Collegebrief inzake Jaarverslag 2021 Sociale Recherche Gooi en Vechtstreek

GEMEENTE HILVERSUM POSTBUS 9900 1201 GM HILVERSUM BEZOEKADRES:

Aan de gemeenteraad cc college van B en W cc pers

RAADHUIS DUDOKPARK 1 TELEFOONNUMMER: 14 035 WWW.HILVERSUM.NL

7 juli 2022 ZAAKNUMM ER 1157281 BEHA NDELD DOOR Badeen Pedawi TELEFOON (035) 629 2456 BIJLAGEN 1 BETREFT Jaarverslag 2021 Sociale Recherche Gooi en Vechtstreek DATUM

Geachte raads- en commissieleden, Hierbij bieden wij u het jaarverslag 2021 van de Sociale Recherche Gooi en Vechtstreek (SRGV) aan. De SRGV is belast met de opsporing en bestrijding van onrechtmatig gebruik van uitkeringen en andere vormen van sociale fraude (Participatiewet, IOAW, IOAZ, Wmo 2015 en Jeugdwet). De SRGV is rechtspositioneel ondergebracht bij de afdeling Uitvoeringsdienst Sociaal Domein van de gemeente Gooise Meren. Op basis van een overeenkomst is zij werkzaam voor de regiogemeentes (Blaricum, Eemnes, Gooise Meren, Hilversum, Huizen, Laren, Wijdemeren) en voor de gemeente Diemen. Jaarverslag 2021 SRGV De SRGV levert bijstand aan de handhavers van de gemeente Hilversum. Deze bijstand bestaat onder andere uit waarnemingen, huisbezoeken, buurtonderzoeken, projecten en/of themaonderzoeken. De werkzaamheden bestaan onder andere uit: dossieronderzoek, internetonderzoek, bewijslast verzamelen, waarnemingen, huis- en buurtonderzoek, camera-observaties, aanhoudingen, doorzoekingen, verhoren en rapporten of proces-verbaal schrijven, het verifiëren van (externe) tips, projecten en thematische onderzoeken, selectieoverleg en het geven van instructie of training. In 2021 heeft de SRGV 9 nieuwe aanvragen van de gemeente Hilversum ontvangen voor ondersteuning en een bedrag van € 615.509 aan bijstandsfraude opgespoord.

Het ging hierbij vooral om verzwijging van een gezamenlijke huishouding. De gemeente Hilversum heeft het toezichthouderschap voor Wmorechtmatigheid ook belegd bij de SRGV. De SRGV noemt in haar jaarverslag het belang van een integrale aanpak van criminaliteit samen met partners. De gemeente Hilversum is hier in regionaal verband in 2021 mee gestart (zie ontwikkelingen). 1

Handhaving in de gemeente Hilversum Naast de fraudezaken (met strafrechtelijke vervolging) die de SRGV uitvoert, heeft het Sociaal Plein ook twee eigen handhavers in dienst om signalen en meldingen te onderzoeken en consulenten te ondersteunen bij rechtmatigheidsonderzoeken. Ook stimuleren ze fraudebewustzijn bij de medewerkers. Daarnaast zetten wij in Hilversum ook in op preventie. De poortwachtersfunctie op het Sociaal Plein is erop ingericht om onrechtmatigheden en oneigenlijk gebruik tegen te gaan, juist als het onopzettelijk is. Bij onrechtmatigheden beoordelen we de mate van verwijtbaarheid bij elk individu.

Ontwikkelingen Op verzoek van de regionale portefeuillehouders heeft het regionaal Directie-Overleg Sociaal Domein in 2021 een werkgroep geformeerd om te onderzoeken hoe we zorgfraude beter kunnen bestrijden. Deelnemers van de werkgroep zijn de SRGV, de regionale afdeling Inkoop en Contractbeheer, de Wmotoezichthouder kwaliteit en rechtmatigheid en beleidsadviseurs van Gooise Meren en Hilversum. Het speelveld van zorgfraudebestrijding is complex en belegd bij meerdere spelers in de regio. We onderzoeken daarom momenteel hoe we de regievoering kunnen verbeteren.

