Bijlage 5: Inrichtingsplan voor groenzone Heuvellaan 50
Tekst van het document
Heuvellaan 50 Hilversum Inrichtingsplan voor groenzone achterzijde kavel
Aan de Heuvellaan wordt de allure van het villagebied hersteld
P R O J E C T DATA Projectnaam
Heuvellaan 50 Hilversum - Inrichtingsplan voor groenzone achterzijde kavel
Locatie
Hilversum
Opdrachtgever
Villa Heuvel BV/ Local Filip Pliakis Dominique Minnaar
Opgesteld door
BoschSlabbers landschapsarchitecten Wijnand Bouw Chris Janssen Rachel Backbier
In samenwerking met
KOW Architecten René Buur Janet Snoeijen
Datum
Januari 2023
Projectnummer
BS20-091
Legenda
gebouwen
bijgebouwen, garages losstaand achter in de tuin
alternatieve locatie bijgebouwen, garage aangebouwd aan woning
bergingen in achtertuin
nieuwe bomen
bestaande bomen
hagen
lus, doorgaande route van Heuvellaan tot Heuvellaan
inprikker ter ontsluiting parkwoningen
parkeerkoffer
Schetsontwerp en situering groenstrook rood gemarkeerd
4
- BoschSlabbers
Groenstrook Heuvellaan 50
H E U V E L L A A N 50 De Heuvellaan 50 te Hilversum ligt op een geweldige plek in het Noordwestelijk Villagebied en dicht bij het hoogste punt van de wijk Trompenberg. Het huidige kantoorpand (voormalig VARA-hoofdkantoor) staat geruime tijd leeg en de kantoortuin is verwilderd. Het grote kantoorgebouw past niet in de parkachtige villawijk met hoge cultuurhistorische waarde. Het is daarom de hoogste tijd om verandering in deze situatie te brengen. De herontwikkeling van Heuvellaan 50 herstelt de allure en het oorspronkelijke karakter van de Heuvellaan.
Onderdeel van dit plan is een verwilderde groene zone aan de achterzijde van het gebied (zie verbeelding van het bestemmingsplan hiernaast). Een zone met veel (grote) bomen en een wisselend beeld aan heester(groepen). De randen van deze zone wordt ingepast in het ontwerp en dient als overgang tussen het projectgebied en de omgeving (afschermend groen). De opgave is om deze zone, met respect voor de huidige beplanting goed vorm te geven zodat dit (meer)waarde heeft voor de huidige bewoners van de omgeving, nieuwe bewoners, maar bijvoorbeeld ook ecologie.
U I TG A N G S P U N T In de vorige fase is een uitgebreide analyse gedaan naar het bijzondere villagebied in Hilversum. De kwaliteiten zijn als uitgangspunt gebruikt voor het ontwikkelen van een nieuw plan. Dit heeft geresulteerd in een schetsontwerp met positionering van nieuwe bebouwing, tuinen en afscherming conform principes die in de villawijk aanwezig zijn. Zie hiervoor het document ‘SO/ BKP Heuvellaan 50 Hilversum’.
Het schetsontwerp is vertaald naar het bestemmingsplan waarin de groenzone een plek heeft gekregen (zie beeld rechts). Om de kwaliteit voor de groenzone te borgen is dit document gemaakt. Het omschrijft de huidige kwaliteit en de wenselijke kwaliteit aan de hand van uitgangspunten zodat deze verankerd zijn in het bestemmingsplan.
