Bijlage 5 bij ‘Procesevaluatie uitbreiding betaald parkeergebied Hilversum’ Verslagen klankbordgroepbijeenkomsten

EVALUATIERAPPORT

In opdracht van: Gemeente Hilversum Projectnummer: M10000-R-E Datum: 27-03-2026

Procesevaluatie uitbreiding betaald parkeergebied Hilversum Bijlage 5

Procesevaluatie uitbreiding betaald parkeergebied Hilversum

BIJLAGE 5: VERSLAGEN KLANKBORDGROEPBIJEENKOMSTEN

Colofon

3

Copyright Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd en/of openbaar gemaakt door middel van druk, fotokopie, microfilm of op welke andere wijze ook, zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van de uitgever. No part of this book may be reproduced in any form, by print, photoprint, microfilm or any other means without written permission from the publisher.

Pagina 2 van 11

Procesevaluatie uitbreiding betaald parkeergebied Hilversum

BIJLAGE 5: VERSLAGEN KLANKBORDGROEPBIJEENKOMSTEN Specifieke vragen/opmerkingen klankbordgroep De gemeente spreekt van 500 inwoners die hebben meegedacht. De klankbordgroep heeft het vermoeden dat hier dubbelingen in zitten, en ziet deze groep deelnemers niet als representatief. Hoeveel van de aanwezigen bij de participatiesessies waren scholieren? In hoeverre zitten de mailconversaties of gespreksverslagen van gesprekken tussen stakeholders en de gemeente bij de documentatie die wordt onderzocht? De klankbordgroep geeft aan dat Trajan een rapport heeft opgesteld waarin nadrukkelijk is aangegeven dat betaald parkeren moet worden ingevoerd samen met andere maatregelen. Leidde een vaststelling van het parkeerbeleid in juli 2023 er niet toe dat er veel raadsleden op vakantie waren? Er wordt gevraagd hoe de aanbestedingsprocedure van Coöperatie ParkeerService eruitzag en welke eisen gemeente Hilversum heeft gesteld.

Antwoord Mobycon We gaan uit van de genoemde aantallen uit de gemeentelijke verslaglegging van de participatieverslagen. Hier staat in dat 90 inwoners, 75 scholieren en circa 39 stakeholders hebben deelgenomen. Zie bovenstaand antwoord. De gesprekverslagen hebben wij niet ontvangen (alleen van de participatiebijeenkomsten). De mailconversaties tussen de gemeente hebben wij ontvangen en nemen wij globaal, overige mailwisselingen hebben wij niet ontvangen. Het gaat niet om een rapport van Trajan, maar van Royal HaskoningDHV. Het desbetreffende rapport is ontvangen en verwerkt in hoofdstuk 2. Tijdens de vaststelling van het parkeerbeleid op 19 juli 2023 waren twee raadsleden afwezig. Hilversum is al sinds 2010 lid, maar heeft in 2018 en 2024 aanvullende diensten aan Coöperatie ParkeerService gegeven. Dit gebeurt via quasiinbesteding. De eisen worden jaarlijks vastgelegd in een uitvoeringsovereenkomst.

Pagina 3 van 11

Procesevaluatie uitbreiding betaald parkeergebied Hilversum

Verslag klankbordgroepbijeenkomst 1 Plaats/datum overleg

Ons kenmerk

Hilversum, 12 februari 2026

M10000

Aanwezig:

Opgesteld door:

Vertegenwoordigers onderwijsinstellingen

Mobycon

Vertegenwoordiger Senver Vertegenwoordiger woningcorporaties Vertegenwoordigers StopBetaaldParkeren Inwoner/vertegenwoordiger wijkplatform Vertegenwoordiger ondernemersverenigingen Mobycon