Hoogachtend, Burgemeester en wethouders van Hilversum, de gemeentesecretaris,

de burgemeester,

mr. C.P. Torres Barrera

dr. ir. G.M. van den Top

2

Jaarverslag 2021 Sociale Recherche Gooi en Vechtstreek Datum: 16 maart 2022

Beste lezer Brinklaan 35, Bussum sr@gooisemeren.nl

Voor u ligt het jaarverslag 2021 van de Sociale Recherche Gooi en Vechtstreek. Als Sociale Recherche Gooi en Vechtstreek zijn wij verantwoordelijk voor het opsporen en stoppen van bijstandsfraude en andere sociale fraude. Enkele voorbeelden van fraude zijn woonfraude, zwart werken, het verzwijgen van vermogen en zorgfraude. Wij sporen fraude op in opdracht van de aangesloten gemeenten. Hieronder vallen de gemeenten Blaricum, Diemen, Eemnes, Gooise Meren, Hilversum, Huizen, Laren en Wijdemeren. Met vriendelijke groet, Team Sociale Recherche Gooi en Vechtstreek

Inhoudsopgave: -

Taken

-

Formatie

-

Feiten en cijfers

-

Ontwikkelingen

-

Justitie

-

Huizen, Blaricum, Eemnes en Laren

-

Diemen

-

Gooise Meren

-

Hilversum

-

Wijdemeren

Taken: -

Onderzoek naar rechtmatige verstrekking van de Participatiewet, IOAW, IOAZ, en zorggelden.

-

Strafrechtelijke complexe onderzoeken.

-

Opstellen rapporten en processen-verbaal n.a.v. verrichte onderzoeken.

-

Adviseren en ondersteuning bieden aan consulenten.

-

Trainingen geven over fraudealertheid.

-

Bijstand verlenen aan de fraudepreventiemedewerkers.

-

Voorlichtingen organiseren aan de politie over het werk van de Sociale Recherche.

-

24/7 inzetbaar.

-

Werkafspraken maken met de gemeenten.

Formatie: De Sociale Recherche Gooi en Vechtstreek is een zelf organiserend team met een formatie van 4,50 fte. Normaal gesproken bestaande uit vier rechercheurs en een recherche assistent tevens toezichthouder. Vanaf januari 2021 tot en met juli 2021 was de formatie 3,50 fte en vanaf juli 2021 zijn we weer in de volledige formatie. De Sociaal Rechercheurs zijn Buitengewoon Opsporingsambtenaar (BOA) en verrichten onder gezag van de Officier van Justitie strafrechtelijke onderzoeken. Daarnaast zijn zij ook aangewezen als toezichthouder op grond van de Algemene Wet Bestuursrecht (AWB).

Feiten en cijfers: De Sociale Recherche ontvangt haar meldingen vanuit verschillen bronnen waaronder: -

Sociale diensten

-

MMA

-

Opsporingsdiensten SVB

-

LCSR of andere teams Sociale Recherche

-

Sociale Recherche (eigen detectie)

-

IKZ

-

GGD

-

Melding van inwoners (bekend en onbekend)

-

Opsporingsdiensten UWV

-

Politie

-

Belastingdienst

-

Inspectie SZW

-

Andere afdelingen binnen de gemeente

Grootste bronnen 2021

Project

Politie

Sociale diensten (intern

Woningbouwvereniging

UWV

MMA

Sociale recherche (intern)

Gemeente Blaricum Diemen Eemnes Gooise Meren Hilversum Huizen Laren Wijdemeren Totaal

Uren begroot 84 392 67 716 1780 560 86 168 3853

Uren gerealiseerd 14 572 127 708 2214 615 3 53 4306

Afgehandelde zaken fraudesoort 12 10 8 6 4 2 0

2021

2020

2019

Ontwikkelingen: Door de decentralisaties in 2015 zijn gemeenten verantwoordelijk geworden voor meer doelgroepen, meer voorzieningen en meer budget. De noodzaak om onrechtmatige besteding van gemeentelijke budgetten te voorkomen en bestrijden is groter geworden. Een integrale aanpak bij de handhaving binnen het sociaal domein is daarom gewenst. Op het Directeurenoverleg sociaal domein van 4 mei 2021 is (op verzoek van de portefeuillehouders naar aanleiding van een Webinar zorgfraude op 8 april 2021) besloten om een regionale werkgroep te formeren om onderzoek te doen naar het versterken van de bestrijding van zorgfraude binnen het sociaal domein. We doen dit onderzoek vanuit het samenwerkingsverband van de gemeenten Gooi en Vechtstreek. Tevens ziet de Sociale recherche dat er een goede integrale aanpak fraude ontbreekt. Uiteraard worden signalen van bv uitkeringsfraude opgepakt, maar daarin kan veel meer de samenwerking gezocht worden. Daarvoor is het noodzakelijk dat de partijen, ieder vanuit de eigen expertise, komen tot een gemeenschappelijk aanpak, die in onderling overleg wordt vastgesteld. De Sociale recherche wil werken aan een integrale aanpak van criminaliteit (o.a. fraude, openbare orde en veiligheid en BRP), het vergroten van veiligheid, signaleren van uitkerings- zorgfraude en het terugdringen van woon- en adresfraude.

