Concept-verslag raadsvergadering d.d. 11 mei 2022
Tekst van het document
VERSLAG
Vergadering GEMEENTERAAD VAN HILVERSUM 11 MEI 2022
INDEX RAAD 11 MEI 2022 NR AGENDA
NR GEMBLAD
OMSCHRIJVING
BLZ
1
Toelating en beëdiging tijdelijk raadslid R.G. Lomans
3
2
Vaststellen agenda
4
3
Benoeming en beëdiging commissieleden
4
4
Benoeming leden audit- en rekeningen commissie
5
5
Benoeming commissievoorzitters
5
6
Benoeming leden radenadviescommissie Crailo
6
7
Benoeming leden commissie bezwaarschriften
6
8
Benoeming leden adviescommissie Ruimtelijke Kwaliteit (CRK) en Monumenten
6
9
Lijst ingekomen stukken
7
10
Vaststellen verslagen raadsvergadering 23 en 30 maart 2022
7
11
Toelichting informatiefase en formatiefase
8
12
OFGV 2e begrotingswijziging 2022, ontwerpbegroting 2023 en voorlopige jaarrekening 2021
7
13
Instellen reserve ‘Opvang Oekraïners’
15
14
Aanpassen sanctiestrategie en vaststellen sanctietabel Alcoholwet
8
15
Vragen aan het college
18
16 17 18
HI20220511
2
GEMEENTE HILVERSUM RAADSVERGADERING VAN 11 MEI 2022 (verslag) Voorzitter: de heer G.M. van den Top, burgemeester. Aanwezig zijn de leden: de dames A. van de Beek (Democraten Hilversum) en M. Boukhriss (Hart voor Hilversum), de heren P. van den Brink (D66), J.J.A.N. Deen (D66) en R.J.H. Docter (Democraten Hilversum), de dames F.F. van Drooge (PvdA), F. Durlacher (Belang van Nederland) en J.F. van Exel-van Dijk (CDA), de heren H.H. Fennema (VVD), J.E.M.G. Göbbels (Democraten Hilversum) en C.M. Groeneveld (Hart voor Hilversum), mevrouw B. van Hattum (D66), de heer S.J. Hexspoor (GroenLinks), de dames M.J. de Jong-Schrijvers (Hart voor Hilversum) en J. Kalk (PvdA), de heren H. Koç (Hart voor Hilversum) en R.J.G. Lancé (Hart voor Hilversum), mevrouw H.M.G.J. van de Linde (VVD), de heren H.J. Lindeboom (D66), B. Nanninga (ChristenUnie) en G.J. Postma (CDA), de dames R.W.C. Redmeijer (Hart voor Hilversum) en M.H.A. Remmers (GroenLinks), de heren A.R.C. Scheepers (VVD) en D.E.O. Streutker (CDA), mevrouw B. Verweij (SP), de heren P.C.M. Vonk (SP) en N.G.T. van Voorden (CDA), de dames K.J. Walters-Vos (Hart voor Hilversum) en V. Wesselink (D66), de heer T.R. Westerneng (VVD) en de dames A.J. Wolthers (D66) en E.M. Zeeuw van der Laan (VVD); Griffier: de heer P.M.H. van Ruitenbeek. Wethouders: de heren B. Heller, G. Kuipers, A.R.C. Scheepers en F.G.J. Voorink en de dames K.J.
Walters en A.J. Wolthers. Afwezigen: mevrouw W.I.C. de Bruijn (GroenLinks) en de heren M.F. Eerenberg (Hart voor Hilversum), J.A. van Waarden (GroenLinks) en A. Zaabat (D66). De VOORZITTER opent de raadsvergadering en heet allen welkom, met name formateur mevrouw Vreugdenhil en reporter Stefan van Hees, welke laatste hij feliciteert met diens verjaardag. Hij noemt het belangrijk dat Stefan op diens verjaardag toch aanwezig is bij een raadsvergadering, opdat de lokale journalistiek aandacht houdt voor wat er in de raadzaal gebeurt. Bericht van verhindering is ontvangen van de raadsleden, de heren Eerenberg, Van Waarden en Zaabat. Namens allen wenst hij de ook vanwege ziekte afwezige mevrouw De Bruijn van harte sterkte en beterschap toe. Vervolgens wijst hij op het op 12 mei a.s. in De Vorstin te houden stadsdebat over de Omgevingsvisie 2040, waarvoor inmiddels 176 aanmeldingen zijn ontvangen. Het aantal raads- en commissieleden dat zich voor dit stadsdebat heeft aangemeld kan nog stijgen, zodat hij bij hen aandacht vraagt voor de bijeenkomst. 1
TOELATEN TIJDELIJK RAADSLID GROENLINKS, DE HEER R.G. LOMANS
De VOORZITTER deelt mee dat raadslid mevrouw De Bruijn van de GroenLinks-fractie wegens ziekte om tijdelijk ontslag heeft verzocht. Op grond van de Wet regeling van de tijdelijke vervanging van leden van de Tweede Kamer en Eerste Kamer der Staten Generaal, de provinciale staten en de gemeenteraden kan een raadslid voor een periode van 16 weken vervangen worden. Het centraal stembureau heeft hierna conform de Kieswet de opvolgingsprocedure in gang gezet. De eerstvolgende persoon op de kieslijst van de fractie GroenLinks die in aanmerking komt voor benoeming en die bereid is gebleken de benoeming te willen aanvaarden is de heer R.G. Lomans. Omdat de heer Lomans ook als commissielid is aangemeld is voorgesteld hem niet alleen als tijdelijk raadslid toe te laten, maar ook als commissielid vanaf het moment dat hij van rechtswege geen raadslid meer zal zijn. Vervolgens stelt hij voor om mevrouw Van Hattum tot voorzitter en de heren Groeneveld en Nanninga tot leden van de Commissie voor onderzoek van de geloofsbrieven te benoemen. Aldus wordt besloten. HI20220511
3
De VOORZITTER deelt mee dat deze commissie inmiddels onderzoek heeft gedaan en voor het uitbrengen van haar advies geeft hij het woord aan commissievoorzitter mevrouw Van Hattum. Mevrouw VAN HATTUM deelt mee dat de Commissie tot onderzoek van de geloofsbrieven de geloofsbrief en de verdere bij de Kieswet gevorderde stukken, ingezonden door de heer R.G. (Reijer) Lomans, op woensdag 4 mei 2022 benoemd tot lid van de raad van de gemeente Hilversum, heeft onderzocht en in orde bevonden. Gebleken is dat de benoemde aan alle in de Gemeentewet gestelde eisen voldoet. De commissie adviseert tot zijn toelating als lid van de raad van de gemeente Hilversum. Aldus wordt besloten. In handen van de VOORZITTER legt de heer LOMANS de bij wet voorgeschreven verklaring en belofte af. Applaus 2
VASTSTELLEN AGENDA
De VOORZITTER vermeldt dat er geen moties vreemd aan de orde van de dag zijn voorbereid. Over de agendapunten 12 (OFGV 2e begrotingswijziging 2022, ontwerpbegroting 2023 en voorlopige jaarrekening 2021) en 14 (aanpassing sanctiestrategie en vaststellen sanctietabel Alcoholwet) kan besluitvorming zonder debat plaatsvinden. De agenda wordt vervolgens vastgesteld. 3
BENOEMING EN BEËDIGING COMMISSIELEDEN
De VOORZITTER deelt mee dat op grond van de Verordening op de fractieondersteuning 2010 per fractie vier commissieleden kunnen worden benoemd. Deze personen kunnen in de vergaderingen van de raadscommissies het woord voeren namens hun fractie. Gevraagd wordt of de raad bereid is om de volgende personen als commissieleden te benoemen: 1. mevrouw G.H.W. Potters-Blijdorp, voor de fractie van de ChristenUnie; 2. mevrouw A.M. Schuurman-Voorma, voor de fractie van de ChristenUnie; 3. de heer G.J. Plaggenmarsch, voor de fractie van de ChristenUnie; 4. mevrouw L.H.A. Brussaard, voor de fractie van het CDA; 5. de heer T. de Jong, voor de fractie van het CDA; 6. mevrouw S.F.T. Barnstijn, voor de fractie van Democraten Hilversum; 7. de heer T. Braaksma, voor de fractie van Democraten Hilversum; 8. de heer J. Sluitman, voor de fractie van Democraten Hilversum; 9. de heer J.P.A. Otto, voor de fractie van de SP; 10. de heer G.C. Dunker, voor de fractie van de SP; 11. mevrouw N. Muller, voor de fractie van de SP; 12. de heer J.W.A. Meddens, voor de fractie van de SP; 13. mevrouw C. Jansson, voor de fractie van Hart voor Hilversum; 14. de heer C. Bakker, voor de fractie van de PvdA; 15. de heer A.F. Lawerman, voor de fractie van de PvdA; 16. de heer J.T.M. van Nistelrooij, voor de fractie van D66; 17. de heer J. van Drogen, voor de fractie van GroenLinks.
