Burgemeestersbrief d.d. 16 april 2022

GEMEENTE HILVERSUM POSTBUS 9900 1201 GM HILVERSUM BEZOEKADRES:

Aan de gemeenteraad cc college van B en W cc pers

RAADHUIS DUDOKPARK 1 TELEFOONNUMMER: 14 035 WWW.HILVERSUM.NL

16 april 2022 ZAAKNUMM ER 1125623 BEHA NDELD DOOR Esther Rossum, van TELEFOON (035) 6292360 DATUM

UW KENMERK BIJLAGEN

BETREFT

Inbreng vanuit portefeuille OOV en bestuurlijke aangelegenheden t.b.v. coalitieprogramma Geachte formateur, fractievoorzitters en onderhandelaars,

Omdat ik als burgemeester en voorzitter van de gemeenteraad niet deelneem aan uw proces om te komen tot een coalitie, wil ik u met deze brief enkele onderwerpen en thema’s aandragen. Ik vind het belangrijk om dit onder uw aandacht te brengen en zie graag dat dit bestendigd wordt binnen het coalitieakkoord. Veiligheid in de breedste zin van het woord is een basisbehoefte binnen de samenleving. Als lokaal bestuur kunnen en moeten wij met elkaar het veiligheidsgevoel van de inwoners in onze gemeente versterken. Om een beeld te geven van de complexiteit van thema’s waar op dit moment prioriteit naar uitgaat of moet gaan is dit voor u in deze brief uiteengezet. Deze thema’s vragen een integrale aanpak, samenwerking binnen de verschillende domeinen, personele inzet, aandacht en middelen om opgelost te kunnen worden. Veiligheid kent niet alleen een repressieve kant, het is van groot belang aan de voorkant te komen bijvoorbeeld in relatie tot de jeugd via het onderwijs, welzijn, sociale domein, dit vormt de basis voor een veilige stad. Dit vraagt om het sociaal domein integraal te beleggen en niet te versnippert te laten zijn over diverse portefeuilles heen. In deze brief wordt het belang van integraliteit en visie op zowel veiligheid als daarmee samenhangende onderwerpen verder toegelicht.

Verbinding tussen zorg-, sociaal, fysiek en veiligheidsdomein van belang om overlast en criminaliteit tegen te gaan en de kwetsbare wijken, dorpen en kernen te versterken. Zoals ook in de Hilversumse trendstudie 2022-2026 uiteen is gezet:’ is het bevorderen van veiligheid en het tegengaan van overlast en criminaliteit niet enkel een justitiële aangelegenheid. Het zorg- en veiligheidsdomein zijn namelijk sterk met elkaar verbonden. Er is een grote overlap tussen de doelgroepen van beide domeinen, waarbij het vaak gaat om kwetsbare personen met een opeenstapeling van problemen met een zorg- en veiligheidscomponent. De complexiteit van de problematiek kan soms tot gevolg hebben dat er sprake is van

slachtoffer- en daderschap van overlast, geweld en ander crimineel gedrag. In kwetsbare wijken maakt een opeenstapeling van problemen als armoede, achterstand, achterstelling, het ontbreken van perspectief en een concentratie van kwetsbare personen dat bewoners vatbaarder zijn om betrokken te raken bij (ondermijnende drugs-) criminaliteit, als (ongewilde) dader of slachtoffer’.

De afgelopen jaren zien we een grote toename in de overlastmeldingen van personen met verward gedrag, het lukt alleen onvoldoende om hiervoor oplossingen aan te dragen. Er zijn bijvoorbeeld geen geschikte (interventie)woningen voor wijkongeschikte mensen of time-out woningen. Mensen uit de persoonsgerichte aanpak (PGA) komen niet aan het werk of er zijn geen dagbestedingsplekken, waardoor zij thuis zitten en tijd hebben om juist de verkeerde zaken op te pakken. Gedetineerden komen terug zonder aanspraak te kunnen maken op hun woning of uitkering en recidive vergemakkelijkt. Ook de criminaliteit, gebruik en handel in (soft)drugs, digitale criminaliteit, ondermijning (geldezel project) onder jongeren neemt toe. Het is van belang met elkaar te zorgen voor een veilig opvoedklimaat, divers onderwijs, starterswoningen, werkgelegenheid en vertier zodat zij veilig in Hilversum kunnen opgroeien en hun weg kunnen vinden. Investeren in het jongerenwerk, buurtsportwerk, jeugdboa’s bewijst op de lange termijn hun waarde. Dit alles vraagt om een gezamenlijke aanpak tussen het voorveld vanuit het sociaaldomein (#zorg, #jeugd, #werk en inkomen #welzijn) en het fysiek domein (#omgevingsvisie) in samenwerking met het veiligheidsdomein.