Justitie: De Sociale Recherche heeft voor de strafrechtelijke afhandeling te maken met het Openbaar Ministerie Midden – Nederland in Utrecht en voor Diemen is dat het Openbaar Ministerie van Amsterdam. De betreffende Officier van Justitie is de verantwoordelijke voor het opsporingsonderzoek. Met zowel de Officier van Justitie te Utrecht en Amsterdam, is de afspraak gemaakt dat samenlevingsfraude met een vermoedelijk benadelingsbedrag tussen de € 20.000,- en € 50.000,- in beginsel strafrechtelijk kan worden afgedaan, mits voldaan wordt aan een van de voorwaarden die staan in de richtlijn “Aanwijzing Sociale Zekerheidsfraude”. Op basis van het ingeleverde proces-verbaal beslist het OM over de afdoening. Dit kan soms enige tijd duren. De hierna vermelde aantallen kunnen dan ook betrekking hebben op zaken die al voor 2021 zijn ingediend.

Afdoening Transactie Taakstraf Gedagvaard Gevangenisstraf Voorwaardelijke gevangenisstraf Vrijspraak Sepot Nog beoordelen Parketsecretaris Zaak is onder de rechter

Beslissing 2021 OM Amsterdam -

Beslissing 2021 OM Utrecht -

-

2 1 18

-

-

-

HUIZEN, BLARICUM, EEMNES, LAREN Onderzoeksaanvragen afgezet tegen het totaal aantal cliënten Gemeente Huizen Blaricum Eemnes Laren Totaal

Aanvraag 2021 4 1 5

Cliënten 31-12-2020 682 102 81 105 970

Het project waterproof is in 2021 afgerond. We hebben voor de HBEL gemeente 198 adressen opgevraagd (cliënt alleenstaande norm waarbij het jaarverbruik < 10m3 of > 70m3 is). Er kwamen 12 signalen voor de gemeente naar boven. De sociale recherche heeft deze 12 signalen afgehandeld (huisbezoek en gesprek). Er zijn geen uitkeringen beëindigd. In 2020 heeft HBEL de keuze gemaakt om in 2021 verder te gaan met 1 fte fraudepreventiemedewerker in plaats van 2 fte.

Afgehandelde zaken 3 2 1 0 Blaricum

Eemnes

Huizen

Laren

Vermogen

Voorraad per 01-012021 Binnengekomen zaken tot 31-122021 Afgeronde zaken Fraude zaken Geen fraude vastgesteld Opgespoord fraudebedrag Besparing fraudebedrag Totaalbedrag fraude + besparing

Huizen 2

Blaricum -

Eemnes -

Laren

Totaal 2

4

-

-

1

5

1 1 -

-

-

-

1

€125.114,-

-

-

-

€125.114,-

€18.874,-

-

-

-

€18.874,-

€ 143.988,-

-

-

-

€ 143.988,-

12 €17.508,-

€0,-

€ 17.508,-

Bijstand gemeente 8 3 Totale besparing € 0,€ 0,Besparing is 1 jaar netto per beëindigde uitkering.

-

DIEMEN Onderzoeksaanvragen afgezet tegen het totaal aantal cliënten. Gemeente Diemen

Aanvragen 2021 -

Cliënten 31-12-2020 477

Het project waterproof is in 2021 voor Diemen zo goed als afgerond. We hebben voor Diemen 144 adressen opgevraagd (cliënt alleenstaande norm waarbij het jaarverbruik < 10m3 of > 70m3 is). Er kwamen 37 signalen voor de gemeente naar boven. Er zijn 6 aanvragen naar de sociale recherche gegaan. Daarvan zijn er 5 afgerond en is er in 1 zaak schending inlichtingenplicht geconstateerd. De andere zaak wordt afgerond in 2022.

Afgehandelde zaken 5 4 3 2 1 0 Diemen Verblijf buiten de gemeente

Voorraad per 01-01-2021 Binnengekomen zaken tot 31-12-2021 Afgeronde zaken Fraude zaken Geen fraude vastgesteld Opgespoord fraudebedrag Besparing fraudebedrag Totaalbedrag fraude + besparing Bijstand aan gemeente Totale besparing Besparing is 1 jaar netto per beëindigde uitkering.