VO Heuvellaan 50 Hilversum
- 5
O N D E R D E E L VA N K A R A K T E R I S T I E K G E B I E D Visie Noordwestelijk Villagebied (d.d. juli 2002) In de “Visie Noordwestelijk Villagebied” zijn algemene richtlijnen opgenomen voor het gehele gebied en per deelgebied. De richtlijnen hebben betrekking op architectuur en cultuurhistorische structuur, landschappelijke structuur en de ruimtelijke- en stedenbouwkundige structuur. Op kavelniveau Op kavelniveau wordt aangegeven dat elke verandering een verbetering moet zijn. Dit betekent o.a. dat restauratie van de oorspronkelijke opzet wordt gestimuleerd. Door een verbod op het verharden van bermen en aanlegvergunning voor in- en uitritten met vastgelegde maat en materiaal worden de landschappelijke karakteristieken behouden. Architectuur en cultuurhistorische structuur Materiaalgebruik in het villagebied is bij voorkeur kwalitatief hoogwaardig, traditioneel en duurzaam. Gebruikte materialen zijn hoofdzakelijk roodbruine baksteen, donkere keramische dakpannen en geschilderd houtwerk naast villa’s met gestuukte gevels en/ of een rieten kap. Het kleurgebruik is terughoudend en traditioneel. De gevels zijn over het algemeen roodbruin, maar ook geelachtige en bruine bakstenen komen voor. Sommige gevels zijn wit of in een lichte kleur gestuukt. Het houtwerk is geschilderd in lichte tinten gecombineerd met bijvoorbeeld donkergroen en donkerblauw.
Uitzondering hierop zijn de gebouwen ontworpen in de stijl van het Nieuwe Bouwen en de recente nieuwbouw, waar beton en betonsteen is toegepast.
6
- BoschSlabbers
Landschappelijke structuur In het krappere zuidelijke deel van Trompenberg staat de landschappelijke structuur onder druk door meer verharding en een inrichting van de openbare ruimte op beeldbepalende plekken (zichtassen, plantsoenen, kruisingen en splitsingen) die erg te wensen overlaat. Het parkachtige karakter moet hersteld worden en het groen moet in dienst komen te staan van de beeldkwaliteit van het villapark. Alleen zo is er sprake van een samenspel tussen bebouwing en parkachtige (openbare) ruimte. De openbare ruimte bestaat vooral uit de wegen. Herinrichting van en langs de wegen kan dus een sterkte kwaliteitsimpuls betekenen voor het gebied. Hierbij is een zorgvuldige afweging van plaatsing van verharding, beplanting, straatmeubilair en parkeer- en verkeersoplossingen. Ruimtelijke- en stedenbouwkundige structuur De ruimtelijke en structuur wordt bepaald door: • De aansluitingen op de oudere structuur; • Wijzigingen in oudere en oorspronkelijke aangelegde structuur; • De deelgebieden als onderdeel van het grotere geheel van het villagebied; • De verkavelingstructuur (situering van de bebouwing en relatie kavel - park); • De verhouding tussen bebouwde en onbebouwde ruimte; • De verhouding tussen hoofdgebouw, aanbouwen en bijgebouwen en terreininrichting; • De patroon- en vormkenmerken van het stratennet en -profiel.
Op deelgebied niveau Er worden enkele belangrijke algemene uitgangspunten genoemd die gelden voor alle deelgebieden: • Van oorsprong hebben de deelgebieden hun
•
•
eigen karakter en deze moeten behouden en hersteld worden. Dit wordt gedaan aan de hand van de vastgestelde ruimtelijke karakteristieken van het deelgebied. Achterterreinen van kavels mogen niet dichtslibben. Bij nieuwe ontwikkelingen moet rekening gehouden worden met de waardevolle elementen uit de voorgeschiedenis. Hierdoor wordt historische gelaagdheid zichtbaarder. Er is een veelheid aan bouwtypen- en stijlen. Een toename van appartementengebouwen, chalet en bungalow en middenstandswoningen in Haagse School Stijl zijn ongewenst.
