Concept-verslag raadsvergadering d.d. 12 mei 2021

VERSLAG

Vergadering GEMEENTERAAD VAN HILVERSUM 12 MEI 2021

INDEX RAAD 12 MEI 2021 NR AGENDA

NR GEMBLAD

OMSCHRIJVING

BLZ

1

Opening en vaststellen agenda

3

2

Mededelingen van de voorzitter

3

3

Lijst van ingekomen stukken

4

Raadsvoorstel Zienswijze op voorstel MRA-transitiecommissie

4

4

HI20210512

37

2

GEMEENTE HILVERSUM RAADSVERGADERING VAN 12 MEI 2021 (verslag) Voorzitter: mevrouw A.A.S. den Daas (plaatsvervangend voorzitter van de raad).

Aanwezig zijn de leden: de heer H.P. Blok (Hilversums Belang), mevrouw M. Boumadkar-Boukhriss (Hart voor Hilversum), de heer J. van Drogen (GroenLinks), mevrouw F.F. van Drooge (PvdA), de heren M.F. Eerenberg (Hart voor Hilversum), H.H. Fennema (VVD) en J.E.M.G. Göbbels (Democraten Hilversum), mevrouw M.D. Groesz (D66), de heren H.R. Jaarsma (D66) en A.S. de Jong (D66), de dames M.J. de Jong-Schrijvers (Hart voor Hilversum) en J. Kalk (PvdA), de heren H. Koç (Hart voor Hilversum) en F.R. Kool (GroenLinks), mevrouw M.G. Kooloos (Leefbaar Hilversum), de heren E.J. Kruijswijk Jansen (CDA) en R.J.C. Lancé (Leefbaar Hilversum), de dames H.M.G.J. van de Linde (VVD) en R.W.C. Redmeijer (Hart voor Hilversum), de heer F.W. Reijmerink (VVD), mevrouw M.H.A. Remmers (GroenLinks), de heren P.H.J.R. van Rooden (SP), J.A.C. Slingerland (Hart voor Hilversum), D.E.O. Streutker (CDA), P. Veenendaal (GroenLinks) en R. Verkuijlen (VVD), de dames B. Verweij (SP) en M.I. van Vliet (D66), de heren M.F. Vogel (VVD) en N.G.T. van Voorden (CDA), mevrouw A.F. Vreugdenhilde Blécourt (ChristenUnie), de heer J.A. van Waarden (GroenLinks), mevrouw V. Wesselink (D66) en de heren T.R. Westerneng (VVD) en A. Yorulmaz (CDA). Griffier: de heer P.M.H. van Ruitenbeek. Wethouders: de heren B. Heller, G. Kuipers, A.R.C. Scheepers en F.G.J. Voorink en de dames K.J. Walters en A.J. Wolthers. Afwezig: de heer P.I.

Broertjes (burgemeester en voorzitter gemeenteraad) en de heer T. Pelsma (ChristenUnie).

1

OPENING EN VASTSTELLING AGENDA De VOORZITTER opent de raadsvergadering om 20.00 uur en heet allen welkom. Zij bekleedt vanavond naast D66-raadslid tevens de positie van voorzitter van de raad, omdat de burgemeester vanwege ziekte afwezig is. Bericht van verhindering is ontvangen van de heer Pelsma. Volgens de noodwetgeving is het nodig om vast te stellen welke raadsleden op digitale wijze ter vergadering aanwezig zijn. Daarom laten de in dit verslag vermelde raadsleden horen dat zij aanwezig zijn en is te constateren dat zij tevens in beeld te zien zijn, met uitzondering van de heer Kool en mevrouw Kooloos, die vanaf een later tijdstip de vergadering zullen bijwonen. Vastgesteld wordt dat er een quorum aanwezig is. De agenda wordt ongewijzigd vastgesteld.

2

MEDEDELINGEN VAN DE VOORZITTER Er zijn geen mededelingen.

3

LIJST VAN INGEKOMEN STUKKEN

Voor de geagendeerde stukken wordt verwezen naar de in de rubrieken IV van de bij de agenda overgelegde lijst van ingekomen stukken. HI20210512

3

De VOORZITTER deelt mee dat één brief van het college van burgemeester en wethouders voorligt, ingekomen 28 april 2021, inzake bekrachtiging geheimhouding grondexploitatie en risicoanalyse Crailo 2021. De gemeenteraad wordt voorgesteld de door het college opgelegde geheimhouding te bekrachtigen, conform art 25 lid 3 van de Gemeentewet. Zonder stemming wordt conform de het voorstel van de voorzitter van de raad bij de ingekomen stukken besloten. 4

RAADSVOORSTEL ZIENSWIJZE OP VOORSTEL MRA-TRANSITIECOMMISSIE

De VOORZITTER deelt mee dat op 10 maart jl. het voorstel van de MRA-transitiecommissie aan alle deelnemers (raden/Staten/colleges) van de MRA is verzonden. De regio heeft een conceptzienswijze gemaakt om namens de regio naar de MRA te sturen. Het collegevoorstel was om op die conceptzienswijze geen aanvullingen te doen en daarmee akkoord te gaan. In de raadscommissievergadering gaven de woordvoerders aan wel een zienswijze te willen indienen. De wethouder heeft de commissie gehoord en voor de commissievergadering van 11 mei jl. nieuwe stukken aangeleverd. De nu voorliggende conceptzienswijze is dus een reactie naar de regio op de aldaar geformuleerde zienswijze voor de MRA. Vóór 17 mei 2021 dient een reactie door de gemeenteraad te worden ingediend en daarom is vandaag een extra raadsvergadering ingepland. In de commissievergadering van 11 mei jl. is besproken dat de door het college voorgelegde conceptzienswijze nog op een vijftal punten aanpassing behoeft. Verschillende fracties zullen hiertoe amendementen indienen. Vanwege de beperkte vergadertijd gaat zij er van uit dat fracties hun bijdragen kort zullen houden, gelet op de uitgebreide behandeling in twee commissievergaderingen. Amendementen kunnen desgewenst en indien nodig kort worden ingeleid. Uiteraard kunnen andere fracties daarop reageren. Een stemverklaring afleggen is ook altijd mogelijk.

