Raadsinformatiebrief 2021-112 inzake Informatiebrief stand van zaken Nationaal Programma Onderwijs

Raadsinformatiebrief Van

Burgemeester en Wethouder/Burgemeester

Zaak nr.

1075442

Aan

Gemeenteraad

RIB nr.

2021 - 112

Portefeuillehouder

A.J. Wolthers

Datum

7 januari 2022

Informatie bij

Nina van Dijk

Tel. nr.

(035) 629 2684

Onderwerp Informatiebrief stand van zaken Nationaal Programma Onderwijs

Kernboodschap Graag informeren wij u over de ontwikkelingen rondom het Nationaal Programma Onderwijs (hierna: NPO). Het NPO is een herstelplan om onderwijsvertragingen in te halen die kinderen opliepen tijdens de coronapandemie. De rijksoverheid heeft aangekondigd (bijlage 1) dat zowel scholen als gemeenten, middelen krijgen in het kader van het NPO gedurende schooljaar 2021-2022 & 2022-2023. De middelen zijn bedoeld voor kinderen uit Hilversum die door corona vertraging hebben opgelopen, minder goed presteren of niet lekker in hun vel zitten. Het NPO-budget van de gemeente is bedoeld voor doelpeuters in de voorschoolse educatie, leerlingen en thuiszitters binnen het primair en voorgezet onderwijs. De gemeente Hilversum heeft €2.138.509,64 budget beschikbaar gekregen. Gemeenten hebben de opdracht gekregen om de NPO-middelen te richten op vijf bestedingsdoelen: 1. Waar nodig bieden van bovenschoolse maatregelen. Bijvoorbeeld de organisatie van een zomerschool, bijles, huiswerkbegeleiding, voorleeshulp thuis, activiteiten op het terrein van sport/cultuur/techniek, ouderbetrokkenheid; 2. Het tegengaan van achterstanden bij kinderen in de voorschoolse periode; 3. Waar nodig bieden van zorg en welzijn; 4. Het bevorderen van samenwerking in de gemeente; 5. Het voorkomen van thuiszitters.

Aanleiding De HEA21 is erop gericht om kinderen en jongeren van 0 tot 23 jaar veilig, gezond en kansrijk op te laten groeien. Eén van de belangrijkste onderwerpen van de HEA21 is het verbeteren van de kansengelijkheid in Hilversum. Dit is ook als leidend principe gehanteerd binnen deze actieagenda. De focus van de NPO-interventies komen te liggen bij kinderen en jongeren die ongelijkere kansen hebben in het onderwijs. Juist bij deze groep (kwetsbare) leerlingen is tijdens de coronapandemie duidelijk geworden dat achterstanden groter werden en de ongelijkheid groeide. ‘’hoe lager het opleidingsniveau van de ouders, hoe groter de leervertragingen. Bij rekenen-wiskunde is bijvoorbeeld bij alle leerlingen sprake van een vertraging in de leergroei, maar bij de groep met laagopgeleide ouders is die vertraging twee keer zo groot als bij hoogopgeleide ouders. Verder geldt hier

dat leerlingen met een niet-westerse migratieachtergrond, of die opgroeien in een eenoudergezin of gezin met meer dan 3 kinderen ook grotere leervertragingen laten zien.’’

Consequenties In Hilversum is besloten om een NPO-actieagenda (bijlage 2) op te stellen om gefundeerde keuzes te maken ten aanzien van de inzet van NPO-middelen. In deze actieagenda is een uitwerking gemaakt van de situatie binnen het Hilversumse onderwijs en de wijze waarop de NPO-middelen in Hilversum ingezet worden. Er is een analyse gedaan op basis van gesprekken met voorscholen, schoolbesturen, schooldirecties, de kindergemeenteraad en belangrijke maatschappelijke partners. De NPO-actieagenda wordt tot uitvoering gebracht in samenwerking met veel verschillende maatschappelijke partners. Op het moment van het schrijven van deze brief wordt gewerkt aan het tot uitvoering brengen van de interventies. Er kunnen nog verschuivingen plaats vinden in uitvoerende partijen, maar de verdeling van de middelen per bestedingsdoel ziet er als volgt uit:

Bestedingsdoel Bovenschoolse maatregelen Het tegengaan van achterstanden bij kinderen in de voorschoolse periode Waar nodig bieden van zorg en welzijn Het bevorderen van samenwerking in de gemeente Het voorkomen van thuiszitters Totaal

Totaalbedrag € 995.000 € 500.000 € 525.000 € 80.000 € 50.000 € 2.150.000

Afhandelen motie M20-29 In de raadsvergadering van 6 mei 2020 is met motie M20-29 verzocht om de ambitie op beweegonderwijs concreet te maken. Voorgesteld wordt om deze motie af te handelen, omdat er in het NPO ruim budget is opgenomen om Hilversumse leerlingen meer te laten sporten en bewegen.

Vervolgtraject De actieagenda is in december 2021 vastgesteld door het college van B&W. Tijdens de verdere uitwerking van de actieagenda zullen er gesprekken plaats vinden met uitvoeringspartners. Er zullen uitvoeringsprogramma’s worden opgesteld aan de hand waarvan tot uitvoering wordt overgegaan. Het overgaan tot uitvoering zal in Q1 en Q2 2022 plaats vinden. Burgemeester en wethouders van Hilversum, de gemeentesecretaris,

de burgemeester,

P. Torres Barrera

P.I. Broertjes

Bijlage(n): 1. Brief ministerie OCW, aan gemeenten over bestedingsdoelen en ondersteuning nationaal programma onderwijs d.d. 22 juli 2021 2. Actieagenda Nationaal Programma Onderwijs Deze raadsinformatiebrief is digitaal beschikbaar op internet onder “Vergaderstukken”, B&W-vergadering van 21 december 2021.

>Retouradres Postbus 16375 2500 BJ Den Haag

Aan de wethouders Onderwijs en Jeugd

Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap Rijnstraat 50 Den Haag Postbus 16375 2500 BJ Den Haag www.rijksoverheid.nl

Onze referentie 28446372

Datum Betreft

Tweede brief over het Nationaal Programma Onderwijs

Geachte heer, mevrouw, Gemeenten krijgen de komende twee schooljaren circa € 300 miljoen uit het Nationaal Programma Onderwijs (hierna: NP Onderwijs). In deze brief kunt u meer lezen over de doelen waaraan uw gemeente haar budget dient te besteden en hoe mijn ministerie u en de scholen in uw gemeente daarbij ondersteunt. 1 Samenstelling budget U kunt op www.nponderwijs.nl vinden hoeveel middelen u zult ontvangen. De circa € 300 miljoen wordt verdeeld over alle gemeenten in Nederland in de schooljaren 2021-2022 en 2022-2023 (in de periode van 1 augustus 2021 tot en met 31 juli 2023). Dit zal gebeuren middels een specifieke uitkering die op dit moment wordt vastgesteld. De uitkering bestaat uit twee delen. Het eerste deel wordt berekend op basis van het aantal leerlingen dat op 1 oktober 2020 stond ingeschreven op de scholen in het primair en voortgezet onderwijs in uw gemeente. Het tweede deel is een uitkering op basis van de systematiek uit het Besluit specifieke uitkeringen gemeentelijk onderwijsachterstandenbeleid. Voorfinanciering toegestaan U kunt de middelen besteden vanaf 1 juli 2021, zodat u ook de zomerperiode kunt benutten voor het nemen van maatregelen zoals een zomerschool, dan wel om de uitvoering vanaf schooljaar 2021-2022 voor te bereiden. De specifieke uitkering wordt in maandelijkse termijnen uitbetaald aan gemeenten, te beginnen in december 2021.

In december wordt ook de betaling voor augustus, september, oktober en november meegenomen. De uitgaven hoeven niet synchroon te lopen met deze betalingen. Voorfinanciering is toegestaan 2 en wenselijk zodat zo spoedig mogelijk maatregelen genomen worden om de onderwijsvertragingen in te halen. Daarnaast kunnen middelen ook in een opvolgend kalenderjaar worden uitgegeven. 3 De verantwoording loopt via single information, single audit (sisa). 4 De eindverantwoording vindt plaats via de jaarrekening over 2023. Meer informatie over de verantwoording is ook te vinden op www.nponderwijs.nl.

