Collegebrief inzake Ontwikkelingen BUIG budget 2022

GEMEENTE HILVERSUM POSTBUS 9900 1201 GM HILVERSUM BEZOEKADRES: RAADHUIS

Aan de gemeenteraad cc college van B en W cc pers

DUDOKPARK 1 TELEFOONNUMMER: 14 035 WWW.HILVERSUM.NL

1 november 2022 1160237 BEHA NDELD DOOR B. Pedawi en J. van Wieringen TELEFOON (035) 629 2456 BETREFT definitieve vaststelling gebundelde uitkering 2022 (BUIG) DATUM

ZAAKNUMM ER

Geachte raads- en commissieleden,

Met deze brief informeren wij u over de hoogte van de Definitieve gebundelde uitkering (BUIG) voor 2022. Deze is lager vastgesteld ten opzichte van het Voorlopig BUIG budget. Definitie BUIG Het Rijk stelt jaarlijks in september voor elke gemeente de Definitieve gebundelde uitkering (BUIG) voor het betreffende kalenderjaar vast en de Voorlopige voor het daaropvolgende kalenderjaar. Deze specifieke uitkering is bestemd voor het bekostigen van de uitkeringen voor levensonderhoud (Participatiewet, IOAW, IOAZ en Bbz 2004) en voor de inzet van loonkostensubsidie. De BUIG is de gebundelde uitkering als bedoeld in art. 69 van de Participatiewet (Pw). De BUIG was de naam van de wet die in 2009 ingevoerd werd en regelde dat verschillende geldstromen (toen nog de WWB, IOAW, IOAZ en de WWIK) werden gebundeld tot één geldstroom, vastgelegd in artikel 69 van de WWB, thans de Participatiewet. De BUIG is het landelijk budget dat jaarlijks door het Rijk wordt vastgesteld en volgens een vaste verdeelsystematiek onder de gemeenten wordt verdeeld. Gemeenten mogen een overschot vrij besteden, maar moeten een tekort in beginsel ook zelf opvangen. Dit geeft gemeenten een prikkel om zoveel mogelijk mensen uit een uitkering te houden en aan het werk te helpen en houden. Gemeenten met grote tekorten kunnen een beroep doen op gedeeltelijke compensatie: de vangnetuitkering.

Hilversumse situatie Het is gebruikelijk dat het college aan het einde van elk jaar aan de gemeenteraad voorstelt om het Definitieve BUIG budget te verwerken in de begroting van het betreffende kalenderjaar. Dit zal voor 2022 gebeuren in de eindejaarsrapportage 2022. Gedurende het jaar monitoren wij de uitgaven BUIG in relatie tot het Voorlopig BUIG budget en het Nader voorlopig BUIG budget. 1

Voor 2022 geldt dat de wijziging van het definitieve BUIG budget ten opzichte van het voorlopige BUIG budget zodanig groot is dat wij het nodig vinden u met deze brief nader te informeren. Ter illustratie de ontwikkeling van het BUIG budget in de afgelopen perioden. Omschrijving Voorlopig BUIG budget Definitief BUIG budget

2021 BUIG budget Mutatie 32.311.638 31.716.880 -594.758

2022 BUIG budget Mutatie 32.179.629 29.780.576 -2.399.053

De grote daling komt voort uit de enorme krapte op de arbeidsmarkt, waardoor op nationaal niveau het aantal mensen in een uitkering is teruggelopen. De verdeelsleutel van het macrobudget BUIG pakt voor Hilversum echter nadelig uit. Gevolg hiervan is dat mutaties van het BUIG budget in Hilversum een sterker effect hebben. Wijzigingen in het landelijk bijstandsvolume worden namelijk pas met enige vertraging ook merkbaar in het lokale bijstandsvolume. Ook in Hilversum dalen de uitgaven, maar nog niet genoeg om het lagere BUIG budget op te kunnen vangen. Voor 2022 verwachten we een nadeel op de begroting van € 850.000. Met de eindejaarsrapportage zal worden voorgesteld de begroting (programma 3, taakveld 6.3) hierop aan te passen. In de huidige begroting 2022 wordt uitgegaan van een nadelig saldo van € 775.000. Op basis van het definitieve BUIG budget en actuele prognoses wordt verwacht dat we uitkomen op een nadelig saldo van € 1.625.000. Ten opzichte van de huidige begroting betekent dit derhalve een nadeel van € 850.000. Omschrijving Uitkeringen (incl. loonkosten) Overige inkomsten Rijksbudget Saldo Begroting Voor- en nadelen

2019 32.280.000 -1.028.000 -28.940.000 2.312.000

Realisatie 2020 32.829.000 -958.000 -31.314.000 557.000

2021 33.562.000 -759.000 -31.717.000 1.086.000

Prognose 2022 32.105.000 -700.000 -29.780.000 1.625.000

2.275.000 37.000

1.125.000 -568.000

1.050.000 36.000

775.000 850.000

Gemeenten met grote tekorten kunnen een beroep doen op gedeeltelijke compensatie: de vangnetuitkering. Met het tekort van € 1.625.000 voldoet Hilversum niet aan de voorwaarden. Pas wanneer het tekort uitkomt boven de € 2,2 miljoen (7,5% van het BUIG budget) komt Hilversum in aanmerking voor de vangnetregeling. Alhoewel de definitieve BUIG-uitkering 2022 niet dermate laag is om voor (gedeeltelijke) financiële compensatie door het Rijk door middel van de vangnetuitkering 2022 in aanmerking te komen, nemen wij dit tekort zeer serieus. We hebben als college stevige ambities op dit gebied waar we ons de komende jaren voor gaan inzetten. Naast de krapte op de arbeidsmarkt (waardoor het totaal aantal mensen in een uitkering is teruggelopen), geldt voor onze regio een tweetal andere oorzaken die ervoor zorgen dat onze uitkeringslasten minder snel dalen dan landelijk: een mismatch op de arbeidsmarkt (er is in onze regio veel zakelijke dienstverlening en minder aanbod van praktijkgerichte arbeid) en een groot aandeel van uitkeringsgerechtigden met een middelgrote afstand tot de arbeidsmarkt. In de collegebrief ‘Stand van zaken re-integratie en arbeidstoeleiding uitkeringsgerechtigden’ van 14 oktober 2022 hebben we u hierover geïnformeerd.

Daarin hebben we ook aangekondigd dat we een nieuwe aanbesteding voor reintegratiediensten voorbereiden waarmee we de groep met een grote afstand tot de arbeidsmarkt nog beter kunnen ondersteunen. Ook zetten we in op om-, her- en bijscholing. Wij zien het belang van stevig 2

inzetten op re-integratie om daarmee ons bijstandsbijstand te beperken zodat we op termijn geen tekorten op de BUIG meer hebben. Komende jaren Wij hebben als college stevige ambities om de uitkeringslasten verder te doen dalen zodat Hilversum beter aan gaat sluiten bij het landelijke beeld. Wij houden dan ook vast aan de huidige meerjarenraming (programmabegroting 2023). We blijven ons de komende jaren stevig inzetten om onze ambities te realiseren, ondanks de onvoorspelbare arbeidsmarkt, oorlog in Oekraïne en Covid-19.

Vervolgtraject In de eindejaarsrapportage zal in lijn met voorgaande jaren voorgesteld worden de begroting aan te passen aan het definitieve BUIG budget. Hoogachtend, Burgemeester en wethouders van Hilversum, de gemeentesecretaris,

de burgemeester,

mr. C.P. Torres Barrera

dr. ir. G.M. van den Top

3