Met betrekking tot deelgebied Trompenberg wordt o.a. aangegeven dat: • De tweedeling tussen noord (ruim opgezet) en zuid (kleinschalig opgezet) gehandhaafd moet worden. • Er geen verdichting en uitbreiding meer mag plaatsvinden. Trompenberg is een mixgebied waar al sprake is van verstedelijking en veel grootschalige bebouwing staat. Toelichting visiekaarten (volgende pagina) Op de volgende pagina worden vier visiekaarten getoond, ingezoomd op de Heuvellaan, uit de Visie Noordwestelijk Villagebied. Visie tuinen/percelen: Met groen worden tuinen en percelen aangegeven die cultuurhistorische waarde hebben en bij voorkeur worden behouden. Het kaartje toont het achtergebied van het projectgebied als waardevol om te behouden. Echter, de cultuurhistorische analyse (Cultuurhistorische Verkenning, Bureau Helsdingen d.d. juli 2020) weerlegt dit punt als incorrect en de versterkte informatie van voormalig landschapsarchitect Haver en Droezen weerleggen dit punt als incorrect. De kantoortuin inclusief hoogte
verschillen en vijver zijn onderdeel van het ontwerp uit 1988 van Haver en Droeze. Groenstructuur: De Heuvellaan is aangewezen als laan en onderdeel van de structuur van het gebied zoals de meeste andere wegen in het Villagebied. De gehele achterzijde van het projectgebied is aangeven als cultuurhistorisch waardevolle tuin/erf. De huidige staat van cultuurhistorisch waardevolle groen is echter vervallen en al niet meer op een niveau dat het geheel behoudenswaardig is. • Visie Groen: De Heuvellaan is aangegeven als waardevolle laan, straat en profiel. Het is hier wenselijk om de kwaliteit van de laan, straat en het profiel te versterken. De verstoring in het gebied (grote kantoorgebouwen) heeft bijgedragen aan het waardeverlies. Herontwikkeling aan Heuvellaan kan de waarde van de straat en het wegprofiel versterken, door de weg en naastgelegen te ontwikkelen gebied samen te betrekken en er integraal een plan voor te maken. •
Visie verkaveling: Het projectgebied en directe omgeving (aan de Godelineweg en Jacobus Pennweg) worden aangewezen als zeer waardevolle verkaveling die dient te worden behouden. Hierbij zal het voornamelijk gaan om de ligging van de kavels aan de Godelindeweg ten opzichte van de weg en de bestaande erfgrenzen in het gebied. Het projectgebied grenst aan de erfgrenzen van de kavels aan de Godelindeweg en is in die zin waardevol te noemen. De verkaveling van het daadwerkelijke projectgebied is echter te grootschalig en uit de maat vergeleken met kavels in het Villagebied.
Visie Noordwestelijk Villagebied - Visie Tuinen/Percelen
Visie Noordwestelijk Villagebied - Groenstructuur
Visie Noordwestelijk Villagebied - Visie Groen
Visie Noordwestelijk Villagebied - Visie Verkaveling
VO Heuvellaan 50 Hilversum
- 7
Legenda Projectgrens Boomkwaliteit [150] Voldoende [129] Onvoldoende [19] Zeer slecht [2]
Opdrachtgever Local Bomeneffectanalyse Heuvellaan 50, Hilversum Themakaart Boomkwaliteit Referentienr: 303539 Datum: 10-5-2021 Schaal: 1:500 Formaat: A3
H U I D I G E S I T UAT I E De bestaande tuin om het voormalige kantoorpand is omgeven met een groenstrook met verwilderde bomen en heesters. Deze bestaat uit bosplantsoen en enkele zeer mooie bomen. In deze groenzone is de laatste jaren zeer beperkt onderhoud gepleegd en moet nodig worden aangepakt.
Kwaliteit huidige bomen
Het kavel is in 2017 bekeken door Nijhuis die de volgende conclusies trok: • Er zijn vele bomen aanwezig die, zonder beheer, in elkaar gegroeid zijn. Gezamenlijk vormen deze een kroon. • In deze kroon kunnen geen gaten gezaagd worden vanwege groot gevaar voor tak en stambreuk. • De bomen zijn hoog opgekroond en daarom uit verhouding (lange dunne stam), dit komt tot uiting bij wegzagen van bomen • Bij vellen dient dit met vakkundig oog te gebeuren. • Met andere woorden alles weg en nieuw inplanten of laten staan en met beleid snoeien en terugzetten van de heesters Tevens is er in 2022 een inventarisatie gedaan door Cobra voor de huidige en toekomstkwaliteit van de bomen. De meeste bomen zijn van voldoende kwaliteit, een groep is van onvoldoende kwaliteit en een enkeling heeft slechte kwaliteit.