1

Dit is de tweede brief die u ontvangt over het NP Onderwijs. Op 23 april stuurden wij u een eerste brief over het NP Onderwijs en de rol van gemeenten daarin. 2 Om zo spoedig mogelijk aan de vertragingen te werken is het mogelijk dat gemeenten in een kalenderjaar meer uitgeven dan het totale bedrag dat zij in dat kalenderjaar van het Rijk hebben ontvangen (plus de eventuele reserves uit voorgaande jaren). Dit natuurlijk op voorwaarde dat de uitgaven van de gemeente kan worden gedekt uit de middelen die in het kader van deze specifieke uitkering nog ontvangen moeten worden vanuit het Rijk. De beschikking die de gemeente ontvangt in het najaar geeft inzicht hoeveel middelen de gemeente nog kan verwachten voor deze specifieke uitkering. 3 Gemeenten mogen de middelen over het kalenderjaar ook meenemen naar een volgend kalenderjaar, binnen het tijdvak van de regeling (namelijk tot en met 31 juli 2023). 4 Zie ook de invulwijzer SiSa: Definitief invulwijzer SiSa | Circulaire | Rijksoverheid.nl

Pagina 1 van 5

Daarnaast is het verplicht medewerking te verlenen ten behoeve van monitoring en evaluatie van de specifieke uitkering. Bestedingsdoelen Het budget dient u te gebruiken om onderwijsvertragingen in te halen die kinderen opliepen tijdens de coronapandemie. 5 U kunt daarvoor maatregelen nemen in samenwerking met scholen, kinderdagopvang, buitenschoolse opvang, (jeugdgezondheids)zorg, bibliotheken en andere lokale partijen. Uw maatregelen moeten aansluiten op de behoeften van kinderen in uw gemeenten en bij de interventies die scholen al nemen. Daarom is het belangrijk dat u hierover overlegt met schoolbesturen en kinderopvangorganisaties. In bijlage I vindt u de bestedingsdoelen met een aantal voorbeelden van maatregelen die u kunt financieren met budget uit het NP Onderwijs. De definitieve bestedingsdoelen liggen vast in een regeling die na de zomer gepubliceerd zal worden. Initiatieven verbinden Het NP onderwijs is onderdeel van de Rijksbrede ondersteuning voor jongeren. Over de samenhang van de verschillende steunpakketten en programma’s om de negatieve effecten van de coronacrisis voor jongeren op korte termijn zoveel mogelijk weg te nemen of te verzachten en de uitgangspositie van jongeren in de samenleving op langere termijn te versterken kunt u meer lezen in deze Kamerbrief.

De combinatie van steun- en herstelpakketten maakt dat gemeenten uit meerdere bronnen (geoormerkte) gelden zullen ontvangen. Een overzicht van de corona-steunpakketten voor jongeren en het stappenplan ‘Samenhangende aanpak corona-steunpakketten jeugd’ vindt u bij het Nederlands Jeugdinstituut. 6 Het stappenplan en bijbehorende werkbladen helpen scholen en gemeenten om tot een gezamenlijke aanpak te komen én die aanpak te verbinden aan bestaand beleid. Ondersteuning Op www.nponderwijs.nl kunt u meer informatie vinden. De website wordt doorlopend aangevuld met informatie, goede voorbeelden en inspirerende verhalen. U kunt ook contact opnemen met de helpdesk van het NP Onderwijs. In het kader van het GOAB-ondersteuningstraject kunt u deelnemen aan aanvullende bijeenkomsten over het NP Onderwijs. Meer informatie hierover wordt gedeeld via het ondersteuningstraject. Daarnaast wordt vanuit Met Andere Ogen (MAO) onder andere door inspiratieregio’s kennis en kunde, dilemma's en successen gedeeld over het vergroten van ontwikkelingskansen voor kinderen om zo anderen te inspireren om te doen wat werkt voor kinderen. 7 Voor kleinere gemeenten met een bovengemiddeld aantal achterstandsleerlingen komt er verder extra ondersteuning beschikbaar. Informatie daarover volgt in de loop van schooljaar 2021-2022. De Gelijke Kansen Alliantie (GKA) intensiveert haar aanpak met lokale agenda’s.

Na de zomervakantie van dit jaar verdubbelt de alliantie haar bereik van 50 naar 100 gemeenten. De GKA zal een aanpak voor kennisdeling formuleren en landelijke thema-agenda’s opzetten. Meer informatie vindt u op www.gelijke-kansen.nl.

Het gaat om achterstanden op cognitief, executief, sociaal en emotioneel vlak. Zie: Stappenplan samenhang corona-steunpakketten jeugd | Coronavirus | NJi 7 Zie: https://www.aanpakmetandereogen.nl/over-met-andere-ogen/ 5 6

Pagina 2 van 5

Ten slotte U kunt als gemeente vanuit een bredere verantwoordelijkheid een sleutelrol vervullen. Er zijn al goede voorbeelden van gemeenten en schoolbesturen, die elkaar weten te vinden bij het vormgeven van interventies. Ook ben ik blij met de inzet van de VNG. Bij voorbaat veel dank voor uw inzet en veel succes bij het vormgeven en uitvoeren van de maatregelen om de leerlingen in uw gemeente zo goed mogelijk uit de pandemie te laten komen.

Met vriendelijke groet, de minister voor Basis- en Voortgezet Onderwijs en Media,

Arie Slob

Pagina 3 van 5

Bijlage I – bestedingsdoelen In deze bijlage vindt u de bestedingsdoelen. Deze zijn verdeeld in verschillende maatregelen met daarbij een aantal voorbeelden van activiteiten waarvoor u het NP Onderwijs budget in kan zetten. De definitieve bestedingsdoelen liggen vast in een regeling die na de zomer gepubliceerd zal worden. Om zo spoedig mogelijk aan de vertragingen te kunnen werken delen wij de bestedingsdoelen zoals we die in de regeling willen opnemen middels deze brief al met u. •

(Bovenschoolse) maatregelen (Bovenschoolse) maatregelen die nodig zijn om COVID-19 vertragingen in te halen bij kinderen, en waarvan u en scholen in gezamenlijk overleg constateren dat de gemeente hier een toegevoegde waarde heeft, zoals de organisatie van een zomerschool, bijles, huiswerkbegeleiding, voorleeshulp thuis, activiteiten op het terrein van sport/cultuur/techniek, ouderbetrokkenheid, (bovenschoolse) samenwerking met universiteiten, hbo- en mbo-instellingen waar het gaat om professionalisering van schoolleiders en docenten. Gemeenten kunnen deze activiteiten in samenwerking met andere partijen zoals kinderopvang, bibliotheken, sport, cultuur vormgeven.

•

Voorschoolse periode Maatregelen gericht op het inhalen van vertragingen opgelopen door COVID-19 in de voorschoolse periode, zoals het inhalen van uren voorschoolse educatie, extra begeleiding in de groep, en extra inspanningen gericht op de toeleiding van kinderen. Het gaat bij deze activiteit om kinderen die in aanmerking komen voor voorschoolse educatie en al geïndiceerd zijn, maar ook kinderen die wel onder de VE-doelgroep vallen volgens de gemeente, maar nog niet geïndiceerd zijn.

•

Zorg en welzijn Maatregelen gericht op zorg en welzijn in de school of in de verlengde leertijd om vertragingen op sociaal en emotioneel vlak als gevolg van COVID-19 in te halen, zoals extra jeugdhulp in de school of schoolmaatschappelijk werk, de M@ZL aanpak bij ziekteverzuim, zorg en welzijn in de zomerschool. Het gaat hier om aanvullende interventies of extra beschikbaarheid van zorg op school naast de reguliere verantwoordelijkheden en inzet van de gemeenten voor de jeugd (vanuit de Jeugdwet) die uit gezamenlijk overleg tussen u en schoolbesturen en op basis van analyse van de vertragingen nodig worden geacht.

•

Bevorderen samenwerking in de gemeente Maatregelen gericht op het bevorderen van lokale (en regionale) samenwerking tussen schoolbesturen, samenwerkingsverbanden passend onderwijs, en andere lokale partijen ten behoeve van de aanpak van COVID-19 vertragingen en een integrale ondersteuning van jongeren op sociaal, emotioneel, executief en cognitief vlak. Het gaat hier bijvoorbeeld om het bevorderen van de inzet van pedagogisch medewerkers en jeugdartsen in het onderwijs.