De spreektijd is vier minuten per fractie en voor het college vijf minuten, zodat de vergadering voor 20.00 uur is te beëindigen. De heer JAARSMA heeft met waardering kennis genomen van de voorstellen van de transitiecommissie en prijst de inzet van het MRA-bestuur om de governance van de MRA te verbeteren. Dat is nodig om die sterke MRA tot stand te brengen en de raden en Staten daarbij goed aangesloten te houden. Hij zegt dank voor de voorstellen en de goed gerichte inzet. Zijn bijdrage beperkt zich tot een aantal aanscherpingen, die hij en andere partijen graag zien op het voorliggende voorstel. De amendementen zijn zodanig geformuleerd dat het de gemeentelijke inbreng is bij de MRA-voorstellen en ze zijn niet bedoeld als verbetering of aanpassing van de voorliggende conceptregionale zienszwijze. In het eerste amendement A 21-62 schrapt hij de verwijzingen naar de regionale zienswijze. Dat amendement gaat om het zich beperken tot de belangrijkste onderwerpen die de MRA zou moeten bespreken en doen realiseren: wonen, werken en mobiliteit.

Amendement A 21-62 ‘Focus in MRA-doelstelling’ “De raad van de gemeente Hilversum, in vergadering bijeen op 12 mei 2021, behandelend agendapunt 4, raadsvoorstel zienswijze op voorstel MRA transitiecommissie, overwegende dat:  de MRA transitiecommissie voorstellen doet vanuit de noodzaak tot een eendrachtige en sterke regionale sturing;  deze sterke regionale sturing nodig is en draagvlak kan krijgen op die punten waarop de bovenlokale afstemming het meeste nodig is, aanvullend op de primaire lokale en provinciale verantwoordelijkheden;  de thema’s wonen, werken en mobiliteit op het schaalniveau van de MRA op dit moment de meeste aandacht behoeven;  focus op deze drie thema’s en de daarop gerichte doelstellingen gewenst is; HI20210512

4



de drie geformuleerde doelen veel te breed zijn geformuleerd om als basis voor de werking van de MRA te dienen;  met beperking tot wonen, werken en mobiliteit ook inhoud wordt gegeven aan het door de transitiecommissie gestelde III: ‘In de beperking toont zich de meester. Lang niet alle opgaven lenen zich voor het schaalniveau van de MRA.’, voorts overwegende dat:  de identiteit en de kwaliteit van de MRA (inderdaad) door veel meer wordt bepaald dan de economische prestaties van de regio;  daarvoor oog moet zijn, daarmee verbonden (bijvoorbeeld sociale en culturele) aspecten in overwegingen en bij besluiten betrokken kunnen worden, maar;  effectiviteit van en draagvlak voor de MRA samenwerking eerder beperkt wordt dan vergroot door brede en veel omvattende doelen en activiteiten en;  gemeenten en provincies niet onnodig in hun eigen verantwoordelijkheid bij (bijvoorbeeld) sociale en culturele onderwerpen beperkt moeten worden, besluit: de in het voorstel geformuleerde wensen en bedenkingen bij het MRA-transitievoorstel in te brengen bij de regio Gooi en Vechtstreek via bijgevoegde brief ‘Wensen en bedenkingen bij het MRA-transitievoorstel‘ d.d. 12 mei 2021, ter verwerking in de definitieve zienswijze van de regio Gooi en Vechtstreek, met dien verstande dat daarin de volgende wijziging wordt aangebracht: 1.

de verwijzingen naar de concept regionale zienswijze te verwijderen: a. onder betreft: schrappen ‘regionale conceptzienswijze’; b. in de tweede zin van de inleidende paragraaf: schrappen ‘de regionale conceptzienswijze’ en toevoegen van ‘het’ en, na Voorstel, ‘van de ‘; c. onder 2) schrappen ‘t.b.v. aanpassing van de regionale concept zienswijze’, 2. toe te voegen: Focus en subsidiariteit o er zijn drie thema’s die op de schaal van de MRA onze aandacht behoeven: wonen, werken en mobiliteit. Om een effectieve MRA op die onderwerpen te krijgen, is focus op deze thema’s nodig en focus op die onderdelen er van die het best op de MRAschaal worden geadresseerd; o de drie doelen zijn veel te breed zijn geformuleerd om als basis te dienen voor de werking van de MRA.

