Onderzoek zero-emissiezones in Hilversum - Raadsvoorstel

RAADSVOORSTEL zaaknummer:

1515197

afdelingsnaam:

Leefomgeving

steller:

Bart van der Helm

telefoonnummer

035 629 2487

onderwerp:

Onderzoek invoering zero-emissiezone Centrum Hilversum

Voorstel

Te kiezen voor één van de volgende scenario’s: 1. De zero-emissiezone Centrum Hilversum in te voeren in het centrumgebied binnen de (verlegde) Centrumring per 1 augustus 2027 en het college opdracht te geven tot het opstellen en implementeren van het Uitvoeringsplan zero-emissiezone Centrum Hilversum 2. Geen zero-emissiezone in te voeren

Planning Titel Onderzoek invoering zeroemissiezone Centrum Hilversum

Toelichting Dit voorstel volgt uit Coalitieakkoord, Omgevingsvisie, Uitvoeringsprogramma Mobiliteit, Actieplan Luchtkwaliteit, Gebiedsagenda Centrum en Klimaatakkoord. Het college vraagt de raad richting te bepalen. Vanwege juridische redenen omvat het raadsbesluit 1 beslispunt.

Beeldvorming Beeldvormende Sessie 5 februari 2025 en Commissie Duurzaamheid en Bereikbaarheid op 26 maart 2025

Oordeelsvorming Commissie Duurzaamheid en Bereikbaarheid 26 maart 2025

Besluitvorming Gemeenteraad 2 april 2025

Samenvatting

Het Uitvoeringsprogramma Mobiliteit 2040 bevat een groot aantal maatregelen waarmee bijgedragen wordt aan een duurzame, veilige en bereikbare stad. Een van de maatregelen betreft onderzoek naar de mogelijkheden voor invoer van een of meerdere zero-emissiezones in Hilversum. Afgelopen periode is onderzoek gedaan naar het Centrum en naar De Gijsbrecht. Er is gekeken naar de effecten op verkeer, milieu en ondernemers. In het onderzoek zijn ook de opbrengsten uit de participatiebijeenkomsten met ondernemers, organisaties, inwoners en andere belanghebbenden verwerkt. Op basis van de resultaten van het onderzoek valt De Gijsbrecht voor het college af als mogelijke zero-emissiezone. Voor het Centrum ligt dat anders. Het college heeft besloten de gemeenteraad richting te vragen over het al dan niet invoeren van de zero-emissiezone in het Centrum. Het vragen van richting aan de gemeenteraad op een zwaarwegend onderwerp als de invoering van een zero-emissiezone past bij de open bestuurscultuur die het college nastreeft.

Inleiding

Afgelopen periode is onderzoek gedaan naar de mogelijkheden voor invoer van één of meerdere zeroemissiezones in Hilversum. Een zero-emissiezone is een gebied waar (op termijn) alleen nog uitstootvrije (elektrische) bedrijfsauto’s en vrachtwagens mogen rijden. Landelijk zijn afspraken gemaakt over overgangsregelingen, vrijstellingen en ontheffingen die voor alle zero-emissiezones in Nederland gelden. Zie daarover het overzicht in bijlage 1. Personenauto’s kunnen de zone gewoon blijven inrijden. Twee 1

potentieel geschikte gebieden, te weten het Centrum en de Gijsbrecht, zijn onderzocht. Hierbij is gekeken naar de effecten op verkeer, milieu en ondernemers. Ook de opbrengsten uit de participatiebijeenkomsten met ondernemers, organisaties, inwoners en andere belanghebbenden zijn verwerkt in het onderzoek.

Doel

Het college vraagt de gemeenteraad richting te geven over het al dan niet invoeren van de zeroemissiezone in het Centrum van Hilversum per 1 augustus 2027 met de landelijke overgangsregelingen, vrijstellingen en ontheffingen. De zone betreft het gebied binnen de Centrumring, waarbij het Marktplein wordt toegevoegd op het moment dat de Centrumring om het Marktplein is omgelegd. Dat is naar verwachting in 2030. Op De Gijsbrecht wordt niet voorgesteld een zero-emissiezone in te voeren, omdat de begrenzing er vanwege verkeerskundige aspecten voor zorgt dat verschillen ontstaan tussen ondernemers die zich tot hetzelfde winkelgebied rekenen. Ook is hier, anders dan in het Centrum, sprake van verdringingseffecten naar omliggende straten.

Onderzoeksresultaten

In het afgelopen jaar is onderzoek gedaan naar de effecten van het invoeren van een zero-emissie-zone op verkeer, milieu en ondernemers. De effectenanalyse is opgenomen in bijlage 2. Hiermee is ook invulling gegeven aan T24-003 inzake mogelijk uitwijkgedrag naar omliggende straten. Deze toezegging is hiermee afgedaan. In de periode mei tot en met juli 2024 zijn in totaal vijf participatiebijeenkomsten georganiseerd om ondernemers, inwoners en andere belanghebbenden te consulteren. Verder is in dezelfde periode gesproken met het bestuur van stichting Ondernemersfonds De Gijsbrecht, de Taskforce Centrum en de Marktcommissie. Het participatieverslag is opgenomen in bijlage 3. Uit het onderzoek volgt een overzichtelijke matrix met de voordelen en nadelen opgesteld. Zie bijlage 4.

Financiën, middelen & capaciteit

In het Uitvoeringsprogramma Mobiliteit is een budget opgenomen voor € 300.000 investeringskosten en structureel € 50.000 per jaar (tot 2040) voor de exploitatiekosten van de zero-emissiezone. Dit budget was gebaseerd op de invoering van twee zero-emissiezones in Hilversum. Inschatting voor de invoering van één zero-emissiezone in het Centrum is een investering van € 225.000 en exploitatie in het eerste jaar van €140.000. In opvolgende jaren nemen de exploitatiekosten af richting € 65.000 per jaar. Het beschikbare investeringsbudget is voldoende voor de invoering van één zero-emissiezone. Voor de dekking van het verschil in kosten en budget exploitatie kan de gemeente in het eerste jaar gebruik maken van de “Tijdelijke regeling capaciteit decentrale overheden voor klimaat- en energiebeleid (CDOKE)” van het ministerie van Klimaat en Groene Groei (Uitgevoerd door Rijksdienst voor Ondernemend Nederland). Mocht de gemeenteraad besluiten tot invoer van de zero-emissiezone Centrum, dan besluit de gemeenteraad gelijktijdig het college opdracht te geven tot het opstellen van een Uitvoeringsplan Centrum Hilversum, waarin de kosten nader worden uitgewerkt.

Uitvoering

Bij een positief besluit is de volgende stap het opstellen van het Uitvoeringsplan zero-emissiezone Centrum Hilversum. In het uitvoeringsplan worden de benodigde werkzaamheden en bijbehorende investeringen verder uitgewerkt. Ook wordt het proces richting de invoeringsdatum verder uitgewerkt. Onderdeel hiervan is onder meer informatie over subsidieregelingen en overgangsregelingen en het vormgeven van het lokale ontheffingenbeleid. Burgemeester en wethouders van Hilversum, de gemeentesecretaris,

4 februari 2025 de burgemeester,

2

mr. C.P. Torres Barrera

dr. ir. G.M. van den Top

Bijlagen 1. 2. 3. 4.

Overgangsregelingen, vrijstellingen en ontheffingen Effectenanalyse Participatieverslag Matrix voordelen en nadelen

3