•

Thuiszitters Maatregelen gericht op het betrekken van (dreigende) thuiszitters bij de aanpak van het inlopen van vertragingen als gevolg van COVID-19, zowel thuiszitters met (langdurig) relatief verzuim als de groep thuiszitters met absoluut verzuim. U kunt deze kinderen en jongeren verbinden met school bijvoorbeeld door samenwerking tussen onderwijs en zorg te bevorderen of deelname te bevorderen van deze groep aan activiteiten van de gemeente of school.

De specifieke uitkering moet aan één of meer van de bovenstaande in aanmerking komende kosten worden besteed. Als dat nodig is voor de realisatie van de door u gekozen maatregelen, kunt u de specifieke uitkering ook besteden aan huisvesting en ambtelijke capaciteit:

Pagina 4 van 5

•

•

Kosten voor tijdelijke extra huur van bestaande (onderwijs)huisvesting voor de uitvoering van maatregelen die scholen of gemeenten in het kader van het NP onderwijs nemen. Wanneer gemeenten en scholen in overleg vaststellen dat een interventie op schoolniveau niet georganiseerd kan worden vanwege een gebrek aan adequate huisvesting, dan kan een gemeente tijdelijk voorzien in de huisvestingsbehoefte door middel van het bijdragen aan de kosten voor de tijdelijke huur van een bestaande locatie. Ook kunnen huisvestingskosten ontstaan door gemeentelijke maatregelen in het kader van het NP Onderwijs. Kosten voor ambtelijke capaciteit van de gemeente (totale werkgeverslasten) of de inkoop van expertise voor het NP Onderwijs. Dit betreft ook het opstellen van een lokaal beeld van hoe het met kinderen gaat t.a.v.de leervertragingen en hun welbevinden, het analyseren van de plannen en voorgestelde interventies van de scholen, het ontwikkelen en uitvoeren van een aanvullende gemeentelijke aanpak ter bestrijding van deze vertragingen aanvullend op de voorgenomen interventies van scholen, het signaleren van scholen die moeite hebben met het bestrijden van de vertragingen en het doorverwijzen van deze scholen naar de landelijke ondersteuning uit het NP Onderwijs.

U bepaalt zelf op welke wijze u de middelen verdeelt over de kinderen in de gemeente. Zo kunt u ervoor kiezen om meer middelen in te zetten voor scholen waarbij in overleg met de school wordt geconstateerd dat intensieve samenwerking van meerwaarde is, bijvoorbeeld scholen in de gemeente met extra uitdagingen versterkt door COVID-19, omdat zij een beperkte organisatiekracht hebben of te maken hebben met een opeenstapeling van problematiek.

Pagina 5 van 5

Actieagenda Nationaal Programma Onderwijs schooljaren 2021-2022 en 2022-2023 ’De Hilversumse aanpak van corona-achterstanden’

Inhoud Inleiding...................................................................................................................................................2 Aanleiding............................................................................................................................................2 Focus ...................................................................................................................................................2 1.

Hoe is deze actieagenda tot stand gekomen?.................................................................................3

2.

Welke inzichten hebben we opgehaald?.........................................................................................4 2.1 Algemene inzichten .......................................................................................................................4 2.2 Fysieke gezondheid .......................................................................................................................4 2.3 Mentaal welbevinden....................................................................................................................4 2.4 Functioneren in het onderwijs ......................................................................................................5 2.5 Kansenongelijkheid........................................................................................................................5 2.6 Gezin en opvoeding .......................................................................................................................5

3.

Wat we gaan we doen? ...................................................................................................................0

4.

Financiën .........................................................................................................................................0

5.

Uitvoering........................................................................................................................................0

Bijlage 1 Beschrijvingen interventies per bestedingsdoel .......................................................................1 1.

Bestedingsdoel: Bovenschoolse maatregelen .............................................................................1

2.

Bestedingsdoel: Maatregelen in VVE (2-6 jarigen) ......................................................................5

3.

Bestedingsdoel: Maatregelen voor zorg en welzijn.....................................................................7

4.

Bestedingsdoel: Bevorderen van samenwerking in de gemeente ..............................................9

5.

Bestedingsdoel: Maatregelen voor thuiszitters.........................................................................10

Bijlage 2 Begroting.................................................................................................................................11

1

Inleiding Aanleiding Eén van de steunpakketten van het kabinet om de (sociale) impact van het coronavirus op het leven van kinderen en jongeren aan te pakken is het Nationaal Programma Onderwijs (hierna: NPO). Het onderwijs heeft in de vorm van het NPO, middelen beschikbaar gekregen om achterstanden bij leerlingen aan te pakken. De gemeenten hebben in aanvulling op en ter ondersteuning van de middelen die scholen zelf krijgen, ook budget gekregen. Voor de gemeente Hilversum is €2.138.509,64 budget beschikbaar gekomen voor schooljaren 2021-2022 en 2022-2023. Het doel van het NPO is het inhalen van onderwijsvertragingen die kinderen opliepen tijdens de coronapandemie. Gemeenten hebben de opdracht gekregen om de NPO-middelen in te zetten in de voorschoolse educatie, primair- en voortgezet onderwijs, en te richten op vijf bestedingsdoelen: 1. Waar nodig bieden van bovenschoolse maatregelen. Bijvoorbeeld de organisatie van een zomerschool, bijles, huiswerkbegeleiding, voorleeshulp thuis, activiteiten op het terrein van sport/cultuur/techniek, ouderbetrokkenheid; 2. Het tegengaan van achterstanden bij kinderen in de voorschoolse periode; 3. Waar nodig bieden van zorg en welzijn; 4. Het bevorderen van samenwerking in de gemeente; 5. Het voorkomen van thuiszitters.1 Landelijk is bepaald dat de gemeentelijke NPO-middelen niet zijn bestemd voor het Middelbaar Beroeps Onderwijs.

In Hilversum is besloten om een NPO-actieagenda op te stellen om gefundeerde keuzes te maken ten aanzien van de inzet van NPO-middelen. In deze actieagenda is een uitwerking gemaakt van de situatie binnen het Hilversumse onderwijs en de wijze waarop de NPO-middelen in Hilversum ingezet worden. Er is een analyse gedaan op basis van gesprekken met voorscholen, schoolbesturen, schooldirecties, de kindergemeenteraad en belangrijke maatschappelijke partners. Voor het opstellen van het actieplan NPO is afstemming geweest tussen de afdelingen jeugd, sport en cultuur van de gemeente Hilversum. Hierdoor is de inzet uit de NPO-actieagenda bijvoorbeeld aanvullend op het actieplan Jeugd.

Focus De Hilversumse Educatieve Agenda 2021-2024 (hierna: HEA21) is het leidende onderwijsbeleid. De HEA21 is erop gericht om kinderen en jongeren van 0 tot 23 jaar veilig, gezond en kansrijk op te laten groeien. Eén van de belangrijkste onderwerpen van de HEA21 is het verbeteren van de kansengelijkheid in Hilversum. Dit is ook als leidend principe gehanteerd binnen deze actieagenda. De focus van de NPO-interventies komen te liggen bij kinderen en jongeren die ongelijkere kansen hebben in het onderwijs. Juist bij deze groep (kwetsbare) leerlingen is tijdens de coronapandemie duidelijk geworden dat achterstanden groter werden en de ongelijkheid groeide. De Rijksoverheid rapporteert hier het volgende over: ‘’hoe lager het opleidingsniveau van de ouders, hoe groter de leervertragingen. Bij rekenen-wiskunde is bijvoorbeeld bij alle leerlingen sprake van een vertraging in de leergroei, maar bij de groep met laagopgeleide ouders is die vertraging twee keer zo groot als bij hoogopgeleide ouders. Verder geldt hier dat leerlingen met een niet-westerse migratieachtergrond,

1 Brief 22 juli 2021 aan gemeenten over bestedingsdoelen en ondersteuning nationaal programma onderwijs

2

of die opgroeien in een eenoudergezin of gezin met meer dan 3 kinderen ook grotere leervertragingen laten zien.’’ 2