Zonder stemming wordt conform het voorstel van de voorzitter en de griffier besloten.
HI20220511
4
In handen van de VOORZITTER leggen de heren DE JONG en PLAGGENMARSCH en de dames POTTERS-BLIJDORP, SCHUURMAN-VOORMA en BRUSSAARD de bij wet voorgeschreven eed af. In handen van de VOORZITTER leggen mevrouw JANSSON, de heren VAN NISTELROOIJ en VAN DROGEN, mevrouw BARNSTIJN, de heren BRAAKSMA, SLUITMAN, BAKKER en LAWERMAN, mevrouw MULLER en de heren MEDDENS en OTTO de bij wet voorgeschreven verklaring en belofte af. 4
BENOEMING LEDEN AUDIT- EN REKENINGCOMMISSIE
De VOORZITTER memoreert dat de nieuwe gemeenteraad op 30 maart jl. is geïnstalleerd, waardoor ook nieuwe leden in de Audit- en rekeningcommissie moeten worden benoemd. Volgens artikel 2 lid 2 van de Verordening op de Audit- en rekeningcommissie Hilversum 2018 kan iedere in de raad aanwezige fractie één lid daarvoor afvaardigen. Door het benoemen van de leden van de Audit- en rekeningcommissie wordt invulling gegeven aan dit artikel en kan aan deze commissie opgedragen taak worden vervuld. Zowel raads- als commissieleden zijn benoembaar. De Audit- en rekeningcommissie is zelf bevoegd tot het aanwijzen van haar voorzitter en plaatsvervangend voorzitter. Zonder stemming worden conform de voordracht van het presidium de volgende personen tot leden van de Audit- en rekeningcommissie benoemd: 1. de heer G.J. Postma (CDA); 2. mevrouw N. Muller (SP); 3. de heer J.E.M.G. Göbbels (Democraten Hilversum); 4. de heer T.R. Westerneng (VVD); 5. de heer M.F. Eerenberg (Hart voor Hilversum); 6. de heer C. Bakker (PvdA); 7. mevrouw M.H.A. Remmers (GroenLinks); 8. de heer J.T.M. van Nistelrooij (D66). 5
BENOEMING COMMISSIEVOORZITTERS
De VOORZITTER brengt naar voren dat om de besluitvorming van de raad voor te bereiden en om overleg te voeren met het college van burgemeester en wethouders de raad op grond van artikel 82 van de Gemeentewet raadscommissies heeft ingesteld. Op grond van het vierde lid van artikel 82 van de Gemeentewet worden deze commissies voorgezeten door een raadslid. Vandaag worden de commissievoorzitters benoemd. Zonder stemming worden conform de voordracht van het presidium de volgende personen tot commissievoorzitter benoemd: 1. mevrouw B. Verweij; 2. mevrouw V. Wesselink; 3. de heer J.A van Waarden; 4. de heer S.J. Hexspoor; 5. mevrouw E.M. Zeeuw van der Laan; 6. de heer C.M. Groeneveld; 7. mevrouw M. Boukhriss; 8. mevrouw J. Kalk; 9. mevrouw F.F. van Drooge.
HI20220511
5
6.
BENOEMING LEDEN RADENADVIESCOMMISSIE CRAILO 2022-2026
De VOORZITTER vermeldt dat na de verkiezingen van maart 2022 de vacatures van lid van de Radenadviescommissie Crailo zijn opengevallen en de raden nieuwe leden dienen voor te dragen. De raden van de gemeenten Laren en Hilversum stellen een bindende voordracht vast voor de benoeming van de drie raadsleden in de Radenadviescommissie Gooise Meren. De raad van de gemeente Gooise Meren kan geen andere raadsleden voor deze twee gemeenten benoemen dan die zijn voorgedragen. De raad van Gooise Meren benoemt uit zijn midden uiteraard ook drie leden. De raad wordt voorgesteld om de volgende personen te benoemen: 1. de heer R.J.C. Lancé (fractie Hart voor Hilversum); 2. mevrouw H.M.G.J. van de Linde (VVD-fractie); 3. mevrouw B. van Hattum (D66-fractie). Zonder stemming wordt conform de voordracht van het presidium besloten. 7
BENOEMING LEDEN COMMISSIE BEZWAARSCHRIFTEN 2022
De VOORZITTER deelt mee dat ingevolge het bepaalde in artikel 5 van de Verordening commissie bezwaarschriften Hilversum 2018 de voorzitter en de leden van de Commissie bezwaarschriften aftreden op de dag van het aftreden van de raad. De voorzitter en de leden blijven hun functie vervullen totdat in hun opvolging is voorzien. Het lidmaatschap van de commissie geldt voor een periode van vier jaar, welke periode aanvangt bij het aantreden van de nieuwe gemeenteraad. In het voorstel wordt de raad gevraagd de nieuwe leden van de Commissie bezwaarschriften te benoemen voor de raadsperiode 20222026. Ingevolge artikel 3 van de verordening worden de voorzitter, de plaatsvervangend voorzitter en de leden van de commissie door de raad benoemd. Zonder stemming worden conform het voorstel van burgemeester en wethouders benoemd tot leden van de Commissie bezwaarschriften 2022: de heer M. de Vries, voorzitter; de heer mr. A.H.T.M. van Straaten, plaatsvervangend voorzitter; mevrouw mr. A. van Hespen, lid; mevrouw mr. A.J. ten Wolde, lid; mevrouw mr. S.L. Mercker, lid; mevrouw mr. A. Holtland, lid. 8
BENOEMING LEDEN ADVIESCOMMISSIE RUIMTELIJE KWALITEIT EN MONUMENTEN
De VOORZITTER laat weten dat op 2 februari jl. het voorstel ‘Instellen gemeentelijke adviescommissie Ruimtelijke Kwaliteit en Monumenten’ door gemeenteraad is vastgesteld. Op basis van dat besluit om een nieuwe adviescommissie in te stellen per 1 juli 2022 is de werving gestart naar leden voor deze adviescommissie. Deze verandering is onderdeel van de voorbereiding op de Omgevingswet, die naar nu wordt verwacht op 1 januari 2023 in werking zal treden. Per 1 juli 2022 treedt de nieuwe Commissie Ruimtelijke Kwaliteit en Monumenten in functie. Omwille van de continuïteit van advisering van initiatief tot aanvraag omgevingsvergunning wordt voorgesteld negen leden te benoemen tot lid van deze commissie voor de termijn van drie jaar. Het betreft zes nieuwe leden gekozen uit de sollicitatieprocedure zijnde: de heer R. Petersma (voorzitter en architect-lid); de heer R. Reukema (stedenbouwkundige); mevrouw I. Oosterheerd (cultuurhistoricus); mevrouw C. Schmidt (architect-lid); HI20220511
6
de heer J.W. Baijense (architect-lid); de heer H. Van Velzen (erfgoeddeskundige). En het betreft drie leden vanuit de huidige Commissie voor Welstand en Monumenten zijnde: de heer J. Molenaar (architect-lid, lid welstandskamer); mevrouw A. Mulder (restauratiearchitect); mevrouw H. Gietelink (burgerlid). Zonder stemming wordt conform het voorstel van burgemeester en wethouders besloten. 9
LIJST VAN INGEKOMEN STUKKEN
Voor de geagendeerde stukken wordt verwezen naar de in de rubrieken 0, I, III en IV van de bij de agenda overgelegde lijst van ingekomen stukken. De VOORZITTER herinnert aan de afspraak dat opmerkingen over ingekomen stukken vooraf bij de griffie worden aangemeld. Democraten Hilversum heeft ten aanzien van rubriek 0, stuk 17, raadsinformatiebrief 2022-29 inzake Agenda Economie en Media 2022-2023 en ten aanzien van rubriek III, brief 12, de brief van Zonnestraal BV, ingekomen 18 april 2022, inzake Masterplan Zonnestraal, gevraagd opmerkingen te maken. De heer GÖBBELS merkt op dat de Agenda Economie en Media in het verleden ter advies aan de commissie is voorgelegd, terwijl nu het voorstel is om dat niet te doen. Dat lijkt hem onjuist, temeer omdat een herijking heeft plaatsgevonden. Ten aanzien van het Masterplan Zonnestraal is in de Programmabegroting 2019 een visie in het vooruitzicht gesteld. Nu er een masterplan is lijkt het hem niet meer dan gepast over het onderwerp in een commissievergadering te praten. De VOORZITTER deelt mee dat het onderwerp in een volgende commissiecyclus aan de orde kan komen, maar echter niet bij de eerstvolgende commissiecyclus. Hij wijst vervolgens op het stuk vermeld onder rubriek IV: bekrachtigingsverzoek met betrekking tot geheimhouding, ingekomen 26 april 2022, inzake scenariostudie Arenapark (1115736).
