Raadsinformatiebrief 2021-73 inzake Vaststellen Preventieakkoord Hilversum

Raadsinformatiebrief Van

Burgemeester en Wethouder/Burgemeester

Zaak nr.

1061152

Aan

Gemeenteraad

RIB nr.

2021-73

Portefeuillehouder

K.J. Walters

Datum

22 september 2021

Informatie bij

E. Seijsener

Tel. nr.

(035) 629 2559

Onderwerp Vaststellen Preventieakkoord Hilversum Kernboodschap Burgermeester en wethouders hebben het Preventieakkoord Hilversum vastgesteld. Aanleiding Het Nationaal Preventieakkoord is in 2018 opgesteld met als doel een gezonder Nederland in 2040. Het Nationaal Preventieakkoord richt zich op drie thema’s: roken, alcohol en bewegen. Door roken, overgewicht en problematisch alcoholgebruik aan te pakken kan de gezondheid van heel veel Nederlanders verbeteren. Vanuit het Nationale Preventieakkoord worden gemeenten opgeroepen een Lokaal Preventieakkoord af te sluiten dicht bij de inwoner. Deze uitdaging heeft gemeente Hilversum aanvaard. Zo is er in 2021 een formateur aangesteld om het lokale akkoord vorm te gaan geven. Tevens is er 2021 een aanvraag ingediend bij het Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport om het uitvoeringsbudget voor het Preventieakkoord Hilversum te ontvangen. Inmiddels heeft gemeente Hilversum in samenwerking met haar partners het Preventieakkoord Hilversum opgesteld. Dit is een levend document welke door het College is vastgesteld. Consequenties Met het vaststellen van het Preventieakkoord Hilversum gaat de gemeente zich inzetten op twee ambities: Ambitie 1: Gezonde leefstijl voor iedereen Hilversum zet zich in op een gezonde leefstijl voor iedereen. Het streven is om inwoners vroegtijdig te ondersteunen met een gezonde leefstijl.

Ambitie 2: Gezonde jeugd Hilversum zet zich actief in als JOGG-gemeente. Het streven is om kinderen en jongeren in een gezonde (groene) omgeving op te laten groeien. Om gezond op te kunnen groeien hebben kinderen een gezonde omgeving nodig.

Om deze ambities te realiseren zet het Preventieakkoord Hilversum op vier interventies:  Belang van gezond gedrag: waarbij we inzetten op het terugdringen van roken bij (werknemers van) zorginstellingen.  Toeleiding naar de een gezonde leefstijl waaronder de gecombineerde leefstijlinterventie (GLI) die vanuit de basisverzekering wordt vergoed.  Heel Hilversum wandelt, waarbij we inzetten op verschillende wandelactiviteiten  Kinderen en gezond leefomgeving, waarbij we inzetten op het versterken van JOGG. Het Preventieakkoord Hilversum is als bijlage toegevoegd. Vervolgtraject Op 23 september wordt het Preventieakkoord Hilversum door partners in de stad ondertekend. Namens de gemeente zullen wethouder Walters (Volksgezondheid) en wethouder Voorink (Sport) het Preventieakkoord ondertekenen. Onze partners zullen tevens uitvoering gaan geven aan het Preventieakkoord Hilversum.

Burgemeester en wethouders van Hilversum, de gemeentesecretaris,

de burgemeester,

W. Groot, ls.

P.I. Broertjes

Bijlage(n): 1. Preventieakkoord Hilversum Deze raadsinformatiebrief is digitaal beschikbaar op internet onder “Vergaderstukken”, B&W-vergadering van 21 september 2021.

