Nadere informatie over onderzoek en proces

Bijlage 3: Nadere informatie m.b.t. feiten en procesverloop over het onderzoek, de methode en de vervolgstappen. Geachte leden van de raad,

Op 15 oktober 2021 is in NRC een artikel verschenen met de titel 'Undercover naar de moskee: geheim onderzoek naar islamitische organisaties’. In dit artikel wordt gesuggereerd dat verschillende gemeenten in afstemming met de NCTV opdracht zouden hebben gegeven om undercover onderzoek te doen in moskeeën. Dit heeft veel onrust teweeg gebracht in de islamitische gemeenschap in onze regio. Dit betreuren wij ten zeerste. In onze gemeenten is géén werkwijze toegepast zoals omschreven in het artikel en wij nemen dan ook afstand van de manier waarop de gang van zaken in het artikel wordt neergezet. In een persverklaring en in een raadsbrief aan alle gemeenteraadsleden hebben wij dit ook toegelicht. Wij willen als gemeente in positieve zin blijven investeren in de onderlinge relatie en bezoeken graag de moskeebesturen om binnenkort met elkaar in gesprek te gaan Ik wil u graag meenemen in de geschiedenis en nader informeren over feiten en over procesverloop:

Wat is de rol van de gemeente bij de aanpak van radicalisering en polarisatie In 2014 kwam het actieprogramma Integrale aanpak Jihadisme van de Rijksoverheid tot stand. Onderdeel van dat actieprogramma was een lokale aanpak; vooral gericht op het voorkomen van radicalisering, uitreizen en op de-radicalisering van inwoners van de gemeente. De VNG heeft een factsheet gemaakt over de rol van gemeenten in de aanpak van radicalisering (2015). Gemeenten werd geadviseerd eerst een scan van de lokale situatie te maken. In 2017 is vervolgens ook de Tijdelijke wet bestuurlijke maatregelen terrorismebestrijding in werking getreden die onder andere regelt dat informatie over personen gedeeld mag worden in lokaal casusoverleg. De burgemeester is als bestuursorgaan verantwoordelijk voor (het handhaven van) de openbare orde en veiligheid. Dat is vastgelegd in artikel 172 van de Gemeentewet. Hij is bevoegd bij verstoring van de openbare orde of bij de vrees voor het ontstaan daarvan, de bevelen te geven die noodzakelijk zijn voor de handhaving van de openbare orde (artikel 172 lid 3 Gemeentewet). Wat was de aanleiding voor het onderzoek? Sinds oudsher (al in de tijd van burgemeester Bakker) is in Hilversum gewerkt aan een duurzame samenwerking met allerlei partners die een rol spelen bij het tegengaan van radicalisering en polarisatie.

Desalniettemin gold ondertussen dat er in de regio Gooi en Vechtstreek in de loop der tijd steeds meer zorgen ontstonden over een mogelijk Salafistisch netwerk en uitreizende Syrie-gangers Er was behoefte een objectief beeld te verwerven. Om zicht te krijgen op wat er speelde is in 2017 aan NTA de opdracht gegeven een lokale krachtenveldanalyse te doen en de lokale situatie in beeld te brengen. Deze opdracht is destijds uitbesteed, omdat expertise daarvoor niet in huis aanwezig was. Op advies van NCTV is gekozen voor NTA. Afgesproken is dat hun werkzaamheden binnen de kaders van de destijds geldende privacywetgeving zouden plaats vinden. De opdracht is verstrekt binnen

de wettelijke verantwoordelijkheid van de burgemeester voor de openbare orde en veiligheid (burgemeestersbevoegdheid) en op basis van aanbevelingen die uit de genoemde landelijke programma’s voortkwamen. Wat was het doel van het onderzoek? Doel van het onderzoek was een onafhankelijk en betrouwbaar beeld van het lokale speelveld te creëren. Er is bewust een externe partij met kennis en kunde gevraagd daarin te voorzien. Wat staat er in het rapport? In het rapport van NTA staat het krachtenveld binnen de islamitische infrastructuur in Gooi en Vechtstreek centraal. Hierbij is gekeken naar islamitische organisaties die actief zijn in de stad, zowel formeel als informeel. Het is een momentopname van de in 2017 aanwezige relevante netwerken, waaronder de Marokkaanse en Turkse organisaties. Vervolgens is er ingezoomd op de salafistische invloeden in Gooi en Vechtstreek. Hierbij worden zowel de lokale, regionale en landelijke omgeving, als de interne verhoudingen beschreven en geanalyseerd. Een dergelijke analyse heeft een gemiddelde houdbaarheid van 1 à 2 jaar. Waarom is het rapport van NTA geclassificeerd als vertrouwelijk? De krachtenveldanalyse is eigendom van NTA.

Om te voorkomen dat er als gevolg van openbaarmaking van het rapport personen, organisaties of de rechtsstaat in gevaar zouden komen is het rapport door NTA als geheim geclassificeerd en zijn de resultaten zo beperkt mogelijk gedeeld. Er staat informatie in die de veiligheid van de staat zou kunnen schaden. Daarnaast geldt dat er in de analyse personen zijn genoemd, informatie herleidbaar is naar personen en in het kader van bronbescherming informatie niet gedeeld kon worden. Waar ligt het opdrachtgeverschap ? Het onderzoek is uitgevoerd in opdracht van de burgemeester van de gemeente Huizen (regiehouder namens de regio op dit onderwerp) na akkoord van de burgemeesters van Hilversum en Gooise Meren. Het onderzoek is bekostigd uit de versterkingsgelden van het Rijk (NCTV). Waarvoor zijn de uitkomsten van de krachtenveldanalyse gebruikt? De uitkomsten van de analyse hebben bijgedragen aan versterking van onze informatiepositie, doordat wij meer zicht op lokale netwerken en dynamiek hebben gekregen (onder meer de doorontwikkeling van het lokaal en regionaal bondgenotenoverleg met de religieuze gemeenschappen in onze regio). Het onderwerp radicalisering is ondertussen onderdeel van ons Integraal Veiligheidsplan (IVP). Hilversum is samen met de regiogemeenten hier mee aan het werk gegaan, middels het drie sporen beleid.

De resultaten van de krachtenveldanalyse worden hierbij inmiddels niet meer gebruikt gelet op de beperkte houdbaarheid van het onderzoek.

Wat zijn nu de vervolgstappen Het herstellen van de relatie en het vertrouwen met de betrokken moskeebesturen heeft nu onze grootste prioriteit. De gemeente Hilversum betreurt de schade die als gevolg van de berichtgeving in de relatie is ontstaan en gaan er alles aan doen een duurzame samenwerking op te bouwen gebaseerd op wederzijds vertrouwen en transparantie.