Collegebrief ontwikkeling cijfers vroegsignalering & verzoek raadsfracties over armoede

GEMEENTE HILVERSUM POSTBUS 9900 1201 GM HILVERSUM BEZOEKADRES: RAADHUIS

Aan de gemeenteraad cc college van B en W cc pers

DUDOKPARK 1 TELEFOONNUMMER: 14 035 WWW.HILVERSUM.NL

14 oktober 2022 ZAAKNUMM ER 1210752 BEHA NDELD DOOR Badeen Pedawi TELEFOON (035) 629 2456 Ontwikkeling cijfers vroegsignalering & verzoek raadsfracties BETREFT over armoede DATUM

Geachte raads- en commissieleden, Via deze brief informeren wij u over de ontwikkeling van de cijfers binnen vroegsignalering. We brengen in deze brief daarnaast in beeld hoe u als raad in de komende maanden bij het onderwerp armoede betrokken blijft. Met daarbij aandacht voor het verzoek van acht raadsfracties op 21 september om de beantwoording van een aantal vragen over armoede en een technische briefing met meerdere partijen in de stad die met het onderwerp te maken hebben. Tenslotte zijn als bijlage de beantwoording van twee sets art.41 vragen over armoede bijgevoegd. Ontwikkelingen cijfers vroegsignalering & onze aanpak Op basis van signalen van zorgverzekeraars, energiebedrijven, woningverhuurders en drinkwaterbedrijven benaderen gemeenten bewoners met betaalachterstanden proactief om hen hulp aan te bieden. Dit is de vroegsignaleringsaanpak. Er is een stijging van het aantal Hilversummers zichtbaar die in deze aanpak naar bovenkomen: eind augustus was er sprake van 275 mensen met een betalingsachterstand, eind september komen we uit op 405. Uit onze analyse blijkt dat de toename vooral te verklaren is doordat inwoners – waarschijnlijk doordat levensonderhoud duurder wordt en energieprijzen stijgen – hun huur of zorgverzekering niet hebben kunnen betalen. We hebben het hier over een betalingsachterstand van meestal enkele honderden euro’s.

Dit is een getal dat ons alert maakt, maar niet tot paniek moet leiden. We kunnen deze toename op dit moment verwerken binnen onze bestaande vroegsignaleringsaanpak. Dat we alert zijn betekent wel dat we direct aan de slag gaan met het uitbreiden van het aantal budgetcoaches, naast de budgetcoaches die nu al actief zijn. De budgetcoaches richten zich op huisbezoeken aan de mensen die dat nu nodig hebben. In de huisbezoeken helpen budgetcoaches inwoners met het maken van budgettaire keuzes 1

waardoor er meer geld over blijft aan het eind van de maand. Budgetcoaches wijzen inwoners ook op de energieklussers, die helpen bij het treffen van energiebesparende maatregelen (onderdeel van de energiearmoede aanpak). Ook wijzen ze op de bijzondere bijstand, waar alle inwoners in financiële moeilijkheden een beroep op kunnen doen. Wat wij lokaal verder doen is nog dit najaar onze minimaregelingen waar mogelijk verruimen (meer hierover verderop in deze brief). In november en december komen er ook vanuit het Rijk compensatiemaatregelen ter compensatie van de energierekening. We houden de komende maanden de cijfers nauwlettend in de gaten, zodat we kunnen handelen als er meer nodig is dan de aanpak die wij op dit moment uitvoeren. Recente en komende stukken over armoede De hoge inflatie als gevolg van hoge energieprijzen heeft zich in de afgelopen maanden tot een kostencrisis ontwikkeld. De groeiende armoedeproblematiek die hieruit volgt is een onderwerp waarvoor u als raad terecht aandacht vraagt. Het onderwerp heeft ook de volle aandacht van het college en de ambtelijke organisatie. Recentelijk heeft u van ons verschillende brieven ontvangen waar het onderwerp armoede aan bod komt: • 22 september: collegebrief uitvoering M22-57 over verkenning Sociaal Leenfonds. • 27 september: collegebrief raadsdashboard sociaal domein Q1 en Q2.