1. Opening & voorstelronde De gemeente Hilversum opent de bijeenkomst en geeft aan dat hij na de opening en voorstelronde de bijeenkomst verlaat. De gemeente Hilversum licht de opdracht voor de evaluatie van betaald parkeren vanuit de gemeente aan Mobycon toe. Mobycon is gevraagd om de uitbreiding van het betaald parkeren te evalueren. De evaluatie is in twee delen opgeknipt: de procesevaluatie en de effectevaluatie. Beide delen leveren een evaluatierapport op. Momenteel is Mobycon bezig met de procesevaluatie, de effectevaluatie volgt naar verwachting vanaf juni 2026. Samen met de gemeenteraad en klankbordgroep stelt Mobycon kaders op voor de effectevaluatie. Onderstaande vragen worden gesteld vanuit de klankbordgroep aan Robbie: • Wat wordt er gedaan met de procesevaluatie? o Gemeente Hilversum: de gemeenteraad neemt hier kennis van. • Vanaf wanneer begint het proces dat wordt onderzocht in de procesevaluatie? o Gemeente Hilversum: dit begint bij vaststelling van het parkeerbeleid in juli 2023 en loopt t/m de afronding van de uitbreiding, september 2025. Dat is primair de scope. Daarnaast wordt ook gekeken naar waar het beleid is ontstaan, met een stukje context vanuit de geschiedenis.

• Wat wordt er met de inbreng van de klankbordgroep gedaan? o Gemeente Hilversum: als de klankbordgroep ergens anders over denkt dan de onderzoekers van Mobycon, dan wordt dit opgenomen in het rapport. • Wat houdt de effectevaluatie in en hoe ziet deze planning eruit? o Gemeente Hilversum: de inhoud daarvan wordt verder uitgewerkt in de kaders die binnenkort aan de gemeenteraad worden voorgelegd. Deze kaders bepalen de planning voor de effectevaluatie. • Waarom is betaald parkeren ingevoerd? o Gemeente Hilversum: betaald parkeren is ingevoerd omdat de vorige systematiek (straatje voor straatje uitbreiden) niet goed werkte. Er ontstond een waterbedeffect met overlast voor de aangrenzende straten tot gevolg. • Welke nieuwe informatie wordt in de klankbordgroep opgehaald of besproken? Er zijn al meerdere vergaderingen over betaald parkeren geweest.

Pagina 4 van 11

Procesevaluatie uitbreiding betaald parkeergebied Hilversum

o Gemeente Hilversum: de rol van de klankbordgroep is om op het proces van de evaluatie te reflecteren en gezamenlijk met Mobycon de opgehaalde inhoud te duiden. • Hoe is de klankbordgroep samengesteld? o Gemeente Hilversum: de klankbordgroep bestaat uit vertegenwoordigers van verschillende maatschappelijke belangen. Mobycon heeft een lijst aangeleverd met verschillende typen belangenvertegenwoordigers die wat hen betreft vertegenwoordigd moeten worden in de klankbordgroep. Daar heeft gemeente Hilversum lokale partijen bij gezocht. 2. Toelichting op agenda en uitleg functie klankbordgroep Mobycon licht de agenda en de functie en spelregels van de klankbordgroep toe. De deelnemers van de klankbordgroep stemmen in met de spelregels. 3. Toelichting plan van aanpak van de procesevaluatie Mobycon legt uit welke scope wordt gehanteerd voor de proces- en effectevaluatie. Vervolgens licht ze de onderzoeksvragen en de aanpak van de procesevaluatie toe. Volgens planning moet de procesevaluatie medio/eind maart gereed zijn. Onderstaande vragen worden gesteld vanuit de klankbordgroep over het proces: • Er zijn participatiebijeenkomsten in verschillende buurten georganiseerd tijdens de beleidsvorming van de Mobiliteitsvisie en het Uitvoeringsprogramma Mobiliteit. De gemeente spreekt van 500 inwoners die hebben meegedacht.

