MRA Agenda en MRA begroting 2025 - 2028 - Raadsvoorstel

RAADSVOORSTEL zaaknummer:

1573672

afdelingsnaam:

Interne Advisering

steller:

Philippe van der Kooi

telefoonnummer

035 629 2266

onderwerp:

MRA Agenda 2025 - 2028 en MRA meerjarenbegroting 2025 - 2028

Voorstel

1. De MRA Agenda 2025-2028 “Anders Kijken, Anders Doen” en de bijbehorende Meerjarenbegroting 2025-2028 te bekrachtigen; 2. Kennis te nemen van de Nota van Beantwoording op de wensen en opvattingen MRA Agenda; 3. Kennis te nemen van het Meerjaren Uitvoeringsprogramma (MUVP).

Planning Titel

Toelichting

BEELDVORMIN G

OORDEELSVORM ING

BESLUITVORMING

MRA Agenda 2025 - 2028 en MRA en meerjarenbegroting 2025-2028

De huidige MRA Agenda 2020 - 2024 loopt eind dit jaar af. De MRA heeft de nieuwe MRAagenda 2025-2028 opgeleverd en vrijgegeven voor een reactie.

Commissie Bestuur en Economie op 4 december 2024

Commissie Bestuur en Economie op 4 december 2024

Gemeenteraad van 11 december 2024

Samenvatting

De Metropoolregio Amsterdam (hierna: MRA) is het samenwerkingsverband van de provincies NoordHolland en Flevoland, 30 gemeenten en de Vervoerregio Amsterdam. De regio Gooi en Vechtstreek is één van de zeven deelregio’s binnen de MRA. De afgelopen vier jaar is de MRA Agenda 2020-2024 de inhoudelijke basis geweest van de samenwerking in de regio. Aangezien de huidige MRA Agenda dit jaar afloopt heeft de MRA een nieuwe MRA Agenda 2025 – 2028 met bijbehorende meerjarenbegroting opgesteld. Deze documenten worden in de Algemene Vergadering (hierna: AV) van de MRA op 18 december 2024 definitief vastgesteld. Voorafgaand aan deze vaststelling worden alle raden en Staten gevraagd om deze documenten te bekrachtigen en dit kenbaar te maken aan het bestuur van de MRA. Deze agenda, met daarin de gezamenlijke ambities en doelen, vormt de inhoudelijke basis van de samenwerking in de regio voor de komende jaren. 1

Inleiding

Om tot een nieuwe MRA Agenda te komen heeft de MRA alle deelregio’s gevraagd om input te leveren door middel van het indienen van een propositie. Hierover is uw raad via een collegebrief in juli 2023 geïnformeerd. De Regio Gooi en Vechtstreek, waar Hilversum onderdeel van uitmaakt, heeft van deze gelegenheid gebruik gemaakt en een regionale propositie opgesteld. In de commissievergadering Bestuur en Economie van 11 oktober 2023 is deze propositie besproken en heeft u het college hierover advies gegeven. Dit advies is volledig meegenomen in de definitieve propositie die op 1 november 2023 is ingediend bij de MRA. Op 2 april 2024 heeft de MRA op basis van alle ingediende proposities een 80% versie van de nieuwe MRA Agenda 2025 – 2028 ‘Anders Kijken, anders doen’ opgeleverd. Dit tussenproduct is vrijgegeven aan alle colleges, gemeenteraden en de beide Provinciale Staten in de MRA voor een zienswijzereactie. Op 16 mei 2024 heeft uw raad een gezamenlijke, regionale zienswijzereactie ingediend bij het MRA Bestuur. Op basis van alle ontvangen zienswijzereacties van de verschillende deelregio’s en samenwerkingspartners heeft de MRA de 80% versie verder uitgewerkt naar een 100% versie van de MRA Agenda. Met deze agenda zet de MRA nadrukkelijk in op verbetering van de brede welvaart voor iedereen. Deze agenda is qua inhoud en opzet anders dan voorgaande edities van de MRA Agenda.

