Collegebrief inzake Gezondheidsmonitor Middelengebruik Volwassenen en Ouderen
Tekst van het document
GEMEENTE HILVERSUM POSTBUS 9900 1201 GM HILVERSUM BEZOEKADRES: RAADHUIS
Aan de gemeenteraad cc. college van B en W cc. pers
DUDOKPARK 1 TELEFOONNUMMER: 14 035 WWW.HILVERSUM.NL
19 oktober 2021 ZAAKNUMM ER 1068494 BEHA NDELD DOOR Y. van Brenk TELEFOON (035) 629 2384 / 0623455167 DATUM
UW KENMERK
1 Gezondheidsmonitor Volwassen en Ouderen (middelengebruik) BETREFT naar aanleiding van collegebrief van 26 april 2021
BIJLAGEN
Geachte raads- en commissieleden, Graag informeren wij u over de resultaten van de landelijke Gezondheidsmonitor Volwassen en Ouderen van de GGD. Dit is naar aanleiding van de collegebrief van 26 april 2021 waarin u geïnformeerd werd over de resultaten van het landelijke GGD-gezondheidsonderzoek Jeugd 2019. De Gezondheidsmonitor Volwassen en Ouderen biedt inzicht in de gezondheidssituatie, de leefstijl en het welzijn van Volwassenen (18-64 jaar) en Ouderen (65+) van de zeven regiogemeenten: Blaricum, Gooise Meren, Hilversum, Huizen, Laren, Weesp en Wijdemeren. In september 2021 zijn de resultaten de Gezondheidsmonitor Volwassen en Ouderen gepubliceerd. In deze collegebrief richten wij ons alleen op het middelengebruik. Hieronder de belangrijkste bevindingen met betrekking tot het middelengebruik onder volwassenen en ouderen in regio Gooi en Vechtstreek. Uit de Gezondheidsmonitor Volwassenen en Ouderen is gebleken dat 19% van de volwassenen en 10% van de ouderen rookt. Dit is gelijk aan het landelijke gemiddelde en aan de resultaten van het onderzoek uit 2016. Daarnaast is gebleken dat in Gooi en Vechtstreek flink wordt gedronken. Dit wordt afgezet tegen de norm van de Gezondheidsraad. De norm is gesteld op nul tot maximaal één glas per dag, waaraan 36% van de volwassenen en 48% van de ouderen voldoet.
Het landelijke gemiddelde ligt hoger dan het gemiddelde in Gooi en Vechtstreek, wat inhoudt dat volwassenen en ouderen in Gooi en Vechtstreek gemiddeld gezien meer drinken. Wel drinken ouderen minder alcohol dan in 2016. Tevens is als nieuw onderwerp het gebruik van cannabis, harddrugs en lachgas uitgevraagd. Van de volwassenen heeft 11% het afgelopen jaar cannabis gebruikt, 7% harddrugs en 2% lachgas. Het gebruik onder ouderen is nagenoeg nihil. Het middelengebruik specifiek voor Hilversum is niet bekend.
De resultaten uit de gezondheidsmonitor Jeugd en de gezondheidsmonitor Volwassenen en Ouderen zijn aanleiding voor het vernieuwde regionale Preventie en Handhavingsplan Alcohol en Drugs 20212024 (PHP). De jeugd tot 18 jaar blijft de hoogste prioriteit houden, maar ook volwassenen en ouderen behoren tot de doelgroep van het PHP.
Bijlage In de bijlage vindt u de cijfers uit de GGD gezondheidsmonitor Volwassenen en Ouderen. Hoogachtend, Burgemeester en wethouders van Hilversum, de gemeentesecretaris,