Ze leiden af van de kern en er ontstaat al snel een onnodige competitie met lokale (en provinciale) verantwoordelijkheden; o er mag en moet oog zijn voor andere aspecten bij de genoemde kernthema’s, van duurzaamheid tot sociaal weefsel, maar de MRA moet daar niet haar primaire doelstelling van maken.” (Amendement A 21-62 van D66, de VVD, Hart voor Hilversum, Hilversums Belang, GroenLinks, het CDA, Democraten Hilversum, de PvdA, de ChristenUnie en Leefbaar Hilversum) Amendement A 21-63 beoogt de democratische sturing aan te scherpen door instrumenten, zoals jaarplannen, besluiten en mandaten, expliciet te noemen, dit als opdracht mee te geven en om die in het vervolgt uit te werken. Amendement A 21-63 ‘Democratische sturing’ “De raad van de gemeente Hilversum, in vergadering bijeen op 12 mei 2021, behandelend agendapunt 4, raadsvoorstel ‘zienswijze op voorstel MRA-transitiecommissie’, overwegende dat:  de MRA-transitiecommissie voorstellen doet vanuit de noodzaak om tot een eendrachtige en sterke regionale sturing te komen;  er geen extra bestuurslaag wordt geambieerd noch wordt gecreëerd;  de lokale (en provinciale) democratische legitimiteit niet moet worden uitgehold;  er geen concrete instrumenten worden voorgesteld, anders dan de reeds bestaande, om democratische sturing en verantwoording vorm te geven; HI20210512

5

besluit: de in het voorstel geformuleerde wensen en bedenkingen bij het MRA-transitievoorstel in te brengen bij de regio Gooi en Vechtstreek via bijgevoegde brief ‘Wensen en bedenkingen bij het MRA-transitievoorstel‘ d.d. 12 mei 2021, ter verwerking in de definitieve zienswijze van de regio Gooi en Vechtstreek, met dien verstande dat: aan de paragraaf ‘Verhouding en verantwoording...’ een derde en vierde opsommingsteken wordt toegevoegd:  democratische sturing (vooraf) en verantwoording moet daarbij als uitgangspunt worden genomen; agenda’s zijn te vrijblijvend, zienswijze procedures (alleen) te reactief;  concrete bestuurlijke instrumenten moeten benoemd en uitgewerkt worden, zoals jaarplannen voor de bestuurlijke platforms of startnotities om bij aanvang van een onderwerp af te stemmen. Zoek naar ook heldere besluitvorming bij raden over MRA-thema’s, zoals aan de hand van akkoorden, opdrachten of mandaat.” (Amendement A 21-63 van D66, de VVD, Hart voor Hilversum, Hilversums Belang, GroenLinks, het CDA, Democraten Hilversum, de PvdA, de ChristenUnie en Leefbaar Hilversum) Mevrouw KALK vindt de wijze van totstandkoming van de reactie van de gemeenteraad op het voorstel van de MRA-transitiecommissie geen schoonheidsprijs verdienen. Die reactie wordt echter wel samen gerepareerd, waarmee de PvdA blij is. Het is ook een ingewikkelde materie.

De MRA is belangrijk in relatie tot economische ontwikkelingen in en van de regio, voor mobiliteitsvraagstukken en voor het oplossen van de woningnood. Ook al zou de raad het zelf willen, het Rijk wil wel dat er een MRA als gesprekspartner is. De MRA kent ook nadelen. Het tekort aan democratische legitimatie is daarvan het belangrijkst wat betreft de PvdA. Dat nadeel kleeft ook aan de regio. Daarom is het aan de raad om daarmee verstandig om te gaan en om op tijd aan de rem te trekken. Dat doet zij met de volgende amendementen, waarmee de raad de pijnpunten aangeeft en hoe die in relatie tot de MRA de eigen rol wil gaan invullen, omdat raadsleden wel democratisch zijn verkozen.

Zij dient de volgende amendementen in: Amendement A 21-61 ‘Schrappen correctief instrument’ “De raad van de gemeente Hilversum, in vergadering bijeen op 12 mei 2021, behandelend agendapunt 4 ‘Zienswijze op voorstel MRA-transitiecommissie’; overwegende dat:  de MRA een niet democratisch gelegitimeerd samenwerkingsverband is;  er naar aanleiding van een eerdere evaluatie, een transitiecommissie aan de slag is gegaan om te komen tot een nieuw model voor de organisatiestructuur en governance van de MRA;  in dit voorstel een belangrijke rol is weggelegd voor de regio’s;  regio’s eveneens in het bestuurlijk model van Nederland geen democratische legitimatie kennen;  het proces rond de totstandkoming van de ‘Wensen en bedenkingen van Hilversum op regionale conceptzienswijze MRA transitievoorstel’ geen schoonheidsprijs verdient; constaterende dat:  in het voorstel van de transitiecommissie een schets is gegeven van het nieuwe organisatiemodel;  in dit model een belangrijke rol voor de regio’s is weggelegd;  tevens is uitgesproken dat gemeenteraden en staten het werkplan en de begroting van de MRA behandelen en daar vervolgens een oordeel over uitspreken;  er in het nieuwe model een raadtafel als gremium is opgenomen;  deze raadtafel geen oplossing is voor het tekort aan democratische legitimatie van de MRA;  het voorstel vanuit de transitiecommissie nog uitgewerkt moet

worden in de samenwerkingsovereenkomsten;  de deelnemers binnen de MRA hier nog een uitspraak over moeten doen, besluit: HI20210512

6

de in het voorstel geformuleerde wensen en bedenkingen op het MRA-transitievoorstel in te brengen bij de regio Gooi en Vechtstreek via bijgevoegde brief ‘Wensen en bedenkingen op regionale conceptzienswijze MRA transitievoorstel‘ d.d. 12 mei 2021, ter verwerking in de definitieve zienswijze van de regio Gooi en Vechtstreek, met dien verstande dat daarin de volgende zin in het eerste opsommingsteken onder ‘Verhoudingen en verantwoording tussen bestuur, algemene vergadering, raadstafel en de raad’ wordt geschrapt: ‘het is wenselijk dat ook de raadtafel beschikt over een correctief instrument. Verzoek is daarvoor voorstellen te doen.’” (Amendement A 21-61 van de PvdA, Hart voor Hilversum, de ChristenUnie, GroenLinks, Leefbaar Hilversum en Hilversums Belang) Amendement A 21-60 ‘Voorleggen samenwerkingsovereenkomst’ “De raad van de gemeente Hilversum, in vergadering bijeen op 12 mei 2021, behandelend agendapunt 4 ‘Zienswijze op voorstel MRA-transitiecommissie’; overwegende dat:  de MRA een samenwerkingsverband is zonder eigen democratische legitimatie;  er naar aanleiding van een eerdere evaluatie een transitiecommissie aan de slag is gegaan om te komen tot een nieuw model voor de organisatiestructuur en governance van de MRA;  in dit voorstel een belangrijke rol is weggelegd voor de regio’s;  regio’s eveneens in het bestuurlijk model van Nederland geen directe democratische

