Collegebrief inzake Jaarverslag Regionaal Bureau Leerlingzaken Gooi en Vechtstreek 2021-2023

GEMEENTE HILVERSUM POSTBUS 9900 1201 GM HILVERSUM BEZOEKADRES: RAADHUIS

Aan de gemeenteraad cc commissieleden cc pers

DUDOKPARK 1 TELEFOONNUMMER: 14 035 WWW.HILVERSUM.NL

31 januari 2023 ZAAKNUMM ER 1247692 BEHA NDELD DOOR Lauraine Berg, van den TELEFOON (035) 629 2916 UW KENMERK 1247692 BIJLAGEN 3 BETREFT Jaarverslag RBL 2021-2022 DATUM

Geachte raads- en commissieleden, Met deze brief wordt u geïnformeerd over het jaarverslag van Regionaal Bureau Leerlingzaken Gooi en Vechtstreek (hierna RBL) 2021-2022. Het schooljaar 2021-2022 was een jaar dat in het teken heeft gestaan van (de gevolgen van) de coronapandemie en de Oekraïnecrisis. De medewerkers van het RBL hebben zich samen met leerlingen, ouders, scholen en gemeenten ingezet om schoolverzuim en uitval te voorkomen. Er is ingezet op preventie en veel jongeren zijn ondersteund in het vinden van hun weg in of terug naar het onderwijs. Ondanks alle inspanningen zijn we er echter nog niet. De vraagstukken rondom thuiszitters, voortijdig schoolverlaters en verzuim zijn blijvende punten van aandacht. De gevolgen van de coronacrisis zijn zichtbaar in de cijfers. Jongeren ervaren in meer of mindere mate moeite met deelname aan een volledig onderwijsprogramma en de aantrekkende arbeidsmarkt zorgt er voor dat een groot deel van de jongeren zonder startkwalificatie hun weg vindt op de arbeidsmarkt. Hierdoor is het aantal voortijdig schoolverlaters toegenomen. Dit is in lijn met de landelijke tendens. Daarnaast gaan ouders vaker op vakantie omdat zij door corona langere tijd niet hebben kunnen reizen. Hierdoor is ook het luxe verzuim toegenomen.

De problematiek is complex en het bereiken van een structurele daling in het aantal registraties verzuim en uitval blijft een uitdaging waar het RBL zich met haar partners onverminderd voor in zal zetten. Het RBL zet in op een goede registratie van verzuim en het vroegtijdig contact zoeken met leerling, ouders en school om per casus te bepalen wat de juiste strategie is in de aanpak van het verzuim. Voor het voorkomen van uitval en verzuim wordt voorlichting gegeven en neemt het RBL deel aan preventieve spreekuren. Het Jongerenteam zet zich in voor voortijdig schoolverlaters. Het Jongerenteam monitort alle jongeren van 18-23 jaar die (nog) geen startkwalificatie hebben, biedt persoonlijke begeleiding gericht op de hulpvraag van de jongeren en verzorgt op de doelgroep gerichte trainingen. In het Bestuurlijk Overleg Voortijdig Schoolverlaten wordt daarnaast met verschillende partners uit de Regio samengewerkt ten behoeve van voortijdig schoolverlaters.

Het jaarverslag van het RBL geeft u door middel van verhalen en cijfers een indruk van het werk van het RBL in het achterliggende schooljaar. Dit jaarverslag bieden wij u digitaal aan. Op de plattegrond van de Regio zijn de paarse bullets aan te klikken om de documenten te openen. Daarnaast bieden wij u ook de oplegger bij het jaarverslag, en de bijbehorende informatiebrief vanuit de regio aan. In de informatiebrief vindt u een overzicht van de belangrijkste ontwikkelingen in het schooljaar 2021-2022. Wij nodigen u van harte uit om het jaarverslag van het Regionaal Bureau Leerlingzaken Gooi en Vechtstreek te lezen.