de burgemeester,
W. Groot, ls.
P.I. Broertjes
GEZONDHEIDSMONITOR VOLWASSENEN EN OUDEREN 2020 Resultaten uit regio Gooi en Vechtstreek van een onderzoek naar gezondheid, welbevinden en leefstijl van inwoners van 18 jaar en ouder
Introductie
Positieve gezondheid
De resultaten zijn weergegeven in de zes dimensies van Positieve Gezondheid (Machteld Huber). Een De resultaten van de Gezondheidsmonitor 2020 zijn, net als concept in ● dat op steeds meer plekken gehanteerd LICHAAMS2016, weergegeven in de zes dimensies van Positieve Gezondheid: wordt (ook in de landelijke nota gezondheidsbeleid FUNCTIES lichaamsfuncties, mentaal welbevinden, zingeving, kwaliteit van 2020-2024). Positieve gezondheid is een brede blik leven, meedoen en dagelijks functioneren. DAGELIJKS MENTAAL op gezondheid. MENTAAL
Positieve gezondheid
FUNCTIO-
WEL-
WELBEVINDEN Positieve Gezondheid staat voor een brede blik op gezondheid. De De zes dimensies NEREN zijn: BEVINDEN focus ligt niet uitsluitend op ziekte, maar ook op de mensen zelf, ● Lichaamsfuncties POSITIEVE op hun functioneren en participeren in de maatschappij, op hun ● Mentaal welbevinden GEZONDHEID veerkracht en alles wat hun leven betekenisvol maakt. Belangrijke ● Zingeving thema’s hierbij zijn: zelfredzaamheid, sociale contacten, wonen, ● Kwalitiet van leven MEEDOEN ZINGEVING werk, financiën en zingeving. Allemaal deelgebieden die met elkaar ● Meedoen verband houden en bijdragen aan de lichamelijke en mentale ● Dagelijks functioneren KWALITEIT gezondheid. VAN
Het concept van Positieve Gezondheid wordt steeds vaker als uitgangspunt genomen. Een voorbeeld is de Landelijke Nota Gezondheidsbeleid 2020-2024.
LEVEN
In deze uitgave leest u de belangrijkste resultaten van de Gezondheidsmonitor 2020 voor de regio Gooi en Vechtstreek. De uitkomsten worden visueel vormgegeven aan de hand van illustraties met percentages en Leeswijzer symbolen. Uitleg hierover kunt u vinden na de aanbevelingen. In dit regioprofiel zijn de belangrijkste resultaten weergegeven. www.ggdgv.nl. Daarin vindt u informatie op landelijk en regionaal Meer resultaten staan in in het het tabellenboek cijferboek opop ggdgv.nl/GM2020. niveau met uitgebreide tabellen naar geslacht, leeftijdscategorie en opleidingsniveau. Vanaf september 2021 vindt u daar ook cijfers op gemeenteniveau. Tevens worden vergelijkingen met de regionale Gezondheidsmonitoren uit 2016 en 2012 gegeven.
Bla bla bla flap!! Meer informatie
Voor meer informatie over het onderzoek, presentatie en/of advies voor beleid kunt u terecht bij: drs. M. B. (Manita) van Acker, epidemioloog, m.vanacker@ggdgv.nl
Ontwerp Toewan grafische communicatie
Leeswijzer
Over het onderzoek Najaar 2020 is de Gezondheidsmonitor Volwassenen en Ouderen uitgezet. GGD Gooi en Vechtstreek verzamelt hiermee actuele regionale en lokale informatie over de gezondheidssituatie, de leefstijl en het welzijn van de inwoners van 18 jaar en ouder van de zeven regiogemeenten: Blaricum, Gooise Meren, Hilversum, Huizen, Laren, Weesp en Wijdemeren. De aangeschreven inwoners zijn willekeurig gekozen uit de bevolkingsregisters en vormen een representatieve afspiegeling van de zelfstandig wonende inwoners van Gooi en Vechtstreek. Sinds 2012 voeren de 25 GGD’en elke vier jaar gezamenlijk de Gezondheidsmonitor Volwassenen en Ouderen uit. Dit gebeurt in samenwerking met het CBS en het RIVM met (deels) dezelfde vragen en op dezelfde wijze. Hierdoor is het mogelijk de resultaten op lokaal, regionaal en landelijk niveau met elkaar te vergelijken. Eén kanttekening: het onderzoek heeft midden in de coronacrisis plaatsgevonden (september tot en met december 2020). Er zijn extra corona gerelateerde vragen toegevoegd om de resultaten beter te kunnen duiden.
