert Rebel

De gemeente Laren - Flip de Groot

De gemeente Blaricum - Frans Cornelis

De gemeente Hilversum - Bart Heller

ProRail - Harro Homan