PREVENTIEAKKOORD HILVERSUM 2021 - 2023

“IN HILVERSUM KRIJGT IEDERE INWONER DE KANS OM OP EEN GEZONDE MANIER TE LEVEN, OP TE GROEIEN, TE WONEN, TE BEWEGEN EN TE SPORTEN IN EEN GROENE LEEFOMGEVING”

1

1. Inleiding Een positieve en gezonde leefstijl in Hilversum. We vinden het belangrijk dat in de groene gemeente Hilversum, gelegen in de Gooi en Vechtstreek, inwoners de kans hebben om op een gezonde manier te leven, op te groeien, te wonen, te werken, te bewegen en te sporten. We gunnen iedere inwoner een positieve en gezonde leefstijl. Om deze reden zetten we als gemeente Hilversum in op een gezond leefstijl voor al onze inwoners. Met diverse regionale- en lokale partners is de formateur, Marieke Pol, in opdracht van de gemeente aan de slag gegaan. En zijn er inhoudelijke gesprekken gevoerd om zo diverse lokale interventies op te nemen in het uitvoeringsplan van het Preventieakkoord Hilversum. Gezien het feit dat Volksgezondheid regionaal is belegd, is er ook actief ingezet op regionale verbindingen met anderen gemeenten uit de Gooi en Vechtstreek. Met alle partners zijn de handen ineen geslagen om tot een uitvoerbaar akkoord te komen voor de jaren 2021, 2022 en 2023. Op 23 september 2021 zal de intentieverklaring worden ondertekend door de betrokken partijen. 2. Ambities Het Nationaal Preventieakkoord richt zich op het terugdringen van roken, overgewicht en problematisch alcoholgebruik. Deze nationale ambities zijn lokaal omarmd en verwerkt in de lokale ambities en interventies.

Door de VNG (in opdracht van het Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport, moest voldaan worden aan minimaal 2 van de genoemde thema’s aangevuld met een lokaal thema. De lokale thema’s vanuit het overleg met partijen zijn: Ambitie 1: Gezonde leefstijl voor iedereen Hilversum zet zich in op een gezonde leefstijl voor iedereen. 1. Verbeteren van inzicht in het belang van gezond gedrag 2. Verbeteren van de toeleiding naar Leefstijl Interventies waaronder de GLI die vanuit de basisverzekering vergoed wordt 3. Stimuleren deelname aan Heel Hilversum Wandelt, een veelheid van verschillende wandelactiviteiten in Hilversum wat laagdrempelig bijdraagt aan een gezondere leefstijl. Ambitie 2: Gezonde jeugd Hilversum zet zich actief in als JOGG-gemeente. Het streven is om kinderen en jongeren in een gezonde (groene) omgeving op te laten groeien. Om gezond op te kunnen groeien hebben kinderen een gezonde omgeving nodig. We gaan deze ambitie realiseren door middel van de volgende interventie: 1 Aandacht voor kinderen en gezonde Leefomgeving

2

3. Doelgroepen Het Preventie Akkoord Hilversum is bedoeld voor een zo breed mogelijke doelgroep. Echter om een goede start te maken hebben we per interventie een doelgroep benoemd en starten we met 3 wijken te weten: Noordoost, Oost en Zuidwest. De interventies zijn voor alle inwoners toegankelijk. Er is gekozen voor deze opzet om de uitvoering efficiënt te houden en aan te laten sluiten bij de huidige wijkaanpak die in Hilversum is uitgezet. Kansrijke initiatieven zijn verzameld door vele gesprekken en door het organiseren van online themabijeenkomsten met maatschappelijke (zorg) organisaties in de maanden februari t/m juni 2021 en 7 september 2021. Per interventie en /of initiatief zal een keuze voor doelgroep worden gemaakt. 4. Maatschappelijke relevantie Het realiseren van onze lokale ambities zijn van grote maatschappelijke relevantie. Nu, in strijd tegen corona is het belang van het hebben van een gezonde leefstijl nog duidelijker dan ooit. Verreweg de meeste coronapatiënten in ziekenhuizen en op de intensive care hebben te maken met overgewicht of obesitas en slechte gezondheidsvaardigheden. Dit zou tot een ernstiger verloop van de ziekte leiden. Daarnaast werkt een vaccin in het algemeen ook minder goed bij mensen met obesitas.