Gevraagd wordt conform artikel 25 lid 3 van de Gemeentewet over dit stuk de geheimhouding te bekrachtigen. Aldus wordt besloten. De VOORZITTER laat vervolgens weten dat het college maandelijks een overzicht verzorgt over de status van afhandeling van door burgers, bedrijven en overige personen aan de raad gestuurde brieven. Dit document is te vinden onder rubriek 11C onder 15. Zonder stemming wordt conform de voorstellen van de voorzitter van de raad bij de ingekomen stukken besloten. 10
VERSLAGEN RAADSVERGADERINGEN 23 EN 30 MAART 2022 De verslagen worden zonder stemming ongewijzigd vastgesteld.
12
OFGV 2E BEGROTINGSWIJZIGING 2022, ONTWERPBEGROTING 2023 EN VOORLOPIGE JAARREKENING 2021 Zonder stemming wordt conform het voorstel van burgemeester en wethouders besloten.
HI20220511
7
14
AANPASSING SANCTIESTRATEGIE EN VASTSTELLEN SANCTIETABEL ALCOHOLWET Zonder stemming wordt conform het voorstel van burgemeester en wethouders besloten.
11
TOELICHTING INFORMATIEFASE EN FORMATIEFASE
De VOORZITTER deelt mee dat verschillende fracties hebben verzocht om vandaag over de coalitievorming te spreken. Bij de gemeenteraadsverkiezingen is Hart voor Hilversum wederom de grootste fractie geworden, wat betekent dat het initiatief voor de vorming van een coalitie bij die fractie ligt. Lijsttrekker mevrouw Walters is gevraagd een toelichting te geven op het eerste deel van het proces dat heeft geleid tot de formatieonderhandelingen die momenteel plaatsvinden tussen de partijen Hart voor Hilversum, GroenLinks, de VVD en het CDA. Toen deze partijen aan tafel gingen is mevrouw Vreugdenhil gevraagd op te treden als formateur. Mevrouw Vreugdenhil zal vanavond ook een toelichting op het formatieproces geven, voor zover dat onder haar begeleiding heeft plaatsgevonden. Daarna is er ruimte voor vragen en debat met de raad. Het inhoudelijke debat over het akkoord vindt plaats als dat klaar is. De discussie vanavond zal daarom over het proces gaan. Als het debat te veel naar de inhoudt neigt zal hij als voorzitter streng optreden. Mevrouw WALTERS is gevraagd als lijsttrekker een toelichting te geven op het informatieproces en dat doet zij graag. Op 16 maart jl. vonden de gemeenteraadsverkiezingen plaats. Hart voor Hilversum beschikt over een procedure over hoe zij omgaat met de kieslijst, hoe te komen tot wethouders en hoe wordt doorgegaan na de verkiezingen.
Die zaken zijn met de algemene ledenvergadering van Hart voor Hilversum besproken. Vlak voor de verkiezingsdag heeft Hart voor Hilversum een onderhandelingsteam vastgesteld. Hart voor Hilversum behaalde een heel mooie uitslag van 8 zetels, waarmee zij de grootste fractie werd. Hart voor Hilversum wilde met alle partijen praten. Volgens de met de algemene ledenvergadering afgestemde procedure startte het onderhandelingsteam, bestaande uit mevrouw Redmeijer, de heer Lancé en haarzelf, meteen een informatieronde. Hart voor Hilversum wilde graag zelf de gesprekken met de partijen voeren om te horen waar de thema’s, nadruk en toon zitten. Elke partij was uitgenodigd en ook gekomen, waarmee Hart voor Hilversum blij was. In elk informatiegesprek heeft Hart voor Hilversum gevraagd hoe partijen de uitslag duiden en wat de kiezer daarin heeft meegegeven. Vervolgens is partijen gevraagd welke thema’s zij belangrijk vinden, wat er in het coalitieakkoord moet komen te staan, waar partijen blij van worden, waarop zij de nadruk willen leggen en wat zij urgent vinden. Tot slot is ernaar geïnformeerd hoe partijen de samenwerking met andere partijen in de raad zien en waar eventuele blokkades en voorkeuren liggen. Dit alles gebeurde al een week na de verkiezingen en dat leverde ook goede gesprekken op.
Met de resultaten is het onderhandelingsteam teruggegaan naar de fractie, die zou bepalen hoe het verder ging. Bekeken is met welke partijen Hart voor Hilversum verder zou willen gaan, of een formateur gewenst is en zo ja, wie dan. Daarnaast is de ruimte van het onderhandelingsteam besproken en hoe de terugkoppeling naar de fractie zou moeten plaatsvinden. Hart voor Hilversum heeft gekozen voor coalitievorming met het CDA en niet meer voor D66. Zij snapt heel goed dat dat voor de D66-fractie heel naar is en pijn doet. De keuze is op het CDA gevallen, omdat er daarmee op de inhoud veel meer overeenkomsten waren. Hart voor Hilversum stond qua verkiezingsprogramma dicht bij het CDA. Met name de onderwerpen welzijn en zorg en buurten en wijken springen er daarbij uit. Vooral de thema’s welzijn en zorg zijn in het verkiezingsprogramma van het CDA veel meer uitgewerkt dan bij D66 en dat vindt Hart voor Hilversum heel erg belangrijk. Ook in gesprek gaan met buurten en wijken en passend in de wijk werken trok Hart voor Hilversum bij het CDA zeer aan. De afgelopen jaren was ook een thema hoeveel en hoe hoog er zal worden gebouwd. Op dat punt vindt Hart voor Hilversum het CDA eveneens beter dan D66. Zij opteert voor een gematigde groei, waarbij er passend in de wijk hoger zal worden gebouwd. De gemeente kan zaken doen met de MRA, maar let wel HI20220511
8
op de regie van Hilversum. Vanwege deze zaken heeft Hart voor Hilversum voor het CDA en niet voor D66 gekozen. Uiteindelijk heeft de fractie een keuze gemaakt met welke partijen zij aan tafel gaat. Daarbij is ook gezegd niet met iedereen aan tafel te kunnen gaan. Mevrouw VREUGDENHIL-DE BLÉCOURT merkt op dat haar rol als formateur is begonnen op het moment van het maken van een agenda om de vier partijen Hart voor Hilversum, de VVD, het CDA en GroenLinks bij elkaar te zetten. Zij begon die eerste vergadering met het op tafel zetten van een bak paaseitjes met verschillende kleuren, die alle raadsleden en partijen vertegenwoordigden. Paaseitjes met onbestemde kleuren vertegenwoordigden de inwoners van Hilversum. Daarna moest worden bedacht hoe het verder zou gaan. De eerste gesprekken gingen over het terugkijken op de afgelopen raadsperiode en de keuze voor de partijen. Iedereen heeft op zichzelf gereflecteerd en er zijn ook gesprekken geweest over de bestuurscultuur en wat daaraan anders zou moeten worden. Er is gekozen voor een coalitieakkoord en niet voor een raadsakkoord. Partijen hebben uitgesproken dat het de komende tijd heel lastig zal zijn om de bestuurscultuur te veranderen. Zij ziet als formateur echter de oprechte intentie om die cultuur wel te veranderen. Dat zal dan wel met vallen en opstaan gebeuren.