Hoogachtend, Burgemeester en wethouders van Hilversum, de gemeentesecretaris,

de burgemeester,

mr. C.P. Torres Barrera

dr. ir. G.M. van den Top

Datum

6 december 2022

Kenmerk

22.0005360

Inlichtingen

J.A. van de Kolk

Telefoon

(035) 6926

Onderwerp

Jaarverslag Regionaal Bureau Leerlingzaken 2021-2022

Gemeenteraden Blaricum, Eemnes, Gooise Meren, Hilversum, Huizen, Laren en Wijdemeren

Geachte raadsleden, Met deze brief informeer ik u over het jaarverslag van Regionaal Bureau Leerlingzaken Gooi en Vechtstreek (hierna RBL) 2021-2022. Dit digitale jaarverslag neemt u mee in het achterliggende schooljaar. Verhalen en cijfers geven u in een indruk van het werk van het RBL. Ook treft u een stoomcursus leerplicht aan voor nieuwe lezers die misschien nog niet bekend zijn met dit thema. Gemeente Weesp Op 24 maart 2022 is gemeente Weesp samengegaan met gemeente Amsterdam. Voorheen voerde het RBL de leerplicht- en Regionale Meld- en Coördinatie (RMC) taak uit voor de inwoners van Weesp. Deze werkzaamheden zijn medio december 2022 gestopt door het RBL en overgedragen aan gemeente Amsterdam. Deze overgang tijdens een schooljaar heeft invloed op de cijfers, een toelichting hierover is te vinden in het document ‘Kerngetallen’. Nieuw registratiesysteem De opsomming van de cijfers is op enkele plekken iets gewijzigd ten opzichte van de voorgaande jaren. Dit komt omdat het RBL afgelopen schooljaar over is gegaan op een vernieuwd registratiesysteem. Het doel van de invoering van dit vernieuwde systeem is om cijfers nog meer inzichtelijk te krijgen. Corona De eerste helft van het schooljaar 2021-2022 stond nog in het teken van de coronapandemie.

Hoewel de scholen doorgaans open waren, waren er kleinschalige lockdowns op het moment dat er een te groot aantal besmettingen werd geconstateerd. Ook was er veel lesuitval en werd er ingezet op inhalen van gemiste lesstof. Het RBL is in samenwerking met de jeugdgezondheidszorg het preventief spreekuur gestart. Dit om scholen te ondersteunen in de aanpak van beginnend schoolverzuim. Een gecombineerde aanpak om direct het toegenomen ziekteverzuim aan te kunnen pakken. U kunt hier over lezen in het jaarverslag, document: ‘Preventieve informatie aan VO-scholen’.

Deze tekst in deze brief is met zorg samengesteld. Soms staan in de brief links naar externe websites. Regio Gooi en Vechtstreek is niet verantwoordelijk of aansprakelijk voor de inhoud van deze websites. Lees ook onze privacyverklaring. Regio Gooi en Vechtstreek | Postbus 251, 1400 AG Bussum Burgemeester de Bordesstraat 80, 1404 GZ Bussum | T: (035) 692 64 44 | info@regiogv.nl KvK 32170415 | IBAN NL40 BNGH 0285 0321 94 | BIC BNGHNL2G | BTW NL 0019.37.194.B01

Oekraïne De oorlog maakte dat er een grote stroom migratie plaatsvond naar onze regio vanuit de Oekraïne. Het onderwijs en de gemeenten hebben in een korte periode niet alleen huisvesting gerealiseerd maar ook scholen en docenten. De registratie bij zowel de gemeenten als bij de scholen was niet direct op orde. In samenwerking met alle partijen kreeg het RBL de gegevens van de jongeren en kon uitgezocht worden of de jongere wel of niet was aangemeld bij een onderwijsinstelling. Veel jongeren en ouders zijn bezocht. Het RBL heeft veel voorlichting gegeven en heeft leerlingen en hun ouders gewezen op hun verplichting tot het inschrijven op een school in Nederland. Thuiszitters Het vraagstuk rondom thuiszitters is een blijvend aandachtspunt voor de scholen, samenwerkingsverbanden en het RBL. Het aantal thuiszitters dat langdurig (vanaf 4 weken) de school niet bezoekt, ongeacht de reden van absentie, is in schooljaar 2021-2022 iets gedaald in vergelijking met voorgaande jaren naar 66. Het aantal thuiszitters was in schooljaar 2020-2021: 75 en in schooljaar 20192020: 74. Wat de positieve oorzaak is van de vermindering van het aantal thuiszitters is lastig te achterhalen. De inzet van de samenwerkingsverbanden Qinas en Unita is onverminderd hoog.