De klankbordgroep heeft het vermoeden dat hier dubbelingen in zitten, en ziet deze groep deelnemers niet als representatief. o Mobycon gaat kijken in hoeverre zij hier iets over kunnen zeggen in de procesevaluatie. • StopBetaaldParkeren licht hun memo toe die zij voorafgaand aan dit overleg als inbreng hebben rondgestuurd. Eén van hun punten omvat een oproep om niet alleen naar de uitvoeringsperiode te kijken, maar ook naar de beleidsvormingsperiode die daaraan voorafging. Hier zijn de keuzes gemaakt voor de uitbreiding. o Mobycon neemt de beleidsvormingsperiode mee zoals in de PowerPointpresentatie en in één van de reacties van de gemeente Hilversum hierboven (agendapunt 1) is opgenomen. • In hoeverre zitten de mailconversaties of gespreksverslagen van gesprekken tussen stakeholders en de gemeente bij de documentatie die wordt onderzocht? o Al het mailverkeer over parkeren met de gemeente wordt op hoofdlijnen geanalyseerd. In hoeverre specifieke mailwisselingen tussen de gemeente en bepaalde partijen of gespreksverslagen die via de mail zijn gedeeld hier onderdeel van zijn kan Mobycon nu niet zeggen. 4. Delen en toetsen van eerste bevindingen procesevaluatie Mobycon deelt per thema de eerste bevindingen vanuit het onderzoek. Er wordt daarbij ruimte gegeven aan aanvullingen vanuit de klankbordgroep. Per thema worden de onderstaande aanvullingen/vragen/opmerkingen gegeven.

Beleidsvorming en besluitvorming • De klankbordgroep geeft aan dat Trajan een rapport heeft opgesteld waarin nadrukkelijk is aangegeven dat betaald parkeren moet worden ingevoerd samen met andere maatregelen. o Dit rapport vraagt Mobycon op bij de gemeente. • Zijn de werking en consequenties van het parkeerbeleid bekend bij inwoners? o Hier is informatie over beschikbaar via de website van de gemeente of Coöperatie ParkeerService.

Pagina 5 van 11

Procesevaluatie uitbreiding betaald parkeergebied Hilversum

• Leidde een vaststelling van het parkeerbeleid in juli 2023 er niet toe dat er veel raadsleden op vakantie waren? o Dit kijkt Mobycon na. • De klankbordgroep vraagt zich af of Mobycon verbanden legt tussen het maatwerk dat heeft moeten plaatsvinden om het parkeerbeleid aan te passen en in hoeverre dit voorkomen had kunnen worden met meer participatie tijdens de beleidsvorming. o Mobycon neemt mee welke keuzes er zijn gemaakt en wat de consequenties zijn geweest van deze keuzes. Bepaalde consequenties (toepassen van maatwerk) zijn onvermijdelijk, nergens in het land verloopt een uitbreiding van betaald parkeren zonder slag of stoot. • Er wordt benoemd dat het jammer is dat de gemeente niet voor de invoering van betaald parkeren de thermometer erin steekt om bepaalde maatregelen voor te leggen aan belanghebbenden in het gebied. In de Gijsbertstraat werden bijvoorbeeld de tarieven verdubbeld en het tweede uur parkeren was niet meer gratis. • Een Mobiliteitsvisie 2040 is te abstract en lange termijn voor inwoners om te participeren. • De brief over de uitbreiding is niet bij alle onderwijsinstellingen tijdig terechtgekomen. Ook schrokken de onderwijsinstellingen van de hoogte van de vergunningstarieven, dit was in eerste instantie €400 per jaar. Omdat de begroting voor dat jaar al was vastgesteld, wat het moeilijk om hier budget voor vrij te maken.