In plaats van repressief handelen is het noodzakelijk om aan de voorkant van de problematiek te komen om vroegtijdig te kunnen signaleren waar het mis gaat, een preventieve aanpak met elkaar te ontwikkelen en deze in te kunnen zetten met als doel een groter gevoel van veiligheid te creëren voor de wijk, buurt en samenleving. Een duidelijke visie hierop binnen het nieuw te vormen coalitie akkoord is hierbij van groot belang, inclusief het op de geode manier beleggen binnen de te vormen portefeuilles. Integraal veiligheidsplan (IVP) van lokaal naar regionaal. Het huidige IVP 2018-2022 kent 5 prioriteiten; ondermijning, jeugd en veiligheid, aanpak drugsoverlast, aanpak personen met verward gedrag en verkeersveiligheid. Halverwege de looptijd is daar digitale veiligheid aan toegevoegd. Deze onderwerpen raken de diverse portefeuilles binnen het college.

Inmiddels wordt gewerkt aan de voorbereidingen voor het IVP 2023-2026. Daar waar er overeenkomstige prioriteiten zijn tussen de Hilversumse en de andere Gooise gemeenten verkennen we de samenwerking. We zien namelijk dat een ieder, weliswaar op zijn eigen manier, bezig is met dezelfde werkzaamheden en prioriteiten. Door krachten te bundelen (kennis en kunde te delen) kunnen we zowel het waterbedeffect binnen de regio gemeenten tegengaan als middelen en politiecapaciteit effectiever en efficiënter inzetten. Met deze samenwerking stellen we een norm voor een veilig Gooi en Vechtstreek. Het streven is om in februari 2023 het nieuwe IVP door de raad te laten vaststellen. Ondermijning: van traditionele naar nieuwe vormen van criminaliteit. Van ondermijning (zwaar georganiseerde misdaad) is sprake wanneer de onderwereld verweven raakt in de bovenwereld. Bij activiteiten maakt de georganiseerde criminaliteit gebruik van diensten uit de bovenwereld. Ons doel van de aanpak van ondermijning is: ’Het duurzaam terugdringen of voorkomen van georganiseerde en ondermijnende criminaliteit door gezamenlijke barrières op te werpen en criminele samenwerkingsverbanden aan te pakken.” Als gemeente proberen wij, in samenwerking met diverse lokale en regionale partners, effectief de ondermijnende criminaliteit te verstoren en zorgen ervoor dat we als gemeente dit niet faciliteren.

Zoals bekend is ondermijning een steeds belangrijker thema voor zowel de regio gemeenten als voor onze gemeente. Daarom is er binnen de gemeente in 2019 een team ondermijning in het leven geroepen. De afgelopen jaren hebben wij u geïnformeerd over zowel de lokale als regionale ontwikkelingen en resultaten die het team heeft gerealiseerd.

2

In de komende periode wordt gewerkt aan de opstart van een Bestuurlijk Interventie Team (BIT), wordt het BIBOB beleid voor besluitvorming voorgelegd, is het van belang de APV aan te passen en wordt gewerkt aan een regionaal Mensenhandel beleid. Naast de bestaande inzet op vastgoed en horeca, inzet op jeugd in samenwerking met onderwijs op het gebied van ondermijning (inzet van jongeren door criminelen bij wit wassen geld en handel in soft drugs etc.). Zoals u aan bovenstaande thema’s kunt aflezen, vraagt de complexiteit en samenhang van de diverse onderwerpen een intensieve samenwerking. Deze samenwerking speelt zich af binnen de buurten en wijken met de partners in de wijk (waaronder onderwijs), maar ook lokaal en regionaal en overstijgt het domein van openbare orde en veiligheid. Wij kunnen dit niet alleen. Bewustwording en communicatie is hierbij essentieel. Eind augustus zal er dan ook een training gegeven worden aan de raadsleden over het onderwerp ondermijning. We zullen de komende periode aan de slag gaan met de nieuwe speerpunten zoals hierboven vermeld. Ik kijk hier bij uit naar een intensieve samenwerking met de toekomstige portefeuillehouders op het gebied van onder andere jeugd, onderwijs, vastgoed en horeca. Verbonden partijen; Veiligheidsregio Gooi en Vechtstreek.