1. Hoe is deze actieagenda tot stand gekomen? Er is gesproken met het onderwijs en de aanbieders van voorschoolse educatie. Met bestuurders, directeuren en andere onderwijsprofessionals verbonden aan de Hilversumse Educatieve Agenda. Ook zijn Hilversumse leerlingen, vertegenwoordigd in de kindergemeenteraad, aangehaakt bij de totstandkoming van deze actieagenda. We willen immers niet alleen praten over, maar met de Hilversumse leerlingen over de achterstanden die zij hebben opgelopen door de coronapandemie. Daarnaast is input opgehaald bij partijen die iets betekenen voor de Hilversumse leerlingen, zoals de Bibliotheek, De samenwerkingsverbanden Unita en Qinas, Regionaal Bureau Leerlingzaken, Stichting Maatjesproject, Jeugd & Gezin, Versa Welzijn, Proloog, en is verbinding gezocht met diverse afdelingen binnen de gemeente Hilversum (Jeugd, Sport, Cultuur, Sociaal plein en Preventief logopedisten). Het doel is om goed aan te sluiten bij de lokale behoeften ten aanzien van het NPO en passende interventies in te zetten. Tijdens het contact, bijvoorbeeld tijdens individuele gesprekken en het bestuurlijk overleg, met partners stonden drie vragen centraal: 1. Wat zien jullie aan achterstanden? Welke leerlingen zijn geraakt? 2. Wat doen jullie al aan de aanpak van de achterstanden door de coronapandemie? 3.

Wat kunnen we samendoen om de achterstanden op te pakken? Naast gesprekken met partners is ook deskonderzoek gedaan en zijn de volgende bronnen geraadpleegd: de website van het ministerie van OCW, de website van en publicaties van het Nederlands Jeugdinstituut, de menukaart van het Nationaal Programma Onderwijs en de Hilversumse Educatieve Agenda. Beknopt overzicht van het onderwijsveld: Voorschoolse educatie: Basisonderwijs: Maatwerkscholen3 binnen het basisonderwijs:

Speciaal (basis)onderwijs: Voortgezet onderwijs: Nieuwkomersonderwijs:

AT-kinderopvang, Bink STIP, Proceon, AT-scholen Noorscholen (1 locatie), Cordeo scholen (1 locatie), Talent Primair (1 locatie), een aantal éénpitters. - 3 scholen van Stichting Proceon: Basisschool Avonturijn; Lwj van Hasseltschool; Nassauschool - 6 scholen van Stip: Sterrenschool Hilversum; Villa Vrolik; Violenschool; IKC De Wijde Blik; Dr Ir C Lelyschool; De Dubbeldekker - 4 scholen van AT: De Wilgetoren; Kindercampus; Paulusschool; Titus Brandsmaschool. - 1 school van Stichting Noor: Basisschool Al Ayoub Stichting Elan; J.H. Donnerschool, Stichting Mozarthof en de Kleine Prins AT-scholen, GSF, CVO het Gooi ISK, de Taalschool, De Dubbeldekker

2 https://www.rijksoverheid.nl/actueel/nieuws/2021/10/28/leervertragingen-en-zorgen-over-welzijn-door-corona 3 In Hilversum hebben we een grote diversiteit aan wijken, met een sterke segregatie. We zien dat een groot deel van de

doelgroepkinderen op de peuteropvang uitstroomt naar scholen met hogere achterstand scores. Deze 'maatwerkscholen' ondersteund de gemeente Hilversum vanuit de HEA. Dit heeft als doel om de kwetsbare kinderen die dit het hardst nodig hebben te steunen. Ook voor de npo-actieagenda zullen dit voor het basisonderwijs de focus scholen zijn.

3

2. Welke inzichten hebben we opgehaald? Er is input opgehaald uit de gesprekken met het onderwijsveld. Eerst gaan we in op algemene inzichten en daarna gaan we in op de thema's: fysieke gezondheid, mentaal welbevinden, functioneren in het onderwijs, kansenongelijkheid en gezin & opvoeding.

2.1 Algemene inzichten Op basis van de gesprekken is duidelijk geworden dat het met de meerderheid van de leerlingen goed gaat en dat zij geen (ernstige) gevolgen van de coronacrisis ervaren. Daarnaast heeft een klein deel van de leerlingen juist geprofiteerd van het thuisonderwijs (bv. sommige kinderen met autisme). Daarnaast is duidelijk geworden dat juist de meer kwetsbare leerlingen extra achterstanden hebben opgelopen tijdens de coronaperiode. Zij leven vaak in kleinere woningen (en hebben hierdoor minder ruimte schoolwerk te maken), hebben minder spullen beschikbaar (laptop) en hebben ouders die minder goed in staat zijn te ondersteunen. Ook het onvoldoende beheersen van de Nederlandse taal is een zorg en werkt kansenongelijkheid in de hand. Het betreft kinderen met een VVE-indicatie op de voorscholen, een deel van de kinderen op 'maatwerkscholen' en kinderen in het speciaal basisonderwijs (SBO), het Speciaal Onderwijs (SO), het Voorgezet Speciaal Onderwijs (VSO) en het nieuwkomersonderwijs. Voor de middelbare scholen is het beeld vergelijkbaar als bij kinderen in de basisschoolleeftijd, jongeren kampen vooral met sociaal emotionele uitdagingen. Ook lijkt er meer sprake te zijn van GGZ-problematiek. Ten aanzien van de behoeften stak één signaal er met kop en schouders bovenuit, omdat vrijwel alle partners dit met de gemeente hebben gedeeld.

Deze behoefte betreft het organiseren van activiteiten voor leerlingen op het gebied van cultuur, sport- en spel. Tijdens de gesprekken hebben alle partners aangegeven dat zij problemen hebben met het rond krijgen van de personele bezetting (docenten en pedagogische medewerkers). Dit is een factor waar rekening mee gehouden moet worden in het kiezen van de interventies en de uitvoering van het actieplan.

2.2 Fysieke gezondheid -

Leerlingen hebben minder bewogen Leerlingen hebben meer overgewicht Leerlingen op het VO lijken meer drugs te gebruiken

2.3 Mentaal welbevinden -

Leerlingen hebben achterstanden op het gebied van groepsvorming Leerlingen hebben achterstanden op het sociaal-emotioneel gebied Leerlingen zijn minder weerbaar Online pesten is toegenomen (leerlingen komen niet meer los van pesten, was vroeger alleen op school) Toename van gedragsproblemen op school Eenzaamheid onder leerlingen toegenomen, in het bijzonder leerlingen die tijdens de coronapandemie in de brugklas zijn gestart Onder leerlingen binnen het VSO en SO is veel angst voor vaccinatie en discussie over corona, zij kunnen de gehele situatie lastig overzien Kinderen in het SO, VSO en SBO hebben tijdens corona niet kunnen profiteren van de duidelijke structuren op school en de één op één begeleidingsmomenten, waardoor in sommige gevallen gedragsproblemen zijn toegenomen 4

2.4 Functioneren in het onderwijs -

In vrijwel alle gesprekken zijn zorgen uitgesproken over de beheersing van de Nederlandse taal (alle leeftijden), vooral bij kinderen uit anderstalige gezinnen Zorgen over achterstanden in het begrijpend lezen Leerlingen lopen achter op rekenen Leerlingen op het VO hebben op executieve functies achterstanden opgelopen (plannen en organiseren) Problematiek rond het niet vinden van een stageplaats. Zorgen over instroom naar groep 1 in het geval dat kinderen op het gebeid van taal en zelfstandigheid minder ver zijn dan anderen Leerlingen uit het SO hebben vertragingen opgelopen in de ontwikkeling van taal naar spraak Een deel van de leerlingen was tijdens corona vervroegd klaar met het lesaanbod, waardoor de motivatie daalde (bv. Hoogbegaafde kinderen) RBL heeft geconstateerd dat het zicht op het verzuim bij leerlingen in het VO beter kan

2.5 Kansenongelijkheid -

Een deel van de leerlingen hebben ouders die zelf veel kunnen doen voor hun kind (begeleiden, op allerlei manieren ondersteunen) en een deel leerlingen hebben ouders die de tijd of capaciteit niet hebben om hun kind goed te begeleiden Leerlingen uit grote gezinnen hebben onvoldoende ruimte om huiswerk te maken en/of lessen te volgen (tijdens quarantaine) Kinderen die thuis geen laptop, pennen en schriften hebben waardoor zij de lessen niet konden volgen (armoede problematiek) Een deel van de leerlingen heeft veel vrijetijdsinvulling (denk aan sport en cultuur) en een deel krijgt deze kans niet Extra inzetten op leerlingen in het eerste opvangonderwijs. Deze leerlingen stromen regelmatig beneden hun niveau uit door gebrek aan taalvaardigheden en inzicht in cultuur.