Gezondheidsmonitor 2020 in Gooi en Vechtstreek
In de regio Gooi en Vechtstreek is het onderzoek gehouden onder 25.000 inwoners. In totaal vulden 9.734 inwoners de GGD-vragenlijst in. Twee derde deed dit online en een derde deed dit op papier. Iedereen die de gezondheidsvragenlijst online invulde, ontving desgewenst een persoonlijk leefstijladvies. Driekwart van de online respondenten heeft het leefstijladvies opgevraagd. Bij de volwassenen (18 tot en met 64 jaar) was de respons 30% en bij de ouderen (65+) 54%. De gemiddelde respons bedraagt 39%. Dit is gelijk aan het landelijke responspercentage. Aan het regionale databestand zijn de gegevens van een kleine groep CBS respondenten toegevoegd, waardoor de GGD analyses heeft gedaan op een databestand met de gegevens van 9.860 inwoners: 4.769 volwassenen en 5.091 ouderen.
De onderwerpen
Onderwerpen waarover alle GGD‘en vragen hebben gesteld zijn: ervaren gezondheid, roken, alcoholgebruik, gewicht, bewegen, psychische gezondheid (angst en depressie), impact van corona, chronische aandoeningen, beperkingen, regie over het eigen leven, mantelzorg, vrijwilligerswerk, eenzaamheid, huiselijk geweld en geluidshinder. Daarnaast zijn er, speciaal voor de regio Gooi en Vechtstreek na overleg met de gemeenten, nog aanvullende vragen gesteld over: voornemens om binnenkort de gezondheid te verbeteren, drugsgebruik, contact met zorgverleners, ontvangen hulp, zingeving, veerkracht, sociale gezondheid (buurtsamenhang), zelfredzaamheid, woonomgeving en milieu.
In gesprek over de resultaten
Bij iedere gemeente, bij iedere leeftijdsgroep, geslacht of opleidingsniveau zijn er verschillen; soms groot, soms klein. Wij nodigen u uit om alle cijfers op ggdgv.nl/GM2020 aandachtig te bekijken, te duiden en betekenis te geven en hierover in gesprek te gaan met andere partijen en inwoners. De GGD ondersteunt u hier uiteraard graag bij.
Kernpunten Hieronder de hoofdpunten van de resultaten van de Gezondheidsmonitor Volwassenen en Ouderen 2020.
Lichaamsfuncties ●
●
●
●
●
De resultaten van het thema bewegen zijn nog niet bekend en volgen zo snel mogelijk. Zowel bij de volwassenen als bij de ouderen heeft 12% ernstig overgewicht (obesitas). Dit is voor beide groepen lager dan het Nederlandse gemiddelde, maar voor de volwassenen hoger dan in 2016. Van de volwassenen rookt 19% en van de ouderen 10%. Dit is gelijk aan het landelijke gemiddelde en aan 2016. In Gooi en Vechtstreek wordt flink alcohol gedronken. De norm van de Gezondheidsraad is nul tot maximaal één glas per dag. Van de volwassenen voldoet 36% hieraan en van de ouderen 48%. Dit is voor beide groepen lager dan landelijk. Wel drinken ouderen minder alcohol dan in 2016. Als nieuw onderwerp is het gebruik van cannabis, harddrugs en lachgas uitgevraagd. Van de volwassenen heeft 11% het afgelopen jaar cannabis gebruikt, 7% harddrugs en 2% lachgas. Het gebruik onder ouderen is nagenoeg nihil.
Mentaal welbevinden ●
●
●
●
59% van de volwassenen en 69% van de ouderen zit ‘goed in hun vel’. Zij hebben geen of een laag risico op een angststoornis of depressie. Dit is beter dan gemiddeld in Nederland. Bij de ouderen is dit beter dan in 2016 (bij volwassenen gelijk aan 2016). Hoog risico loopt 6% van de volwassenen en 3% van de ouderen. 56% van de volwassenen en 52% van de ouderen heeft (zeer) veel veerkracht: zij kunnen goed omgaan met tegenslagen, zijn in staat om oplossingen te vinden in moeilijke situaties en zijn na een moeilijke periode snel weer de oude. Van de volwassenen is 12% en van de ouderen 6% in het voorgaande jaar slachtoffer geweest van huiselijk geweld, voornamelijk psychisch of emotioneel van aard. Voor de ouderen is dit hoger dan in 2016. 12% van de volwassenen en 4% van de ouderen heeft het voorgaande jaar contact gehad met een psycholoog of de GGZ (Geestelijke gezondheidszorg). Voor beide groepen is dit meer dan in 2016.