Dit gemeenschapsgeld zou volgens de onderwijsinstellingen naar leerlingen moeten gaan, niet naar de gemeente. • Ook de wooncoöperaties zijn niet expliciet geïnformeerd over de uitbreiding. Voor sommige complexen gold al betaald parkeren, en werden de vergunningen ingenomen omdat de inwoners op de GROP-lijst kwamen te staan. Het was wenselijk geweest om ook de wooncoöperaties hierover te informeren. Uitvoering en organisatie • Waarom was de planning van de uitvoering zo strak? o Dit had te maken met de afspraken die in het coalitieakkoord zijn gemaakt om de uitbreiding in de coalitieperiode door te voeren. • Is er ter sprake gekomen om te leren van andere gemeenten? o De gemeente heeft kennis en expertise in huis gehaald. De medewerkers van het uitvoeringsteam namen ook werkervaringen van andere gemeenten mee. Mobycon ziet dat de uitbreiding van betaald parkeren in geen enkele gemeente zonder slag of stoot gebeurt. • Het lijkt onlogisch dat de gemeente de uitbreiding relatief snel heeft doorgevoerd, maar verder niet of weinig werkt aan de andere oplossingen, zoals het investeren in P&R locaties. • Het voelt voor de klankbordgroep alsof de pleister er door de gemeente hard is afgetrokken, wat ertoe heeft geleid dat de gemeente daarna moest repareren en dat veel doelgroepen (ouderen, onderwijs, ondernemers) pijn ervaren.

Participatie en communicatie • Het lijkt erop dat er in de participatie van het parkeerbeleid niet is gesproken over de uitbreiding van betaald parkeren. o De uitbreiding van betaald parkeren is wel als voorgestelde maatregel opgenomen in de presentatie die tijdens de participatiebijeenkomsten is gehouden. De reacties die tijdens deze sessies over parkeren gingen, gingen vrijwel niet over deze voorgestelde uitbreiding van betaald parkeren, voor zover gedocumenteerd. • Hoeveel van de aanwezigen bij de participatiesessies waren scholieren? o Dit zoekt Mobycon uit.

Pagina 6 van 11

Procesevaluatie uitbreiding betaald parkeergebied Hilversum

• Heeft Mobycon informatie ontvangen over punten die in de inloopavonden die voor de uitbreiding zijn georganiseerd aan de orde zijn gekomen? o Hier heeft Mobycon op hoofdlijnen wel wat informatie over ontvangen, maar hier zijn geen gespreksverslagen over beschikbaar. Overige opmerkingen/aandachtspunten • Een deel van de inwoners buiten de ring krijgt voor €20 een overloopvergunning, zodat zij kunnen parkeren in de wijken waar nu betaald parkeren geldt, terwijl zij hier niet wonen. • Hulp bij het aanvragen van vergunningen is zeer beperkt beschikbaar geweest vanuit Coöperatie ParkeerService. • Er wordt gevraagd hoe de aanbestedingsprocedure van Coöperatie ParkeerService eruitzag en welke eisen gemeente Hilversum heeft gesteld. o Mobycon vraagt dit na voor zover relevant voor de procesevaluatie. 5. Gezamenlijk voorbereiden van panelgesprekken Mobycon licht het doel en de werkwijze van de panelgesprekken toe. Aan de klankbordgroep wordt gevraagd om aan te geven welke typen doelgroepen voor de panelgesprekken moeten worden uitgenodigd.

Hier komen de volgende reacties op: Ondernemers, ondernemersverenigingen, ondernemers in woonstraten, MKB, primair onderwijs, voortgezet onderwijs, MBO-school, kinderopvang, speciaal onderwijs, ouderen, mantelzorgers, opa’s en oma’s, mensen met een beperking, een wijkcentrum, sportvereniging, inwoners die grenzen aan het uitbreidingsgebied (Diependaalselaan, Orionlaan, Kastanjelaan), inwoners uit het uitbreidingsgebied, wooncoöperatie (Dudokwonen, G&O, Alliantie), thuiszorg, uitvaartvereniging, ziekenhuis, politie, vrijwilligers. Er wordt afgesproken dat de klankbordgroep de uitnodiging voor de panelgesprekken uitzet bij de organisaties uit hun eigen netwerk. 6. Afsluiting Mobycon vraagt aan de klankbordgroep of zij schriftelijk of in een bijeenkomst reactie willen geven op de hoofdlijnen van het conceptrapport. De klankbordgroep geeft voorkeur aan een bijeenkomst. Veronique zal een tweede bijeenkomst inplannen. Mobycon bedankt alle deelnemers voor hun aanwezigheid en vraagt of er nog nabranders zijn. Nabranders: • Het thema POET is vanavond niet gevallen. o Mobycon: dit komt aan bod in de effectevaluatie. • Coöperatie ParkeerService is ook een evaluatie aan het doen. De gebruikers krijgen een enquête toegestuurd. o Mobycon: dit is een klanttevredenheidsonderzoek dat vanuit Coöperatie ParkeerService wordt uitgevoerd. Dit staat los van de evaluatie waar Mobycon mee bezig is.