2.6 Gezin en opvoeding -

Er zijn meer thuissituaties overbelast geraakt, o.a. door de grote zorgvraag van de leerlingen specifiek gezinnen met kinderen uit het SO, SBO, VSO Meer zorgen over een onveilige thuissituatie van kinderen Vechtscheidingen zijn toegenomen

5

3. Wat we gaan we doen? Op basis van de lokale inzichten die zijn opgedaan, is in dit hoofdstuk uitgewerkt waar het actieplan zich op richt. Er wordt een keuze gemaakt voor interventies. De interventies zijn onderverdeeld onder de vijf NPO-bestedingsdoelen die het ministerie OCW heeft opgesteld voor gemeenten. In bijlage 1 staan de interventies uitgewerkt met een toelichting over hoe ze worden uitgevoerd, wat de interventie inhoudt en hoe deze wordt uitgevoerd en door wie. Bestedingsdoel Bovenschoolse maatregelen

Voorschoolse periode/ Maatregelen in VVE (2- 6 jarigen) Zorg en welzijn

Samenwerking bevorderen in de gemeente Thuiszitters

Interventie 1. Huiswerkkamer: creëren van een ruimte voor kinderen voor het maken van huiswerk incl. begeleiding 2. Bibliotheek (samenwerking tussen scholen, peuteropvang én de bieb incl. Boekstart) 3. Coördinatie van cultuur, zodat kinderen hiermee in aanraking komen (o.a.: thema's: stress regulatie, versterken van taal, leren kennen van cultuur, burgerschap, hoe verhoud je je tot elkaar, personeel uit de cultuursector die kunstklassen geven, meer muziek in de klas) 4. Coördinatie van sport (o.a.: naschools sporten toegankelijk maken voor alle kinderen, verlengde schooldag met een sportcoach) 5. Coördinatie van activiteiten op het gebied van natuur (o.a. hiervoor aandacht op school in de moestuin, gezond eten, duurzaamheid) 6. Versterken van VoorleesExpress (2-8 jaar) 7. Top VVE en/of LOGO3000 introduceren 8. Extra inzet op zware doelgroeplocaties - 'vliegende' medewerker 9. VVE in de zomer door laten lopen 10. Maatwerkplannen versterken 11. Verlengde schooldag door kinderwerkers 12. Versterken van jongerenwerkers 13. Train de trainer: Mediawijsheid/online pesten 14. Interventie JGGV EOO, dus extra inzet van medewerkers van JGGV op school 15. Zorg?! 16. Preventief spreekuur om dreigende thuiszitters te voorkomen. Binnen RBL ambulant team formeren die actief aan de slag gaan met dreigende thuiszitters

4. Financiën De gemeente Hilversum ontvangt een totaalbedrag van €2.138.509,64 uit het NPO. Deze middelen zijn bedoeld voor de schooljaren 2021-2022 en 2022-2023: dit is de periode van 1 augustus 2021 tot en met 31 juli 2023. De gemeente krijgt de middelen van de specifieke uitkering via gelijke maandelijkse betalingen over de periode van 1 augustus 2021 tot en met 31 juli 2023. De uitgaven hoeven niet synchroon te lopen met deze betalingen. Eventuele voorfinanciering is toegestaan. Daarnaast kunnen middelen ook in een opvolgend kalenderjaar worden uitgegeven. In bijlage 2 is de begroting van de actieagenda opgenomen. Deze zal in de begroting van Hilversum worden verwerkt bij de Voorjaarsnota. Bij elke jaarrekening verantwoordt de gemeente de uitgaven via de systematiek van single information, single audit (SiSa). Dit betreft een bijlage bij de jaarrekening en de accountantsverklaring is daarbij voldoende. De gemeente geeft in de jaarrekening aan welk deel van de middelen is besteed aan de door de rijksoverheid gestelde bestedingsdoelen. De gemeente hoeft zich niet apart per bestedingsdoel te verantwoorden over de uitgaven, maar alleen over de totale uitgaven van alle bestedingsdoelen. Eventueel niet bestede gelden moeten worden terugbetaald aan het Rijk.

5. Uitvoering De planning is erop gericht om de actieagenda te laten vaststellen door het college van B&W in december 2021. Tijdens de totstandkoming van de actieagenda zullen er gesprekken plaatsvinden met partners, om over te kunnen gaan op uitvoering. Afspraken worden gemaakt in de vorm van inkoop en/of subsidies, zodat met alle uitvoeringspartners duidelijke afspraken worden gemaakt. Het overgaan tot uitvoering zal dan in 2022 plaats vinden. Datum 25 november 2021 2 december 2021 7 december 2021 12:00 uur 8 december 2021 13 december 2021 21 december 2021 Q4 2021 Q1 2022

Actie Concept NPO actieagenda naar schoolbesturen NPO actieagenda bespreken in LEA Indienen agenda overleg Agenda overleg op 1/12 Portefeuillehouders overleg College van B&W Afspraken maken met uitvoeringspartners Overgaan tot uitvoering van het actieplan

Bijlage 1 Beschrijvingen interventies per bestedingsdoel 1. Bestedingsdoel: Bovenschoolse maatregelen Interventie 1: Huiswerkkamer incl. begeleiding Sommige kinderen hebben thuis onvoldoende ruimte of rust voor het maken van huiswerk, om deze kinderen een eerlijkere kans te geven creëren we een ruimte voor het maken van huiswerk incl. begeleiding. Tevens zijn er computers aanwezig waar aan gewerkt kan worden. Er is begeleiding en ondersteuning aanwezig bij het helpen bij schoolvakken. Voor wie: Kinderen in de basisschoolleeftijd, deelname vanaf groep 5 (8jr) Door wie: Versa Welzijn. Kinderwerkers worden bijgestaan door 3de en 4de jaars studenten en gemotiveerde vrijwilligers en pensioengerechtigden. Aanmelding werving/deelnemers: Versa werft kinderen d.m.v. contact met scholen in de wijk én via hun eigen netwerk in de wijk. Hoeveel keer aangeboden (indien nodig): Er is ruimte voor 15 a 20 deelnemers per dagdeel. Er worden 2 dagdelen per week aangeboden. Waar: In wijkcentra in de volgende wijken: Noordoost, Oost, Zuidoost, Zuid, Hilversumse Meent, Kerkelanden, zodat kinderen van verschillende scholen elkaar in de wijk elkaar leren kennen en een veilige leerplek dichtbij huis hebben. Wanneer: Elke week 2 dagdelen per locatie voor 1,5 jaar. Start in de loop van Q1 2022 – tot eind schooljaar 2022 – 2023 Kosten: €148.000 voor 6 locaties.

Per locatie bedragen de kosten €24.668,Te regelen via: subsidie Toelichting partij/duurzame verankering: Versa is een bekende partij in Hilversum en biedt maatschappelijke hulp vanuit ontmoetings-, wijk- en jongerencentra. Versa heeft locaties beschikbaar in de wijken in Hilversum, de kinderwerkers hebben een netwerk in de wijk én deze partij heeft reeds ervaring opgedaan met het bieden van de huiswerkkamer. Opstarten voor deze partij is op korte termijn mogelijk, er is voldoende personele capaciteit.

Interventie 2: Bibliotheek (samenwerking tussen scholen, peuteropvang én de bieb incl. Boekstart) De zorgen over de beheersing van de Nederlandse taal (alle leeftijden), vooral bij kinderen uit anderstalige gezinnen, is door corona versterkt. Scholen hebben daarnaast zorgen over achterstanden in het begrijpend lezen. Meer leesplezier leidt ertoe dat leerlingen vaker lezen, daarmee beter worden in lezen, het juiste leesvaardigheidsniveau behalen en dus volledig geletterd van school komen. Het inzetten op leesmotivatie werkt: kinderen worden aantoonbaar beter in taal. Er zijn twee interventies: 17. Door het gebruik van de leespleziermeter kunnen scholen samen met de bieb bepalen wat er op welke school nodig is om het leesplezier te vergroten. De oplossing kan liggen op het gebied van Collectie (schoolbibliotheek op orde), Tijd (Leesplan met aandacht voor voorlezen, vrij lezen) en/of Praten (Praten over boeken, bijvoorbeeld door boekgesprekken, boekpromotie). Ook het opstarten van leesclubs kan bijdragen. 18. Voor de peuteropvang kan BoekStart worden ingezet. BoekStart in de peuteropvang is een leesbevorderingsprogramma om kinderen van 0-4 jaar, hun ouders en pedagogisch medewerkers intensief met boeken en lezen in aanraking te laten komen via de peuteropvang.