Zingeving ●
●
●
Twee derde tot driekwart van de volwassenen en ouderen ervaart zingeving. Voor hen heeft het leven betekenis en doel, zijn de dingen die ze doen belangrijk en hebben zij vertrouwen in de toekomst. 81% van de volwassenen heeft betaald werk. Bij de ouderen is dat 9%. Van hen is 84% met pensioen. Dat is lager dan landelijk. Bij volwassenen doet 20% en bij de ouderen 26% aan vrijwilligerswerk. Dit is voor beide groepen lager dan landelijk en lager dan in 2016.
Kwaliteit van leven ●
●
●
●
●
De meeste volwassenen (86%) en ouderen (71%) voelen zich gezond. Deze percentages zijn hoger vergeleken met de rest van Nederland en 2016. 79% van de volwassenen en 58% van de ouderen heeft impact van de coronacrisis ervaren op de gezondheid. Dit is hoger dan het landelijke percentage. Bewegen en sporten namen af en stress, eenzaamheid, angst en depressie namen toe. 14% van de volwassenen en 7% van de ouderen heeft moeite met rondkomen. Dit is gelijk aan het landelijke percentage en lager dan in 2016. Over de woonomgeving is men over het algemeen heel tevreden. Een ruime meerderheid geeft een rapportcijfer van acht of hoger aan de eigen woning, de woonomgeving en aan de fiets- en wandelmogelijkheden. Minder tevreden is men met de ontmoetingsplekken (bankjes) in de buurt. Ernstige geluidshinder heeft 27% van de volwassenen en 29% van de ouderen. Dit is hoger dan in 2016. Voornamelijk geluid van brommers/scooters en verkeer geeft hinder.
Meedoen ●
●
●
10% van de volwassenen en 8% van de ouderen voelt zich (zeer) ernstig eenzaam. Dat is voor beide groepen lager dan landelijk en gelijk gebleven ten opzichte van 2016. De emotionele eenzaamheid is bij beide groepen hoger dan in 2016. Een kwart geeft aan emotioneel eenzaam te zijn. De meeste mensen hebben een positief gevoel over hun buurt: de mensen helpen elkaar, voelen zich met elkaar verbonden, vertrouwen elkaar en kunnen goed met elkaar opschieten. Ruim driekwart durft iemand uit de buurt om hulp te vragen als dat nodig is. Ouderen zijn nog wat positiever over de samenhang in de buurt dan volwassenen. Van de volwassenen is 13% mantelzorger en van de ouderen 15%. Respectievelijk 16% en 13% van de mantelzorgers geeft aan tamelijk tot zeer zwaar belast of zelfs overbelast te zijn. Dit komt overeen met de landelijke percentages en de resultaten van 2016.
Dagelijks functioneren ●
●
17% van de ouderen ontvangt hulp vanwege de gezondheid. Dit kan hulp zijn van een mantelzorger, van een professionele zorgverlener en/of van een vrijwilliger. Dit is lager dan in 2016, voornamelijk door afname van professionele hulp. Maar liefst 13% van de ouderen heeft behoefte aan (meer) hulp. Dat is meer dan in 2016. Onder de 85-plussers is dat 29%. Ruim de helft van de volwassenen (53%) heeft plannen of voornemens om binnenkort de gezondheid te verbeteren. De meest genoemde plannen van volwassenen zijn: meer bewegen/sporten, gezonder eten, zich minder druk maken, meer plezier maken en genieten, meer dingen doen die ze waardevol vinden en meer de natuur in gaan. Van de ouderen heeft 39% dergelijke plannen. Zij noemen vooral: meer bewegen/sporten, zich minder druk maken en meer dingen doen die voor hen waardevol zijn.