Partijen hebben aangegeven wat zij belangrijk vinden en wat zij in het coalitieakkoord willen opnemen. Daaruit zijn zeven thema’s voortgekomen. Deze thema’s zijn besproken in aanwezigheid van steeds twee mensen van elke fractie. Ook is het gegaan over het betrekken van de andere partijen dan de coalitiepartijen. Met de fracties hebben inmiddels gesprekken plaatsgevonden en gegevens daaruit worden meegenomen naar het ‘coalitieakkoord plus’. In het proces zit vaart, maar de afronding en de laatste loodjes zullen nog wat tijd kosten. Mevrouw VERWEIJ verzoekt de voorzitter de vergadering te schorsen. De VOORZITTER schorst de vergadering. Schorsing (20.42 – 20.59 uur). De VOORZITTER heropent de vergadering.
De heer DEEN dient de volgende motie in: Motie M 2022-33 ‘Hilversum verdient een goed proces na de verkiezingen’ “De gemeenteraad van Hilversum in vergadering bijeen op 11 mei 2022, behandelend agendapunt ‘Toelichting Informatiefase en Formatiefase’; constaterende dat: •‘ dit proces zo goed mogelijk recht moet doen aan de uitslag van de verkiezingen; • er in Hilversum geen formateur is aangesteld vanuit de raad maar door slechts één fractie; • er in Hilversum geen sprake is geweest van een duidingsraad met een opdrachtverstrekking namens de hele raad aan informateur en formateur; overwegende dat: • de gemeenteraadsverkiezingen van wezenlijk belang zijn voor de lokale democratie; • het voor het vertrouwen in de politiek voor de Hilversummers essentieel is dat er ten behoeve van de coalitievorming een gedegen en betrouwbaar proces wordt doorlopen zodra de uitslag van de verkiezingen bekend is; • het wenselijk is dat het vertrouwen in de politiek vergroot wordt en daarmee ook het opkomstpercentage (was nu 51%); • we daar alles aan moeten en willen doen; • we de kiezer en de verkiezingsuitslag serieus nemen; • het proces van coalitievorming in Hilversum daarom voortaan beter moet en kan; HI20220511
9
spreekt uit dat: • het wenselijk te vinden dat er voortaan na de verkiezingen een transparanter proces voor de informatie,- en formatiefase plaatsvindt met als onderdelen een duidingsraad, de aanstelling door de raad van een onafhankelijk informateur en vervolgens een formateur; verzoekt het presidium • hiervoor een voorstel te doen om deze werkwijze te bestendigen.” (Motie 2022-33 van D66, Democraten Hilversum, BVNL, de, ChristenUnie, de SP en de PvdA) Hij is stiekem best trots als nieuw raadslid het woord te mogen voeren. Vroeger ging het bij hem thuis niet vaak over politiek. Zijn vader zag als aardappelkeurmeester toe op de kwaliteit van de geteelde aardappelen en hij weet nog goed hoeveel moeite die had om hele hectares aardappelen af te keuren, omdat de kwaliteit niet goed genoeg was. Met moeilijke keuzes gaat de een makkelijker om dan de ander. Hijzelf is nu ambtenaar en werkt met volle overtuiging voor de publieke zaak. Hij vond het nodig om de gemaakte keuzes wat beter uit te leggen, omdat er zelden makkelijke oplossingen zijn. De overheid houdt zich over het algemeen bezig met het verdelen van schaarste. In de afgelopen coronaperiode werd het soms moeilijk om de gemaakte keuzes uit te leggen. De logica van beslissingen leek soms zoek.
De coronaperiode heeft hem extra duidelijk gemaakt dat het belangrijk is om duidelijk en transparant over besluitvorming en afwegingen te zijn. Als politicus is hij in de coronatijd begonnen met voornamelijk het bijwonen van Zoomvergaderingen. Het eerste onderwerp waarmee hij zich bezig hield was het participatietraject rondom de omgevingsvisie. Hij mocht helpen bij het schrijfteam voor het bestuurlijke plan van aanpak. Er was wat moeite om het goede gesprek daarover te voeren. Daarom heeft hij samen met de dames Van de Linde, Vreugdenhil en de heer Slingerland in februari jl. een inspiratiesessie gehouden over het voeren van het goede gesprek. Het ging daarbij over de omgang met tegenstellingen en hoe mensen aangehaakt blijven. Dat zou men ingrediënten voor de nieuwe bestuurscultuur kunnen noemen: duidelijkheid, transparantie en toekomstgerichtheid. In de rondgestuurde handreiking van de inspiratiesessie staat: ‘Veel mensen snakken naar een overheid die tijdig en eerlijk zegt waarom iets aandacht vraagt en die hopelijk deelt wat ze wel weet en wat niet.’ Dat heeft hem geïnspireerd. In Hilversum zijn veel moeilijke keuzes te maken. Er zijn 14.000 woningzoekenden, de klimaatcrisis vraagt actie en kansengelijkheid staat flink onder druk. Steeds meer mensen kunnen hun rekeningen niet meer betalen en veel ondernemers hebben grote moeite om het hoofd boven water te houden.
Een groot probleem daarbij is dat in de afgelopen jaren steeds meer mensen zijn afgehaakt. Er was een historisch lage opkomst en een wat dat betreft dalende trend voor de gemeenteraadsverkiezingen in Hilversum te zien. Allen moeten dus aan de bak, omdat het de komende vier jaar ergens over gaan. D66 sprak bij het begin van de onderhandelingen over een valse start. Deels is dat omdat het pijn doet om aan de zijlijn te moeten staan na jaren van besturen. Het gaat niet om welke partijen meedoen, maar om de kiezers. Er zijn kansen te pakken om de gewenste participatie in Hilversum op een hoger niveau te brengen, om het goede gesprek met elkaar te voeren en om de dilemma’s en gemaakte keuzen beter uit te leggen, ook in dit proces. Duidelijkheid, transparantie en toekomstgerichtheid noemt hij de ingrediënten voor het goede gesprek met elkaar als raadsleden, tussen raad en college en als gemeente met de inwoners. Hij wil namelijk kiezers graag kunnen uitleggen waarom keuzes zijn gemaakt.
Hij vraagt: of deze formatie een voorbeeld is van het goede gesprek, waarin op inhoud is gezocht naar de oplossingen voor heel Hilversum; welke kansen er zijn voor het vergroten van de duidelijkheid en de transparantie van het gesprek; hoe wordt verwacht dat de inwoner van Hilversum het proces ervaart; of het in het kader van duidelijkheid en transparantie niet beter was geweest om eerst een informateur namens de raad aan te stellen, die bij alle partijen had verkend wat de logische vertaling was geweest. HI20220511
10
Hij hoorde van mevrouw Walters dat je niet met iedereen aan tafel kunt zitten. Dat is voor hem de oude bestuurscultuur. D66 had graag wel met iedereen aan tafel gegaan om het goede gesprek te voeren. De VOORZITTER feliciteert de heer Deen met het houden van diens maidenspeech. Mevrouw DURLACHER vindt het een hele eer om vanavond voor het eerst de raad toe te spreken. Zij is dankbaar dat vele Hilversummers een nieuwe partij als BVNL de kans hebben geboden om hen als raadslid te vertegenwoordigen in hun stem, hun gedachtegoed in hun stad. De gemeente is barmhartig in het opvangen van oorlogsvluchtelingen en dat noemt zij terecht. Tegelijkertijd kloppen er daklozen bij de gemeente aan. Allen kijken met lede ogen toe hoe overheidsproblematiek klakkeloos over de schutting wordt gegooid naar gemeenten. Gemeenten moeten crisis op crisis dragen, zoals de energiearmoede, de klimaathysterie, het woningentekort en het toeslagenschandaal. De vraag is of Hilversum het aan kan om nijpende besluiten te nemen, die te allen tijde ten koste van iets anders zullen gaan. Want hoe je het haars inziens ook wendt of keert, de burger wordt de nek omgedraaid. Zij maakt zich grote zorgen, mede omdat er twee maanden na de verkiezingen nog geen coalitieakkoord is. Er is nog een demissionair college. Dat er een formateur is aangesteld is mooi. Er is een politiek proces nodig om tot een akkoord te komen.