Een mogelijk reden kan zijn dat door de coronapandemie scholen meer maatwerk inzetten om leerlingen bij de les te houden/te krijgen Voortijdig schoolverlaters (VSV-ers) In het schooljaar 2021-2022 hebben 415 jongeren het onderwijs verlaten zonder startkwalificatie. Dit is een toename ten opzichte van voorgaande jaren. In schooljaar 2020-2021: 327 en in schooljaar 20192020: 265. In de ‘corona-jaren’ was het aantal voortijdig schoolverlaters opvallend laag: 327 in schooljaar 2020-2021 en 265 in 2019-2020. Helaas is de verwachte toename een feit geworden. Jongeren ervaren in meer of mindere mate moeite met deelname aan een volledig onderwijsprogramma en de aantrekkende arbeidsmarkt zorgt er voor dat een groot deel van de jongeren zonder startkwalificatie hun weg vinden op de arbeidsmarkt. De toename van het aantal VSV-ers is een landelijke tendens. Schoolverzuim naar soort in de Regio Het aantal meldingen van schoolverzuim laat weer een stijgende lijn zien. Met name jongeren die 18 jaar of ouder zijn, worden meer en meer gemeld. Dit lijkt samen te hangen met de voorgaande periode, waarbij geen fysiek onderwijs kon worden gegeven. Uit gesprekken met jongeren blijkt dat zij het lastig vinden motivatie te vinden om weer naar de lessen te gaan. Het aantal processen-verbaal is hoger dan het vorige schooljaar. Handhaving was toen niet mogelijk.

Dit schooljaar is het aantal processen-verbaal voor luxe verzuim toegenomen. De argumenten die ouders geven voor dit verzuim hangt samen met de coronapandemie. Ouders vinden dat zij recht hebben op extra vakantie omdat zij lange tijd niet op reis konden.

Pagina 2

Digitaal Het jaarverslag 2021 – 2022 van RBL bieden wij u digitaal aan. Op de plattegrond van De Regio zijn de paarse bullets aan te klikken om de documenten te openen. Het gaat om documenten met tekst maar er zijn ook drie video’s verwerkt in dit jaarverslag. Mocht u naar aanleiding van deze informatiebrief nog vragen hebben, neemt u dan contact op met Annelies van de Kolk, teammanager van het RBL, a.vdkolk@rblgv.nl of 06-51049604. Met vriendelijke groet, De bestuurssecretaris

M. van der Linden

Pagina 3

Jaarverslag RBL 2021-2022 Het jaarverslag RBL 2021-2022 wordt digitaal aangeboden. Het document is toegankelijk via de volgende link: RBLJaarverslag2022.pdf (rblgv.nl) Via de paarse buttons zijn de verschillende documenten te openen.

KERNGETALLEN Jaarverslag RBL 2021-2022

Kerngetallen Het aantal verzuimmeldingen hebben we per soort naast elkaar gezet evenals de aantallen vrijstellingen, processen-verbaal en Haltverwijzingen. Dit levert een beeld in kerngetallen op over het schooljaar 2021/2022. Ook geven we een analyse van de thuiszitters in de Regio. Weesp

In dit schooljaar zijn per 1 januari 2022 de leerplicht- en RMCtaken voor gemeente Weesp overgedragen aan gemeente Amsterdam. In onderstaande overzichten beslaan de gegevens over Weesp de periode van 1 augustus tot en met 15 december 2021. Bij de cijfers met betrekking tot het totaal aantal jongeren woonachtig in onze regio, zijn de jongeren uit Weesp niet meegenomen.