NB. Op veel indicatoren scoren mannen gunstiger dan vrouwen en hoogopgeleiden gunstiger dan laagopgeleiden.
Aanbevelingen 1. Er is duidelijk impact van de coronacrisis op de gezondheid. Mensen voelden meer stress, eenzaamheid, angst en depressie en er was meer contact met de psycholoog en GGZ. Hiernaast blijkt uit de monitor dat inwoners in coronatijd minder zijn gaan bewegen. Ook hebben meer volwassenen dan bij de vorige meting obesitas. Positief is dat veel inwoners voornemens hebben om binnenkort hun eigen gezondheid te verbeteren. Het is wenselijk dat zij gestimuleerd en zo nodig gefaciliteerd worden om hun plannen om te zetten in daden.
2. Jong volwassenen staan onder druk. Drie op de tien 18-34 jarigen hebben in de voorgaande vier weken (heel) veel stress ervaren (voornamelijk door werk, studie en geldzaken). Ze lopen een hoger risico op een angststoornis of een depressie, zijn vaker emotioneel eenzaam, vaker slachtoffer van huiselijk geweld, hebben minder veerkracht en hebben vaker contact met een psycholoog. De impact van corona is het grootst bij deze leeftijdsgroep. Vóór corona was een soortgelijk resultaat ook al te zien in de Gezondheidsmonitor Jeugd van najaar 2019. Het onderwerp mentale gezondheid, in het bijzonder voor jongeren en jongvolwassenen, verdient structureel aandacht in het gemeentelijk beleid.
3. Naast leefstijl hebben zingeving, wonen in een prettige buurt en mee kunnen doen, veel invloed op de gezondheid. Om de sociale cohesie te versterken en de gezondheid te stimuleren is het belangrijk dat gemeenten blijven investeren in (vrijwilligers)werk, sport, welzijn, scholing en leefomgeving (onder andere ontmoetingsplekken en groen).
4. Het valt op dat ouderen steeds minder professionele hulp ontvangen. Dit was al zichtbaar in 2016 en deze ontwikkeling zet zich voort. Onder de 85-plussers hebben inmiddels bijna drie op de tien behoefte aan meer hulp. Goede ondersteuning en zorg thuis zijn essentiële voorwaarden voor het kwalitatief goed langer thuis kunnen blijven wonen.
5. Voor hoog opgeleiden zijn de resultaten op een aantal onderwerpen gunstiger dan voor laag opgeleiden. Denk aan zingeving, moeite met rondkomen, eenzaamheid en tevredenheid over de woning en woonomgeving. Deze onderwerpen verschillen per gemeente, maar ook tussen wijken en buurten. De resultaten zijn daarom belangrijk voor het lokale gezondheidsbeleid en bieden handvatten voor een wijkgerichte aanpak.
18-64
Linkerkant volwassenen
65+
Moeite met rondkomen
Percentage volwassenen 14 %
Regio G&V t.o.v. Nederland
Opleiding Geslacht
Regio G&V is ongunstig t.o.v. Nederland Regio G&V is gelijk aan Nederland
of
2020 is gunstig t.o.v. 2016
of
2020 is ongunstig t.o.v. 2016
18 64
Leeftijd
Regio G&V is gunstig t.o.v. Nederland
2020 is gelijk aan 2016
Score hoogopgeleiden is gunstig t.o.v. score laagopgeleiden Score hoogopgeleiden is ongunstig t.o.v. score laagopgeleiden Score hoogopgeleiden is gelijk aan score laagopgeleiden
Score vrouwen is gunstig t.o.v. score mannen Score vrouwen is ongunstig t.o.v. score mannen Score vrouwen is gelijk aan score mannen
Leeftijdsgroepen volwassenen
18 34
35 49
50 64
Leeftijdsgroepen ouderen
65 74
75 84
85+
Percentage ouderen 7%
2020 verschil met 2016
LEGENDA
Rechterkant ouderen
65 74
18-64
LICHAAMSFUNCTIES
65+
Beweegt gezond
65+
Rookt 10 %
19 %
%
re
ov olg
i nf
Ernstig overgewicht
t
65 74
18-64
65+
de
18 64
12 %
Sport minstens 1x per week %
65+
18-64
%
12 %
65 74
18-64
65+
18 34
65 74
18-64
65+
66 %
Softdrugs gebruikt in het afgelopen jaar 1%
11 %
de
ov olg
t
Na
50 64
Drinkt niet of met mate
t
de
65 74
Na
olg ov
re
i nf
i nf
re 18 64
48 %
36 %
50 64
85+
65+
Contact met huisarts
Na
olg ov
re
de
18-64
i nf
t
Na
%
18-64
18 34
65 74
18-64
65+
Harddrugs gebruikt in het afgelopen jaar 7%
0%
18 34
65+
81 %
50 64
85+
LICHAAMSFUNCTIES Gezond voelen, bewegen, fitheid, slapen, eten en drinken, Bewegen is goed voor het lichaam, de hersenen en het mentale welzijn. Wie van jongs af aan beweegt en blijft bewegen, heeft een grotere kans op veel gezonde levensjaren.