Maar zelfs met iemand gespecialiseerd in moeilijke processen en menselijke relaties is dat nog steeds niet rond. En dat terwijl Hilversum verloedert en er grote problematiek heerst. Er is een drastisch woningtekort en er worden beslissingen genomen, terwijl over de uitvoering niet lijkt te zijn nagedacht. Zij draagt als fractievoorzitter van BVNL niet enkel het gedachtegoed mee vanuit haar landelijke partij, maar zij wil ook meedenken over en voor Hilversum. Hilversummers moeten namelijk weer trots kunnen zijn op een bruisende stad met een dorps karakter, waar iedereen het verdient om te kunnen wonen, te werken en goed onderwijs te krijgen. Er worden miljoenen beschikbaar gesteld om migranten op te vangen en te voorzien in hun levensonderhoud en huisvesting, maar waar ligt de grens? Vrouwen en kinderen die hun man, vader en broer hebben moeten achterlaten, omdat hun huis en haard geen veilige omgeving meer is moet afschuwelijk zijn. De gemeente zou er voor hen moeten zijn om ze in veiligheid en geborgenheid op te vangen. De gemeente moet ook waakzaam zijn en de eigen Hilversummers niet uit het oog verliezen. Een man die in zijn auto woont gaat haar ook aan het hart. Die situatie is een zorgelijke kwestie. Had die wel zo ver hoeven te komen? Misschien is de drempel om hulp te vragen te hoog of misschien is er te weinig mankracht om dat probleem op te pakken.
Dat er soms geen plek is in dak- en thuislozencentra moet een signaal zijn dat er iets niet goed gaat. Er moet dan ergens een gigantische alarmbel gaan rinkelen. Een dergelijke situatie heeft zij ooit in eigen persoon mogen ervaren. Daarvoor schaamt zij zich niet, omdat die haar juist krachtiger heeft gemaakt. Het was echter schrijnend om te moeten vernemen dat er geen tijdelijke opvang mogelijk was voor haar en haar minderjarige kinderen, omdat er een opvangstop was in verband met te veel minderjarige kinderen die in de opvang zaten. Zij verkeerde destijds niet in de situatie om daarop te anticiperen, maar dat wil zij vandaag toch doen. Nu kan zij met opgeheven hoofd zeggen dat het uiteindelijk helemaal goed is gekomen. Dat zij dat nu als raadslid mag uitspreken is heel waardevol. In haar verkiezingsprogramma komen meerdere belangrijke onderwerpen naar voren. Daarover kan zij nog uren praten, maar nu wil zij haar speech afronden. Zij wil voornamelijk ombudspolitiek omarmen en bedrijven. In een onlangs gevoerd gesprek met de formerende partijen heeft zij geopperd om als politici meer zelfonderzoek te doen, wat gekscherend raadservaring werd genoemd. Zelfonderzoek doen vindt zij echter als nieuwbakken gekozen politica een morele plicht naar de samenleving toe. Het is immers de trend om op symboolpolitiek niet te bezuinigen en die moet maar eens afgelopen zijn.
Een wijs man zei ooit dat je zelf de verandering moet zijn die je graag wilt zien. Met die gedachte heeft zij zichzelf verkiesbaar gesteld. En dan klinken sommige woorden vanavond misschien hard en kil, maar politiek bedrijven doe je met verstand en niet vanuit emotie. Er staat haar als raadslid een spannende en uitdagende taak te wachten, die zij met plezier omarmt. Zij hoopt dat er een goede samenwerking met andere partijen mag zijn.
HI20220511
11
Spreekster verzoekt om meer openheid en transparantie in processen. Politiek is namelijk geen eenrichtingsverkeer. Men moet aan de slag in het belang van Hilversum. De VOORZITTER feliciteert mevrouw Durlacher met het houden van haar maidenspeech. Mevrouw VERWEIJ heeft kennis genomen van de wijze waarop de formerende partijen het proces menen vorm te hebben moeten geven. Dat is een keuze waarover de SP teleurgesteld is. De SP heeft zeker wel een bijdrage aan gesprekken te geven. Wat nu rest is oude wijn in oude kruiken en radicale keuzes voorkomen. Partijen met extremere gedachten, zoals D66, worden uit de coalitie gezet en gematigde partijen, zoals GroenLinks, worden erin gehouden. Dat noemt zij heel bijzonder. Wat haar stoort is dat vanavond is gezegd dat een journalist met een verward hoofd mogelijk een bericht verkeerd heeft verstuurd. Het kan echter niet waar zijn dat er persberichten verschijnen voordat er überhaupt met de raad is gesproken. Het ontstemt haar dat is gezegd dat onder de bak gekleurde paaseitjes eitjes met onbestemde kleuren de inwoners representeren. Het college geeft zij mee dat diversiteit en kleur gekoesterd moeten worden en niet onbestemd verklaard zouden mogen worden. De informatievoorziening gebeurt volgens haar volgens de oude bestuurscultuur. De raad weet nog niets en wat de raad weet kan men in de krant lezen.
Zorgen maakt zij zich over het hoofdlijnenakkoord, dat niet de benodigde radicale keuzes zal opleveren in vastzittende dossiers. De taskforce wonen werkt niet meer. Prestatieafspraken zitten vast en het oude college heeft daarop niet veel bereikt. Het nieuwe college moet daarmee naar haar mening aan de slag gaan. De raad is in de inwerkperiode gewaarschuwd door mensen die werken voor de gemeente. De ambtelijke capaciteit is klein. Ambtenaren zijn zwaar overbelast. Dat vraagt om keuzes van de raad om prioriteiten te stellen. Daar komt de Oekraïnecrisis nog bovenop. Dat vraagt nog vandaag om een hoofdlijnenakkoord. Vervolgens wijst zij op het zorginfarct, de energiecrisis en de inkomenscrisis. Daarover gaat het vandaag echter niet en er wordt achter gesloten deuren doorvergaderd. Zij ziet uit naar het hoofdlijnenakkoord en hoopt dat er heel goed wordt nagedacht over de al dan niet te maken radicale keuzes en de gevraagde capaciteit van de raadsleden, het ambtelijk apparaat, het college en het benodigde geld. Mevrouw KALK complimenteert mevrouw Verweij met haar bijdrage, die ongeveer al het gras voor haar voeten heeft weggemaaid. Het lijkt wel alsof er naar de wethouders toe wordt geformeerd, wat haar zeer doet, omdat het niet de goede manier is. De PvdA is in het huidige proces de verliezer, evenals de inwoners en de andere partijen.
Dat is vooral jammer, omdat het opkomstpercentage laag was. Dat percentage was in sommige wijken nog geen 30%. Daarover zou het moeten gaan, omdat het gaat om het draagvlak van allen. Het proces had haars inziens gebaseerd moeten worden op de vraag wat de belangrijkste opgaven zijn, welke overeenkomsten daarin te zien zijn en welke overeenkomsten er te zien zijn in de oplossingen. In het gesprek tussen Hart voor Hilversum en de PvdA was de duiding van Hart voor Hilversum dat het socialer moet, maar zij kan dat in de voorgestane samenstelling niet ontdekken. De deur had open moeten blijven, zodat vanuit de inhoud oplossingen voor de wooncrisis, zorgcrisis, energiecrisis gevonden hadden kunnen worden. Problemen vragen om een aanpak vanuit een maatschappijbeeld en samenhang. Wat men voor een groep bedenkt heeft namelijk gevolgen voor een andere groep. Het lijkt alsof dat er niet toe doet. In het proces zijn de kaarten op de borst gehouden en de formerende partijen hebben geen openheid gegeven over op welke punten er overeenstemming is. Als de deur gesloten is en partijen denken er in hun eigen wijsheid uit te kunnen komen, dan heeft dat naar haar mening niets met een nieuwe bestuurscultuur te maken, maar wel met ouderwetse machtspolitiek. Daarvan is haar partij in het verleden vaak beschuldigd en die heeft daarvan geleerd die in deze tijd niet meer te bedrijven.