Om deze reden hebben we bij het opstellen van het Preventieakkoord Hilversum de verbinding gezocht met het Sportakkoord Hilversum, dat in 2020 van start is gegaan. Sport en bewegen zijn onlosmakelijk verbonden aan een gezonde, actieve leefstijl. Een leefstijl die juist nu in de strijd tegen corona, en ook na corona van belang is. Daarnaast is het sociale component van belang ter bestrijding van eenzaamheid. Samen iets doen is leuker dan alleen. 5. Uitvoering Het Preventieakkoord wordt verankerd in bestaande (wijk) structuren die voor de partners herkenbaar zijn. Alle interventies krijgen een kartrekker die zorg draagt voor de programmering in afstemming met de partners, Met alle “kartrekkers” is op reguliere basis overleg. De regie zal liggen bij gemeente Hilversum. De algemene regie zal in de 1ste uitvoeringsfase liggen bij de gemeente. Zij wordt daarin ondersteund door de VNG en in de opzetfase tijdelijk door de huidige formateur

3

UITWERKINGEN INTERVENTIES

1. BELANG VAN GEZOND GEDRAG

Blijf Gezond In samenwerking met de GGD Gooi en Vechtstreek maken we gebruik van regionale interventies NIX18, (alcohol onder jongeren) stimuleren van een gezonde leefstijl (vervolg op de Blijf Gezond Campagne die in Coronatijd is opgestart) en rookvrije generatie. Inwoners krijgen tips, informatie en adviezen rondom gezond blijven. – inzet op positieve en gezonde leefstijl met nadruk op terugdringen van roken Inzetten op bewustwording

Informeren, signaleren en behandelen van het verminderen van roken.

Partijen ondersteund in opzetten, uitbreiden en versterken van samenwerkingen

Aansluiten bij wijkgericht werken, gebiedsteams

Interventie programma

Programmalijn gericht op: Inwoners – 3 pijlers (anti-roken) Werknemers van Zorgbedrijven (via Platform “De Ontmoeting” – gericht op anti-rookbeleid

Partners

GGD Gooi en Vechtstreek (regionale kartrekker), Tergooi Ziekenhuis, Huisartsenpraktijken, Versa Welzijn, Sportverenigingen, Onderwijs, Buurtsportcoaches, gemeente Hilversum, Platform “de Ontmoeting”, inwoners. Zorgprofessionals in de wijk, Team Sportservice NH, Zilveren Kruis Zorgverzekeraar

Communicatiemiddelen

Communicatie door middel van social media, persoonlijke benadering, huisartsen, gezondheidscentra’s, buurtsportcoaches, leefstijlcoaches, gebiedsteams.

Uitvoering (kartrekker )

Regionale uitrol door GGD Gooi en Vechtstreek in samenwerking met de beleidsambtenaar “Gezondheidsbevordering”

4

2. Toeleiding naar Leefstijl Interventies Verwijzing naar leefstijlinterventies De GLI is 1 van die leefstijl interventies die sinds 2019 is opgenomen in de basisverzekering. De beoogde doelgroep zijn volwassenen met een BMI> 25 waarbij verwijzing voor deelname beoordeelt wordt door de huisarts. Het gaat in Hilversum om duizenden volwassenen (ongeveer 26% van de volwassen inwoners). Motivatie is een belangrijke factor voor deelname en de programma’s zijn ook niet voor iedereen geschikt of passend. Kernpunt van de aanpak is coaching op gedrag en ‘in beweging komen’. Aansluiting bij het regulieren sport- en beweegaanbod is naast de coaching bepalend voor het succes. Om deze reden zetten we in op een versteviging van de samenwerking rond de GLI en andere leefstijlinterventies, maar ook toeleiding in bredere zin naar een passend sport en beweegaanbod. Hiervoor is de ambitie een centraal punt van professionals in de wijk op te zetten die de schakel kan vormen tussen inwoners, zorgpartijen, zoals diëtisten, fysiotherapeuten, leefstijlcoaches en praktijkondersteuners van huisartsen en het beweeg- en welzijnsaanbod. Door middel van de personen in de wijk kunnen inwoners een adviesgesprek krijgen over hun mogelijkheden en het aanbod dat beschikbaar is. Dit moet onafhankelijk en professioneel, professionals dienen een verbindende, coördinerende, enthousiasmerende rol te vervullen.