klachten en pijn.
Zowel bij de volwassenen als bij de ouderen heeft één op de acht obesitas. Het verschil in gezonde levensverwachting tussen een persoon met obesitas en iemand met een gezond gewicht is vijf jaar.
In de regio Gooi en Vechtstreek wordt flink alcohol gedronken. Bijna twee derde van de volwassenen en iets meer dan de helft van de ouderen drinkt meer dan 1 glas per dag.
Net als in 2016 rookt bijna één op de vijf volwassenen en één op de tien ouderen. Niet-rokers leven gemiddeld tien jaar langer.
Er is veel gezondheidswinst te behalen door een gezonde leefstijl. De kans om gezond oud te worden, blijkt voor 80% bepaald door leefstijl en leefomgeving en slechts voor 20% door aanleg en genen.
18-64
MENTAAL WELBEVINDEN
65+
Contact met GGZ
7
4%
12 %
18-64
18 34
65+
18-64
65+
65+
18-64
(Zeer) hoge veerkracht 56 %
Slachtoffer huiselijk geweld 52 %
Veel stress 6%
22 %
18 34
12 % 18-64
18 34
65 74
18-64
65+
10 %
7%
18 64
85+
3%
6%
18 34
6%
65+
Hoog risico op angststoornis of depressie
Onvoldoende regie over eigen leven
65+
65+
65+
18 34
65+
MENTAAL WELBEVINDEN Veerkracht, opgewekt zijn, Jong volwassenen staan onder druk. Drie op de tien 18-34 jarigen hebben in de voorgaande 4 weken (heel) veel stress ervaren. Ze hebben minder veerkracht, hoger risico op een angststoornis en depressie en vaker contact met een psycholoog.
omgaan met stress en verandering en gevoel van controle.
Het is wenselijk dat mensen niet alleen werken aan hun lichamelijke fitheid, maar ook aan hun mentale fitheid. Dit om tegendruk te geven aan hoge verwachtingen en een maatschappij waarin we ‘continue aanstaan’.
‘Symptomen’ van mentale fitheid zijn: een leeg hoofd, rust, balans, zeker zijn over jezelf, positief denken en je goed voelen. Wie mentaal fit is, is veerkrachtig en kan goed met tegenslagen omgaan.
Depressie staat al jaren in de top 5 van hoogste ziektelast, hoogste ziektekosten en grootste veroorzaker van arbeidsverzuim. 6% van de volwassenen en 3% van de ouderen scoren hoog op angst en depressie.
Naarmate de leeftijd vordert, neemt het percentage mensen met onvoldoende regie over het eigen leven toe. Onder 85-plussers is dat een vijfde. Regie over eigen leven is voor Eén op de acht iedereen (met of zonder volwassenen was in de ziekte) belangrijk voor het voorgaande twaalf maanden welbevinden. slachtoffer van huiselijk geweld, meestal psychisch/emotioneel geweld. Jonge vrouwen zijn het vaakst slachtoffer. Bij ouderen ligt het percentage hoger dan in 2016.