In deze tijd is een andere cultuur nodig, die is te volgen voor inwoners en organisaties. Zij geeft daarvoor heel graag een handreiking. Als het om een solidaire samenleving, bestrijding van kansenongelijkheid en de aanpak van HI20220511
12
de wooncrisis, de klimaatcrisis en energiearmoede met echte oplossingen gaat staat de PvdA aan de zijde van de formerende partijen. Mevrouw Walters noemde in haar betoog het idee van het hoofdlijnenakkoord, waarin niet wordt voorgesorteerd op welke oplossing voor welk probleem het beste is. Tegelijkertijd is de keuze van de toekomstige coalitiepartijen gebaseerd op de uitwerking die zij voor oplossingen hebben bedacht. Dat is echter in tegenspraak met elkaar. Als men met de raad wil praten, dan is een goed verhaal nodig, zodat die aan de voorkant mee kan denken. De heer NANNINGA houdt zijn eerste toespraak in de gemeenteraad en heeft het volste vertrouwen in mevrouw Vreugdenhil als formateur. Liever had hij haar echter als gekozen raadslid naast hem in de raadzaal gezien. Hart voor Hilversum is de grootste partij geworden en daarmee was zij logischerwijs aan zet om een college te vormen. D66 is bijna net zo groot en ook Democraten Hilversum behoort bij de winnaars. Beide partijen zaten al snel echter niet meer aan tafel, wat hem enigszins heeft verbaasd. Hij vraagt of er een coalitie mogelijk was met deze partijen. De opkomst was wederom lager dan bij de voorgaande verkiezingen. De kans is reëel om bij de volgende verkiezingen onder de 50% uit te komen, wat hij wil voorkomen. In de brief van de formateur is de nieuwe bestuurscultuur vermeld.
De ChristenUnie is het ermee eens dat die cultuur anders moet. Daarbij zijn volgens hem drie dingen belangrijk: zichtbaarheid, betrouwbaarheid en daadkracht. Zichtbaarheid betekent zichtbaar maken van wat men doet en besluit. Dat is voor de inwoners vaak niet duidelijk, zo ook de aanloop naar de formatiegesprekken. Het is heel belangrijk om tussen de verkiezingen als partij zichtbaar te zijn. Een open debat is belangrijk om open over de formatie in gesprek te gaan. De vraag aan iedereen is tegelijk waarom de raad daarover niet eerder heeft gesproken. Hij wil een open debat, zodat alle inwoners mee kunnen luisteren over de duiding van de verkiezingen en sluit zich aan bij de motie van D66 om dat voor een volgende keer goed te regelen. In de afgelopen jaren is het vertrouwen van de Nederlander in de politiek sterk gedaald, wat onder andere was terug te zien in de lage opkomst bij de verkiezingen. Daarom moet men zelf betrouwbaar zijn in de zin van doen wat men zegt en dat laten zien. Als men dicht bij zichzelf blijft is het vertrouwen misschien terug te winnen. Vertrouwen moet men ook aan elkaar gunnen, bijvoorbeeld aan inwoners die afhankelijk zijn van de steun van de gemeente.
Ten derde gaat het om daadkracht: wat zien burgers van raadsbesluiten? Als coalitie na coalitie de overlast in het verkeer blijft bestaan, de rijen bij de voedselbank blijven en er lange wachtlijsten zijn voor sociale huurwoningen, hoe kan men dan verwachten dat de inwoners vertrouwen hebben in de politiek? De raad moet volgens hem gezamenlijk meer daadkracht tonen. Het is makkelijk om bij de coalitievorming al direct in oude patronen terug te vallen van coalitie-oppositie. Constructief meewerken heeft volgens hem meer zin dan elkaar bestrijden in de politieke arena. Alleen samen kan men echt iets veranderen aan de grote opgaven klimaatverandering, armoede, eenzaamheid en woningtekorten. Daarom vraagt hij de formerende partijen en de formateur of de andere partijen hen kunnen helpen met een constructieve bijdrage aan een breed gedragen coalitieakkoord en of hun bijdragen zichtbaar kunnen zijn voor de inwoners, zodat ze kunnen laten zien wat is bereikt. De VOORZITTER feliciteert de heer Nanninga met het houden van diens maidenspeech. De heer GÖBBELS constateert dat de opkomst bij de verkiezingen historisch laag was, waaraan echt iets zou moeten veranderen. De vraag is echter hoe men dat doet. De uitslag was dat de coalitiepartijen meer dan 7% hebben verloren, waarop hij nog geen reflectie heeft gehoord. Democraten Hilversum heeft bijna 7% gewonnen.
Een stad van 91.000 inwoners zou daarmee op een volwassen manier moeten omgaan, maar dat blijkt dorpspolitiek te zijn. Er is een oriëntatiegesprek van een uur georganiseerd. Het verslag daarvan was onthutsend qua kwaliteit en daarin herkende Democraten Hilversum zich niet. Vervolgens heeft een selectie plaatsgevonden van met wie verder werd gesproken, maar de redenen voor met wie dat wel en niet gebeurt zijn niet gegeven. Opvallend was ook dat gelijk is gekozen voor een formateur. HI20220511
13
Als men op deze manier verder gaat zal de opkomst bij gemeenteraadsverkiezingen in de toekomst naar zijn oordeel nog lager zijn, wat men dan te danken heeft aan een ouderwetse bestuurscultuur. De heer SCHEEPERS verzoekt de voorzitter de vergadering te schorsen. De VOORZITTER schorst de vergadering. Schorsing (21.32 – 21.46 uur). De VOORZITTER heropent de vergadering. Mevrouw WALTERS is blij dat veel partijen hun visie hebben gegeven over hoe het is gelopen en wat zij van het proces verwachten. Daar zitten veel goede dingen bij, waarmee zij verder kan. De motie noemt zij een goede aanleiding daartoe. De informatieronde heeft plaatsgevonden zoals dat sinds jaar en dag gebeurt. Daarover kan misschien verder worden nagedacht en daarvoor staat Hart voor Hilversum open. Dat is echter lopende het proces lastig. Vernieuwingen kan men namelijk niet ineens doorvoeren. Partijen zullen daarom naar bester kunnen verder gaan met het proces. D66 vroeg of er kansen zijn om de transparantie te vergroten. Allen willen toe naar een te bepreken stuk, waarbij de inhoud op tafel komt. Dan kan de raad het debat aangaan en daarnaar wordt in volle kracht toe gewerkt. Van de kiezer hoorde zij de opmerking dat werd gehoopt dat over het maken van een coalitie niet zo lang zou worden gedaan als de tijd die nodig was voor het samenstellen van een kabinet.
Snelheid, tempo en daadkracht zijn daarom absoluut nodig, omdat ook de inwoners dezelfde problemen als de raad zien. Heel graag wenst zij met de raad het debat aan te gaan. In reactie op de toespraak van mevrouw Durlacher merkt zij op dat ook zij de brief van de dakloze persoon heeft gelezen, die bij haar hard binnenkwam. Er zijn dus concrete zaken om mee aan de slag te gaan. Het is een goede suggestie dat raadsleden zelf op onderzoek gaan, samen met inwoners die problemen aandragen of vastlopen. In antwoord op de bijdrage van de SP kondigt zij aan zeker te zullen letten op diversiteit en inclusiviteit. De heer DEEN reageert op de opmerking van mevrouw Walters dat het informatieronde heeft plaatsgevonden zoals dat al jaar en dag gebeurt. Bij de laatste formatie waarbij D66 betrokken was waren er een onafhankelijke informateur en formateur aanwezig. Als het gaat zoals het sinds jaar en dag gebeurt vraagt hij of de raad in dezen te maken heeft met de oude bestuurscultuur. Mevrouw WALTERS wil bij het anders doen dan ook bedenken waarom het anders gebeurt. Daarover moet men dan ook met elkaar het gesprek hebben. De motie en de oproep begrijpt zij en daarover wil zij het gesprek voeren. Gaat het dan beter en wat brengt dat de raad? De heer DEEN informeert of dat nog inzichten oplevert voor het huidige en lopende proces.