Het voeren van een goed gesprek is hierin cruciaal. – inzet op gezond gewicht, leefstijl en alcohol en of zinvolle besteding van het welbevinden. Leefstijl Interventies, GLI

Via de huisarts en/of andere zorgprofessional kan een inwoner gebruik maken van deze interventie, dit wordt door een gecontracteerde partij (leefstijlteam), begeleidt en bekostigd door de ziektekostenverzekeraar. Uitstroom naar sport- en beweegaanbod maakt deel uit van de aanpak.

Toeleiding

Opzet van een centraal punt, welke de schakelfunctie vervuld tussen inwoners en professionals, en vraag en aanbod dichter bij elkaar brengt.

Doel

Versterken samenwerking professionele partners. Aanbod dichter bij inwoners brengen

Doelgroep (focus)

Alle volwassen inwoners (boven de 18 jaar) van gemeente Hilversum, kunnen hier gebruik van maken. Echter de starten we met de wijken Noordoost, Oost en Zuidwest.

Partners

RHOGO, Zilverenkruis Verzekeraar, Versa Welzijn, Team Sportservice NH, Team Buurtsportcoaches, Huisartspraktijken, samenwerkingsverbanden van de

5

eerstelijnszorg in de wijk, diëtisten, fysiotherapeuten, leefstijlcoaches en gecontracteerde partners van de uitvoering van de GLI, Gemeente Hilversum, GGD Gooi en Vechtstreek

Communicatiemiddelen

Via bestaande kanalen van alle partners, social media, websites

Uitvoering (kartrekker *)

Team Sportservice Versa Welzijn

3. Heel Hilversum Wandelt

Wandelen als middel In Hilversum is al een breed aanbod van wandelactiviteiten dat door verschillende organisaties in sport, zorg en welzijn wordt aangeboden. Regelmatig wandelen is bewezen de meest laagdrempelige en effectieve manier te zijn om een gezonde leefstijl te bereiken en te onderhouden. Dat kan georganiseerd en ongeorganiseerd plaatsvinden. Bij ouderen is bekend dat een actieve leefstijl door regelmatig te gaan wandelen het valrisico vermindert en ook bijdraagt aan minder gevoel van eenzaamheid. In samenwerking met professionals, zoals buurtsportcoaches en leefstijlcoaches, het wandelaanbod (laagdrempelig) vergroten. Deze wandelingen worden individueel maar soms ook in groepsverband aangeboden met een speciale begeleider/gids, die onderweg op een bepaalde plek ook iets kan vertellen over culturele, historische en/of natuur-onderwerpen. Door regelmatig te wandelen op een lichaam kan je in relatieve korte tijd veel bereiken. Verminderen van calorieën, stress, versterken van botten en spieren en het kost geen geld. Voorkomen van overwicht geeft ook minder kans op diabetes en kan voorkomen dat mensen in (zwaardere) zorg terecht komen.

Het doel is inwoners te informeren over de wandelmogelijkheden in de prachtige natuur rond Hilversum (op loopafstand) Hen te stimuleren en te informeren om aansluiting te vinden bij Hilversum, bevindt zich in een “groene” regio waardoor we de gelegenheid hebben om de wandeling in het groen te maken. Onze samenwerkingspartner GNR (Goois Natuur Reservaat), is als beschermer en gastheer van de Gooise natuur, de grondlegger van de diverse wandelroutes, welke door middel van diverse dragers te volgen zijn, denk aan digitale mogelijkheden zoals de app “OMMETJE”. De bestaande Diabetes Challenge – van de Bas van de Goor Foundation (i.s.m. Sportakkoord Hilversum), loopt door het gebied heen, evenals de uitvoering van de leefstijlinterventies late aansluiten bij sportverenigingen zoals de Goose Atletiek Club, e.d. Ook hierbij speelt toeleiding vanuit de verschillende professionals een zoals bijvoorbeeld ‘Wandelen op Recept’ door de huisarts.