Waar de huidige MRA Agenda is opgebouwd vanuit uitvoeringslijnen, en de MRA Agenda daarvoor was opgebouwd vanuit tientallen acties, is de huidige versie opgebouwd vanuit acht ambities voor de langere termijn. Zo wordt scherper in beeld gebracht wat de ambitie is en waarom. De MRA heeft naast de MRA agenda ook de bijbehorende meerjarenbegroting 2025-2028 opgesteld. In deze meerjarenbegroting is inzichtelijk gemaakt waar de komende vier jaar de MRA middelen op hoofdlijnen aan worden besteed. Uw raad wordt voorgesteld om de MRA Agenda en de Meerjarenbegroting 2025 - 2028 te bekrachtigen. Naast deze stukken zijn ter informatie de Nota van Beantwoording en de Meerjaren Uitvoeringsprogramma’s (hierna: MUVP) bijgevoegd. De MRA heeft in de Nota van Beantwoording aangegeven op welke wijze de zienswijzereactie is verwerkt in de 100% versie. De acties die in 2025 – 2028 worden uitgevoerd om een bijdrage te leveren aan het bereiken van de ambities uit de MRA Agenda staan in het MUVP.

Probleemstelling/doel

De MRA is een bestuurlijk netwerk. De besluitvorming binnen de MRA op de MRA Agenda en meerjarenbegroting vindt plaats in de Algemene Vergadering van de MRA op 18 december 2024. De democratische legitimatie van besluiten vindt echter plaats in de raden en Staten van de deelnemers. De MRA vraagt daarom de raden en Staten om de MRA Agenda, inclusief meerjarenbegroting, te bekrachtigen. De overige stukken (Nota van beantwoording en Meerjaren Uitvoeringsprogramma (MUVP) zijn ter kennisname.

Argumenten

1.1 De MRA Agenda en bijbehorende MUVP’s bieden een ambitieuze en veelzijdige samenwerkingsagenda gericht op brede welvaart voor iedereen. Deze MRA Agenda is opgebouwd uit ambities voor de langere termijn waar ook Hilversum en de regio Gooi en Vechtstreek baat bij hebben. De veelheid aan complexe, ruimtelijke opgaven kan namelijk alleen door middel van samenwerking opgelost worden, waarbij er zorgvuldig omgegaan moet worden met de schaarse ruimte die er is. Dit vraagt om duidelijke keuzes, waarbij steeds een goede balans moet zijn tussen groei en leefbaarheid. Met deze samenwerkingsagenda wordt hier ook op ingezet. 1.2 De ambities en doelstellingen van deze MRA Agenda sluiten goed aan bij onze eigen ambities. De inbreng van de regio Gooi en Vechtstreek bij de totstandkoming van de MRA Agenda en MUVP’s 2

heeft in overwegende mate een goede plek gekregen. Daardoor kan Hilversum de krachten bundelen met de MRA partners om investeringen van publieke en private partijen in onze gemeente en de regio Gooi en Vechtstreek te organiseren die bijdragen aan onze ambities. 1.3 Het bekrachtigen van de MRA Agenda en Meerjarenbegroting volgt uit de gemaakte Samenwerkingsafspraken MRA 2021. In de gemaakte Samenwerkingsafspraken MRA 2021 zijn de kaders vastgesteld hoe we binnen het informele bestuurlijke netwerk van de MRA samenwerken. Een van de basisprincipes is dat politiek draagvlak onmisbaar is, omdat de cruciale besluiten alleen door democratische organen kunnen worden genomen. Het doorlopen van zorgvuldige processen met voldoende tijd voor deelregionale afstemming en het tijdig betrekken van raden en Staten is daarbij noodzakelijk. Het proces om te komen tot een nieuwe MRA Agenda is volgens deze principes tot stand gekomen. Overeenkomstig de Samenwerkingsafspraken worden alle raden en Staten aangemoedigd (p. 28) om zowel de MRA Agenda als de bijbehorende Meerjarenbegroting 2025 – 2028 te bekrachtigen, voorafgaand aan de definitieve vaststelling van deze documenten op 18 december in de AV van de MRA . 1.4 De MRA Meerjarenbegroting is gezond en komt gemeenten tegemoet door een nullijn te hanteren.