Mevrouw WALTERS antwoordt dat een informateur niet meer aan de orde is en de partijen nu al beschikken over een formateur. Met recht is gezocht naar een formateur die bij de raad bekend is en die draagvlak heeft. Het houden van een duidingsdebat heeft volgens haar niet zoveel zin meer. Zij denkt namelijk dat allen zo snel mogelijk over de inhoud willen praten. Mevrouw KALK vraagt wat de formerende partijen verstaan onder de nieuwe bestuurscultuur en hoe zij de andere partijen daarin zullen meenemen. Mevrouw WALTERS kondigt aan dat de nieuwe bestuurscultuur onderdeel zal zijn van het coalitieakkoord, waarin zal worden opgeschreven wat daarmee wordt bedoeld. Gewenst is meer samenwerking met alle fracties en raadsleden. Aan het begin van een nieuw beleidsstuk of de aanpak van een opgave zou meer moeten worden samengewerkt voordat er een uitgewerkt plan ligt. Dat is waarom het gaat bij de nieuwe bestuurscultuur en dat wordt onderdeel van het coalitieakkoord.
HI20220511
14
Mevrouw KALK meent dat als de formerende partijen alleen bepalen wat de nieuwe bestuurscultuur inhoudt dat betekent dat de overige fracties alweer achterstaan. Onderdeel van de nieuwe bestuurscultuur is die cultuur samen te bepalen en zij vraagt of de formerende partijen dat willen doen. Mevrouw WALTERS licht toe dat de nieuwe bestuurscultuur onderdeel was van de gesprekken tussen de formerende partijen. De verdere inhoud komt aan de orde bij het coalitieakkoord. De ChristenUnie en Democraten Hilversum maken zich met recht zorgen over de lage opkomst bij de gemeenteraadsverkiezingen. Dat hoorde zij eigenlijk van alle partijen en dat vinden de formerende partijen ook een belangrijk thema. Wellicht is het goed samen te bespreken wat daaraan kan worden gedaan. De heer DEEN wil weten waarom Hart voor Hilversum niet gekozen heeft voor het werken met een raadsakkoord. Mevrouw WALTERS antwoordt dat de formerende partijen hebben gekeken welke zaken bij een raadsakkoord zouden horen, zoals opkomstbevordering en vertrouwen in de politiek. Daaraan willen zij met de raad werken. Een raadsakkoord voor meer onderwerpen vinden de vier partijen echter niet haalbaar. Mevrouw REDMEIJER vult aan alle partijen te hebben gevraagd wat hun wens is ten aanzien van een raads- of coalitieakkoord, waarop twee partijen positief reageerden op een raadsakkoord.
De heer DEEN memoreert in gesprek met Hart voor Hilversum een raadsakkoord te hebben voorgestaan. De heer SCHEEPERS hoort als rode draad dat 37 raadsleden graag met elkaar willen samenwerken. Zijn fractie staat voor een open en een op samenwerking gerichte cultuur. Wel realiseert hij zich dat een open bestuurscultuur pas lading krijgt als men daarnaar ook echt gaat handelen. De VVD wil daarmee vol aan de slag en werken aan het vertrouwen. Wat betreft de motie staat de VVD positief tegenover een professionalisering in de formatiefase. De VVD zal de motie daarom van harte steunen. De heer STREUTKER complimenteert mevrouw Walters met haar toelichting op het proces en nodigt allen uit om bij het debat over het coalitieakkoord over de inhoud van gedachten te wisselen. De motie is een oproep om een stap vooruit te maken naar de toekomst. In de toekomst kan worden gekeken naar hoe het proces anders is aan te vliegen. Het CDA steunt de motie eveneens van harte. Mevrouw REMMERS steunt alles wat het proces beter, transparanter en duidelijker maakt. Alle partijen nodigt zij uit om amendementen of moties niet alleen bij coalitie- of oppositiefracties ter ondertekening aan te bieden. Mevrouw REDMEIJER laat weten dat Hart voor Hilversum een partij van samenwerken en samen leren is. Als er ruimte is voor verbetering houdt zij zich aanbevolen om daarnaar te kijken.
Zij had de motie met plezier ondertekend en steunt die alsnog. Zonder stemming wordt motie M 22-33 unaniem aangenomen. 13
INSTELLEN RESERVE OPVANG OEKRAÏNERS
De VOORZITTER geeft aan dat door de uitbraak van de oorlog in Oekraïne een grote stroom vluchtelingen op gang is gekomen. De opdracht vanuit het Rijk is dat via de veiligheidsregio’s gemeenten opvang moeten bieden aan deze vluchtelingen. Gemeenten hebben een grote opgave om deze opvang vanuit niet bestaande structuren te realiseren. De eerste fase van deze opvang kenmerkt zich door zonder financiële kaders van het Rijk deze opvang te realiseren en te doen wat nodig is. De raad stelt de kaders vast en heeft het budgetrecht. Met de instelling van een reserve opvang Oekraïners wordt voor de korte termijn een financieel kader voor deze opvang gecreëerd. Hiermee kan de gemeente in de huidige situatie snel handelen. Een rapportage over de financiële effecten ontvangt de raad voor de zomer. HI20220511
15
Mevrouw VERWEIJ heet alle Oekraïners welkom in Hilversum en het Gooi. De SP is er trots op om ruim huisvesting, onderdak en onderwijs te bieden voor Oekraïense mensen die gevlucht zijn voor de Russische invasie. Ruim 8 miljoen mensen zijn op de vlucht en bijna 25.000 mensen zijn in de periode van 12 maart tot 3 april jl. al in Nederland aangekomen. Dat is ruim twee keer zoveel als het aantal nieuwkomers uit alle andere landen bij elkaar in dezelfde periode. De nieuwkomers uit andere landen wil zij echter niet vergeten, ook daar wordt een appèl op de gemeente gedaan. Van de € 63 miljoen aan reserve waarover de gemeente beschikt wordt € 2,7 miljoen apart gezet. Dat vindt zij goed. Aanpalende kosten zijn echter niet meegenomen en daarover wordt de raad bij de zomernota geïnformeerd. Daarover maakt zij zich een beetje zorgen. Bij de kanttekeningen leest zij: “De directe kosten die nodig zijn voor de opvang komen ten laste van deze reserve. Er zullen ook financiële effecten op andere taakvelden ontstaan of andere effecten zijn die moeilijk te herleiden zijn als oorzaak van deze opvang.
In de laatste categorie bijvoorbeeld: veel inzet van eigen personeel op de opvang kan leiden tot een vertraging op de reguliere activiteiten, productie of een effect hebben op het ziekteverzuim.” Zij verzoekt het college dan ook om bij de zomernota niet alleen de financiële effecten aan de raad te rapporteren, maar ook welke reguliere activiteiten onder druk zijn komen te staan en onder druk dreigen komen te staan, maar ook welke productie onder druk staat of dreigt komen te staan. Vervolgens verzoekt zij het college over het ziekteverzuim te rapporteren, bijvoorbeeld gerelateerd aan Oekraïne, als dat al te traceren valt. Ook wil zij laten opnemen welke aanpalende kosten daaraan dan verbonden zijn. In de inwerkperiode werd al aan de raad verteld dat beantwoording van artikel 41-vragen mogelijk wat langer zou duren. Als het college niet meer in staat is om artikel 41- vragen van de eigen werkgever te beantwoorden vindt zij dat best kwalijk. Ook vindt zij het kwalijk dat er heel veel andere dingen zijn die ook nog spelen, zoals de uitvoering van de energietoeslag en de afhandeling van de Covid-crisis. Daarom verzoekt zij het college ruim aandacht te hebben voor Oekraïners en andere nieuwkomers en de crisissen die alle Hilversummers moeten meemaken en doormaken. Mevrouw VAN DROOGE noemt de schok van de Russische inval in Oekraïne vergelijkbaar met de eerste lockdown door corona.