Om ons heen hebben we tal van organisaties en verbonden partijen, die zich in op het gebied van (sociale) veiligheid inspannen, de regio Gooi en Vechtstreek bijvoorbeeld op het gebied van bescherming en opvang, mensenhandel en de Veiligheidsregio op het gebied van de brandweerzorg, de rampenbestrijding, crisisbeheersing en de geneeskundige hulpverlening . De afgelopen twee jaar is daar een belangrijke nieuwe taak bijgekomen namelijk de advisering, coördinatie en regisseren rondom de coronacrisis en op dit moment de Oekraïense vluchtelingen. Dit komt bovenop de wettelijke taken waarvoor de veiligheidsregio aan de lat staat. De organisatie wordt momenteel dan ook zowel binnen de opgeschaalde crisisstructuur als in het reguliere werk maximaal belast. Belangrijke ontwikkelingen Volgens de Europese regels hebben vrijwilligers recht op dezelfde arbeidsomstandigheden en beloning als beroepsbrandweerlieden. De financiële gevolgen daarvan zijn voor de gemeenten binnen de 25 Veiligheidsregio’s in Nederland groot, want zo’n 80 procent het brandweerpersoneel bestaat uit vrijwilligers.

Met het vaststellen van een nieuwe Europese Richtlijn moet er meer onderscheid aangebracht worden tussen de vrijwillige en beroepsbrandweer. Er wordt onderzoek gedaan naar de impact en consequenties van deze Europese wetgeving. Bijvoorbeeld de mogelijkheid tot taakdifferentiatie en de consequenties die dat met zich mee brengt. Het financiële risico is voor het gehele land is fors, maar met name voor de veiligheidsregio’s zoals die van ons, dat voor een groot deel drijft op vrijwilligheid, kan er een financieel risico ontstaan dat oploopt naar 30% hogere kosten. Over 2 jaar gerekend kan het financieel risico dan € 1.200.000,- zijn. Een aantal andere belangrijke ontwikkelingen die op dit moment spelen of nog op de veiligheidsregio afkomen zijn onder andere op het gebied van informatieveiligheid. Ook de veiligheidsregio moet in 2023 voldoen aan de Basisrichtlijn Informatieveiligheid Overheid (BIO). Dit is mede noodzakelijk om digitaal landelijk informatie met andere overheden te kunnen blijven delen. Met het uittreden van de gemeente Weesp uit onze veiligheidsregio blijven er - naast de tijdelijk te ontvangen desintegratiekostenvergoeding van de uittredende gemeente voor de afbouw van de formatie met ruim 7fte - ook vaste materiële kosten achter. De intentie is om deze kosten niet te verdisconteren in een hogere bijdrage voor de achterblijvende gemeenten.

Binnen de Omgevingswet zal de veiligheidsregio gemeenten ondersteunen bij het opstellen van omgevingsvisies en omgevingsplannen. Voor een goede en efficiënte informatie uitwisseling tussen verschillende partijen wordt de veiligheidsregio aangesloten op de nieuwe digitale systemen. Landelijk 3

zijn de financiële gevolgen van de Omgevingswet voor de veiligheidsregio´s in beeld gebracht. Daaruit volgt een structurele kostenstijging voor risicobeheersing van gemiddeld 15 procent op termijn en (landelijk) eenmalige implementatiekosten van 20 tot 30 miljoen. Het is nog onduidelijk in hoeverre het Rijk zorgt voor een bijdrage in de dekking. U begrijpt dat al deze ontwikkelingen , de herziening en uitbreiding van taken, het verder professionaliseren van de Veiligheidsregio van een van oorsprong repressieve naar een steeds meer regisserende organisatie, investering vraagt in zowel kwaliteit, vaardigheden, als materieel, capaciteit als middelen. Het is dan ook van groot belang om de dienstverlening en kwaliteit naar de inwoners in Hilversum en binnen de regio te kunnen waarborgen.

Tot slot Samengevat is het voor onze inwoners van groot belang dat wij met elkaar zorgdragen voor het creëren van een veilige leef, woon en werkomgeving. Hierbij hebben we naast onze raad en toekomstig college ook onze ambtenaren en (regionale) samenwerkingspartners nodig. Wat helpt in deze of wat nodig is in deze is een ‘intergalactische’ collegiale sturing met een duidelijke prioritering van doelen en ambities gekoppeld aan financiële dekking. Daarmee wordt bereikt, dat er optimaal ingezet en ondersteund kan worden door de ambtenaren en partners. Gezien de aanwezige leemte en kwetsbaarheid op kwantiteit en kwaliteit (en mede de situatie op de krappe arbeidsmarkt) is dit een element waar binnen de te vormen coalitie serieus aandacht voor moet zijn. Ik wens u voorspoedige coalitiebesprekingen,

Hoogachtend, Burgemeester van Hilversum,

dr. ir. G.M. van den Top

4