legitimatie kennen;  het proces rond de totstandkoming van de ‘Wensen en bedenkingen van Hilversum op de regionale conceptzienswijze MRA-transitievoorstel’ geen schoonheidsprijs verdient; constaterende dat:  in het voorstel van de transitiecommissie een schets is gegeven van het nieuwe organisatiemodel;  in dit model een belangrijke rol voor de regio’s is weggelegd;  tevens is uitgesproken dat gemeenteraden en staten het werkplan en de begroting van de MRA behandelen en daar vervolgens een oordeel over uitspreken;  er in het nieuwe model een raadtafel als gremium is opgenomen;  deze raadtafel geen oplossing is voor het tekort aan democratische legitimatie van de MRA;  het voorstel vanuit de transitiecommissie nog uitgewerkt moet worden in samenwerkingsovereenkomsten;  de deelnemers binnen de MRA hier nog een uitspraak over moeten doen, besluit: de in het voorstel geformuleerde wensen en bedenkingen op het MRA-transitievoorstel in te brengen bij de regio Gooi en Vechtstreek via bijgevoegde brief ‘Wensen en bedenkingen op MRAtransitievoorstel‘ d.d.

12 mei 2021, ter verwerking in de definitieve zienswijze van de regio Gooi en Vechtstreek, met dien verstande dat de volgende toevoeging wordt aangebracht als eerste opsommingsteken onder ‘consultatie van raden en staten’, gevolgd door de reeds bestaande opsommingstekens:  De nog te ontwikkelen samenwerkingsovereenkomsten worden in conceptvorm voorgelegd aan raden en Staten voor een uitgebreide consultatie. Dit, om zodoende input op te halen voor de inhoud van de samenwerkingsovereenkomsten, die uiteindelijk worden voorgelegd ter goedkeuring aan de raden en staten. In deze consultatie- en besluitvormingsrondes worden de overleg- en besluitvormingstermijnen gerespecteerd die betreffende gemeenten en staten hanteren. Door ook regionale processen en termijnen rondom overleg- en besluitvorming te eerbiedigden, wordt regionale afstemming mogelijk gemaakt. (Amendement A 21-60 van de PvdA, D66, de ChristenUnie, GroenLinks, Leefbaar Hilversum en Hilversums Belang)

HI20210512

7

Mevrouw VREUGDENHIL-DE BLÉCOURT is heel blij met de samenwerking in de commissievergadering. Het gemeenschappelijke van de bezwaren, met als kern het gebrek aan democratische legitimiteit, is verwoord in amendementen. Zelf vraagt zij aandacht voor doelstelling 1 van de ambitie. Daarbij wil zij benadrukken dat werkgelegenheid die er altijd al was, met name voor praktijkgeschoolde mensen, niet wordt vergeten. Economie is niet een doel, maar een middel voor alle inwoners. De zinsnede ‘de best opgeleide bevolking’ wil zij veranderen in ‘maximale onderwijskansen voor elke inwoner’. Dan bereikt men uiteindelijk hetzelfde, maar de intentie is dan beter geformuleerd.

Amendement A 21-58 ‘MRA-doelstelling 1 onderwijskansen voor iedereen’ “De raad van de gemeente Hilversum, in vergadering bijeen op 12 mei 2021, behandelende het onderwerp “Zienswijze regio Gooi en Vechtstreek op het MRA-transitievoorstel; overwegende dat:  de formulering van de eerste doelstelling van de MRA-ambitie luidt: ‘De meest  inventieve regio van Europa, met de best opgeleide bevolking’;  de formulering: ‘de best opgeleide bevolking’ op het eerste gezicht elitair klinkt en tot misverstanden kan leiden;  er in de regio een schreeuwend gebrek aan werkgelegenheid voor praktijkgeschoolde inwoners is;  het van belang is evenwicht te zoeken tussen de aard van de bedrijven/werkgelegenheid en de mogelijkheden (en onmogelijkheden) van de MRA inwoners;  dat niet alle inwoners in staat zijn een hoge/ beste opleiding te volgen en te behalen;  dat alle inwoners wel gelijke kansen moeten krijgen een passende opleiding te volgen; besluit: de in het voorstel geformuleerde wensen en bedenkingen op het MRA-transitievoorstel in te brengen bij de regio Gooi en Vechtstreek via bijgevoegde brief ‘Wensen en bedenkingen op regionale conceptzienswijze MRA-transitievoorstel‘ d.d.