Onjuiste inlichtingen

Diemen 6 5 1 4 € 18.091,€ 0,€ 18.091,3 € 0,-

GOOISE MEREN Onderzoeksvragen afgezet tegen het totaal aantal cliënten. Gemeente Gooise Meren

Aanvragen 2021 1

Cliënten 31-12-2020 872

Het project waterproof is in 2021 voor Gooise Meren zo goed als afgerond. We hebben voor Gooise Meren 144 adressen opgevraagd (cliënt alleenstaande norm waarbij het jaarverbruik < 10m3 of > 70m3 is). Er kwamen 73 signalen voor de gemeente naar boven. De sociale recherche heeft in 24 zaken bijstand verleend. 1 uitkering is omgezet naar gehuwdennorm en er is 1 aanvraag naar de sociale recherche gegaan, deze wordt afgehandeld in 2022.

Afgehandelde zaken 5 4 3

2 1 0 Gooise meren

Verblijf buiten de gemeente

Voorraad per 01-01-2021 Binnengekomen zaken tot 31-12-2021 Afgeronde zaken Fraude zaken Geen fraude vastgesteld Opgespoord fraudebedrag Besparing fraudebedrag Totaalbedrag fraude + besparing Bijstand aan gemeente Totale besparing Besparing is 1 jaar netto per beëindigde uitkering.

Gezamenlijke huishouding

Gooise Meren 3 1 2 2 € 0,€ 0,€ 0,15 € 10.610,-

Tevens is er een gezamenlijke WMO zaak afgerond. De afhandeling is nog onbekend.

HILVERSUM Onderzoeksvragen afgezet tegen het totaal aantal cliënten. Gemeente Hilversum

Aanvragen 2021 9

Cliënten 31-12-2020 2166

Het project waterproof is in 2021 voor Hilversum zo goed als afgerond. We hebben voor Hilversum 993 adressen opgevraagd (cliënt alleenstaande norm waarbij het jaarverbruik < 10m3 of > 70m3 is). Er kwamen 192 signalen voor de gemeente naar boven. Daaruit kwamen 9 aanvragen voor de sociale recherche. Van deze aanvragen zijn er 4 afgerond (2 zaken kwamen uitzonderlijk uit waterproof en deze voerden samen een gezamenlijke huishouding (fraudebedrag: € 110.137,20). De andere zaken worden in 2022 afgerond of opgepakt.

Afgehandelde zaken 10 9 8 7 6 5 4 3 2 1 0 Hilversum Zwarte inkomsten

Gezamenlijke huishouding

Onjuiste inlichtingen

WMO

Voorraad per 01-01-2021 Binnengekomen zaken tot 31-12-2021 Afgeronde zaken Fraude zaken Geen fraude vastgesteld Opgespoord fraudebedrag Besparing fraudebedrag Totaalbedrag fraude + besparing Bijstand aan gemeente Totale besparing Besparing is 1 jaar netto per beëindigde uitkering.

Hilversum 18 9 12 9 3 € 615.509,98 € 122.503,96 € 738.013,94 1 € 0,00

Tevens is er een gezamenlijke WMO zaak afgerond. De afhandeling is nog onbekend.

WIJDEMEREN Onderzoeksaanvragen afgezet tegen het totaal aantal cliënten. Gemeente Wijdemeren

Aanvragen 2021 1

Cliënten 31-12-2020 205

Het project waterproof is in 2021 voor Wijdemeren nog niet afgerond. We hebben voor Wijdemeren tot nu toe 103 adressen opgevraagd (cliënt alleenstaande norm waarbij het jaarverbruik < 10m3 of > 70m3 is). Er kwamen 27 signalen voor de gemeente naar boven. Daaruit kwamen geen bijzonderheden of zaken voor de Sociale Recherche naar boven. In 2022 zal er verder gegaan worden met het opvragen van adressen.

Afgehandelde zaken 5 4 3

2 1 0 Wijdemeren

Zwarte inkomsten

Voorraad per 01-01-2021 Binnengekomen zaken tot 31-12-2021 Afgeronde zaken Fraude zaken Geen fraude vastgesteld Opgespoord fraudebedrag Besparing fraudebedrag Totaalbedrag fraude + besparing Bijstand aan gemeente Totale besparing Besparing is 1 jaar netto per beëindigde uitkering.

Wijdemeren 1 1 1 1 € 0,€ 0,€ 0,1 € 0-,-