Meer luxe verzuim

Wat opvalt in de verzuimcijfers van schooljaar 2021/2022 is dat er vooral een toename van meldingen van luxe verzuim is. Het vermoeden is dat dit komt doordat gezinnen in de coronaperiode vakanties hebben uitgesteld. Deze vakanties worden nu gepland. Dat deze vakanties dan soms (deels) de schooltijd overlapt wordt ‘voor lief’ genomen. Vaak wordt door ouders het argument gebruikt dat ze vakantie verdienen na de lastige coronaperiode.

Toename verzuim 18+

Voor de toename in 18+ verzuim is niet een eenduidige verklaring te geven. Een verklaring kan zijn dat door tijdens de coronaperiode jongeren ontwent geraakt zijn om hele dagen deel te nemen aan fysieke lessen. De teruggang naar school vraagt veel van jongeren. Ze moeten weer elke dag op tijd op school zijn, ze hebben reistijd en ze moeten weer participeren in een groep waar de nodige schoolse vaardigheden van hen verwacht wordt.

Lichte afname relatief verzuim

Lichte afname in relatief verzuim waar geen duidelijke verklaring voor te vinden is. Scholen hoefden in coronatijd geen relatief verzuim te melden en moesten dit proces na de verschillende lockdowns weer opnieuw opstarten.

Overig verzuim (nieuw)

Vanaf februari 2022 zijn er, in samenwerking met de jeugdgezondheidszorg, preventieve spreekuren ingesteld bij de voortgezet onderwijs scholen in de regio. Leerplichtambtenaar en de jeugdverpleegkundige nodigen leerlingen uit voor een gesprek als er sprake is van beginnend schoolverzuim. Vaak is een combinatie van ziekmeldingen en bijvoorbeeld met regelmaat te laat komen reden om in gesprek te gaan met leerling en ouders. Overig verzuim is een ‘nieuwe’ categorie verzuim waar sinds de start van dit project mee gewerkt wordt. Het gaat hier om beginnend verzuim (minder dan 16 uur in vier weken).

2 RBL Gooi en Vechtstreek Jaarverslag

Totaal

Wijdemeren

Weesp (t/m 15-12-2022)

Laren

Huizen

Hilversum

Gooise Meren

Eemnes

Blaricum

Verzuim

2021–2022 Relatief Verzuim

68

63

Absoluut Verzuim

271

509

2

240

80

30

1

2

1

100

1.361 6

Luxe Verzuim

25

5

45

59

13

8

2

2

159

Verzuim 18+

50

44

325

636

226

45

42

112

1.480

3

6

3

Onterechte melding

12 9

72

74

223

3.090

33

62

136

1.520

-

-

-

-

1

30

13

1

4

-

71

255

593

179

25

85

83

1.320

-

-

2

-

-

-

-

2

147

119

552

1.236

431

59

151

219

2.914

58

71

361

665

301

35

116

156

1.763

1

2

2

1

9

Overig verzuim (nieuw)

10

4

9

25

11

4

Totaal

153

118

653

1.236

495

138

Relatief Verzuim

83

74

283

610

239

Absoluut Verzuim

-

-

-

1

Luxe Verzuim

9

-

14

Verzuim 18+

55

45

Onterechte melding

-

2020–2021

Totaal 2019–2020 Relatief Verzuim Absoluut Verzuim

1

Luxe Verzuim

4

3

22

38

14

2

10

7

100

Verzuim 18+

39

64

232

580

223

24

114

111

1.387

1

1

2

1

5

1.286

431

243

277

3.264

Onterechte melding Totaal

102

138

3 RBL Gooi en Vechtstreek Jaarverslag

616

63

Vrijstellingen

Over het algemeen valt het op dat er een duidelijke toename is van het aantal vrijstellingen. Vrijstelling op basis van Artikel 5c: In tegenstelling tot het voorgaande schooljaar zijn het aantal vrijstellingen voor onderwijs in het buitenland flink toegenomen. Het aantal ligt nu boven het niveau van voor de coronaperiode. De redenen voor inschrijvingen op een school in het buitenland zijn uiteenlopend. Jongeren en ouders ervaren geen belemmeringen meer om naar het buitenland te gaan.