12 mei 2021, ter verwerking in de definitieve zienswijze van de regio G&V, met dien verstande dat daarin onder 2) de volgende paragraaf wordt toegevoegd: Doelstellingen van de ambitie De transitiecommissie wordt verzocht de eerste doelstelling van de ambitie, luidende ‘De meest inventieve regio van Europa, met de best opgeleide bevolking’, te vervangen door: ‘De meest inventieve regio van Europa met gelijke en maximale onderwijskansen voor elke inwoner’. (Amendement A 21-58 van de ChristenUnie en de PvdA) De heer GÖBBELS citeert dat scheve verhoudingen tussen Rijk, provincies en gemeenten de kwaliteit van de rechtsstaat, de overheid en de democratie aantasten; centrale bijsturing is daarom dringend noodzakelijk. Dat schreef wetenschapper Annemarie Kok op 1 mei in de NRC. Illustratief is de MRA, een samengeklonterde informele bestuurslaag. Enerzijds prijst men de eigen verrichtingen en anderzijds zegt voorzitter Halsema dat de MRA een bestuurlijke moloch vol geïnstitutionaliseerd wantrouwen en met weinig daadkracht is. De oplossing wordt niet gezocht in het opheffen of het afslanken van de MRA, maar in het verder vetmesten. Opvallend is dat in het nieuwe voorstel dezelfde bestuurders aan zet blijven. Er is geen voorstel gedaan om zoals bij de VNG raadsleden in het bestuur zitting te geven.

De MRA blijft steken in een raadtafel voor vrijblijvend advies aan de algemene vergadering. Zelfs een postduivenvereniging is volgens hem democratischer georganiseerd. Primair doel lijkt het versterken van de internationale branding van Amsterdam. In de landelijke pers is dit schamperig gekwalificeerd als taalkundig imperialisme. Hoe goed is Amsterdam als strategische gids? Toeristenstromen en ook de woningmarkt ontspoorden. Door hoge woningprijzen kunnen mensen op de sociale huurwoningmarkt niets vinden en ook de middeninkomens worden de stad uitgejaagd. De vraag is of de MRA-woningmarkt de oplossing is. De strategie van polycentrische verstedelijking is zonder betrokkenheid van gemeenteraden binnen de MRA afgesproken. Net nu de inwoners gaan participeren over een nieuwe omgevingsvisie. Leg maar eens uit aan de burgers dat de keuze al gemaakt is. Wat doet dat met het vertrouwen in het bestuur? HI20210512

8

De burgemeester van Amsterdam bezweert in Het Parool dat de MRA geen rupsje nooitgenoeg is, maar de werkelijkheid vertelt naar zijn mening een ander verhaal. De MRA startte met de thema’s economie, mobiliteit en ruimte en daarbij zou het ook moeten blijven. Inmiddels gaat het over de thema’s woningmarkt, duurzaamheid en landschap, terwijl het sociaal domein interessant wordt genoemd. De MRA noemt hij de wederopstanding van de stadsprovincie, waarover Het Parool recent opmerkte dat die in 1995 door de bevolking van Amsterdam in een referendum met een ruime meerderheid is afgewezen. De vraag is dan waarom gemeenten aan de MRA willen deelnemen. Als je niet aan tafel zit sta je op het menu, volgens de bestuurders. Zij zitten aan tafel, maar beseffen niet dat ze in een kinderzitje zitten. Dan word je niet zelden gevoerd. De vraag is ook waarom de provincies deelnemen, zeker gezien het volgende commentaar van een wethouder: “Onze belangen zouden door de provincie worden behartigd, maar dat voelt voor ons als niet optimaal.” Alleen al daarom zouden commissarissen hun tijd en energie moeten steken in het versterken van de provinciale bestuurskracht. Het Rijk heeft de plusregio op 1 januari 2015 bij wet afgeschaft. De bestuurlijke inrichting zou uit twee niveaus van algemeen bestuur onder het Rijk moeten bestaan: de provincie en de gemeente.

Het is naar zijn oordeel de hoogste tijd dat het Rijk stopt met het direct en indirect steunen van informele bestuurslagen die democratische legitimiteit missen. Het wordt tijd dat het Rijk de takenverdeling herijkt op basis van complexiteit en voldoende structurele financiële middelen en dit tot slot afstemt op provincies en gemeenten en zo op de democratische kernen. Amendement A 21-59 'Personele capaciteit MRA' “De raad van de gemeente Hilversum, in vergadering bijeen op 12 mei 2021, behandelende het onderwerp “Zienswijze regio Gooi en Vechtstreek op het MRA transitievoorstel; besluit: de in het voorstel geformuleerde wensen en bedenkingen op het MRA-transitievoorstel in te brengen bij de regio Gooi en Vechtstreek via bijgevoegde brief ‘Wensen en bedenkingen op regionale conceptzienswijze MRA transitievoorstel‘ d.d. 12 mei 2021, ter verwerking in de definitieve zienswijze van de regio Gooi en Vechtstreek, met dien verstande dat daarin de volgende aanvulling wordt opgenomen: ‘Inzet van personele capaciteit ten behoeve van het MRA-bureau dient via de MRA-begroting te worden gefinancierd.’” (Amendement A 21-59 van Democraten Hilversum, de PvdA, de ChristenUnie, Leefbaar Hilversum en Hilversums Belang) De heer VOGEL ziet echt meerwaarde in de samenwerking op MRA-gebied. Niets is perfect, zodat er voorstellen zijn gedaan om die beter te maken.

Meer grip krijgen en meer aan de voorkant doen steunt hij van harte. De gemeenteraad van Hilversum neemt uiteindelijk de finale beslissingen. De MRA moet men niet groter maken dan die is, maar men moet die wel gebruiken waar die in lijn loopt met ambities van de gemeenten. De aanscherpingen op de zienswijze helpen daarbij. Die aanscherpingen aanleveren in regionaal verband is een sterker signaal. De lijn van de amendementen ligt in lijn met wat in de andere gemeenten van de regio leeft. Hij is blij met de aanpassingen en de samenwerking, zodat het proces verder kan. De heer BLOK noemt het een feit dat de overeenkomst tussen de MRA en de gemeente Hilversum bestaat. Daarin heeft de MRA vooral een functie als lobbyist, met betrekking tot bijvoorbeeld de woningbouwimpuls. De MRA in bestuurlijke zin optuigen met governance en een heuse algemene vergadering, met bestuur en directie kost vast veel geld. De democratische ruimte wordt daardoor bij de raad weggenomen. De MRA plaatst zich meer tussen Rijk, provincie en gemeente. Het democratisch gat wordt zo een waarlijk democratisch ravijn, dat hem veel te diep is. Daarom steunt hij de amendementen A 21-59 t/m A 21-63, die tot doel hebben om de scherpe kantjes uit de zienswijze te halen. Als de raadtafel zou kunnen gaan fungeren als bevorderaar van de communicatie tussen MRA en Hilversum gaat hij daarmee wel akkoord. HI20210512