Impressie groenzone
8
- BoschSlabbers
Daarnaast heeft de heesterlaag een wisselende kwaliteit. Enkele heesters zijn goed van kwaliteit, echter zijn er velen heesters die door het ontbreken van beheer en verwildering weinig kwaliteit hebben.
A
I N PA S S I N G G R O E N S T R O O K De bomen vormen uitgangspunt voor het inpassen van de groenstrook, deze worden zoveel mogelijk behouden en aangevuld waar nodig. Voor de heesterlaag geldt dat er gekeken moet worden welke heesters nog in te passen zijn zodat deze kwaliteit toevoegen voor de omgeving. De rest zal worden verwijderd en opnieuw aangeplant. Bij de herplant wordt gezocht naar meerwaarde.
B
parkeren
parkeren
B A
Er worden voor de inpassing van de groenzone de volgende uitgangspunten aangehouden: • De beplanting sluit aan bij de ondergrond en de karakteristieken van het villagebied. • Er is een tweedeling te vinden in het terrein die aansluit bij de tweedeling in het ontwerp. Zone A is meer cultuurlijk en representatief, zone B heeft een meer natuurlijk karakter. • Er wordt rekening gehouden met privacy van bewoners. Aan de buitenzijde van de groenrand wordt beplanting ingepast die dichter/ groenblijvend is, de binnenzijde van het plan krijgt een meer open en variabele uitstraling. Bomen worden aangevuld waar nodig om zicht op buren te beperken. • De breedte van de groenstrook is variabel. De basis bestaat uit een strook van 3,5m, waar mogelijk en wenselijk wordt gekeken naar vrebreding zodat interessante ruimtes en zichten ontstaan. • De groenstrook heeft zoveel mogelijk samenhang met de rest van het plan, de groenstrook transformeert naar hagen die de individuele tuinen afscheiden. • Er wordt ingezet op een duurzame situatie door toepassing van een grote variatie aan beplanting waardoor uitval door bv. ziekten en droogte geminimaliseerd wordt. • De groenzone wordt ecologisch interessant door een grote variantie aan type beplanting, dichtheden en bessen die goed is voor vogels, insecten en kleine zoogdieren.
• De groenzone heeft een jaarrond interessant beeld door afwisselend in kleur, textuur en seizoenen Ter plaatse van de aanduiding ‘parkeren’ is naast groen ook parkeren in groene parkeerkoffers mogelijk. De parkeerkoffers worden landschappelijk ingepast en zijn omzoomd door groen.
Locatie en definiering groenzone (3,5m) met parkeerreservering conform bestemmingsplan
kavelgrens
kavelgrens
5.00
3.50
zijde Heuvellaan Profiel standaard breedte 3.50m: mix bomen en heesters met opener Doorsnede 1 groenzone 3,5 mwintergroener karakter aan achterzijde. karakter aan tuinzijde en dichter Lokaal kan verbreding gezocht worden voor interessante ruimtevorming en zicht.
Doorsnede 2 groenzone 5 m
10 - BoschSlabbers
project
opdrachtgever
fase/ status
tekeningnummer
project
zijde Heuvellaan
1.75
1.75 3.50
Opener, bladverliezend
Type 1 ..% Plattegrond zonering beplanting opener naar dichter en wintergroen.