Blaricum

Eemnes

Gooise Meren

Hilversum

Huizen

Laren

Weesp

Wijdemeren

Totaal

(t/m 15-12-2022)

Vrijstelling op basis van Artikel 5a: Het aantal vrijstellingen vanwege lichamelijke- en/of psychische gronden is licht toegenomen. Het is lastig om hier een duidelijke verklaring voor te geven. Het RBL vraagt het Consultatie en Adviesteam om een onafhankelijk advies. Op basis van dit advies wordt een vrijstelling afgegeven.

art. 5a Lichamelijke of psychische gronden

3

1

18

33

11

1

-

8

75

art. 5b Bezwaar tegen de richting

-

-

-

-

-

-

-

-

-

art. 5c Op school buitenland ingeschreven

10

-

38

78

23

11

12

-

172

art. 11g Andere gewichtige omstandigheden

1

-

1

11

1

-

-

1

15

art. 15 Vrijstelling wegens volgen ander onderwijs

-

-

3

1

-

-

1

-

5

Totaal

14

1

60

45

35

12

13

9

267

art. 5a Lichamelijke of psychische gronden

3

1

15

33

11

3

4

3

73

art. 5b Bezwaar tegen de richting

-

-

2

7

-

-

3

3

15

art. 5c Op school buitenland ingeschreven

7

-

9

30

4

9

-

1

60

art. 11g Andere gewichtige omstandigheden

-

-

1

-

-

-

-

-

1

art. 15 Vrijstelling wegens volgen ander onderwijs

-

1

3

1

1

-

-

-

6

Totaal

10

2

30

71

16

12

7

7

155

art. 5a Lichamelijke of psychische gronden

5

2

12

27

11

4

4

4

69

art. 5b Bezwaar tegen de richting

-

-

2

5

-

-

-

4

11

art. 5c Op school buitenland ingeschreven

5

-

23

29

5

6

2

2

72

art. 11g Andere gewichtige omstandigheden

-

-

-

2

-

-

-

-

2

art. 15 Vrijstelling wegens volgen ander onderwijs

-

-

1

1

1

-

-

-

3

Totaal

10

2

38

64

17

10

6

10

157

Vrijstellingen

2021-2022

2020-2021

2019-2020

4 RBL Gooi en Vechtstreek Jaarverslag

Processen-verbaal en Haltverwijzingen

Het totaal aantal processen-verbaal is gestegen in vergelijking met het voorgaande schooljaar. Dit heeft te maken met het opheffen van de coronamaatregelen tijdens dit schooljaar. Hierdoor was het mogelijk om handhaving (waar nodig) weer uit te voeren. De toename is met name zichtbaar bij luxe verzuim. Zoals eerder aangegeven was een veel gehoord argument voor luxe verzuim dat ouders van mening waren dat zij recht hadden op extra vakantie, omdat zij hadden geleden onder de coronamaatregelen. De verwachting voor schooljaar 2022-2023 is dat het aantal processen-verbaal voor relatief verzuim weer gaat stijgen. De duidelijke afname in de achterliggende jaren was corona-gerelateerd. Processen-verbaal

2021-2022

2020-2021

2019-2020

Relatief verzuim

14

26

18

Absoluut verzuim

1

1

2

Luxe verzuim

34

11

41

Haltverwijzing

11

8

10

Totaal

60

46

71

Thuiszitters

Het aantal thuiszitters dat langdurig (vanaf 4 weken) de school niet bezoekt, ongeacht de reden van absentie, is gedaald in vergelijking met voorgaande jaren. Het aantal thuiszitters was respectievelijk 75 (schooljaar 2020-2021) en 74 (schooljaar 2019-2020). Onderstaande tabellen zijn niet een op een te vergelijken omdat de categorieën zijn aangepast. Het RBL is in mei 2022 overgestapt naar een nieuw registratiesysteem.