9

Wat hem betreft wordt de geamendeerde gemeentelijke zienswijze als bijlage separaat aan de regionale zienswijze toegevoegd. Graag ziet hij terug wat die regionale zienswijze uiteindelijk is geworden en wat de raad daarmee gaat doen. Tot slot zegt hij dank aan de vier eerste indieners van de amendementen. De heer SLINGERLAND memoreert dat de afgelopen twee commissievergaderingen over het onderwerp eigenlijk over het aloude bestuurskundige vraagstuk gingen hoe grip op regionale of bovenregionale samenwerking wordt gehouden en wat overblijft van democratische legitimiteit bij acties en besluiten van deze niet democratisch gelegitimeerde organisaties. Vooral het gesprek van 11 mei jl. hierover was diepgaand en legde de vinger op de zere plek. Dat gesprek zou de raad in de nabije toekomst dus verder moeten voeren. In dat verband vindt Hart voor Hilversum dat de MRA-raadtafel de rol van de raden niet kan vervangen. Integendeel, de MRA-raadtafel is geen verlengstuk van de MRA, maar eerder een informatie-instrument voor de deelnemende raden. De niet gemandateerde raadsleden die eraan deelnemen informeren hun raden en nemen wederkerig info van hun raden mee naar de raadtafelbijeenkomsten. Wellicht kunnen leden van de raadtafel nog wel een rol spelen bij de ontwikkeling van raadsinstrumenten op de terreinen van informatievoorziening, verantwoording en sturing.

Het zou in dat verband fraai zijn als de beoogde deelnemers van de Hilversumse raad aan de MRA-raadtafels desgevraagd zouden kunnen deelnemen en zodoende de volledige steun van de Hilversumse raad genieten. In zijn beleving is de deelname tot dusverre op ad hoc-basis aan de MRA-raadtafel in ieder geval niet desgevraagd tot stand gekomen, maar berustte die meer op toeval. Dat heeft nog geen instemming van de raad gehad. Een raadsbreed gedragen deelname lijkt daarom aan de orde. Hij complimenteert de opstellers van de amendementen, die de moeite hebben genomen om ze na de langdurige commissievergadering van 11 mei nog te maken. Hij steunt ze alle, zij zullen bijdragen aan de voorliggende zienswijze. De heer STREUTKER merkt op dat de MRA een samenwerkingsverband is tussen provincies, gemeenten en de vervoersregio, waarin men probeert de krachten te bundelen. Het doel is uiteindelijk dat er meer kan en moet gebeuren. De algemeen gedeelde zorg is de democratische legitimiteit: geen overdracht van verantwoordelijkheden en bevoegdheden, maar die daar laten waar ze ook thuishoren: bij de provincie en de raad. De essentie is hoe de raad zeggenschap houdt op zaken die impact hebben op Hilversum. Dat moet worden geborgd. Tevens is de vraag hoe men zaken mogelijk maakt die alleen niet haalbaar zijn. Daarom is er een samenwerkingsverband nodig.

In die zin steunt hij de aansluiting bij de MRA van harte. Het is goed om de zienswijze en amendementen te delen om zo een goede bijdrage te leveren aan een toekomstvaste discussie over hoe samen verder te komen, terwijl de raad eigen bevoegdheden en verantwoordelijkheden blijft behouden. Mevrouw REMMERS vindt de twee avonden discussie over het onderwerp aangeven hoe bestuurlijk ingewikkeld Nederland is geworden. Zij ziet wat de heer Göbbels beschrijft, maar is het niet helemaal eens met zijn negatieve conclusie. Wel ziet zij een bestuurlijke spaghetti. Hilversum is geen eiland, samenwerken is noodzakelijk op veel terreinen. De gemaakte amendementen brengen wat GroenLinks scherpte in de zienswijze aan die in tweede aanleg een stuk is verbeterd. Zij hoopt dat de MRA-bestuurders daaruit lering trekken, maar maakt zich daarover wel wat zorgen. Als 35 gemeenten, twee provincies en de vervoerregio allemaal vijf verschillende amendementen op een zienswijze indienen is dat een hell of a job. De bottom line is om de raad er eerder aan de voorkant erbij te betrekken, waarbij de raad de baas blijft. Op de regio wil zij actie ondernemen, omdat dat de gemeente zelf is. Het is daarom goed met de regio heel actief in gesprek te gaan. Daarbij is een rol voor de regioambassadeurs weggelegd en zij wil van hen horen of zij hun rol in de toekomst weer voortvarend zullen oppakken.