• 29 september: raadsinformatiebrief wijziging beleidsregels eenmalige energietoeslag. • 6 oktober: collegebrief afdoening T21-015 uitvoeren minimaeffectrapportage. Als bijlagen bij deze brief ontvangt u daarnaast de antwoorden op de art.41 vragen van het CDA (‘armoede in gezinnen’ – bijlage 1) en Democraten Hilversum (‘energie schuldhulp’ – bijlage 2). Voorafgaand aan de behandeling van de begroting ontvangt u van ons een voortgangsbrief over de aanpak energiearmoede. Die brief gaat specifiek in op de energiemaatregelen die inwoners worden aangereikt om de stijgende energiekosten te dempen. Tevens dit jaar ontvangt u informatie over ons initiatief om inwoners via de bestaande minimaregelingen extra te ondersteunen bij het vergroten van de bestaanszekerheid. Parralel aan deze acties op korte termijn loopt het traject visievorming sociaal domein, waar bestaanszekerheid (ofwel de ondersteuning van minima in Hilversum) een onderdeel van is. U heeft hierover het college geadviseerd in de commissiebehandeling op 28 september en informatie ontvangen in de beeldvormende sessie op 12 oktober. De visie wordt in 2023 uitgewerkt in nieuwe beleidskaders, zo ook voor bestaanszekerheid (planning onderdaan deze brief).

Reactie op vragen en verzoek raadsfracties over armoede Op 21 september hebben wij via de griffie de vragen en het verzoek om een technische briefing van acht fracties rondom armoede ontvangen (bijlage 3). Het zijn terechte vragen die een antwoord verdienen en ook de partijen in de stad die u noemt zijn belangrijk in het oog te blijven houden. We kiezen er echter niet voor om op de kortst mogelijke termijn de vragen te beantwoorden en de briefing uit uw verzoek te organiseren. Dit zet op dit moment teveel druk op de ambtelijke organisatie, in een domein waar we alle inzet nodig hebben om de bovengenoemde stijging binnen vroegsignalering op te vangen, de energiearmoede aanpak uit te voeren, de bestaande minimaregelingen te verruimen, alsmede de crisistaken (Oekraïne- en asielopvang) en reguliere taken te blijven uitvoeren. Het college heeft daarom besloten uw vragen in samenhang met het nieuw te ontwikkelen beleid over bestaanszekerheid op te pakken. Dat betekent concreet: 2

•

•

Op korte termijn wordt een beleidsverkenning uitgevoerd ter beantwoording van de vragen. Vanwege de omvang van het vragenpakket huren wij hiervoor ambtelijke capaciteit in. Bij de beleidsverkenning hebben we tevens aandacht voor de partijen die u in het verzoek noemt; De opbrengst van de beleidsverkenning wordt gebruikt voor de vormgeving de nieuwe beleidskaders bestaanszekerheid, waarover u in 2023 gevraagd wordt te besluiten. Hierbij wordt eveneens de minimaeffectrapportage betrokken, alsook de verkenning naar werkende armen en huishoudens met een inkomen boven de 130% van het wettelijk sociaal minimum. Op deze verkenning gaan we nader in bij de beantwoording van de art.41 vragen van het CDA over armoede in gezinnen.

Een aantal van de antwoorden op uw vragen komt wel al aan bod in de beantwoording van de art.41 vragen van Democraten Hilversum en het CDA. Planning Collegebrief voortgang aanpak energiearmoede Optimalisatie bestaande minimaregelingen Collegebrief uitkomsten evaluatie minimabeleid Herkijking minimabeleid, participatie en schuldhulpverlening (gezamenlijk traject met de raad) Vaststelling nieuw beleid bestaanszekerheid (ofwel minimabeleid) Actieplan Ouder worden in Hilversum

Eind oktober 2022 Voor eind 2022 Q1 2023 T/m eind Q2 2023

Q4 2023 2024

We vertrouwen erop u voldoende te hebben geïnformeerd over de aanpak van het college rondom de huidige kostencrisis en de armoedeproblematiek die dit veroorzaakt. We zien uit naar de bespreking met uw raad over dit onderwerp binnen de hierboven genoemde planning. Hoogachtend,

Burgemeester en wethouders van Hilversum, de gemeentesecretaris,

de burgemeester,

mr. C.P. Torres Barrera

dr. ir. G.M. van den Top

Bijlagen 1. Collegebrief reactie op artikel 41 vragen van de CDA fractie over armoede in gezinnen 2. Collegebrief beantwoording art 41 vragen Democraten Hilversum over schuldhulpverlening ivm stijgende energieprijzen 3

3. RaadHilversum - Vragen Armoede verzoek technische briefing

4