Huizen

Laren

Weesp

Wijdemeren

Totaal

(onbekend vanaf 2021-2022)

Eemnes

Medische redenen

1

3

8

14

2

2

-

1

31

Gedrag

-

2

3

6

2

-

-

2

15

Thuissituatie

-

2

-

2

-

-

-

-

4

Plaatsing op een school niet mogelijk

-

-

3

5

3

1

-

2

14

Wachtlijst hulpverlening

-

-

-

1

-

-

-

1

2

Totaal

1

7

14

28

7

3

6

66

Thuiszitters

Hilversum

Blaricum

Gooise Meren

Wat de positieve oorzaak is van de vermindering van het aantal thuiszitters is lastig te achterhalen. De inzet van de samenwerkingsverbanden Qinas en Unita is onverminderd hoog. Een mogelijke reden van de afname is dat jongeren door de mogelijkheid van thuisonderwijs minder snel volledig uitgevallen zijn.

2021-2022

5 RBL Gooi en Vechtstreek Jaarverslag

Laren

Weesp

Wijdemeren

Totaal

12 (3)

11(3)

7 (2)

2

-

2

37

Conflict met school

-

1

1

4 (1)

6 (1)

-

2 (1)

2 (1)

16

Geen (passend) onderwijs beschikbaar

-

1

6 (2)

2

4

1 (1)

1

1

16

Echtscheidingsproblematiek

-

1

1

-

1

-

-

-

3

Pestproblematiek

-

-

1

-

-

-

-

-

1

Doorlopende schorsing/ verwijdering

-

-

-

-

-

-

-

2

2

Totaal

0

6

21

17

18

3

3

7

75

Hilversum

Huizen

Gooise Meren

3

Eemnes

-

Blaricum Medisch/psychisch

2020-2021 (Let op andere categorieën dan in 2021 – 2022 i.v.m. nieuw administratiesysteem)

(*) tussen haakjes leerlingen PO

2019-2020 (Let op andere categorieën dan in 2021 – 2022 i.v.m. nieuw administratiesysteem) Medisch/psychisch

1

-

11

14

3

2

3

5

39

Conflict met school

1

2

1

1

4

-

-

1

10

Geen (passend) onderwijs beschikbaar

1

1

5

7

1

1

1

1

18

Echtscheidingsproblematiek

-

-

-

-

1

-

-

-

1

Pestproblematiek

-

-

2

1

-

-

-

-

3

Doorlopende schorsing/ verwijdering

-

-

-

1

1

-

1

-

3

Totaal

3

3

19

24

10

3

5

7

74

6 RBL Gooi en Vechtstreek Jaarverslag

Jaarverslag RBL Gooi en Vechtstreek 6

Totaal

Wijdemeren

Weesp (onbekend)

Laren

Huizen

Hilversum

Eemnes

Blaricum

Leerling leeftijd op peildatum 1 januari 2022

Gooise Meren

Overzicht aantal jongeren in Regio Gooi en Vechtstreek:

5

179

97

707

1005

368

116

-

253

2.725

6

180

91

745

1054

421

116

-

224

2.831

7

163

118

764

1049

449

128

-

264

2.935

8

180

100

742

1015

395

103

-

225

2.760

9

145

95

748

1081

422

125

-

258

2.874

10

147

103

745

1051

418

130

-

243

2.837

11

141

99

858

1122

453

130

-

279

3.082

12

134

120

807

1012

436

138

-

284

2.931

13

137

107

830

1056

450

137

-

261

2.978

14

134

137

796

1112

493

135

-

276

3.083

15

150

124

777

1068

452

144

-

272

2.987

16

157

108

828

1078

478

134

-

300

3.083

17

154

122

801

1143

486

150

-

314

3.170

18

159

142

756

1056

544

148

-

313

3.118

19

125

133

621

1016

454

124

-

265

2.738

20

123

134

543

864

409

106

-

270

2.449

21

88

97

478

893

439

74

-

238

2.307

22

88

103

504

954

383

78

-

231

2.341

2.584

2.030

13.050

18.629

7.950

2.216

-

4.770

51.229

Totaal

7 RBL Gooi en Vechtstreek Jaarverslag