Alle amendementen zal zij graag mee indienen, met uitzondering van amendement A 21-58 van de ChristenUnie. Verder vraagt zij wat Democraten Hilversum met amendement A 21-59 precies beoogt. Wellicht is het beter dat amendement niet in te dienen. HI20210512

10

De heer GÖBBELS gaat het daarbij om de beheersing van de kosten die indirect zouden kunnen volgen uit de flexibele schil. Daarover zijn twee amendementen aangenomen, een in de gemeente Gooise Meren en een in de gemeente Huizen. Zijn tekst is een kopie van de tekst van het Huizer amendement. De heer Blok heeft voorgesteld om ‘via de begroting ’ te wijzigen in ‘binnen de begroting’. Mevrouw REMMERS is niet overtuigd door de heer Göbbels, omdat de vraag om meer of minder geld vanuit de MRA neer te leggen nu niet aan de orde is. Daarom vraagt zij waarom Democraten Hilversum amendement A 21-59 precies indient. De heer GÖBBELS heeft dat amendement op verzoek van zijn collega’s ingediend en daarbij is gesuggereerd de tekst van de gemeente Huizen te gebruiken. Mevrouw KOOLOOS zegt dank voor de zes heel mooie amendementen. De raad heeft op tijd vergaderstukken nodig, en het snel doordrukken van besluiten vindt zij niet goed. Leefbaar Hilversum vindt dat er niet veel veranderd is in de laatste decennia. Twee afgezanten vanuit de raad hebben het heel goed gedaan als regioambassadeurs. Hilversum moet de eigen identiteit blijven bewaken. Over de zienswijze heeft zij een beetje gemengde gevoelens. De ogen moeten gericht zijn op de regio, waarbij Hilversum moet blijven opletten dat de MRA geen zaken afsnoept. Zij sluit zich aan bij de bijdragen van Democraten Hilversum en Hilversums Belang.

Vanwege de amendementen stemt zij in met de zienswijze. Mevrouw VERWEIJ is blij dat de gemeenteraad in zoverre wakker is geworden dat het collegevoorstel om geen zienswijze in te dienen in twee commissievergaderingen van tafel is geveegd en is besloten wel een zienswijze in te dienen. Zij stemt in met de zienswijze en alle amendementen. Op het allerlaatste moment is de raad door de MRA geconfronteerd met nagenoeg onmogelijke deadlines, die raadsleden onder druk heeft gezet. Er is beterschap beloofd door het proces te vertragen. Maar de brief van 19 april jl. laat zien dat er nauwelijks vertraging optreedt. In het najaar is namelijk rekening te houden met extra vergaderingen, omdat de MRA door moet. De commissie heeft geblaft, haar poot niet recht gehouden en haar keutels ingetrokken. Er zijn haars inziens amendementen gekomen op een slecht voorstel. De SP heeft voorgesteld kaderstelling en inhoud los te maken van de bestuurlijke governance, waarvoor onvoldoende steun is. Over kaderstelling en inhoud wordt men het vast wel eens. Op geen enkel moment is de gemeenteraad op een goede manier in gesprek geweest over de inhoud. Het proces gaat nu onveranderd door, de kaders worden vastgesteld. Een slap aftreksel van de zienswijze komt nu bij de MRA. Zij wil graag dat de zienswijze naar de MRA gaat, op zijn minst naast de zienswijze van de regio.

De raadtafel is een niet gekozen orgaan. Daaraan wilde zij graag deelnemen, maar daar bleken al twee raadsleden van Hart voor Hilversum te zitten. Zij ziet graag dat de raadsleden in de raadtafel benoemd worden en zich houden aan de opdracht van de gemeente Hilversum. Zij moeten echter naar haar mening niet gaan over de opbouw en invulling van samenwerkingsafspraken. De wethouder wil met de raad praten over het beter in positie brengen van de raad. De wethouder is echter samen met het college in charge om de raad actief en tijdig te betrekken bij wat er speelt in de regio. De raad hoort daarover echter weinig. Zij is teleurgesteld in de wijze waarop de regio en gemeentelijke bestuurders omgaan met regioambassadeurs en geen gebruik hebben gemaakt van hun deskundigheid en betrokkenheid. Haar taak als regioambassadeur zal zij daarom vanavond neerleggen, omdat niet is gebleken dat de regio daarmee serieus omgaat. Mevrouw REDMEIJER hoorde van mevrouw Verweij dat twee mensen van Hart voor Hilversum waren afgevaardigd naar de raadtafel, zodat zij daarom daarin niet mocht plaatsnemen. Zijzelf heeft zich aangemeld voor de raadtafel MRA, waar zij maandenlang alleen in heeft gezeten. Haar taak is later door de heer Slingerland overgenomen, maar beiden hebben daar nooit met zijn tweeën gezeten.

De heer KUIPERS (wethouder) heeft in beide commissievergaderingen aangegeven nadrukkelijk en goed te hebben nagedacht over de zinsnede ‘best opgeleide bevolking’. De wens is niet om alles en iedereen hoog opgeleid te laten zijn. Gewenst is een zo goed mogelijk opgeleide bevolking. Bij HI20210512

11

praktijkberoepen vindt opleiding vaak via praktijkscholing plaats. Om te zorgen dat iedereen de beste opleiding krijgt is dat heel goed geregeld in landelijke wetgeving. Amendement A 21-58 lijkt hem daarom overbodig. Mevrouw VREUGDENHIL DE BLÉCOURT viel in het stuk van de MRA de eromheen hangende sfeer op van een hogere, moderne opleiding en niet een evenwichtige opleiding van alle MRA-inwoners. Dat vindt zij lastig. De indruk is dat ‘best opgeleide bevolking’ een enigszins elitaire indruk maakt. De heer KUIPERS (wethouder) begrijpt dat, maar wil zaken koppelen aan de innovatieve regio. In groeisectoren zit ook nog altijd heel veel praktijkgeschoold werk, waaronder mbo-opgeleide mensen en creatief ondernemerschap. Het gaat ook om toekomstperspectieven die een rol spelen. De wens is niet alleen maar hoogopgeleide sectoren in de MRA te willen. Meerdere sprekers willen de Hilversumse zienswijze als bijlage bij de zienswijze van de regio voegen en daarover doet hij een toezegging. De meeste amendementen kunnen een plek krijgen in de zienswijze. De manier waarop amendement A 21-59 wordt geformuleerd, doet het voorkomen alsof de personele capaciteit binnen de MRA-begroting een plek moet krijgen, wat nu niet het geval is. Nu brengen gemeenten dat personeel zelf in. Het amendement kan betekenen dat de discussie weer oplaait. Amendement A 21-61 gaat over een correctief referendum.