De Bibliotheek ondersteunt met een aantrekkelijke (voor)leesplek in de peuteropvang, met een collectie geschikte boekjes, deskundigheidsbevordering van 1

pedagogisch medewerkers, betrekken van ouders, en het opstellen van een voorleesplan. Voor wie: Focus op kinderen op de 14 maatwerkscholen in het basisonderwijs én 18 peuteropvanglocaties (16 van Bink en 2 van AT). Door wie: De bibliotheek Hilversum Aanmelding werving/deelnemers: De Bibliotheek zal contact opnemen met scholen om de behoefte per school te onderzoeken. Tevens zal afstemming over BoekStart worden gezocht met Bink en AT. Waar: Op de eigen school/peuteropvang Wanneer: Start in de loop van Q1 2022 – tot eind schooljaar 2022 – 2023 Kosten: €250.000,Te regelen via: subsidie Toelichting partij/duurzame verankering: De Bibliotheek is een reeds gevestigde partij en heeft alle expertise in huis om te ondersteunen bij de leesbevordering op school en in de peuteropvang. Door deze inzet wordt er een impuls gegeven om de basis bouwstenen (Collectie, Tijd, en/of Praten) samen met scholen op orde te brengen. Ook na de looptijd van het NPO heeft een school/peuteropvang hier profijt van en zijn verbindingen versterkt.

Interventie 3: Coördinatie van cultuur Kunst- en cultuuronderwijs heeft een positief effect op de brede sociaal-emotionele en de fysieke ontwikkeling (motoriek) van leerlingen én welbevinden. Juist tijdens corona hebben leerlingen achterstanden opgelopen in hun sociaal-emotionele en fysieke ontwikkeling. We willen zorgen dat kinderen, ook waarbij deelname aan kunst, cultuur en erfgoed vanuit hun thuissituatie minder vanzelfsprekend is, hiermee in aanraking komen. Proloog kan samen met de scholen werken aan stevige basisstructuur cultuureducatie afgestemd op de leerlingenpopulatie. Hierdoor komen leerlingen met meer regelmaat in aanraking met inspirerende kunst en cultuur op school, of buiten de school. Voor wie: Kinderen op maatwerkscholen in het basisonderwijs én speciaal onderwijs Door wie: Proloog Aanmelding werving/deelnemers: Proloog zal contact opnemen met scholen om de behoefte per school te onderzoeken. Waar: Op school of culturele locaties, afhankelijk van de wens van de school Wanneer: Start in de loop van Q1 2022 – tot eind schooljaar 2022 – 2023 Kosten: €250.000,Te regelen via: subsidie Toelichting partij/duurzame verankering: Proloog is een coördinatiepunt cultuureducatie in Hilversum. Proloog is geen aanbieder maar opereert als netwerkpartner/intermediair tussen het onderwijs en cultuuraanbieders.

Proloog wordt momenteel gefinancierd vanuit twee projectsubsidies, waaronder de vierjarige projectsubsidie “Cultuureducatie met kwaliteit Hilversum 2021-2024, CMK3”. De NPO-gelden bieden de maatwerkscholen meer ruimte en tijd voor ervaring, beleving en oriëntatie. Proloog kan met financiering van CMK subsidie hierna met de school werken aan een verankering en verduurzaming van het uitgevoerde NPO-cultuurprogramma.

Interventie 4: Coördinatie van sport De partners, die nu al uitvoering geven aan de Brede Regeling Combinatiefuncties en JOGG Hilversum, hebben de handen ineengeslagen om invulling te geven aan de interventie “Inzet op Sport en Bewegen”. Team Sportservice, Bink en de afdeling sport van de gemeente Hilversum willen komen tot een aanpak om het bewegen en sporten op en rond school een duurzame impuls te geven, waardoor kinderen meer bewegen en plezier in sport en bewegen ervaren. De landelijke subsidieregeling Impuls Innovatie Bewegingsonderwijs (IIB) biedt ook Hilversumse scholen de 2

mogelijkheid om een impuls te geven aan de kwaliteit van het bewegingsonderwijs en andere sportieve activiteiten op en rond de school. Door het aanbieden van onderstaande interventies op de maatwerkscholen kunnen de scholen zelf kiezen waar ze, binnen het gestelde kader, graag op willen inzetten. Bij alle interventies zal de inzet “het opgroeien van kinderen in een gezonde omgeving” centraal staan. Dit past bij de JOGG-gemeente die Hilversum wil zijn, in combinatie met de plannen van de gezonde schoolaanpak genoemd in het Preventieakkoord Hilversum. 1. Integraal coördinator bewegingsonderwijs plus: Om invulling te geven aan de interventie “Inzet op Sport en Bewegen” is coördinatie nodig om ten eerste de gesprekken met de betreffende scholen te voeren en gedurende deze periode de coördinator te zijn van de interventies en gesprekspartner voor de scholen te zijn. Tevens is het van belang dat er een goed netwerk ontstaat van vakleerkrachten bewegingsonderwijs waarin krachten worden gebundeld, samenwerking wordt gestimuleerd/gerealiseerd en aan de intenties van de IIBvorm wordt gegeven. In Almere is men al vele jaren bezig om op deze wijze te werken. Deze ervaringen zou een mooi voorbeeld zijn voor Hilversum. 2. Programma “Fit en Vaardig”: Dit programma is ontwikkeld door de universiteit van Groningen en heeft zich bewezen als erkende interventie.

Het Fit en Vaardig programma is gericht op het aanleren van taal en rekenvaardigheden middels de inzet van bewegen. Scholen wordt aangeboden om het premium programma gratis te aan te schaffen. Verder bieden we de mogelijkheid aan om extra optie hulp bij de uitvoering te krijgen door een bevoegde sportleider van Bink. Deze kan als klassen assistent op de groepen werken om deze groepen tafels aan te leren met het fit en vaardigprogramma en extra beweeg Energizer aan te bieden. https://fitenvaardigopschool.nl/ 3. Move Mates: Pauzes worden weer leuk voor ieder kind! Move Mates stimuleert kinderen om in beweging te komen en doet dit door leerlingen uit groep 7 op te leiden tot speelpleincoaches. Deze leerlingen bedenken en begeleiden activiteiten en kunnen daarbij speelpleinkaarten gebruiken. Door meer beweegmogelijkheden, structuur en regels op het schoolplein ontstaan er minder conflicten. De speelpleincoaches krijgen meer zelfvertrouwen en ontwikkelen zich op sociaal gebied. Binnenkort start een eerste pilot al bij één school in Hilversum. Ervaringen bij andere deelnemende scholen zijn bijzonder positief. https://jouw.teamsportservice.nl/gooi/project/move-mates/ 4. Motorische Remedial Teaching (MRT): Veel kinderen hebben een achterstand in de motorische ontwikkeling, mede veroorzaakt doordat zij tijdens de coronaperiode onvoldoende hebben bewogen.