Gelet op de lastige financiële situatie waarin veel gemeenten verkeren of de komende jaren gaan verkeren, stelt de AV MRA voor om voor de komende vier jaren een nullijn te hanteren voor de inwonersbijdrage. Daarmee wordt afgeweken van de Samenwerkingsafspraken. Door de inwonersbijdrage niet te indexeren ontstaat voor de komende jaren een tekort van in totaal € 900.000. Om dit op te vangen stelt de AV MRA voor om dit bedrag te onttrekken van de opgebouwde reserve. Deze reserve bedraagt ongeveer 2 miljoen euro, waardoor er ruim voldoende middelen beschikbaar blijven om deze onttrekking te dragen. 1.5 De Meerjarenbegroting maakt inzichtelijk waar de komende jaren de middelen aan besteed worden. In de Meerjarenbegroting, die hoort bij de MRA Agenda 2025 – 2028, is voor de jaren 2025, 2026, 2027 en 2028 inzichtelijk gemaakt waar de MRA middelen aan besteed zullen worden. De indeling van de begroting volgt daarbij die van de MRA Agenda, zodat per ambitie de kosten inzichtelijk zijn gemaakt. 2.1 De nota van beantwoording geeft inzicht hoe de ingediende zienswijzen op de 80% versie is verwerkt. In de nota van beantwoording is inzichtelijk gemaakt of en hoe de wensen en opvattingen die de deelnemers hebben ingediend op de 80% versie van de MRA Agenda zijn meegenomen in het definitieve concept van de MRA Agenda 2025 - 2028 (of een plek heeft gekregen in het MUVP).

Dit document is ter kennisname aangeboden aan de raad. 2.2 De zienswijze van de regio Gooi en Vechtstreek heeft voornamelijk in het MUVP een plek gekregen. De door de regio Gooi en Vechtstreek ingediende zienswijze op de 80% versie van de MRA Agenda is voorzien van een reactie in de nota van beantwoording. In de reactie wordt duidelijk gemaakt binnen welk gremia, programma en onderzoek elementen uit onze zienswijzereactie worden opgepakt. Een belangrijk element van onze zienswijze is gericht op lobbyvoering richting het Rijk/EU. Een deel daarvan is uitgewerkt in het MUVP, zoals het toekomstbestendig maken van de groenblauwe leefomgeving. De gevraagde uitwerking in het MUVP voor lobby voor (digitale) concurrentie- en innovatiekracht is nog niet meegenomen. Lobbyafspraken hierover worden besproken en gemaakt in de platforms Ruimte en Economie. De elementen uit onze zienswijze die zien op bereikbaarheid en (duurzame) mobiliteit worden gedeeltelijk onderschreven c.q. hebben bestuurlijke prioriteit. De elementen die niet zijn meegenomen kunnen ingebracht worden in het platform Mobiliteit. Het college heeft dit scherp voor ogen en zal via de diverse platforms zich blijven inzetten om tot concrete (lobby)afspraken te komen. Voor de andere elementen van onze zienswijzereactie en de reactie daarop wordt verwezen naar bijlage 4.

3

3.1 Het Meerjaren Uitvoeringsprogramma is een levend document. Bij deze MRA Agenda is voor het eerst een Meerjaren Uitvoeringsprogramma opgesteld. Het MUVP dient als sturingsmiddel voor de platforms. In deze platforms worden de komende jaren afspraken gemaakt over de verdere uitwerking, bijstelling of uitbreiding van de opgenomen acties. Het is dus een levend document. Het MUVP dat nu voorligt dient als startdocument voor een bestuurlijk gesprek over afwegingen en integraliteit, dat in de platforms of in het Bestuur zal plaatsvinden. Waar besluiten aan de orde zijn, worden die uiteraard aan de raden en Staten voorgelegd, zoals in de Samenwerkingsafspraken is vastgesteld. In het MUVP is een eerste aanzet voor een investeringsagenda gegeven. Het geeft slechts een globaal beeld van welke (private of publieke) investeringen nodig kunnen zijn om onze ambities te realiseren. Het blijven voor nu nog grove inschattingen die zijn bedoeld als aanzet voor een gesprek in de platforms, en die verdere uitwerking behoeven. Dit MUVP is ter kennisneming aan uw raad voorgelegd.