De gemeenten Blaricum en Gooise Meren willen heel graag een noodrem voor de raadtafel. Hij wil zoveel mogelijk in de regionale zienswijze verwerkt te krijgen, maar het kan zijn dat er bijtende perspectieven in de regio ontstaan, zodat hij dat niet kan garanderen. Mevrouw KALK constateerde dat sommige zaken in de zienswijze zijn gezet, maar niet is nagegaan of iedereen daarover hetzelfde denkt. De gemeenteraad van Hilversum wil een raadtafel niet voorzien van een correctief instrument. De heer KUIPERS (wethouder) begrijpt dat, maar dat kan gaan bijten in de regio, omdat ook amendementen in andere gemeenten zijn aangenomen die iets anders willen. Mevrouw VERWEIJ verbaast het dat de wethouder zich nu bedient van moties en amendementen uit andere gemeenten en daarover in de commissievergadering van 11 mei niet wilde praten. Zij vraag of de wethouder bereid is om de zienswijzen van gemeenten aan de raad te doen toekomen, zodat de raad daarvan kennis kan nemen. De VOORZITTER wijst erop dat die amendementen en zienswijzen nu al in iBabs staan. Mevrouw VERWEIJ wenst graag een volledig overzicht. Mevrouw VREUGDENHIL-DE BLÉCOURT trekt amendement A 21-58 in als de wethouder de geest daarvan expliciet binnen de transitiecommissie aan de orde stelt, ook voor de toekomst.

Mevrouw KALK wil dat amendement wel in stemming laten brengen, om de wethouder beter toe te rusten en ‘die te versterken op de inhoud van de boodschap. De heer JAARSMA wil de MRA niet laten teren op de capaciteit van gemeenten en regio’s, zodat er geen zicht meer is op de kosten. Amendement A 21-59 met de tekst ‘via de begroting’ was volgens hem wel juist gesteld, zodat inzichtelijk is wat uit de bijdrage van € 1,53 wordt betaald. Amendement A 21-58 ondersteunt hij. Als de wethouder er onvoldoende in slaagt om de zienswijze van Hilversum tot een regionale te maken, kan hij altijd terugkomen naar de raad van Hilversum, die daaraan een mouw kan passen. De heer GÖBBELS wijzigt amendement A 21-59 door na het woord ‘via’ de woorden ‘c.q. binnen’ te vermelden. Hij legt een stemverklaring af over amendement A 21-62 en is daartegen, omdat het ook wonen betreft. Zonder stemming wordt amendement A 21-62 van D66, de VVD, Hart voor Hilversum, Hilversums Belang, GroenLinks, het CDA, Democraten Hilversum, de PvdA, de ChristenUnie en Leefbaar Hilversum, ‘MRA-focus, aangenomen, onder aantekening dat Democraten Hilversum geacht wordt te hebben tegengestemd. HI20210512

12

De heer STREUTKER heeft de wethouder horen adviseren amendement A 21-59 niet aan te nemen, omdat dat een verkeerd signaal afgeeft met betrekking tot de begroting. Daarom gaat hij niet in dat amendement mee, al begrijpt hij heel goed wat de heer Göbbels bedoelt: kostenbeperking en geen kosten maken die niet inzichtelijk en niet transparant zijn. Daar is hij het wel mee eens. Mevrouw REMMERS gaat niet akkoord met amendement A 21-59, omdat het te kort door de bocht is opgesteld. Bij ambities horen geld, maar de geldkwestie is nu niet aan de orde. Zonder stemming wordt gewijzigd amendement A 21-59, 'Personele capaciteit MRA', van Democraten Hilversum, de PvdA, de ChristenUnie, Leefbaar Hilversum en Hilversums Belang aangenomen, onder aantekening dat het CDA en GroenLinks geacht worden te hebben tegengestemd. Zonder stemming wordt amendement A 21-60 van de PvdA, D66, de ChristenUnie, GroenLinks, Leefbaar Hilversum en Hilversums Belang, ‘Voorleggen samenwerkingsovereenkomst’, unaniem aangenomen. De heer GÖBBELS steunt amendement A 21-61 niet, omdat hij het beter vindt de raad aan een betere positie te helpen.

Zonder stemming wordt amendement A 21-61 van de PvdA, Hart voor Hilversum, de ChristenUnie, GroenLinks, Leefbaar Hilversum en Hilversums Belang over het schrappen van een correctief referendum aangenomen, onder aantekening dat Democraten Hilversum geacht wenst te hebben tegengestemd. Zonder stemming wordt amendement A 21-63 van D66, de VVD, Hart voor Hilversum, Hilversums Belang, GroenLinks, het CDA, Democraten Hilversum, de PvdA, de ChristenUnie en Leefbaar Hilversum over democratische sturing unaniem aangenomen. Zonder stemming wordt amendement A 21-58 van de ChristenUnie en de PvdA over onderwijskansen voor iedereen unaniem aangenomen. Zonder stemming wordt het geamendeerde voorstel van burgemeester en wethouders unaniem aangenomen. Aldus vastgesteld in de openbare vergadering van 2 juni 2021, de griffier, de voorzitter,

P.M.H. van Ruitenbeek

HI20210512

Ch.B. Aptroot

13