De interventie MRT is erop gericht om de motorische ontwikkeling van kinderen in kaart te brengen en vervolgens een aanbod te doen om deze vaardigheden te ontwikkelen als dit nodig blijkt. Bij de kinderen van groep 2 wordt een motorische screening afgenomen. Bij behoefte aan extra ondersteuning worden MRT-groepslessen aangeboden. Dit wordt gecombineerd met een beweegadvies en mogelijk met ondersteuning van een kinderoefentherapeut. De behaalde resultaten worden gedeeld met groepsleerkrachten en de ouders. Na MRT kunnen kinderen met meer zelfvertrouwen deelnemen aan de activiteiten tijdens de gymles, op het schoolplein en tijdens het spelen op straat. Momenteel loopt een pilot bij drie maatwerkscholen in Hilversum Noord. 3

5. The Daily Mile: The Daily Mile is een eenvoudig, maar effectief beweegconcept waarbij alle kinderen samen, met hun leerkracht, op scholen drie keer per week een kwartier naar buiten gaan om (hard) te lopen. Met minimale (tijds)inspanning, kosten en organisatie is het mogelijk om kinderen dagelijks in beweging te krijgen op een niet-competitieve, sociale en vooral leuke wijze. Ieder kind kan meedoen, ongeacht zijn persoonlijke situatie en leeftijd. Tijdens schooltijd raken kinderen bekend met en enthousiast over The Daily Mile. De leerkrachten op school krijgen een workshop ‘Daily Mile’ van de JOGGregisseur en begeleiden een school drie á vier keer voor een succesvolle implementatie van The Daily Mile. Rondom de deelnemende basisscholen kan The Daily Mile route door tegels aangeduid. https://thedailymile.nl/ 6. Kleutergym: Het ontwikkelen van de motoriek is juist op jonge leeftijd van belang. Bij deze interventie worden groepsleerkrachten van groep 1&2 geholpen met ondersteuning bij het verzorgen van hun lessen bewegingsonderwijs. De groepsdocent geeft les en krijgt handvatten van de buurtsportcoach van BINK hoe het bewegingsonderwijs beter vorm kan worden gegeven. Met hierbij meer plezier en beweegervaring voor het kind en de groepsleerkracht.

Met deze interventie zijn al positieve ervaringen opgedaan in bij een aantal scholen in Hilversum (De dubbeldekker, Sterrenschool en van Hasseltschool). 7. Naschools beweegaanbod: De buurtsportcoaches van Bink bieden nu op diverse locaties in Hilversum een naschools beweegaanbod aan. Het aanbod is vooral gericht op kinderen die nu te weinig bewegen en geen lid van een sportclub zijn. Diverse maatwerkscholen kennen dit aanbod en hebben hier de afgelopen jaren positieve ervaringen mee gehad. Dit aanbod kan nog breder worden uitgezet. Kosten: €250.000,Voor wie: Focus op de maatwerkscholen. Door wie: Team Sportservice in samenwerking met Bink kinderopvang. Waar: Op en rond de maatwerkscholen in Hilversum Wanneer: Start in de loop van Q1 2022 – tot eind schooljaar 2022 – 2023 Te regelen via: subsidie Toelichting partij/duurzame verankering: We versterken een aantal bestaande interventies, zodat de stilstand op het gebied van sport door de coronapandemie wordt beïnvloed. Daarnaast dragen een aantal interventies ook bij aan een duurzame verandering, doordat ze vakdocenten handvaten geven, die zij ook na het aflopen van dit actieplan toe kunnen passen.

Interventie 5: Coördinatie van activiteiten op het gebied van natuur Er is behoefte om kinderen meer in contact te brengen met de natuur o.a. door aandacht hiervoor op school in de moestuin, gezond eten en duurzaamheid. Samen zijn in de natuur bevordert de sociale cohesie. Ook hebben natuurervaringen effect op de mentale en sociaal-emotionele ontwikkeling van kinderen. Voor wie: Basisscholen Door wie: Bijvoorbeeld Urban Farming 035 en Stichting Omgevingseducatie Wanneer: Start in de loop van Q1 2022 – tot eind schooljaar 2022 – 2023 Kosten: €50.000,Te regelen via: subsidie 4

Toelichting partij/duurzame verankering: Stichting Omgevingseducatie brengt onderwijs en organisaties op het gebied van erfgoed, natuur en duurzaamheid bij elkaar om omgevingsonderwijs een plek te geven in het lesprogramma van de scholen. Urban Farming 035 is een Hilversums inwonersinitiatief. Opgericht om Hilversum groener, gezonder en gezelliger te maken. Ook geven ze kinderen les in moestuinen, zodat alle kinderen de kans krijgen om bezig te zijn met de natuur en weten waar hun voedsel vandaan komt.

Interventie 6: Versterken van VoorleesExpress (2-8 jaar) Tijdens de coronapandemie zijn taalachterstanden opgelopen. De VoorleesExpress ondersteunt de taalontwikkeling van kinderen die opgroeien in een taalarme omgeving. De VoorleesExpress zorgt ervoor dat kinderen van 2 tot 8 jaar met een taalachterstand extra aandacht krijgen. Ze lezen voor, doen taalspelletjes en gaan samen met de ouders aan de slag met taal en leesplezier. Dat doen ze door het gezin (thuis) te ontmoeten maar ook door digitale contactmomenten. De VoorleesExpress in Hilversum heeft nu subsidie om 60 gezinnen een voorleestraject aan te bieden. Dit aantal vergroten we m.b.v. NPO gelden tijdelijk. We kijken of er bij ieder kind dat start op de taalschool een aanbod van de voorleesexpres kan worden gedaan. Voor wie: Kinderen tussen de 2 en 8 jaar Door wie: Stichting Maatjesproject, vrijwilligers Aanmelding werving/deelnemers: Stichting Maatjesproject heeft nu al meer vraag dan beschikbare plekken. Waar: Bij kinderen thuis Wanneer: Start in de loop van Q1 2022 – tot eind schooljaar 2022 – 2023 Kosten: €50.000,Te regelen via: subsidie Toelichting partij/duurzame verankering: Stichting Maatjesproject Gooi en Vechtstreek heeft het doel om mensen die door sociale, lichamelijke en psychische problemen in een isolement zijn geraakt, in contact te brengen met vrijwilligers.

De Stichting heeft reeds ervaring met de VoorleesExpress en kan dus relatief gemakkelijk uitbreiden.

2. Bestedingsdoel: Maatregelen in VVE (2-6 jarigen) Interventie 7: Top VVE en/of LOGO3000 introduceren Investering in de voor- en vroegschoolse periode loont: de achterstanden kunnen fors afnemen als kinderen deelnemen aan educatief sterke voorzieningen. Er is nog volop verbetering mogelijk in die educatieve kwaliteit. Dit is het doel van Top VVE. Top VVE gaat uit van bestaande VVE-programma’s van goede kwaliteit, aangevuld met onderdelen die volgens huidige wetenschappelijke inzichten bijdragen aan de taal- en denkontwikkeling en aan de ontwikkeling van executieve functie. Een andere wijze om de kwaliteit in de VVE te vergroten is door de inzet van LOGO3000. LOGO3000 is een hulpmiddel om de woordenschat van kinderen uit te breiden. In afstemming met de peuterspeelzaalaanbieders zal de best passende interventie worden ingezet. Voor wie: De peuteropvang met VVE Door wie: De peuterspeelzaalaanbieders samen met TOP VVE en/of LOGO3000 Waar: Peuterspeelzaalaanbieders Bink en AT Wanneer: Start in de loop van Q1 2022 – tot eind schooljaar 2022 – 2023 Kosten: N.t.b. - €100.000,- begroot

5

Toelichting partij/duurzame verankering: De peuterspeelzaalaanbieders bieden reeds VVE aan peuters. Zij hebben dit als hun reguliere taak die we met TOP VVE en/of LOGO3000 kunnen versterken. Hier heeft de opvang ook baat bij na de looptijd van het NPO.

Interventie 8: Extra inzet op zware doelgroeplocaties - 'vliegende' medewerker Uit de analyse is dat de meest kwetsbare kinderen de grootste achterstanden hebben opgelopen. Op de zware doelgroeplocaties zitten veel kinderen met een VVE indicatie. Het belang van inzetten op jonge kinderen wordt onderschreven. Hoewel het de bedoeling is dat er zoveel mogelijk gemengde peutergroepen zijn (kinderen met en zonder VVE-indicatie die samen spelen en zich ontwikkelen) en dat doelgroeppeuters zoveel mogelijk verdeeld moeten worden over groepen, is het aantal doelgroeppeuters op sommige locaties hoger dan op andere locaties. Locaties met een hoog aandeel doelgroeppeuters vergen veel van de pedagogisch medewerkers, zoals frequenter teamoverleg/groepsbesprekingen, meer extra tijd per doelgroeppeuter en ouder(s), extra coaching en overleg met het basisonderwijs. Door op peuteropvanglocaties met veel doelgroeppeuters extra ‘handen op de groep’ te faciliteren verwachten we dat de opbrengst van het educatieve programma Uk&Puk beter tot zijn recht komt. Met een financiële bijdrage kunnen deze locaties bijvoorbeeld de helft van de tijd een extra pedagogisch medewerker inzetten of de taakuren verhogen. Dit kan ook worden georganiseerd door een ‘vliegende’ medewerker in te schakelen die bijspringt op locaties waar het op dat moment echt nodig is.