Pagina 7 van 11

Procesevaluatie uitbreiding betaald parkeergebied Hilversum

Verslag klankbordgroepbijeenkomst 2 Plaats/datum overleg

Ons kenmerk

Hilversum, 18 maart 2026

M10000

Aanwezig:

Opgesteld door:

Vertegenwoordiger onderwijsinstellingen

Mobycon

Vertegenwoordiger Senver Vertegenwoordigers StopBetaaldParkeren Inwoner/vertegenwoordiger wijkplatform Mobycon

1. Opening Mobycon heet de aanwezigen welkom en licht de agenda van de bijeenkomst toe. 2. Conclusies beleidsvorming en besluitvorming Mobycon presenteert de voorlopige conclusies over beleidsvorming en besluitvorming. De klankbordgroep bespreekt diverse punten die zij daarin missen of anders verwoord willen zien: • Doelstelling van het beleid: Er is discussie over welke beleidsdoelen leidend waren bij de invoering van betaald parkeren en in welke volgorde deze zijn vastgesteld. De vraag is of deze doelen voldoende navolgbaar en feitelijk onderbouwd waren. o Actie: Mobycon controleert of de formuleringen over beleidsdoelen volledig en correct zijn opgenomen. • Onderbouwing parkeerdruk: Verschillende partijen geven aan dat volgens hen geen feitelijke parkeerdrukdata aan het beleid ten grondslag lagen. Zij verzoeken om dit scherper te formuleren. o Actie: Mobycon controleert of de huidige formulering de lading dekt. • Vaststelling beleid: Er wordt benoemd dat het parkeerbeleid tijdens besluitvorming afzonderlijk van andere onderdelen van het Uitvoeringsprogramma Mobiliteit is behandeld. • Reden van invoering: De klankbordgroep vraagt om meer helderheid over de rol van parkeerdruk als argument en hoe dit in de stukken terugkomt. o Actie: Mobycon beoordeelt of de tekst dit voldoende weerspiegelt.

• Afwezigheid van een projectplan: Er wordt opgemerkt dat de uitvoering onder tijdsdruk plaatsvond en dat een projectplan ontbrak. Dit zou de kwaliteit van keuzes en uitvoering hebben beïnvloed. o Actie: Mobycon verwerkt dit punt indien passend binnen de scope. • Rol van uitvoerende partijen: Er zijn vragen over de rolverdeling en kennisinbreng van uitvoerende diensten rondom parkeervergunningen en uitvoeringskeuzes. o Actie: voor zover dit binnen de scope past, neemt Mobycon dit mee bij de effectevaluatie. • Procesgang: Enkele deelnemers betwijfelen of het beleidsvormingsproces zorgvuldig is doorlopen en vragen om een heroverweging van de conclusie hierover. o Actie: Mobycon onderzoekt of de conclusies van onderzoeksvraag 1 passen bij de feitelijke reconstructie en de duiding daarvan.