18-64
ZINGEVING
65+
Leven heeft betekenis en doel 77 %
78 %
18-64
35 49
65 74
18-64
65+
18-64
Vertrouwen in de toekomst 77 %
64 %
66 %
35 49
65 74
20 %
65 74
Heeft betaald werk 9%
81 %
35 49
26 %
65+
! 35 49
65+
Doet vrijwilligerswerk
18-64
Doet belangrijke dingen 73 %
65+
65 74
50 64
65 74
ZINGEVING Zinvol leven, levenslust en vertrouwen in de toekomst. Iedereen heeft behoefte aan zingeving in het leven. Steeds duidelijker is de impact van zingeving op de gezondheid.
De wereldwijde coronacrisis, zorgen over het milieu en economische ontwikkelingen hebben impact op het vertrouwen in de toekomst. Mensen van 35-49 jaar hebben het meeste vertrouwen. Daarna neemt het vertrouwen af.
Wat mensen als waardevol, zinvol of zingevend ervaren is heel divers. Onder zingeving valt naast religie ook werk, gezin, hobby’s, muziek, vrijwilligerswerk of sociale relaties.
Werk of vrijwilligerswerk is het middel bij uitstek voor deelname aan de samenleving. Het levert een positieve bijdrage aan de ervaren gezondheid, aan het welbevinden en Onderzoek heeft zingeving van mensen, geeft sociale aangetoond dat een contacten en biedt mogelijkheid gevoel van zingeving de tot persoonlijke levensverwachting met 7 jaar ontwikkeling. kan verlengen. Op het Japanse eiland Okinawa (een van de vijf Blue Zones) noemen ze het: Ikigai. Wat betekent: de reden waarom ik elke dag opsta.
18-64
KWALITEIT VAN LEVEN
65+
Moeite met rondkomen 7%
14 %
65 74
18-64
65+
Veel last van houtstook 8%
65+
18-64
(Zeer) goed ervaren gezondheid 86 %
Impact van coronacrisis 58 %
79 %
65+
5% 18-64
18 64
18-64
71 %
35 49
65 74
18-64
65+
50 64
65 74
18-64
65+
Tevreden met woning 77 %
Ernstige hinder van geluid 29 %
27 %
Bezoekt regelmatig/vaak natuur 18 34
65 74
72 %
70 %
18 64
65 74
18-64
65+
65+
87 %
50 64
65+
18-64
65+
Tevreden met woonomgeving 82 %
73 %
Ernstige slaapverstoring 50 64
65 74
8%
8%
50 64
65+
50 64
65+
KWALITEIT VAN LEVEN Wonen, woonomgeving, rondkomen, je goed voelen en de impact van corona.
Een fijne woning en een prettige woonomgeving hebben een positieve invloed op de kwaliteit van leven. Ruim driekwart is tevreden met de woning en de woonomgeving.
De positieve effecten van het bezoeken van de natuur en het wonen in een groene omgeving op onze mentale gezondheid zijn onomstreden. Alleen al het zicht op de natuur geeft rust.
Iemands financiële situatie is een belangrijke factor voor gezond kunnen leven. Stress door schulden of financiële problemen hebben negatieve invloed op de kwaliteit van leven.
De coronacrisis heeft bij veel mensen negatieve invloed op de gezondheid.Bewegen en sporten namen af en stress, eenzaamheid, angst en depressie namen toe.
Houtrook en onzichtbare verbrandingsgassen in de lucht zorgen niet alleen voor stank, maar zijn ook schadelijk voor de gezondheid. De invloed van de leefomgeving op de gezondheid is groot. Denk aan bebouwing, verkeer, geluidshinder, lucht-, wateren bodemkwaliteit.