In die trant is de instelling van de reserve van 1% van de gemeentebegroting vergelijkbaar. Er is nog geen idee van de uitdaging die naar Hilversum toe komt, maar er moet wel een begin worden gemaakt. Zij vindt het heel goed dat dat nu gebeurt. Het is ook nodig transparant te zijn over de opzij te zetten middelen en welke middelen worden verwacht. Nu al is bekend dat de middelen te laag zijn en opgehoogd moeten worden. De reserve heeft de steun van de PvdA, die vindt dat Hilversum er alles aan moet doen om Oekraïners opvang te bieden. Er is al fantastisch werk geleverd door de gemeente, maar ook door inwoners. Dat biedt hoop, ondanks de uitdagingen. Tegelijkertijd maakt zij zich zorgen over de grootte van de uitdaging. De oorlog duurt voort. Hopelijk is die snel afgelopen, maar ook dan zullen er heel veel mensen zijn die geen huis of familie meer hebben. Snel gekeken moet worden wat er op de lange termijn moet gebeuren om de samenleving welkom te hebben en te houden voor mensen die een plek nodig hebben. Mevrouw WESSELINK laat weten dat de oorlog in Oekraïne allen raakt en impact heeft op het eigen leven, de energierekening, grondstoffen, voedsel et cetera. De impact voor de Oekraïners is het allerergst. Daarom is zij blij dat de gemeente Hilversum een plek voor deze vluchtelingen heeft.
Onlangs ging zij langs bij de locatie/Heuvellaan, waarbij zij onder de indruk was van ambtenaren en burgerinitiatieven, teneinde het leven voor de vluchtelingen zo goed mogelijk te maken. Als mensen hier moeten of willen blijven wonen, moet dat volgens D66 kunnen, alhoewel de woningmarkt dat niet toelaat, tenzij men daarmee aan de slag gaat. Daarom roept zij op te blijven bouwen. Spreekster vraagt of er op korte termijn meer druk op de woningmarkt komt. Tot slot vraagt zij een toelichting op het weerstandsvermogen van de gemeente. De heer WESTERNENG spreekt zijn grote waardering uit aan de ambtenaren die een bijdrage leveren aan de opvanglocatie aan de Heuvellaan. HI20220511
16
Hij vraagt zich af of de kostenraming concreter kan worden en of er al zicht is op landelijke gelden die als compensatie kunnen dienen. (Het voorzitterschap wordt overgedragen aan mevrouw Van Drooge.) De heer VAN DEN TOP (burgemeester) onderschrijft allereerst het gezegde door de heer Westerneng en vraagt de aanwezigen een groot applaus voor de ambtelijke organisatie te geven. Applaus Door de ambtelijke organisatie is veel werk verzet, ook in de weekends en in de late avonduren. Ambtenaren hebben gewerkt aan registratie, inrichting, het voeden en horen van mensen en het uitvoeren van taken waarvoor ze niet zijn opgeleid. Hedenmiddag heeft hij bij de veiligheidsregio een korte presentatie gezien over wat er inmiddels voor scholen wordt gedaan ten behoeve van kinderen van Oekraïense afkomst. Mensen die het verhaal vertelden straalden, omdat ze iets doen van betekenis. Hij is trots dat deze taak door allen wordt gedaan. Tegelijkertijd is het zoeken hoe de financiën te verantwoorden zijn. Daarom is gezegd een reserve in te stellen, zodat kosten met goedkeuring van de raad ergens onder te brengen zijn. In de bijeenkomst na de raadsvergadering van vanavond zal de raad meer op inhoud worden geïnformeerd over wat er met het geld gebeurt. Gemeenten worden gecompenseerd voor de dingen die zij doen. Dat geldt zowel voor de directe opvangkosten als de kosten van de veiligheidsregio.
Er worden prudente stappen gezet, om de gemeente voor ongewenste blootstelling aan financiële risico’s te behoeden. Het is nog lastig in te schatten waarop de gemeente qua financiën precies uitkomt. Wel verneemt hij dat gemeenten er niet op achteruit mogen gaan. Gemeenten krijgen al deze klussen op hun bord en die beperken zich niet tot Oekraïners. Tegelijkertijd is Hilversum al overbelast qua ruimte. De komende tijd is er daarom een klus te klaren, omdat de gemeente haar verantwoordelijkheid wil nemen ten opzichte van mensen die vanwege een oorlog zijn gevlucht. Zij doen hun best om de taal te leren en werk te zoeken en velen zullen terugkeren als dat kan. Tot die tijd worden ze hier goed geëquipeerd. Mevrouw Verweij vroeg wat de opvang nu voor de gemeente betekent. Geprobeerd wordt in de zomer bij de terugrapportage over wat er tot nu toe is gebeurd inzicht daarin te geven. Er is commitment van medewerkers om taken te doen, maar ’s avonds als zowel overdag diensten draaien is echter geen lange termijnoplossing. Daarom is er inmiddels een contract met het Leger des Heils gesloten, dat vanaf nu zal zorgen dat de bezetting op de Heuvellaan en andere locaties niet meer van de ambtelijke organisatie afhankelijk is. Welk ziekteverzuim is veroorzaakt door de Oekraïnecrisis is moeilijk aan te geven, maar in de rapportage zal hij wel iets aan trends laten zien, ook over de werkdruk.
Er volgt dus niet alleen een financiële rapportage, maar ook over taken. Mevrouw VERWEIJ complimenteert de burgemeester met zijn inzet en is blij met zijn toezegging. Specifiek informeerde zij naar kanttekening 3, waarover zij hoorde zeggen dat veel personeel is ingezet voor taken waarvoor het niet is opgeleid. Oorlogsvluchtelingen krijgen te maken met trauma’s, waarmee medewerkers die daarvoor niet zijn opgeleid moeten omgaan. Daarom nodigt zij de burgemeester uit om voor medewerkers een plek te zoeken, waar zij zaken kunnen delen en daarover kunnen praten. De heer VAN DEN TOP (burgemeester) merkt op dat er daarvoor aandacht is. Er is een vertrouwenspersoon die met mensen over dergelijke problemen kan praten. Hij hoort echter dat daarvan weinig gebruik wordt gemaakt. De opvang heeft een soort elan en betekenis gebracht, die heel veel mensen inspireert om voor de gemeente te werken. In de veiligheidsregio is vandaag besproken dat alle gemeenten van de Gooi en Vechtstreek over twee weken zullen komen met een eerste inventarisatie van wat de aanwezigheid van tweeduizend vluchtelingen betekent voor zorg, inkomen, onderwijs en daarom heen staande maatschappelijke taken.
HI20220511
17
Mevrouw WALTERS (wethouder) sluit zich aan bij de woorden van de burgemeester en constateert grote steun om op de opvang in te zetten. D66 stelde vast dat de begroting onder druk staat, waarover de VVD ook iets zei. Er is een grote reserve van € 63 miljoen, waaruit het bedrag van € 2,7 miljoen prima kan worden gehaald. Die reserve is echter ook nodig om de grote plannen, zoals voor het Stationsgebied, onderwijshuisvesting en alle investeringen te stutten en zo te zorgen dat de financiële kengetallen op orde blijven. De VVD informeerde of kosten al beter te berekenen zijn en hoe groot de compensatie is. De gemeente krijgt een bedrag per maand voor Oekraïners en de kosten komen daarmee redelijk overeen. Een precieze berekening is er nog niet. Het Leger des Heils krijgt nu meer een rol en de kosten die deze organisatie in rekening brengt komen redelijk overeen met het te ontvangen bedrag per maand. De in te stellen reserve heeft ook als doel alle kosten bij elkaar te kunnen houden. Zonder stemming wordt conform het voorstel van burgemeester en wethouders besloten. (Het voorzitterschap wordt overgedragen aan burgemeester Van den Top.) 15
VRAGEN AAN HET COLLEGE Er zijn geen vragen aan het college.
De VOORZITTER constateert dat de raad tot goede besluiten is gekomen en sluit de vergadering om 22.29 uur. Aldus vastgesteld in de vergadering van de gemeenteraad van 9 juni 2022, de griffier,
de voorzitter,
mr. P.M.H. van Ruitenbeek
dr.ir. G.M. van den Top
HI20220511
18