Pagina 8 van 11

Procesevaluatie uitbreiding betaald parkeergebied Hilversum

3. Conclusies uitvoering en organisatie Mobycon licht de conclusies over uitvoering en organisatie toe. In de bespreking komt naar voren: • Complexiteit en capaciteit: De klankbordgroep vindt dat sommige problemen voorspelbaar waren en eerder hadden moeten worden voorzien. Mobycon geeft aan dat tijdsdruk en beperkte capaciteit een rol speelden. 4. Conclusies participatie en communicatie De klankbordgroep geeft feedback op de wijze waarop participatie en communicatie in de concepttekst zijn verwoord: • Beleving van participatie: Een aantal partijen vindt dat de huidige tekst te veel suggereert dat brede participatie heeft plaatsgevonden, terwijl zij dat niet zo hebben ervaren. Ook leeft het beeld dat de uitbreidingsmaatregel bewust beperkt aan de orde is gekomen. o Actie: Mobycon kijkt of formuleringen kunnen worden aangescherpt om dit nauwkeuriger weer te geven. • Inhoudelijke communicatie: Er wordt aangegeven dat de communicatie onvoldoende duidelijk was over de relatie met de mobiliteitsvisie 2040 en dat dit jaartal expliciet terug zou moeten komen. o Actie: Mobycon voegt dit punt toe indien relevant. • Bereik en representativiteit: Er is discussie over het aantal mensen dat daadwerkelijk participeerde en hoe dit in openbare stukken is gepresenteerd.

Er is een discrepantie tussen de cijfers die met de gemeenteraad zijn gedeeld en de optelsom van de afzonderlijke bijeenkomsten. 5. Overige knelpunten en aandachtspunten De klankbordgroep bespreekt aanvullende punten die in de evaluatie moeten worden betrokken: • Projectomvang en tempo: Er wordt gevraagd waarom gekozen is voor een snelle invoering en welke overwegingen hieraan ten grondslag lagen. o Actie: Mobycon verduidelijkt dit waar mogelijk. • Technische hulpmiddelen: Er wordt opgemerkt dat de parkeerapparatuur en app-functionaliteit onderdeel van de gebruikerservaring zijn. o Actie: Mobycon voegt de ontevredenheid over de app toe aan de procesevaluatie. • Informatievoorziening: Diverse partijen vragen om aandacht voor onduidelijkheden in brieven en communicatie naar bewoners. 6. Kaders voor de effectevaluatie Mobycon licht de aanpak en onderzoeksmethoden toe. Vanuit de klankbordgroep komen de volgende aandachtspunten: • Datasets en nulmeting: Er wordt gevraagd om scherp te kijken naar beschikbare parkeerdrukmetingen, data uit parkeersystemen en van scanauto's en benchmarks met vergelijkbare gemeenten. o Actie: Mobycon vraagt benodigde data op en onderzoekt welke aanvullende bronnen bruikbaar zijn. • Stakeholders: Verschillende sectoren – zoals onderwijs, zorg en verenigingen – moeten expliciet betrokken worden. o Actie: Mobycon neemt deze groepen op in de doelgroeplijst.

• Mobiliteitseffecten: Suggesties worden gedaan om data van OV-gebruik, indicatoren voor afname autogebruik en verkeersveiligheid te betrekken indien relevant. • Juridische en organisatorische aspecten: Er wordt verzocht om aandacht voor klachten, bezwaren en rechtszaken indien deze relevant zijn voor de evaluatie.

Pagina 9 van 11

Procesevaluatie uitbreiding betaald parkeergebied Hilversum

7. Afsluiting Mobycon vraagt de klankbordgroep om schriftelijke feedback op de concept-procesevaluatie. De bijeenkomst wordt afgesloten met een dankwoord aan alle aanwezigen.

Nagezonden document met feedback van klankbordgroeppartij Een van de deelnemende partijen aan de klankbordgroep heeft na afloop van de reactietermijn een uitgebreid document aangeleverd, waarin zowel inhoudelijke feedback op het conceptrapport als een eigen feitelijke reconstructie is opgenomen. Omdat dit document buiten de formele reactietermijn is ingediend, wordt hierop geen volledige schriftelijke reactie gegeven. Wel hebben wij het document zorgvuldig bestudeerd. In algemene zin constateren wij dat de feitelijke reconstructie in het nagezonden document in grote mate overeenkomt met de feitelijke reconstructie zoals opgenomen in het conceptrapport. De interpretatie en duiding van deze feiten verschillen echter van de duiding die Mobycon in het rapport hanteert. Deze verschillen worden niet verder opgenomen in de evaluatie.

Pagina 10 van 11

Procesevaluatie uitbreiding betaald parkeergebied Hilversum

Pagina 11 van 11