18-64
MEEDOEN
65+
18-64
(Zeer) ernstig eenzaam
Buurtgevoel: verbonden met elkaar 8%
10 %
65+
58 %
54 % 18-64
65+
18-64
Is mantelzorger 18 64
85+
18-64
65+
13 %
15 %
Emotioneel eenzaam
65+
18-64
65+
78 %
50 64
65 74
18-64
65+
71 %
68 %
Zwaar belaste mantelzorger 18 34
Buurtgevoel: durft hulp te vragen 87 %
Buurtgevoel: helpt buren 25 %
26 %
35 49
65+
85+
16 %
13 %
18 64
65+
35 49
65+
50 64
65+
MEEDOEN Erbij horen, actief zijn, sociaal contact, Eenzaamheid is een verborgen probleem; het is niet zichtbaar en er wordt weinig over gepraat. Eén op de zeven 85-plussers is (zeer) ernstig eenzaam. Eenzaamheid komt in de regio Gooi en Vechtstreek minder voor dan landelijk.
Eenzaamheid komt ook bij jongvolwassenen voor. Een kwart van de 18-34 jarigen heeft geen hechte emotionele band met anderen. Gevoelens van eenzaamheid kunnen grote gevolgen hebben voor de gezondheid.
buurtgevoel en mantelzorg geven.
Mantelzorger zijn kan voldoening geven, maar kan ook belastend zijn. Gemiddeld een op de zeven mantelzorgers is zwaar belast.
Het versterken van de onderlinge contacten tussen burgers, het zorgen voor toegankelijke basisvoorzieningen (sportaccommodaties, bibliotheken, ontmoetingsplekken) en mantelzorgondersteuning zijn belangrijk voor het tegengaan van eenzaamheid.
Veel mensen hebben in coronatijd ervaren dat het fijn is om buren te groeten en boodschappen voor elkaar te doen. Ze kwamen erachter hoe goed het voelt om onderdeel te zijn van een gemeenschap en daaraan bij te dragen.
18-64
DAGELIJKS FUNCTIONEREN
65+
Minstens 1 chronische aandoening 48 %
26 %
18-64
65+
Plannen om gezondheid te verbeteren 39 %
53 % 18-64
65+
18-64
Niet zelfredzaam 50 64
85+
18-64
65+
7%
Beperking in zien, horen of bewegen
50 64
85+
Ontvangt hulp (ongeacht van wie) 30 %
35 49
65+
18-64
65+
4%
17 %
Ontvangt hulp van mantelzorger
22 %
8%
65+
50 64
85+
18-64
65+
7%
1%
Niet zelfstandig zwaar huishoudelijk werk
85+
18-64
65+
Heeft extra hulp nodig
17 %
3%
18 64
18 64
85+
18-64
65+
13 %
3%
Ontvangt hulp van professional 50 64
85+
3%
13 %
18 64
85+
18 64
85+
DAGELIJKS FUNCTIONEREN Zelfredzaamheid, ontvangen hulp en behoefte aan (meer) Met het ouder worden, krijgen steeds meer mensen een beperking en/of chronische ziekte. Toch vindt ruim de helft van de mensen met een chronische aandoening de eigen gezondheid (zeer) goed.
hulp, plannen om gezondheid te verbeteren.
De ontvangen hulp van mantelzorgers is gelijk gebleven. De ontvangen hulp van een professional en van een vrijwilliger is minder dan in 2016.
Bijna één op de drie ouderen is niet zelfredzaam. Onder zelfredzaamheid wordt verstaan: zelf boodschappen doen, koken, het huishouden doen en gebruik kunnen maken van eigen of openbaar vervoer.
Bijna drie op de tien 85-plussers geven aan extra hulp nodig te hebben, dat is meer dan in 2016. Het gaat vooral om hulp in de huishouding, hulp bij onderhoud van de tuin en klusjes in en om het huis.
Een op de zes ouderen heeft een beperking in bewegen. Onder de 85-plussers is dat ruim vier op de tien. Dit kan leiden tot afhankelijkheid.
Ruim de helft van de volwassenen en bijna vier op de tien ouderen hebben plannen om binnenkort de gezondheid te verbeteren. Meer bewegen/sporten staat bovenaan de lijst. Maar ook “me minder druk maken” en “meer dingen doen die ik waardevol vind”.
GGD Gooi en Vechtstreek Burgemeester de Bordesstraat 80 ● 1404 GZ Bussum Postbus 251 ● 1400 AG Bussum (035) 692 62 22
ggdgv.nl
@GGDGenV
Uitgave juni 2021