ZONE A
Type 2 ..% Type 3 ..% Type 4 ..% Type 5 ..%
Dicht, hoofdzakelijk wintergroen
Type 1 ..% Type 2 ..% Type 3 ..% Type 4 ..% Type 5 ..%
ZONE B
VO Heuvellaan 50 Hilversum
- 11
B O M E N / H E E S T E R S (G R O E N B L I J V E N D)
Taxus baccata | Venijnboom
Ilex aquifolium | Gewone hulst
Osmanthus burkwoodii | Schijnhulst
Elaeagnus ebbingei | Olijfwilg
Pinus sylvestris | Grove den
Quercus ilex | Steeneik
Rhododendron ‘Catawbiense Grandiflorum’ | Rododendron
Aucuba japonica ’Rozannie’ | Broodboom
B O M E N ( N I E T G R O E N B L I J V E N D)
Quercus robur | Zomereik
Quercus petraea | Wintereik
Fagus sylvatica ‘Purpurea’ | Rode Beuk
Carpinus betulus | Haagbeuk
12 - BoschSlabbers
Betula pendula |Ruwe berk
H E E S T E R S ( N I E T G R O E N B L I J V E N D)
Prunus padus | Gewone Vogelkers
Cornus mas | Gele kornoelje
Corylus avellana | Gewone hazelaar
Beplantingslijst Het plan gaat uit van het volgende beplantingstypen die zoveel mogelijk voldoen aan de gestelde uitgangspunten.
Amelanchier lamarckii | Krentenboompje
Sambucus nigra | Gewone vlier
Sorbus aucuparia | Lijsterbes
Euonymus europaeus | Wilde Kardinaalsmuts
Rhamnus frangula | Sporkehout, Vuilboom
Jasminum nudiflorum | Winterjasmijn
Bomen/ heesters (groenblijvend) • Taxus baccata | Venijnboom • Ilex aquifolium | Gewone hulst • Osmanthus burkwoodii | Schijnhulst • Elaeagnus ebbingei | Olijfwilg • Pinus sylvestris | Grove den • Quercus ilex | Steeneik • Rhododendron ‘Catawbiense Grandiflorum’ | Rododendron (droogtegevoelig, als accent planten) • Aucuba japonica ’Rozannie’ | Broodboom Bomen/ (niet groenblijvend) • Quercus robur | Zomereik • Quercus petraea | Wintereik • Betula pendula |Ruwe berk • Fagus sylvatica ‘Purpurea’ | Rode Beuk • Carpinus betulus | Haagbeuk Heester (niet groenblijvend) • Prunus padus | Gewone Vogelkers • Cornus mas | Gele kornoelje • Corylus avellana | Gewone hazelaar • Amelanchier lamarckii | Krentenboompje • Sorbus aucuparia | Lijsterbes • Rhamnus frangula | Sporkehout, Vuilboom • Sambucus nigra | Gewone vlier • Euonymus europaeus | Wilde Kardinaalsmuts • Jasminum nudiflorum | Winterjasmijn
VO Heuvellaan 50 Hilversum - 13
©
Dit werk is auteursrechtelijk beschermd.
Alle rechten voorbehouden. Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd en/of openbaar gemaakt zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van de opdrachtgever en BoschSlabbers Tuin- en Landschapsarchitecten B.V. (hierna: “BoschSlabbers”). BoschSlabbers heeft bij haar werkzaamheden de zorgvuldigheid in acht genomen die van haar kan worden verwacht. Aan de getoonde informatie in deze publicatie kunnen geen rechten worden ontleend. Op onze werkzaamheden zijn de voorwaarden van toepassing zoals vastgelegd in De Nieuwe Regeling 2011 (DNR 2011). BoschSlabbers heeft met zorgvuldigheid de beelden in deze publicatie geselecteerd. Het kan voorkomen dat niet alle rechthebbenden van de gebruikte beelden zijn achterhaald. Belanghebbenden worden verzocht contact op te nemen met BoschSlabbers.
Den Haag 1e Sweelinckstraat 30 2517 GD Den Haag T 070 3554407 denhaag@bsla.nl
Bergen op Zoom De Statie 3 4611 CZ Bergen op Zoom T 0118 592288 bergenopzoom@bsla.nl
Maarn Landgoed Plattenberg – Het Koetshuis Amersfoortseweg 38 3951 LC Maarn T 0118 592288
b osc hs l ab be rs. n l