– inzet op gezond gewicht en positieve leefstijl Vergroten wandelaanbod

Bestaand aanbod vergroten

Inwoners

Inzicht krijgen hoeveel inowners al wandelen en

6

in 2023 zullen er ruim 750 inwoners deelnemen in het georganiseerde aanbod en zullen we meer senioren laten toetreden.

Gezondheidseffecten

Doelgroep (focus)

Met een actievere leefstijl vermindert dit de negatieve gevolgen van overgewicht op het chrinische aandoeningen, gewrichtsklachten, valrisico’s, eenzaamheid, e.d. Door dit (mede) te doen in een natuurlijke omgeving draagt bij tot:  Herstel van stress  Aanzetten tot sociaal contact  Bijdragen aan een optimale ontwikkeling van kinderen  Persoonlijke ontwikkeling en zingeving bevorderen  Stimuleren tot bewegen Alle volwassen inwoners van Hilversum, specifiek senioren groepen en groepen die overgewicht hebben en kans op diabetes en/of al diabetes hebben. chronische aandoeningen, gewrichtsklachten, eenzaamheid, e.d.

Partners

Team Sportservice, Gemeente Hilversum, Bas van de Goor Foundation. Gooise Atletiek Club, Goois Natuur Reservaat, Huisartsenorganisaties, Buurtsportcoachteam, vrijwilligerscentrale, Wijksamenwerkingsverbanden van eerstelijns zorgverleners waaronder Huisartsen, fysiotherapeuten, dietisten, leefstijlcoaches, e.d

Communicatiemiddelen

Communicatie door middel van social media, persoonlijke gesprekken

Uitvoering (kartrekker *)

Team Sportservice

7

4. Kinderen en gezonde leefomgeving

Voor ieder kind een gezonde (leef) omgeving Als JOGG-gemeente richt Hilversum zich o.a. op de scholen, sportverenigingen en buurten. Samen streven zij naar een gezonde en actieve leefstijl en omgeving. Per leefomgeving willen we aantal interventies gaan inzetten om te komen tot een betere situatie voor de kinderen. De leefstijlinterventies “Kind naar gezond gewicht” en Clubfit, zijn mogelijke methodieken. Onze focus gaat uit naar het onderwijs, met de Daily Mile, Gezonde Schoolaanpak en uitbouwen Snackvrije Zones. – inzet op een gezonde leefomgeving en bewustwording gezonde leefstijl

Kinderen, Scholen, kinderopvang

Sluiten aan bij het nationaal preventie akkoord (gezondheid) Inzetten op een gezonde omgeving (rookvrije generatie), verantwoord alcohol gebruik (NIX18), gezonde kantine (s)

Gezonde school

Binnen een wijk alle betrokken onderwijsorganisaties ondersteunen met de aanpak gezonde leefomgeving

Doelgroep (focus)

Kinderen, ouders/verzorgers, scholen

Partners

Gemeente Hilversum, NOC*NSF, GGD Gooi en Vechtstreek, onderwijs, team FIT, Supermarkten, Leefstijlcoaches, Buurtsportcoach, Versa Welzijn, Huisartsen en Gezondheidscentra, Diëtisten, Onderwijs, Kinderopvang

Communicatiemiddelen

Communicatie door middel van social media, via partners, buurthuizen, sportverenigingen, scholen, instellingen en supermarkt.

Uitvoering (kartrekker * )

JOGG Hilversum Regisseur GGD Gooi en Vechtstreek

8