Kanttekeningen

1.1 De MRA agenda biedt geen garantie op de gewenste resultaten. De MRA is een samenwerkingsverband van 32 overheden (30 gemeenten en 2 provincies) en de Vervoerregio Amsterdam. Daarmee zijn we een belangrijke en krachtige regio in Nederland en Europa voor publieke en private partijen. Alleen door samen te werken en door gezamenlijk te investeren in deze regio kunnen de ambities die staan opgenomen in de MRA Agenda gerealiseerd worden. Dit vergt echter wel een lange adem, een goede, consistente lobby en een vruchtbare samenwerking die de kwaliteiten van de regio verder versterkt. De MRA Agenda biedt hiervoor een goede basis, maar het geeft geen garanties dat dit ook leidt tot investeringen in Hilversum en de regio Gooi en Vechtstreek die bijdragen aan onze ambities. Het college doet er echter alles aan om via de platforms tot concrete (investerings)afspraken te komen die bijdragen aan de ambities van Hilversum en de regio Gooi en Vechtstreek. 1.2 Bij de bekrachtiging van deze stukken kan uw raad enkel nog moties indienen. De MRA Agenda 2025 – 2028 is tot stand gekomen in een uitvoerig proces waarbij de raden en Staten aan de voorkant zijn betrokken. Uw raad heeft in het begin van het proces een advies gegeven op de propositie en later in het proces een zienswijzereactie ingediend bij het bestuur van de MRA op de 80% versie van de MRA Agenda.

Op basis van alle ontvangen input van de MRA deelnemers is de 100% versie van de MRA Agenda tot stand gekomen. In deze fase van bekrachtiging door de raden en Staten heeft uw raad nog de mogelijkheid om moties in te dienen. Hoewel het indienen van amendementen ook een instrument is van de raad, wordt dit in dit geval niet wenselijk geacht. De kracht van de MRA Agenda is juist dat we met alle MRA deelnemers dezelfde doelen en ambities nastreven en dan helpt het niet als er verschillende versies van deze agenda bestaan.

Financiën, middelen & capaciteit

Als financiële onderbouwing bij de MRA Agenda is een Meerjarenbegroting 2025 - 2028 opgesteld. Alle voorgenomen acties die voortvloeien uit de acht ambities blijven binnen de bestaande financiële afspraken. De MRA Agenda heeft dus geen financieel effect. Daarnaast is besloten om de inwonersbijdragen van de MRA deelnemers de komende vier jaren niet te indexeren. Het hanteren van deze nullijn is zichtbaar in de begroting van de regio Gooi en Vechtstreek (p. 45/46). De eventuele effecten naar aanleiding van de actualisatie van de (meerjaren)begroting van de Regio G&V worden verwerkt in de begroting van Hilversum.

Uitvoering

Na bekrachtiging door de deelnemers worden de MRA Agenda en de Meerjarenbegroting definitief vastgesteld in de AV van de MRA op 18 december. Indien bij de bekrachtiging nog moties zijn ingediend, kunnen deze (mits gesteund door het college) in de Algemene Vergadering van 18 december worden ingebracht. Vervolgens stelt de AV de MRA Agenda en de Meerjarenbegroting definitief vast. De lancering van de MRA Agenda 2025 -2028 vindt plaats op een avond voor bestuurders, raads- en Statenleden op 28 januari 2025. Hierover wordt u separaat geïnformeerd. 4

In de fase van uitvoering vormt een regelmatig gesprek tussen raden of Staten en de bestuurders die hen vertegenwoordigen in de MRA gremia het fundament van de MRA samenwerking. Daar zit ook de betrokkenheid: wanneer uw raad invloed wil uitoefenen op de uitvoering van de MRA Agenda en de Meerjarenbegroting, dan is hierover het gesprek met het college cruciaal, zodat die op basis van dat gesprek standpunten kan innemen in de Algemene Vergadering, het MRA Bestuur of een van de Platforms. Hoewel van bekrachtiging van het MUVP geen sprake is, geldt inhoudelijk voor het MUVP hetzelfde; ook hier kunt uw raad via het gesprek met het college invloed uitoefenen. Vanuit de MRA ontvangt u in de komende jaren de nieuwsbrieven, de voortgangsnota en de termijnagenda waarin u de voortgang van de uitvoering van de MRA Agenda kunt volgen. Deze documenten geven daarmee input voor het gesprek tussen uw raad en het college. Burgemeester en wethouders van Hilversum, de gemeentesecretaris,

22 oktober 2024 de burgemeester,

mr. C.P. Torres Barrera

dr. ir. G.M. van den Top

Bijlage(n) 1. 2. 3. 4. 5. 6.

Oplegger MRA Agenda MRA Agenda 2025 – 2028 ‘Anders Kijken, anders doen’ Meerjarenbegroting 2025 – 2028 Nota van Beantwoording MRA Agenda (ter kennisname) Hoofdlijnen MUVP (ter kennisname) Uitwerking MUVP (ter kennisname)

5