Voor wie: Peuteropvanglocaties met veel doelgroeppeuters Door wie: Peuterspeelzaalaanbieders Bink en AT Waar: Peuterspeelzaalaanbieders Bink en AT Wanneer: Gedurende de looptijd van de NPO middelen Kosten: N.t.b. - €100.000,- begroot Te regelen via: subsidie Toelichting partij/duurzame verankering: De peuterspeelzaalaanbieders bieden reeds VVE aan peuters.

Interventie 9: VVE in de zomer door laten lopen Peuteropvang is erg belangrijk voor de ontwikkeling van de kinderen. Zeker voor kinderen met een VVE-indicatie, die bij hun ontwikkeling wel wat extra hulp kunnen gebruiken, is het peuteraanbod erg waardevol. Door corona hebben peuters uren op de peuteropvang gemist. Het bieden van extra ondersteuning aan de doelgroeppeuters tijdens de zomerperiode draagt bij aan het vergroten van kansengelijkheid. De vraag is wel of dit haalbaar blijkt in Hilversum, vooral gezien personele bezetting. Indien dit niet het geval is wordt in overleg met de aanbieders een andere interventie voor peuters ingezet. Voor wie: Peuters 2-4 jaar Door wie: Peuterspeelzaalaanbieders Bink en AT Aanmelding werving/deelnemers: N.t.b. Waar: N.t.b. Wanneer: Zomer 2022 en/of zomer 2023 Kosten: N.t.b. - €100.000,- begroot Te regelen via: subsidie Toelichting partij/duurzame verankering: De peuterspeelzaalaanbieders bieden reeds VVE aan peuters. 6

Interventie 10: Maatwerkplannen versterken Door middel van maatwerkplannen ondersteunen we binnen de HEA kwetsbare kinderen door een financiële impuls vanuit de gemeente aan de basisscholen te geven die dit het hardst nodig hebben. Hierdoor krijgen zij mogelijkheden om de doorgaande leerlijn en de bestrijding van taal/ontwikkelingsachterstanden van voorschool naar vroegschool te bevorderen. Deze groep kwetsbare leerlingen zijn hard geraakt door de coronapandemie. Dit zijn 14 maatwerkscholen waar veel doelgroeppeuters naar uitstromen. De middelen kunnen worden ingezet voor extra activiteiten/leermiddelen en/of fte voor groep ½. Een voorbeeld van een maatwerkplan is het organiseren van een schakelklas om het niveau van taalvaardigheden te verbeteren. Voor wie: Kinderen in groep ½ op maatwerkscholen Door wie: Maatwerkscholen Waar: Op maatwerkscholen Wanneer: Schooljaar 2022-2023 Kosten: €200.000,Te regelen via: subsidie Toelichting partij/duurzame verankering: Het is een tijdelijke impuls om een kwetsbare groep leerlingen in Hilversum via de maatwerkscholen extra ondersteuning te bieden.

3. Bestedingsdoel: Maatregelen voor zorg en welzijn Interventie 11: Verlengde schooldag door kinderwerkers De verlengde schooldag is een cursusaanbod dat wordt aangeboden na schooltijd aan kinderen die niet naar de BSO gaan. Tijdens de verlengde schooldag worden creatieve- en muzikale- activiteiten, drama en beweging na schooltijd aangeboden. Het doel is kinderen te laten deelnemen aan activiteiten waar ze anders niet mee in aanraking zouden komen. Tegelijkertijd werken we aan het verbeteren van de sociale competenties van de kinderen, zoals het verbeteren van het zelfvertrouwen, sociale vaardigheden, samenwerken en het vergroten van de concentratie. Voor wie: Kinderen in de basisschoolleeftijd, deelname vanaf groep 5 (8jr) Door wie: Versa Welzijn. Kinderwerkers worden bijgestaan door 3de en 4de jaars studenten en gemotiveerde vrijwilligers en pensioengerechtigden. Aanmelding werving/deelnemers: Versa werft kinderen d.m.v. contact met scholen in de wijk én via hun eigen netwerk in de wijk. Waar: Het aanbod wordt gedaan op een locatie van Versa Welzijn. Waar: In een aantal wijken in Hilversum. De keuze voor de wijken wordt nader bepaald, op basis van behoefte en beschikbaar budget. Wanneer: Per 6 weken vinden er 3 cursussen plaats. Per 6 weken kunnen 30 kinderen meedoen.

Kosten: De kosten per wijk zijn €31.650,-, totaal begroot is €150.000,Financiën? Subsidie Toelichting partij/duurzame verankering: Versa is een bekende partij in Hilversum en biedt maatschappelijke hulp vanuit ontmoetings-, wijk- en jongerencentra. Versa heeft locaties beschikbaar in de wijken in Hilversum, de kinderwerkers hebben een netwerk in de wijk én deze partij heeft reeds ervaring opgedaan met het bieden van de huiswerkkamer. Opstarten voor deze partij is op korte termijn mogelijk, er is voldoende personele capaciteit.

Interventie 12: Jongeren coaching op school Uit de gesprekken met de partners is naar voren gekomen dat allerlei problematiek bij jongeren is toegenomen. Dit betekent voor de scholen dat deze vragen bij scholen terechtkomen, de scholen 7

hebben hier capaciteit en expertise om aan deze vragen tegemoet te komen. Het is wenselijk om capaciteit te creëren om jongeren te ondersteunen bij de hulpvragen die zij hebben. Met drie VO-schoolbesturen wordt gekeken op welke scholen in Hilversum inzet van jongeren coaching gewenst is en in welke vorm. Waar: Op school Voor wie: Jongeren in de leeftijd van 12 tot 18 jaar Door wie: N.t.b. Duur: Het schooljaar 2022-2023 Kosten: N.t.b. - €150.000,- begroot Te regelen: via subsidie

Interventie 13: Train de trainer - mediawijsheid Tijdens de coronaperiode hebben leerlingen veel digitaal gewerkt. Dit heeft voordelen en nadelen, voor leerlingen die worden gepest heeft het als gevolg dat zij niet alleen op school worden gepest, maar dat het pesten ook thuis doorgaat. Daarnaast is er een grote groep leerlingen die onvoldoende ‘mediawijs’ zijn. Dit kan in het huidige digitale tijdperk grote consequenties hebben en het aanleren van digitale vaardigheden is door de toename van schermtijd des te urgenter geworden. De interventie is gericht op het trainen van trainers. Dit betekent dat er zowel docenten, intern begeleiders of zorg coördinatoren uit het onderwijs getraind worden in het begeleiden van leerlingen in mediawijsheid. De trainers kunnen dit aanbod vervolgens op de deelnemende scholen uitrollen. Hierdoor worden zowel de PO-scholen als de VO-scholen bereikt. De trainingen kunnen worden gegeven op locatie bij Unita en Qinas. Voor wie: Leerlingen in het PO en VO die gepest worden of moeite hebben met het omgaan met online media. Door wie: Samenwerkingsverbanden Unita en Qinas leveren een projectleider die het project opstart, monitort en waar nodig bijstuurt. Daarnaast werken we samen met het bureau opleiding van Unita en met een mediabureau om de trainers te trainen.

Aanmelding werving/deelnemers: De samenwerkingsverbanden gaan de scholen benaderen en werven deelnemers. Wanneer: Het streven is te starten in Q1 2022 Kosten: € 25.000, Te regelen: via subsidie Toelichting partij/duurzame verankering: Het train de trainer principe wordt ingezet, zodat ook na de afloop van net NPO de interventie nog in uitvoering is. De getrainde trainers kunnen ook na het NPO nog aandacht functionaris zijn gericht op mediawijsheid binnen het Hilversumse onderwijs. Zo kunnen ook groepen leerlingen die nog moeten starten profiteren van deze interventie en kan de kennis ook tussen professionals ion het onderwijs worden verspreid. Unita en Qinas zijn de samenwerkingsverbanden en zijn bekend met het Hilversumse onderwijsveld.